੫. ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪੇਤਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ
ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟੇਸੁ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀਤਿ ਇਦਂ ਸਤ੍ਥਾ ਰਾਜਗਹੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਸਮ੍ਬਹੁਲੇ ਪੇਤੇ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.
ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਕਥਾ – ਇਤੋ ਦ੍ਵਾਨਵੁਤਿਕਪ੍ਪੇ ਕਾਸਿ ਨਾਮ ਨਗਰਂ ਅਹੋਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਜਯਸੇਨੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਰਜ੍ਜਂ ਕਾਰੇਸਿ. ਤਸ੍ਸ ਸਿਰਿਮਾ ਨਾਮ ਦੇਵੀ. ਤਸ੍ਸਾ ਕੁਚ੍ਛਿਯਂ ਫੁਸ੍ਸੋ ਨਾਮ ਬੋਧਿਸਤ੍ਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿ. ਜਯਸੇਨੋ ਰਾਜਾ ‘‘ਮਮ ਪੁਤ੍ਤੋ ਮਹਾਭਿਨਿਕ੍ਖਮਨਂ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਬੁਦ੍ਧੋ ਜਾਤੋ, ਮਯ੍ਹਮੇਵ ਬੁਦ੍ਧੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਧਮ੍ਮੋ, ਮਯ੍ਹਂ ਸਙ੍ਘੋ’’ਤਿ ਮਮਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕਾਲਂ ਸਯਮੇਵ ਉਪਟ੍ਠਹਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਓਕਾਸਂ ਦੇਤਿ.
ਭਗਵਤੋ ਕਨਿਟ੍ਠਭਾਤਰੋ ਵੇਮਾਤਿਕਾ ਤਯੋ ਭਾਤਰੋ ਚਿਨ੍ਤੇਸੁਂ – ‘‘ਬੁਦ੍ਧਾ ਨਾਮ ਸਬ੍ਬਲੋਕ ਹਿਤਤ੍ਥਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਨ ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਅਤ੍ਥਾਯ. ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਪਿਤਾ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਓਕਾਸਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਕਥਂ ਨੁ ਖੋ ਮਯਂ ਲਭੇਯ੍ਯਾਮ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੁਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਞ੍ਚਾ’’ਤਿ? ਤੇਸਂ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਹਨ੍ਦ ਮਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਉਪਾਯਂ ਕਰੋਮਾ’’ਤਿ. ਤੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਕੁਪਿਤਂ ਵਿਯ ਕਾਰਾਪੇਸੁਂ. ਤਤੋ ਰਾਜਾ ‘‘ਪਚ੍ਚਨ੍ਤੋ ਕੁਪਿਤੋ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਯੋਪਿ ਪੁਤ੍ਤੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਵੂਪਸਮੇਤੁਂ ਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵੂਪਸਮੇਤ੍ਵਾ ਆਗਤਾ. ਰਾਜਾ ਤੁਟ੍ਠੋ ਵਰਂ ਅਦਾਸਿ ‘‘ਯਂ ਇਚ੍ਛਥ, ਤਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ. ਤੇ ‘‘ਮਯਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੁਂ ਇਚ੍ਛਾਮਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਰਾਜਾ ‘‘ਏਤਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇ ‘‘ਮਯਂ ਅਞ੍ਞੇਨ ਅਨਤ੍ਥਿਕਾ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਤੇਨ ਹਿ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਣ੍ਹਥਾਤਿ. ਤੇ ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਨ ਅਦਾਸਿ. ਏਵਂ ‘‘ਛ, ਪਞ੍ਚ, ਚਤ੍ਤਾਰਿ, ਤੀਣਿ, ਦ੍ਵੇ, ਏਕਂ, ਸਤ੍ਤ ਮਾਸੇ, ਛ, ਪਞ੍ਚ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਤੇਮਾਸਂ ਯਾਚਿਂਸੁ. ਤਦਾ ਰਾਜਾ ‘‘ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਅਦਾਸਿ.
ਤੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਹਂਸੁ – ‘‘ਇਚ੍ਛਾਮ ਮਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਤੇਮਾਸਂ ਉਪਟ੍ਠਾਤੁਂ, ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਇਮਂ ਤੇਮਾਸਂ ਵਸ੍ਸਾਵਾਸ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ. ਤੇ ਤਯੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਜਨਪਦੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਕਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਲੇਖਂ ਪੇਸੇਸੁਂ ‘‘ਇਮਂ ਤੇਮਾਸਂ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਭਗਵਾ ਉਪਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੋ, ਵਿਹਾਰਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਂ ਭਗਵਤੋ ਉਪਟ੍ਠਾਨਸਮ੍ਭਾਰਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਸਬ੍ਬਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪੇਸੇਸਿ. ਤੇ ਕਾਸਾਯਵਤ੍ਥਨਿਵਤ੍ਥਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪੁਰਿਸਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਵੇਯ੍ਯਾਵਚ੍ਚਕਰੇਹਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਞ੍ਚ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਉਪਟ੍ਠਹਮਾਨਾ ਜਨਪਦਂ ਨੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਤ੍ਵਾ ਵਸ੍ਸਂ ਵਸਾਪੇਸੁਂ.
ਤੇਸਂ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ ਏਕੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਸਪਜਾਪਤਿਕੋ ਸਦ੍ਧੋ ਅਹੋਸਿ ਪਸਨ੍ਨੋ. ਸੋ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦਾਨਵਤ੍ਤਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਅਦਾਸਿ. ਜਨਪਦੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਕਪੁਰਿਸੋ ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਜਾਨਪਦੇਹਿ ਏਕਾਦਸਮਤ੍ਤੇਹਿ ਪੁਰਿਸਸਹਸ੍ਸੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਮੇਵ ਦਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਾਪੇਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਕੇਚਿ ਜਾਨਪਦਾ ਪਟਿਹਤਚਿਤ੍ਤਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਤੇ ਦਾਨਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਖਾਦਿਂਸੁ, ਭਤ੍ਤਸਾਲਞ੍ਚ ਅਗ੍ਗਿਨਾ ਦਹਿਂਸੁ. ਪਵਾਰਿਤਾ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਾ ਭਗਵਤੋ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ ਪਿਤੁ ਸਨ੍ਤਿਕਮੇਵ ਪਚ੍ਚਾਗਮਿਂਸੁ. ਤਤ੍ਥ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿ. ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਾ ਚ ਜਨਪਦੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਕਪੁਰਿਸੋ ਚ ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ ਚ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਪਰਿਸਾਯ ਸਗ੍ਗੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਂਸੁ, ਪਟਿਹਤਚਿਤ੍ਤਾ ਜਨਾ ਨਿਰਯੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਂਸੁ. ਏਵਂ ਤੇਸਂ ਉਭਯੇਸਂ ਜਨਾਨਂ ਸਗ੍ਗਤੋ ਸਗ੍ਗਂ ਨਿਰਯਤੋ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾਨਂ ਦ੍ਵਾਨਵੁਤਿਕਪ੍ਪਾ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤਾ.
ਅਥ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਭਦ੍ਦਕਪ੍ਪੇ ਕਸ੍ਸਪਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਤੇ ਪਟਿਹਤਚਿਤ੍ਤਾ ਜਨਾ ਪੇਤੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤਦਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਤਕਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਨੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ, ਤੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਲਭਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਇਮੇਪਿ ਪੇਤਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਪਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿਂਸੁ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਮਯਮ੍ਪਿ ਏਵਰੂਪਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਲਭੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ? ਭਗਵਾ ਆਹ – ‘‘ਇਦਾਨਿ ਨ ਲਭਥ, ਅਨਾਗਤੇ ਪਨ ਗੋਤਮੋ ਨਾਮ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲੇ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਨਾਮ ਰਾਜਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਸੋ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਇਤੋ ਦ੍ਵਾਨਵੁਤਿਕਪ੍ਪੇ ਞਾਤਿ ਅਹੋਸਿ, ਸੋ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਤਦਾ ਲਭਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਕਿਰ ਤੇਸਂ ਪੇਤਾਨਂ ਤਂ ਵਚਨਂ ‘‘ਸ੍ਵੇ ਲਭਿਸ੍ਸਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਅਹੋਸਿ.
ਤਤੋ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰੇ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਗਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿ. ਤੇਪਿ ਤਯੋ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤਾ ਪੁਰਿਸਸਹਸ੍ਸੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦੇਵਲੋਕਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਮਗਧਰਟ੍ਠੇ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਕੁਲੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਤਾਪਸਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਗਯਾਸੀਸੇ ਤਯੋ ਜਟਿਲਾ ਅਹੇਸੁਂ, ਜਨਪਦੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤਕਪੁਰਿਸੋ ਰਾਜਾ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰੋ ਅਹੋਸਿ, ਭਣ੍ਡਾਗਾਰਿਕੋ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਿਸਾਖੋ ਨਾਮ ਸੇਟ੍ਠਿ ਅਹੋਸਿ, ਤਸ੍ਸ ਪਜਾਪਤਿ ਧਮ੍ਮਦਿਨ੍ਨਾ ਨਾਮ ਸੇਟ੍ਠਿਧੀਤਾ ਅਹੋਸਿ, ਅਵਸੇਸਾ ਪਨ ਪਰਿਸਾ ਰਞ੍ਞੋ ਏਵ ਪਰਿਵਾਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ.
ਅਮ੍ਹਾਕਮ੍ਪਿ ਭਗਵਾ ਲੋਕੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਸਤ੍ਤਾਹਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਆਗਮ੍ਮ ਧਮ੍ਮਚਕ੍ਕਂ ਪਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਚਵਗ੍ਗਿਯੇ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਸਹਸ੍ਸਪਰਿਵਾਰੇ ਤਯੋ ਜਟਿਲੇ ਵਿਨੇਤ੍ਵਾ ਰਾਜਗਹਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਚ ਤਦਹੁਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤਂਯੇਵ ਰਾਜਾਨਂ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪੇਸਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਦਸਨਹੁਤੇਹਿ ਅਙ੍ਗਮਗਧਵਾਸੀਹਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਗਹਪਤਿਕੇਹਿ. ਅਥ ਰਞ੍ਞਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤਿਤੋ ਅਧਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇ ਮਾਣਵਕਵਣ੍ਣੇਨ ਸਕ੍ਕੇਨ ਦੇਵਾਨਮਿਨ੍ਦੇਨ ਪੁਰਤੋ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇਨ –
‘‘ਦਨ੍ਤੋ ਦਨ੍ਤੇਹਿ ਸਹ ਪੁਰਾਣਜਟਿਲੇਹਿ, ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੇਹਿ;
ਸਿਙ੍ਗੀਨਿਕ੍ਖਸਵਣ੍ਣੋ, ਰਾਜਗਹਂ ਪਾਵਿਸਿ ਭਗਵਾ’’ਤਿ. (ਮਹਾਵ. ੫੮) –
ਏਵਮਾਦੀਹਿ ਗਾਥਾਹਿ ਅਭਿਤ੍ਥਵਿਯਮਾਨੋ ਰਾਜਗਹਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਵੇਸਨੇ ਮਹਾਦਾਨਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿ. ਤੇ ਪਨ ਪੇਤਾ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਰਾਜਾ ਦਾਨਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਾਨਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਆਸਾਯ ਸਮ੍ਪਰਿਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਂਸੁ.
ਰਾਜਾ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਤ੍ਥ ਨੁ ਖੋ ਭਗਵਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਭਗਵਤੋ ਵਿਹਾਰਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ, ਨ ਤਂ ਦਾਨਂ ਕਸ੍ਸਚਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿ. ਤਥਾ ਤਂ ਦਾਨਂ ਅਲਭਨ੍ਤਾ ਪੇਤਾ ਛਿਨ੍ਨਾਸਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਿਯਂ ਰਞ੍ਞੋ ਨਿਵੇਸਨੇ ਅਤਿਵਿਯ ਭਿਂਸਨਕਂ ਵਿਸ੍ਸਰਮਕਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਭਯਸਨ੍ਤਾਸਸਂਵੇਗਂ ਆਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵਿਭਾਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਭਗਵਤੋ ਆਰੋਚੇਹਿ – ‘‘ਏਵਰੂਪਂ ਸਦ੍ਦਂ ਅਸ੍ਸੋਸਿਂ, ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਵਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ? ਭਗਵਾ ‘‘ਮਾ ਭਾਯਿ, ਮਹਾਰਾਜ, ਨ ਤੇ ਕਿਞ੍ਚਿ ਪਾਪਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਪਿਚ ਖੋ ਸਨ੍ਤਿ ਤੇ ਪੁਰਾਣਞਾਤਕਾ ਪੇਤੇਸੁ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤੇ ਏਕਂ ਬੁਦ੍ਧਨ੍ਤਰਂ ਤਮੇਵ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਨ੍ਤਾ ‘ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਤੀ’ਤਿ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ ਤਯਾ ਹਿਯ੍ਯੋ ਦਾਨਂ ਦਤ੍ਵਾ ਨ ਉਦ੍ਦਿਸਿਤਤ੍ਤਾ ਛਿਨ੍ਨਾਸਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾਰੂਪਂ ਵਿਸ੍ਸਰਮਕਂਸੂ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਕਿਂ ਇਦਾਨਿਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਿਨ੍ਨੇ ਤੇ ਲਭੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਧਿਵਾਸੇਤੁ ਮੇ ਭਗਵਾ ਅਜ੍ਜਤਨਾਯ ਦਾਨਂ, ਤੇਸਂ ਉਦ੍ਦਿਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਧਿਵਾਸੇਸਿ ਭਗਵਾ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵੇਨ.
ਰਾਜਾ ਨਿਵੇਸਨਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦਾਨਂ ਪਟਿਯਾਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਭਗਵਤੋ ਕਾਲਂ ਆਰੋਚਾਪੇਸਿ. ਭਗਵਾ ਰਾਜਨ੍ਤੇਪੁਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ. ਤੇ ਪੇਤਾ ‘‘ਅਪਿ ਨਾਮ ਅਜ੍ਜ ਲਭੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਾਦੀਸੁ ਅਟ੍ਠਂਸੁ. ਭਗਵਾ ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ, ਯਥਾ ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਵ ਰਞ੍ਞੋ ਆਪਾਥਂ ਗਤਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਦਕ੍ਖਿਣੋਦਕਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਦਂ ਮੇ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਿ. ਤਾਵਦੇਵ ਪੇਤਾਨਂ ਕਮਲਕੁਵਲਯਸਞ੍ਛਨ੍ਨਾ ਪੋਕ੍ਖਰਣਿਯੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਤੇ ਤਤ੍ਥ ਨ੍ਹਤ੍ਵਾ ਚ ਪਿਵਿਤ੍ਵਾ ਚ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਦਰਥਕਿਲਮਥਪਿਪਾਸਾ ਸੁਵਣ੍ਣਵਣ੍ਣਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਰਾਜਾ ਯਾਗੁਖਜ੍ਜਭੋਜ੍ਜਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਦਿਸਿ. ਤੇਸਂ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਦਿਬ੍ਬਯਾਗੁਖਜ੍ਜਭੋਜ੍ਜਾਨਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਤੇ ਤਾਨਿ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪੀਣਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਅਥ ਵਤ੍ਥਸੇਨਾਸਨਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਦਿਸਿ. ਤੇਸਂ ਦਿਬ੍ਬਵਤ੍ਥਪਾਸਾਦਪਚ੍ਚਤ੍ਥਰਣਸੇਯ੍ਯਾਦਿਅਲਙ੍ਕਾਰਵਿਧਯੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਂਸੁ. ਸਾ ਚ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਯਥਾ ਰਞ੍ਞੋ ਪਾਕਟਾ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਭਗਵਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਸਿ. ਰਾਜਾ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਅਤਿਵਿਯ ਅਤ੍ਤਮਨੋ ਅਹੋਸਿ. ਤਤੋ ਭਗਵਾ ਭੁਤ੍ਤਾਵੀ ਪਵਾਰਿਤੋ ਰਞ੍ਞੋ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਸ੍ਸ ਅਨੁਮੋਦਨਤ੍ਥਂ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪੇਤਵਤ੍ਥੁਂ ਅਭਾਸਿ –
੧੪. ‘‘ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟੇਸੁ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਸਨ੍ਧਿਸਿਙ੍ਘਾਟਕੇਸੁ ਚ;
ਦ੍ਵਾਰਬਾਹਾਸੁ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾਨ ਸਕਂ ਘਰਂ.
੧੫. ‘‘ਪਹੂਤੇ ਅਨ੍ਨਪਾਨਮ੍ਹਿ, ਖਜ੍ਜਭੋਜ੍ਜੇ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ;
ਨ ਤੇਸਂ ਕੋਚਿ ਸਰਤਿ, ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਾ.
੧੬. ‘‘ਏਵਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਞਾਤੀਨਂ, ਯੇ ਹੋਨ੍ਤਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਕਾ;
ਸੁਚਿਂ ਪਣੀਤਂ ਕਾਲੇਨ, ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਪਾਨਭੋਜਨਂ.
੧੭. ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਞਾਤਯੋ;
ਤੇ ਚ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਞਾਤਿਪੇਤਾ ਸਮਾਗਤਾ;
ਪਹੂਤੇ ਅਨ੍ਨਪਾਨਮ੍ਹਿ, ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਅਨੁਮੋਦਰੇ.
੧੮. ‘‘ਚਿਰਂ ਜੀਵਨ੍ਤੁ ਨੋ ਞਾਤੀ, ਯੇਸਂ ਹੇਤੁ ਲਭਾਮਸੇ;
ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਕਤਾ ਪੂਜਾ, ਦਾਯਕਾ ਚ ਅਨਿਪ੍ਫਲਾ.
੧੯. ‘‘ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਕਸਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਗੋਰਕ੍ਖੇਤ੍ਥ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ;
ਵਣਿਜ੍ਜਾ ਤਾਦਿਸੀ ਨਤ੍ਥਿ, ਹਿਰਞ੍ਞੇਨ ਕਯਾਕਯਂ;
ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਪੇਤਾ ਕਾਲਗਤਾ ਤਹਿਂ.
੨੦. ‘‘ਉਨ੍ਨਮੇ ਉਦਕਂ ਵੁਟ੍ਠਂ, ਯਥਾ ਨਿਨ੍ਨਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ;
ਏਵਮੇਵ ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਪੇਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
੨੧. ‘‘ਯਥਾ ਵਾਰਿਵਹਾ ਪੂਰਾ, ਪਰਿਪੂਰੇਨ੍ਤਿ ਸਾਗਰਂ;
ਏਵਮੇਵ ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਪੇਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
੨੨. ‘‘ਅਦਾਸਿ ਮੇ ਅਕਾਸਿ ਮੇ, ਞਾਤਿਮਿਤ੍ਤਾ ਸਖਾ ਚ ਮੇ;
ਪੇਤਾਨਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦਜ੍ਜਾ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਮਨੁਸ੍ਸਰਂ.
੨੩. ‘‘ਨ ਹਿ ਰੁਣ੍ਣਂ ਵਾ ਸੋਕੋ ਵਾ, ਯਾ ਚਞ੍ਞਾ ਪਰਿਦੇਵਨਾ;
ਨ ਤਂ ਪੇਤਾਨਮਤ੍ਥਾਯ, ਏਵਂ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਞਾਤਯੋ.
੨੪. ‘‘ਅਯਞ੍ਚ ਖੋ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਦਿਨ੍ਨਾ, ਸਙ੍ਘਮ੍ਹਿ ਸੁਪ੍ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ;
ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਹਿਤਾਯਸ੍ਸ, ਠਾਨਸੋ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
੨੫. ‘‘ਸੋ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋ ਚ ਅਯਂ ਨਿਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਪੇਤਾਨ ਪੂਜਾ ਚ ਕਤਾ ਉਲ਼ਾਰਾ;
ਬਲਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਨਮਨੁਪ੍ਪਦਿਨ੍ਨਂ, ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਹੁਤਂ ਅਨਪ੍ਪਕ’’ਨ੍ਤਿ.
੧੪. ਤਤ੍ਥ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟੇਸੂਤਿ ਕੁਟ੍ਟਾਨਂ ਪਰਭਾਗੇਸੁ. ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਸਜ੍ਜਾਦਿਪਟਿਕ੍ਖੇਪਤੋ ਠਾਨਕਪ੍ਪਨਵਚਨਮੇਤਂ, ਗੇਹਪਾਕਾਰਕੁਟ੍ਟਾਨਂ ਦ੍ਵਾਰਤੋ ਬਹਿ ਏਵ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਨ੍ਧਿਸਿਙ੍ਘਾਟਕੇਸੁ ਚਾਤਿ ਸਨ੍ਧੀਸੁ ਚ ਸਿਙ੍ਘਾਟਕੇਸੁ ਚ. ਸਨ੍ਧੀਤਿ ਚਤੁਕ੍ਕੋਣਰਚ੍ਛਾ, ਘਰਸਨ੍ਧਿਭਿਤ੍ਤਿਸਨ੍ਧਿਆਲੋਕਸਨ੍ਧਿਯੋਪਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਸਿਙ੍ਘਾਟਕਾਤਿ ਤਿਕੋਣਰਚ੍ਛਾ. ਦ੍ਵਾਰਬਾਹਾਸੁ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀਤਿ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਘਰਦ੍ਵਾਰਾਨਂ ਬਾਹਾ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ. ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾਨ ਸਕਂ ਘਰਨ੍ਤਿ ਸਕਘਰਂ ਨਾਮ ਪੁਬ੍ਬਞਾਤਿਘਰਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਸਾਮਿਭਾਵੇਨ ਅਜ੍ਝਾਵੁਤ੍ਥਘਰਮ੍ਪਿ, ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਤੇ ਯਸ੍ਮਾ ਸਕਘਰਸਞ੍ਞਾਯ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾਨ ਸਕਂ ਘਰ’’ਨ੍ਤਿ ਆਹ.
੧੫. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨਜ੍ਝਾਵੁਤ੍ਥਪੁਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਪੁਬ੍ਬਞਾਤਿਘਰਤ੍ਤਾ ਬਿਮ੍ਬਿਸਾਰਨਿਵੇਸਨਂ ਸਕਘਰਸਞ੍ਞਾਯ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਾਦੀਸੁ ਠਿਤੇ ਇਸ੍ਸਾਮਚ੍ਛਰਿਯਫਲਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤੇ ਅਤਿਵਿਯ ਦੁਦ੍ਦਸਿਕਵਿਰੂਪਭਯਾਨਕਦਸ੍ਸਨੇ ਬਹੂ ਪੇਤੇ ਰਞ੍ਞੋ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟੇਸੁ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਗਾਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤੇਹਿ ਕਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਦਾਰੁਣਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਹੂਤੇ ਅਨ੍ਨਪਾਨਮ੍ਹੀ’’ਤਿ ਦੁਤਿਯਗਾਥਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਪਹੂਤੇਤਿ ਅਨਪ੍ਪਕੇ ਬਹੁਮ੍ਹਿ, ਯਾਵਦਤ੍ਥੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਬ-ਕਾਰਸ੍ਸ ਹਿ ਪ-ਕਾਰੋ ਲਬ੍ਭਤਿ ‘‘ਪਹੁ ਸਨ੍ਤੋ ਨ ਭਰਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਸੁ. ਨਿ. ੯੮) ਵਿਯ. ਕੇਚਿ ਪਨ ‘‘ਬਹੁਕੇ’’ਤਿ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਪਨ ਪਮਾਦਪਾਠੋ. ਅਨ੍ਨਪਾਨਮ੍ਹੀਤਿ ਅਨ੍ਨੇ ਚ ਪਾਨੇ ਚ. ਖਜ੍ਜਭੋਜ੍ਜੇਤਿ ਖਜ੍ਜੇ ਚ ਭੋਜ੍ਜੇ ਚ. ਏਤੇਨ ਅਸਿਤਪੀਤਖਾਯਿਤਸਾਯਿਤਵਸੇਨ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਆਹਾਰਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਉਪਟ੍ਠਿਤੇਤਿ ਉਪਗਮ੍ਮ ਠਿਤੇ ਸਜ੍ਜਿਤੇ, ਪਟਿਯਤ੍ਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਤੇਸਂ ਕੋਚਿ ਸਰਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਕੋਚਿ ਮਾਤਾ ਵਾ ਪਿਤਾ ਵਾ ਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਨਤ੍ਤਾ ਵਾ ਨ ਸਰਤਿ. ਕਿਂ ਕਾਰਣਾ? ਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਾਤਿ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਸ੍ਸ ਅਦਾਨਦਾਨਪਟਿਸੇਧਨਾਦਿਭੇਦਸ੍ਸ ਕਦਰਿਯਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਾਰਣਭਾਵਤੋ. ਤਞ੍ਹਿ ਕਮ੍ਮਂ ਤੇਸਂ ਞਾਤੀਨਂ ਸਰਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ.
੧੬. ਏਵਂ ਭਗਵਾ ਅਨਪ੍ਪਕੇਪਿ ਅਨ੍ਨਪਾਨਾਦਿਮ੍ਹਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨੇ ਞਾਤੀਨਂ ਪਚ੍ਚਾਸੀਸਨ੍ਤਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਕਮ੍ਮਫਲੇਨ ਞਾਤਕਾਨਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਮਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਅਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੁਪਪਨ੍ਨੇ ਞਾਤਕੇ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਰਞ੍ਞਾ ਦਿਨ੍ਨਦਾਨਂ ਪਸਂਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਞਾਤੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਤਤਿਯਗਾਥਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਏਵਨ੍ਤਿ ਉਪਮਾਵਚਨਂ. ਤਸ੍ਸ ਦ੍ਵਿਧਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ – ਤੇਸਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਕਮ੍ਮਪਚ੍ਚਯਾ ਅਸਰਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਕੇਸੁਚਿ ਕੇਚਿ ਦਦਨ੍ਤਿ ਞਾਤੀਨਂ, ਯੇ ਏਵਂ ਅਨੁਕਮ੍ਪਕਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਚ, ਮਹਾਰਾਜ, ਯਥਾ ਤਯਾ ਦਿਨ੍ਨਂ, ਏਵਂ ਸੁਚਿਂ ਪਣੀਤਂ ਕਾਲੇਨ ਕਪ੍ਪਿਯਂ ਪਾਨਭੋਜਨਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਞਾਤੀਨਂ, ਯੇ ਹੋਨ੍ਤਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਕਾਤਿ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਦਦਨ੍ਤੀਤਿ ਦੇਨ੍ਤਿ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਨ੍ਤਿ. ਞਾਤੀਨਨ੍ਤਿ ਮਾਤਿਤੋ ਚ ਪਿਤਿਤੋ ਚ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਾਨਂ. ਯੇਤਿ ਯੇ ਕੇਚਿ ਪੁਤ੍ਤਾਦਯੋ. ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਅਨੁਕਮ੍ਪਕਾਤਿ ਅਤ੍ਥਕਾਮਾ ਹਿਤੇਸਿਨੋ. ਸੁਚਿਨ੍ਤਿ ਸੁਦ੍ਧਂ ਮਨੋਹਰਂ ਧਮ੍ਮਿਕਞ੍ਚ. ਪਣੀਤਨ੍ਤਿ ਉਲ਼ਾਰਂ. ਕਾਲੇਨਾਤਿ ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਾਨਂ ਪਰਿਭੋਗਯੋਗ੍ਗਕਾਲੇਨ, ਞਾਤਿਪੇਤਾਨਂ ਵਾ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਾਦੀਸੁ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਠਿਤਕਾਲੇਨ. ਕਪ੍ਪਿਯਨ੍ਤਿ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਂ ਪਤਿਰੂਪਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਪਰਿਭੋਗਾਰਹਂ. ਪਾਨਭੋਜਨਨ੍ਤਿ ਪਾਨਞ੍ਚ ਭੋਜਨਞ੍ਚ, ਤਦੁਪਦੇਸੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬਂ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਂ ਵਦਤਿ.
੧੭. ਇਦਾਨਿ ਯੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਤੇਸਂ ਪੇਤਾਨਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਞਾਤਯੋ’’ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਗਾਥਾਯ ਪੁਬ੍ਬਡ੍ਢਂ ਆਹ. ਤਂ ਤਤਿਯਗਾਥਾਯ ਪੁਬ੍ਬਡ੍ਢੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ –
‘‘ਏਵਂ ਦਦਨ੍ਤਿ ਞਾਤੀਨਂ, ਯੇ ਹੋਨ੍ਤਿ ਅਨੁਕਮ੍ਪਕਾ;
ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਞਾਤਯੋ’’ਤਿ.
ਤੇਨ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂਤਿ ਏਵਂ ਪਕਾਰੇਨ ਦਦਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਅਞ੍ਞਥਾ’’ਤਿ ਆਕਾਰਤ੍ਥੇਨ ਏਵਂਸਦ੍ਦੇਨ ਦਾਤਬ੍ਬਾਕਾਰਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਕਤਂ ਹੋਤਿ.
ਤਤ੍ਥ ਇਦਨ੍ਤਿ ਦੇਯ੍ਯਧਮ੍ਮਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਵੋਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ ‘‘ਯੇਹਿ ਵੋ ਅਰਿਯਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੩੬) ਵਿਯ. ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂਤਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਂ ਞਾਤਕਾਨਂ ਹੋਤੁ. ‘‘ਨੋ ਞਾਤੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਪਠਨ੍ਤਿ, ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਞਾਤੀਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਖਿਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ ਞਾਤਯੋਤਿ ਤੇ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੂਪਪਨ੍ਨਾ ਞਾਤਯੋ ਇਦਂ ਫਲਂ ਪਚ੍ਚਨੁਭਵਨ੍ਤਾ ਸੁਖਿਤਾ ਸੁਖਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤੁ.
ਯਸ੍ਮਾ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇਪਿ ਅਞ੍ਞੇਨ ਕਤਕਮ੍ਮਂ ਨ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਫਲਦਂ ਹੋਤਿ, ਕੇਵਲਂ ਪਨ ਤਥਾ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦੀਯਮਾਨਂ ਤਂ ਵਤ੍ਥੁ ਞਾਤਿਪੇਤਾਨਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਤੇਸਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਖਣੇ ਫਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਂ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਂ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤੇ ਚ ਤਤ੍ਥੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਤੇਤਿ ਞਾਤਿਪੇਤਾ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਯਤ੍ਥ ਦਾਨਂ ਦੀਯਤਿ, ਤਤ੍ਥ. ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਇਮੇ ਨੋ ਞਾਤਯੋ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਦਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਅਨੁਮੋਦਨਤ੍ਥਂ ਤਤ੍ਥ ਸਮਾਗਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਪਹੂਤੇ ਅਨ੍ਨਪਾਨਮ੍ਹੀਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਦੀਯਮਾਨੇ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ. ਸਕ੍ਕਚ੍ਚਂ ਅਨੁਮੋਦਰੇਤਿ ਕਮ੍ਮਫਲਂ ਅਭਿਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤਾ ਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰਂ ਅਵਿਜਹਨ੍ਤਾ ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਨੋ ਦਾਨਂ ਹਿਤਾਯ ਸੁਖਾਯ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਮੋਦਨ੍ਤਿ ਅਨੁਮੋਦਨ੍ਤਿ ਪੀਤਿਸੋਮਨਸ੍ਸਜਾਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ.
੧੮. ਚਿਰਂ ਜੀਵਨ੍ਤੂਤਿ ਚਿਰਂ ਜੀਵਿਨੋ ਦੀਘਾਯੁਕਾ ਹੋਨ੍ਤੁ. ਨੋ ਞਾਤੀਤਿ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਞਾਤਕਾ. ਯੇਸਂ ਹੇਤੂਤਿ ਯੇਸਂ ਕਾਰਣਾ ਯੇ ਨਿਸ੍ਸਾਯ. ਲਭਾਮਸੇਤਿ ਈਦਿਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਪਟਿਲਭਾਮ. ਇਦਞ੍ਹਿ ਉਦ੍ਦਿਸਨੇਨ ਲਦ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਭਵਨ੍ਤਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਞਾਤੀਨਂ ਥੋਮਨਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਂ. ਪੇਤਾਨਞ੍ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਮੋਦਨੇਨ, ਦਾਯਕਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨੇਨ, ਉਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚਾਤਿ ਤੀਹਿ ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਤਙ੍ਖਣਞ੍ਞੇਵ ਫਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਾ ਹੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਦਾਯਕਾ ਵਿਸੇਸਹੇਤੁ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੇਸਂ ਹੇਤੁ ਲਭਾਮਸੇ’’ਤਿ. ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਕਤਾ ਪੂਜਾਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਵੋ ਞਾਤੀਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਏਵਂ ਉਦ੍ਦਿਸਨ੍ਤੇਹਿ ਦਾਯਕੇਹਿ ਅਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਪੂਜਾ ਕਤਾ, ਤੇ ਦਾਯਕਾ ਚ ਅਨਿਪ੍ਫਲਾ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਪਰਿਚ੍ਚਾਗਮਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਤਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥੇਵ ਫਲਦਾਨਤੋ.
ਏਤ੍ਥਾਹ – ‘‘ਕਿਂ ਪਨ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੂਪਪਨ੍ਨਾ ਏਵ ਞਾਤੀ ਹੇਤੁਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਲਭਨ੍ਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞੇਪੀ’’ਤਿ? ਨ ਚੇਤ੍ਥ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ, ਅਤ੍ਥਿ ਭਗਵਤਾ ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਤਤ੍ਤਾ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –-
‘‘ਮਯਮਸ੍ਸੁ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਨਾਮ ਦਾਨਾਨਿ ਦੇਮ, ਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਮ ‘ਇਦਂ ਦਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤੁ, ਇਦਂ ਦਾਨਂ ਪੇਤਾ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੂ’ਤਿ. ਕਚ੍ਚਿ ਤਂ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਦਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ, ਕਚ੍ਚਿ ਤੇ ਪੇਤਾ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾ ਤਂ ਦਾਨਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ? ਠਾਨੇ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ, ਨੋ ਅਟ੍ਠਾਨੇਤਿ.
‘‘ਕਤਮਂ ਪਨ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਠਾਨਂ, ਕਤਮਂ ਅਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ? ਇਧ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਨੇਰਯਿਕਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਆਹਾਰੋ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਯਾਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਇਦਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਟ੍ਠਾਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਂ ਦਾਨਂ ਨ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
‘‘ਇਧ ਪਨ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਤਿਰਚ੍ਛਾਨਯੋਨਿਕਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਆਹਾਰੋ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਯਾਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਟ੍ਠਾਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਂ ਦਾਨਂ ਨ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
‘‘ਇਧ ਪਨ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾ ਪਟਿਵਿਰਤੋ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਸਮ੍ਮਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ…ਪੇ… ਦੇਵਾਨਂ ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਦੇਵਾਨਂ ਆਹਾਰੋ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਯਾਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਟ੍ਠਾਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਂ ਦਾਨਂ ਨ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ.
‘‘ਇਧ ਪਨ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤੀ ਹੋਤਿ…ਪੇ… ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਕੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਯੋ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯਿਕਾਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਆਹਾਰੋ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਯਾਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਯਂ ਵਾ ਪਨਸ੍ਸ ਇਤੋ ਅਨੁਪਵੇਚ੍ਛੇਨ੍ਤਿ ਮਿਤ੍ਤਾਮਚ੍ਚਾ ਵਾ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾ ਵਾ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਯਾਪੇਤਿ, ਤੇਨ ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਇਦਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਠਾਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਂ ਦਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਸਚੇ ਪਨ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਸੋ ਪੇਤੋ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤੋ ਤਂ ਠਾਨਂ ਅਨੁਪਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਕੋ ਤਂ ਦਾਨਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਞ੍ਞੇਪਿਸ੍ਸ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਪੇਤਾ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾ ਤਂ ਠਾਨਂ ਉਪਪਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਤਂ ਦਾਨਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤੀ’’ਤਿ.
‘‘ਸਚੇ ਪਨ, ਭੋ ਗੋਤਮ, ਸੋ ਚੇਵ ਪੇਤੋ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤੋ ਤਂ ਠਾਨਂ ਅਨੁਪਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ, ਅਞ੍ਞੇਪਿਸ੍ਸ ਪੇਤਾ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤਾ ਤਂ ਠਾਨਂ ਅਨੁਪਪਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਕੋ ਤਂ ਦਾਨਂ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਟ੍ਠਾਨਂ ਖੋ ਏਤਂ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਅਨਵਕਾਸੋ, ਯਂ ਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਅਸ੍ਸ ਇਮਿਨਾ ਦੀਘੇਨ ਅਦ੍ਧੁਨਾ ਯਦਿਦਂ ਪੇਤੇਹਿ ਞਾਤਿਸਾਲੋਹਿਤੇਹਿ, ਅਪਿਚ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਦਾਯਕੋਪਿ ਅਨਿਪ੍ਫਲੋ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧੦.੧੭੭).
੧੯. ਇਦਾਨਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੂਪਪਨ੍ਨਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਕਸਿਗੋਰਕ੍ਖਾਦਿਨੋ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਕਾਰਣਸ੍ਸ ਅਭਾਵਂ ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨੇਨ ਯਾਪਨਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਨ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਤਤ੍ਥ ਨ ਹਿ ਤਤ੍ਥ ਕਸਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ ਕਸਿ ਨ ਹਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪੇਤਾ ਸੁਖੇਨ ਜੀਵੇਯ੍ਯੁਂ. ਗੋਰਕ੍ਖੇਤ੍ਥ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ ਨ ਕੇਵਲਂ ਕਸਿਯੇਵ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਥ ਖੋ ਗੋਰਕ੍ਖਾਪਿ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ, ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤੇ ਸੁਖੇਨ ਜੀਵੇਯ੍ਯੁਂ. ਵਣਿਜ੍ਜਾ ਤਾਦਿਸੀ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਵਣਿਜ੍ਜਾਪਿ ਤਾਦਿਸੀ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਾ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਹਿਰਞ੍ਞੇਨ ਕਯਾਕਯਨ੍ਤਿ ਹਿਰਞ੍ਞੇਨ ਕਯਵਿਕ੍ਕਯਮ੍ਪਿ ਤਤ੍ਥ ਤਾਦਿਸਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਯਂ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਇਤੇ ਦਿਨ੍ਨੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਪੇਤਾ ਕਾਲਗਤਾ ਤਹਿਨ੍ਤਿ ਕੇਵਲਂ ਪਨ ਇਤੋ ਞਾਤੀਹਿ ਵਾ ਮਿਤ੍ਤਾਮਚ੍ਚੇਹਿ ਵਾ ਦਿਨ੍ਨੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤਿ, ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤਿ. ਪੇਤਾਤਿ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੂਪਪਨ੍ਨਾ ਸਤ੍ਤਾ. ਕਾਲਗਤਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਮਰਣਕਾਲੇਨ ਗਤਾ. ‘‘ਕਾਲਕਤਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਕਤਕਾਲਾ ਕਤਮਰਣਾ ਮਰਣਂ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਾ. ਤਹਿਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੇ.
੨੦-੨੧. ਇਦਾਨਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਉਪਮਾਹਿ ਪਕਾਸੇਤੁਂ ‘‘ਉਨ੍ਨਮੇ ਉਦਕਂ ਵੁਟ੍ਠ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਦ੍ਵਯਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯਥਾ ਉਨ੍ਨਮੇ ਥਲੇ ਉਨ੍ਨਤਪ੍ਪਦੇਸੇ ਮੇਘੇਹਿ ਅਭਿਵੁਟ੍ਠਂ ਉਦਕਂ ਯਥਾ ਨਿਨ੍ਨਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਯੋ ਭੂਮਿਭਾਗੋ ਨਿਨ੍ਨੋ ਓਣਤੋ, ਤਂ ਉਪਗਚ੍ਛਤਿ; ਏਵਮੇਵ ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨਂ ਦਾਨਂ ਪੇਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤਿ, ਫਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਨਿਯੁਜ੍ਜਤਿ. ਨਿਨ੍ਨਮਿਵ ਹਿ ਉਦਕਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਠਾਨਂ ਪੇਤਲੋਕੋ ਦਾਨੂਪਕਪ੍ਪਨਾਯ. ਯਥਾਹ – ‘‘ਇਦਂ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਠਾਨਂ, ਯਤ੍ਥ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਂ ਦਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧੦.੧੭੭). ਯਥਾ ਚ ਕਨ੍ਦਰਪਦਰਸਾਖਪਸਾਖਕੁਸੋਬ੍ਭਮਹਾਸੋਬ੍ਭੇ ਹਿ ਓਗਲਿਤੇਨ ਉਦਕੇਨ ਵਾਰਿਵਹਾ ਮਹਾਨਜ੍ਜੋ ਪੂਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਾਗਰਂ ਪਰਿਪੂਰੇਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਇਤੋ ਦਿਨ੍ਨਦਾਨਂ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਪੇਤਾਨਂ ਉਪਕਪ੍ਪਤੀਤਿ.
੨੨. ਯਸ੍ਮਾ ਪੇਤਾ ‘‘ਇਤੋ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲਭਾਮਾ’’ਤਿ ਆਸਾਭਿਭੂਤਾ ਞਾਤਿਘਰਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਇਦਂ ਨਾਮ ਨੋ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਯਾਚਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਤੇਸਂ ਇਮਾਨਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਵਤ੍ਥੂਨਿ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤੋ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦਜ੍ਜਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਦਾਸਿ ਮੇ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ.
ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਇਦਂ ਨਾਮ ਮੇ ਧਨਂ ਵਾ ਧਞ੍ਞਂ ਵਾ ਅਦਾਸਿ, ਇਦਂ ਨਾਮ ਮੇ ਕਿਚ੍ਚਂ ਅਤ੍ਤਨਾਯੇਵ ਯੋਗਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਅਕਾਸਿ, ‘‘ਅਸੁਕੋ ਮੇ ਮਾਤਿਤੋ ਵਾ ਪਿਤਿਤੋ ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਤ੍ਤਾ ਞਾਤਿ, ਸਿਨੇਹਵਸੇਨ ਤਾਣਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਮਿਤ੍ਤੋ, ਅਸੁਕੋ ਮੇ ਸਹਪਂਸੁਕੀਲ਼ਕਸਹਾਯੋ ਸਖਾ’’ਤਿ ਚ ਏਤਂ ਸਬ੍ਬਮਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਪੇਤਾਨਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦਜ੍ਜਾ ਦਾਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਤੇਯ੍ਯ. ‘‘ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਦਜ੍ਜਾ’’ਤਿ ਵਾ ਪਾਠੋ, ਪੇਤਾਨਂ ਦਕ੍ਖਿਣਾ ਦਾਤਬ੍ਬਾ, ਤੇਨ ‘‘ਅਦਾਸਿ ਮੇ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਮਨੁਸ੍ਸਰਂ ਅਨੁਸ੍ਸਰਤਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਹਿ ਇਦਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ.
੨੩-੨੪. ਯੇ ਪਨ ਸਤ੍ਤਾ ਞਾਤਿਮਰਣੇਨ ਰੁਣ੍ਣਸੋਕਾਦਿਪਰਾ ਏਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਨ ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਕਿਞ੍ਚਿ ਦੇਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਤਂ ਰੁਣ੍ਣਸੋਕਾਦਿ ਕੇਵਲਂ ਅਤ੍ਤਪਰਿਤਾਪਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਤਂ ਨ ਪੇਤਾਨਂ ਕਞ੍ਚਿ ਅਤ੍ਥਂ ਸਾਧੇਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਨ ਹਿ ਰੁਣ੍ਣਂ ਵਾ’’ਤਿ ਗਾਥਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਮਗਧਰਾਜੇਨ ਦਿਨ੍ਨਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਸਾਤ੍ਥਕਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਯਞ੍ਚ ਖੋ’’ਤਿ ਗਾਥਮਾਹ. ਤੇਸਂ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵ.
੨੫. ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਇਮਂ ਦਕ੍ਖਿਣਂ ਦੇਨ੍ਤੇਨ ਰਞ੍ਞਾ ਞਾਤੀਨਂ ਞਾਤੀਹਿ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਿਚ੍ਚਕਰਣੇਨ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋ ਨਿਦਸ੍ਸਿਤੋ, ਬਹੁਜਨਸ੍ਸ ਪਾਕਟੋ ਕਤੋ, ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ ਪਾਕਟਂ ਕਤਂ ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇਹਿਪਿ ਏਵਮੇਵ ਞਾਤੀਸੁ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋ ਪਰਿਪੂਰੇਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਤੇ ਚ ਪੇਤੇ ਦਿਬ੍ਬਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਅਧਿਗਮੇਨ੍ਤੇਨ ਪੇਤਾਨਂ ਪੂਜਾ ਕਤਾ ਉਲ਼ਾਰਾ, ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਮੁਖਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਅਨ੍ਨਪਾਨਾਦੀਹਿ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਨ੍ਤੇਨ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਬਲਂ ਅਨੁਪ੍ਪਦਿਨ੍ਨਂ, ਅਨੁਕਮ੍ਪਾਦਿਗੁਣਪਰਿਵਾਰਞ੍ਚ ਚਾਗਚੇਤਨਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤੇਨ ਅਨਪ੍ਪਕਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸੁਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਇਮੇਹਿ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਗੁਣੇਹਿ ਰਾਜਾਨਂ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸੋ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋ’’ਤਿ ਓਸਾਨਗਾਥਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋਤਿ ਞਾਤੀਹਿ ਞਾਤੀਨਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਰਣਂ. ਉਲ਼ਾਰਾਤਿ ਫੀਤਾ ਸਮਿਦ੍ਧਾ. ਬਲਨ੍ਤਿ ਕਾਯਬਲਂ. ਪਸੁਤਨ੍ਤਿ ਉਪਚਿਤਂ. ਏਤ੍ਥ ਚ ‘‘ਸੋ ਞਾਤਿਧਮ੍ਮੋ ਚ ਅਯਂ ਨਿਦਸ੍ਸਿਤੋ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਭਗਵਾ ਰਾਜਾਨਂ ਧਮ੍ਮਿਯਾ ਕਥਾਯ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸੇਸਿ. ਞਾਤਿਧਮ੍ਮਦਸ੍ਸਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਸਨ੍ਦਸ੍ਸਨਂ. ‘‘ਪੇਤਾਨ ਪੂਜਾ ਚ ਕਤਾ ਉਲ਼ਾਰਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮਾਦਪੇਸਿ. ‘‘ਉਲ਼ਾਰਾ’’ਤਿ ਪਸਂਸਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਪੂਜਾਕਰਣੇ ਸਮਾਦਪਨਂ. ‘‘ਬਲਞ੍ਚ ਭਿਕ੍ਖੂਨਮਨੁਪ੍ਪਦਿਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜੇਸਿ. ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਬਲਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਏਵਂਵਿਧਾਨਂ ਬਲਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨੇ ਉਸ੍ਸਾਹਵਡ੍ਢਨੇਨ ਸਮੁਤ੍ਤੇਜਨਂ. ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਪਸੁਤਂ ਅਨਪ੍ਪਕ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਸਮ੍ਪਹਂਸੇਸਿ. ਪੁਞ੍ਞਪਸਵਨਕਿਤ੍ਤਨਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਤਸ੍ਸ ਯਥਾਭੁਚ੍ਚਗੁਣਸਂਵਣ੍ਣਨਭਾਵੇਨ ਸਮ੍ਪਹਂਸਨਨ੍ਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਯੋਜਨਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਦੇਸਨਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਚ ਪੇਤ੍ਤਿਵਿਸਯੂਪਪਤ੍ਤਿਆਦੀਨਵਸਂਵਣ੍ਣਨੇਨ ਸਂਵਿਗ੍ਗਹਦਯਾਨਂ ਯੋਨਿਸੋ ਪਦਹਤਂ ਚਤੁਰਾਸੀਤਿਯਾ ਪਾਣਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸਿ. ਦੁਤਿਯਦਿਵਸੇਪਿ ਦੇਵਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਇਦਮੇਵ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਦੇਸਨਂ ਦੇਸੇਸਿ. ਏਵਂ ਯਾਵ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾ ਤਾਦਿਸੋਵ ਧਮ੍ਮਾਭਿਸਮਯੋ ਅਹੋਸੀਤਿ.
ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪੇਤਵਤ੍ਥੁਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.