ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਵਾਰਵਣ੍ਣਨਾ
੮੯. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਥਾ ਨਯਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ ਵਿਭਜਨ੍ਤੋ ਯਸ੍ਮਾ ਸਙ੍ਗਹਵਾਰਾਦੀਸੁ ਮੂਲਪਦੇਹੇਵ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਸਙ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਰੂਪਤੋ ਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਥਾ ਮੂਲਪਦੇਹਿ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਂ, ਏਵਂ ਪਟ੍ਠਾਨਤੋਪਿ ਮੂਲਪਦਾਨਿ ਨਿਦ੍ਧਾਰੇਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਮੂਲਪਦਾ ਕੁਹਿਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ? ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨੇ’’ਤਿ ਆਹ. ਮੂਲਪਦਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਾਨਞ੍ਹਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਸਙ੍ਗਹੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਦਸ੍ਸਿਤੋ ਏਵਾਤਿ. ਅਥ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਕੋ ਵਚਨਤ੍ਥੋ? ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ, ਸਾਸਨਂ ਦੇਸਨਾ, ਤਸ੍ਸਾ ਵੇਨੇਯ੍ਯਜ੍ਝਾਸਯਾਨੁਰੂਪਂ ਤੇਸਂ ਹਿਤਸੁਖਨਿਪ੍ਫਾਦਨਤ੍ਥਂ ਪਕਾਰੇਹਿ ਠਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ. ਇਧ ਪਨ ਤਸ੍ਸ ਤਥਾਭਾਵਦੀਪਨਂ ‘‘ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਥ ਵਾ ਸਾਸਨਂ ਅਧਿਸੀਲਸਿਕ੍ਖਾਦਯੋ. ਤੇਸਂ ਪਵਤ੍ਤਨੁਪਾਯਭਾਵਤੋ ਪਤਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤਿ ਏਤੇਹੀਤਿ ਪਟ੍ਠਾਨਾਨਿ, ਸਂਕਿਲੇਸਾਦਿਧਮ੍ਮਾ. ਤੇਸਂ ਪਵੇਦਨਤੋ ਤਦੁਪਚਾਰੇਨ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਪਟ੍ਠਾਨਾਨਿ. ਤੇਸਂ ਪਨ ਸਮੂਹਭਾਵਤੋ ਅਯਂ ਪਕਰਣਪ੍ਪਦੇਸੋ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ.
ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਕੇਨਟ੍ਠੇਨ ਪਟ੍ਠਾਨਂ? ਪਟ੍ਠਿਤਟ੍ਠੇਨ ਗਮਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਯੇ ਤੇ ਗੋਟ੍ਠਾ ਪਟ੍ਠਿਤਗਾਵੋ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੫੬) ਆਗਤਟ੍ਠਾਨਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਯੇਨ ਪਟ੍ਠਾਨੇਨ ਤੇ ‘‘ਗੋਟ੍ਠਾ ਪਟ੍ਠਿਤਗਾਵੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤਂ ਅਤ੍ਥਤੋ ਗਮਨਂ ਹੋਤਿ. ਇਤਿ ਨਾਤਿਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਨਯੇਸੁ ਹਾਰਨਯੇਸੁ ਅਨਿਸ੍ਸਙ੍ਗਗਮਨਸ੍ਸ ਦੇਸਨਾਞਾਣਸ੍ਸ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਲੋਕਿਯਾਦਿਭੇਦੇਸੁ ਤਦੁਭਯਵੋਮਿਸ੍ਸਕਭੇਦੇਸੁ ਚ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਤਨਯਲਾਭਤੋ ਨਿਸ੍ਸਙ੍ਗਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਗਮਨਤ੍ਤਾ ਤੇ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਯੋ ਲੋਕਿਯਾਦਯੋ ਚ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਵੋਮਿਸ੍ਸਾ ਚ ਅਧਿਕਰਣਵਸੇਨ ਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਮ. ਤੇਸਂ ਪਕਾਸਨਤੋ ਅਯਂ ਪਕਰਣਪ੍ਪਦੇਸੋ ਪਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
‘‘ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਤਿ ਏਤੇਨਾਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸੋ. ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗੇ ਸਂਕਿਲੇਸਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ. ਵਾਸਨਾ ਪੁਞ੍ਞਭਾਵਨਾ, ਵਾਸਨਾਭਾਗੇ ਪਵਤ੍ਤਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ, ਵਾਸਨਂ ਭਜਾਪੇਤੀਤਿ ਵਾ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ. ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਨਂ ਲੋਭਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦੀਨਂ ਪਦਾਲਨਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧੋ. ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗੇ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਂ ਭਜਾਪੇਤੀਤਿ ਵਾ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ. ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਿਤਸਿਕ੍ਖਾਧਮ੍ਮਾ ਅਸੇਕ੍ਖਾ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਵੇ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਅਸੇਕ੍ਖੇ ਭਜਾਪੇਤੀਤਿ ਵਾ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ. ਤੇਸੁ ਯਤ੍ਥ ਤਣ੍ਹਾਦਿਸਂਕਿਲੇਸੋ ਵਿਭਤ੍ਤੋ, ਇਦਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ. ਯਤ੍ਥ ਦਾਨਾਦਿਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁ ਵਿਭਤ੍ਤਂ, ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ. ਯਤ੍ਥ ਸੇਕ੍ਖਾ ਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਅਸੇਕ੍ਖਾ ਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧਾਦਯੋ ਵਿਭਤ੍ਤਾ, ਇਦਂ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਂ. ਇਤਰਾਨਿ ਤੇਸਂ ਵੋਮਿਸ੍ਸਕਨਯਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਨਿ.
ਤਾਨਿ ਪਨ ਛ ਦੁਕਾ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਤਿਕਾ ਏਕਂ ਚਤੁਕ੍ਕਂ ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਏਕਂ ਚਤੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਦੁਕਾ ਦ੍ਵੇ ਚ ਤਿਕਾ ਉਦ੍ਧਟਾ, ਇਤਰੇ ਨ ਉਦ੍ਧਟਾ, ਅਨੁਦ੍ਧਰਣੇ ਕਾਰਣਂ ਨਤ੍ਥਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਤੇਪਿ ਗਹੇਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਸਂਖਿਤ੍ਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਵਕ੍ਖਤਿ – ‘‘ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ, ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਕਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਕਤ੍ਥਚਿ ਸੁਤ੍ਤੇ ਤਣ੍ਹਾਸਂਕਿਲੇਸੋਵ ਨਿਦ੍ਦਿਸੀਯਤਿ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਂਕਿਲੇਸੋਵ, ਕਤ੍ਥਚਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸਂਕਿਲੇਸੋਵ ਨਿਦ੍ਦਿਸੀਯਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਤਿਧਾ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ. ਤਥਾ ਵੋਦਾਨਂ ਨਾਮ ਸਂਕਿਲੇਸੇ ਸਤਿ ਹੋਤੀਤਿ ਵੋਦਾਨਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਵਿਭਾਗੇਨ ਤਿਧਾਵ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ ‘‘ਤਣ੍ਹਾਵੋਦਾਨਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ. ਤਂ ਪਨ ਅਤ੍ਥਤੋ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਦਿ ਏਵ ਹੋਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਨਯੋ ਕੇਸੁਚਿ ਪੋਤ੍ਥਕੇਸੁ ਨਤ੍ਥਿ.
‘‘ਤਤ੍ਥ ਸਂਕਿਲੇਸੋ ਤਿਵਿਧੋ’’ਤਿਆਦਿ ਸਂਕਿਲੇਸਪਟਿਪਕ੍ਖਤੋ ਸਮਥਾਦਿਨਿਦ੍ਧਾਰਣਵਸੇਨ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਦਿਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਵਿਸਯਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਦਿ ਆਸਤ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਭਵੇਸੂਤਿ ਭਵੇਸੁ ਛਨ੍ਦਰਾਗਂ ਪਜਹਿਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਸ੍ਸ ਯਦਿ ਭਵਪਤ੍ਥਨਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ. ਏਵਂ ਸਾਯਨ੍ਤਿ ਏਵਮਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਅਯਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਾਮਯਂ ਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁ ਭਵਤਿ ਪੁਜ੍ਜਭਵਫਲਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਤੋ. ਤਤ੍ਰੂਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਭਵੇ ਉਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਇਮਾਨਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ. ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਕਤਾਨੀਤਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚਾਤਿ ਏਵਂ ਪਦਨ੍ਤਰਸਂਯੋਜਨਵਸੇਨ ਮਿਸ੍ਸਿਤਾਨਿ ਕਤਾਨਿ. ਅਟ੍ਠ ਭਵਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਇਮਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰੀਤਿ ਏਵਂ ਅਟ੍ਠ ਭਵਨ੍ਤਿ.
ਤਾਨਿਯੇਵ ਅਟ੍ਠ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਕਤਾਨਿ ਸੋਲ਼ਸ ਭਵਨ੍ਤੀਤਿ ਤਾਨਿਯੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨੇਵਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਞ੍ਚ, ਨਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਞ੍ਚ ਨ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਞ੍ਚਾਤਿ ਏਵਂ ਸਾਧਾਰਣਾਨਿ ਕਤਾਨਿ ਪੁਰਿਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠ ਇਮਾਨਿ ਅਟ੍ਠਾਤਿ ਸੋਲ਼ਸ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਏਕਕਾ, ਛ ਦੁਕਾ, ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਤਿਕਾ, ਏਕੋ ਚਤੁਕ੍ਕੋ, ਅਪਰੋਪਿ ਏਕੋ ਚਤੁਕ੍ਕੋਤਿ ਅਯਮ੍ਪਿ ਵਿਭਾਗੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥਾਪਿ ਦ੍ਵੇ ਦੁਕਾ, ਦ੍ਵੇ ਤਿਕਾ, ਦ੍ਵੇ ਚਤੁਕ੍ਕਾ ਚ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਅਨਾਗਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਇਦਾਨਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਸਕਲਸਾਸਨਸਙ੍ਗਹਿਤਭਾਵਂ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਇਮੇਹਿ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਸੁਤ੍ਤੇਹਿ ਭਿਨ੍ਨੇਹਿ ਨਵਵਿਧਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਭਿਨ੍ਨਂ ਭਵਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਇਮੇਹਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਹਿ ਸੋਲ਼ਸਹਿ ਸੁਤ੍ਤੇਹਿ ਪਟ੍ਠਾਨਨਯੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤੇਹਿ ਸੁਤ੍ਤਗੇਯ੍ਯਾਦਿਨਵਵਿਧਂ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਭਿਨ੍ਨਂ ਸੋਲ਼ਸਧਾ ਵਿਭਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧੇਨ ਪਟ੍ਠਾਨੇਨ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਸਾਸਨਸ੍ਸ ਪਦੇਸੋ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਕਥਂ ਪਨ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦਿਭਾਵੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋਤਿ? ਆਹ ‘‘ਗਾਥਾਯ ਗਾਥਾ ਅਨੁਮਿਨਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਗਾਥਾਯ ਗਾਥਾ ਅਨੁਮਿਨਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਯਂ ਗਾਥਾ ਵਿਯ ਗਾਥਾ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਤਿ ਵਾ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਾਤਿ ਵਾ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਾਤਿ ਵਾ ਅਸੇਕ੍ਖਭਾਗਿਯਾਤਿ ਵਾ ਅਨੁਮਿਨਿਤਬ੍ਬਾ, ਅਨੁ ਅਨੁ ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਤਕ੍ਕੇਤ੍ਵਾ ਜਾਨਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਪਦੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਗਾਥਾਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਵਿਨਿਮੁਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਾ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿ ‘‘ਸੁਤ੍ਤੇਨਾ’’ਤਿਪਦੇਨ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ.
੯੦. ਇਦਾਨਿ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਾਦੀਨਿ ਸੁਤ੍ਤਾਨਿ ਯਥਾਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਾਨਿ ਉਦਾਹਰਣਵਸੇਨ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਕਾਮਨ੍ਧਾ ਜਾਲਸਞ੍ਛਨ੍ਨਾ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੋਯੇਵ. ਯਥਾ ਇਮਸ੍ਸ, ਏਵਂ ਇਤੋ ਪਰਾਨਮ੍ਪਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਥਾਨਂ ਉਤ੍ਤਾਨਪਦਾਨਞ੍ਚ ਅਤ੍ਥਂ ਨ ਵਣ੍ਣਯਿਸ੍ਸਾਮ.
ਅਗਤਿਗਮਨਾਨੀਤਿ ਕਾਯਾਦੀਹਿ ਅਯੁਤ੍ਤਗਮਨਾਨਿ, ਅਕਤ੍ਤਬ੍ਬਕਰਣਾਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਛਨ੍ਦਾਤਿ ਛਨ੍ਦਹੇਤੁ ਇਚ੍ਛਾਪਚ੍ਚਯਾ. ਅਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ਗਤਿਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਅਕਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਸਾਧੂਨਂ ਅਰਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ. ਅਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤਿਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਵੀਤਿਕ੍ਕਮਤਿ. ਨਿਹੀਯਤੀਤਿ ਹਾਯਤਿ. ਯਸੋਤਿ ਕਿਤ੍ਤਿ ਚ ਪਰਿਵਾਰੋ ਚ.
‘‘ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਮਨੋਤਿ ਯਦਿਪਿ ਕਾਮਾਵਚਰਕੁਸਲਾਦਿਭੇਦਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਚਤੁਭੂਮਕਚਿਤ੍ਤਂ ਮਨੋ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਠਾਨੇ ਚਕ੍ਖੁਪਾਲਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ (ਧ. ਪ. ੧-੨; ਥੇਰਗਾ. ੯੫) ਪੁਰਿਮਜਾਤਿਯਂ ਵੇਜ੍ਜਭੂਤਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਨਿਯਮਿਯਮਾਨਂ ਪਟਿਘਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਮੇਵ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਸੋ ਮਨੋ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ, ਮਨਸਾ ਪਠਮਗਾਮਿਨਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਨਿਸ੍ਸਤ੍ਤਨਿਜ੍ਜੀਵਟ੍ਠੇਨ ਧਮ੍ਮਾ, ਤੇ ਪਨ ਵੇਦਨਾਦਯੋ ਤਯੋ ਅਰੂਪਿਨੋ ਖਨ੍ਧਾ. ਏਤੇ ਹਿ ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ. ਕਥਂ ਪਨੇਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਏਕਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਮਨੋ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ? ਉਪ੍ਪਾਦਪਚ੍ਚਯਟ੍ਠੇਨ. ਯਥਾ ਹਿ ਬਹੂਸੁ ਏਕਤੋ ਗਾਮਘਾਤਾਦਿਕਮ੍ਮਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੇਸੁ ‘‘ਕੋ ਏਤੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਯੋ ਤੇਸਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ, ਯਂ ਯਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਤੇ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਦਤ੍ਤੋ ਵਾ ਮਿਤ੍ਤੋ ਵਾ ਤੇਸਂ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਏਵਂਸਮ੍ਪਦਮਿਦਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਤਿ ਉਪ੍ਪਾਦਪਚ੍ਚਯਟ੍ਠੇਨ ਮਨੋ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮੋ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਮਨੋਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ. ਨ ਹਿ ਤੇ ਮਨੇ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣਨ੍ਤਿ, ਮਨੋ ਪਨ ਏਕਚ੍ਚੇਸੁ ਚੇਤਸਿਕੇਸੁ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੇਸੁਪਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਏਵ.
ਅਧਿਪਤਿਵਸੇਨ ਮਨੋ ਸੇਟ੍ਠੋ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਮਨੋਸੇਟ੍ਠਾ. ਯਥਾ ਹਿ ਚੋਰਾਦੀਨਂ ਚੋਰਜੇਟ੍ਠਕਾਦਯੋ ਅਧਿਪਤਿਨੋ ਸੇਟ੍ਠਾ, ਤਥਾ ਤੇਸਮ੍ਪਿ ਮਨੋ ਸੇਟ੍ਠੋ. ਯਥਾ ਪਨ ਦਾਰੁਆਦੀਹਿ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਾਨਿ ਭਣ੍ਡਾਨਿ ਦਾਰੁਮਯਾਦੀਨਿ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਏਤੇਪਿ ਮਨਤੋ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਮਨੋਮਯਾ ਨਾਮ. ਪਦੁਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਹਿ ਦੋਸੇਹਿ ਪਦੁਟ੍ਠੇਨ ਦੂਸਿਤੇਨ ਭਾਸਤਿ ਵਾ ਕਰੋਤਿ ਵਾ. ਸੋ ਹਿ ਭਾਸਨ੍ਤੋ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਵਚੀਦੁਚ੍ਚਰਿਤਮੇਵ ਭਾਸਤਿ, ਕਰੋਨ੍ਤੋਪਿ ਤਿਵਿਧਂ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਮੇਵ ਕਰੋਤਿ, ਅਭਾਸਨ੍ਤੋ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋ ਤੇਹਿ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਹਿ ਪਦੁਟ੍ਠਮਨਤਾਯ ਤਿਵਿਧਂ ਮਨੋਦੁਚ੍ਚਰਿਤਂ ਪੂਰੇਤਿ. ਏਵਮਸ੍ਸ ਦਸ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਾ ਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਤਤੋ ਨਂ ਦੁਕ੍ਖਮਨ੍ਵੇਤੀਤਿ ਤਤੋ ਤਿਵਿਧਦੁਚ੍ਚਰਿਤਤੋ ਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨ੍ਵੇਤਿ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਨੁਭਾਵੇਨ ਚਤੂਸੁ ਅਪਾਯੇਸੁ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤਿ. ਯਥਾ ਕਿਂ? ਚਕ੍ਕਂਵ ਵਹਤੋ ਪਦਨ੍ਤਿ, ਯਥਾ ਨਾਮ ਸਕਟਂ ਵਹਤੋ ਬਲੀਬਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਦਂ ਪਹਰਨ੍ਤਂ ਚਕ੍ਕਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਵਂ ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ਦੁਕ੍ਖਮਨੁਗਚ੍ਛਤੀਤਿ.
‘‘ਮਿਦ੍ਧੀ ਯਦਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਮਿਦ੍ਧੀਤਿ ਥਿਨਮਿਦ੍ਧਾਭਿਭੂਤੋ. ਮਹਗ੍ਘਸੋਤਿ ਮਹਾਭੋਜਨੋ ਆਹਰਹਤ੍ਥਕਅਲਂਸਾਟਕਤਤ੍ਰਵਟ੍ਟਕਕਾਕਮਾਸਕਭੁਤ੍ਤਵਮਿਤਕਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਵਿਯ. ਨਿਦ੍ਦਾਯਿਤਾਤਿ ਸੁਪਨਸੀਲੋ. ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਸਾਯੀਤਿ ਸੇਯ੍ਯਸੁਖਪਸ੍ਸਸੁਖਾਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਨਵਸੇਨ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਕਸਯਨਸੀਲੋ. ਨਿਵਾਪਪੁਟ੍ਠੋਤਿ ਕੁਣ੍ਡਕਾਦਿਨਾ ਸੂਕਰਭਤ੍ਤੇਨ ਪੁਟ੍ਠੋ. ਘਰਸੂਕਰੋ ਹਿ ਬਾਲਕਾਲਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਪੋਸਿਯਮਾਨੋ ਥੂਲਸਰੀਰਕਾਲੇ ਗੇਹਤੋ ਬਹਿ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤੁਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਹੇਟ੍ਠਾਮਞ੍ਚਾਦੀਸੁ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਅਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਪਸ੍ਸਸਨ੍ਤੋ ਸਯਤੇਵ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਦਾ ਪੁਰਿਸੋ ਮਿਦ੍ਧੀ ਚ ਹੋਤਿ ਮਹਗ੍ਘਸੋ ਚ, ਨਿਵਾਪਪੁਟ੍ਠੋ ਮਹਾਵਰਾਹੋ ਵਿਯ ਅਞ੍ਞੇਨ ਇਰਿਯਾਪਥੇਨ ਯਾਪੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ਨਿਦ੍ਦਾਸੀਲੋ ਸਂਪਰਿਵਤ੍ਤਸਾਯੀ, ਤਦਾ ਸੋ ‘‘ਅਨਿਚ੍ਚਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਨਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਤੀਣਿ ਲਕ੍ਖਣਾਨਿ ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਤੇਸਂ ਅਮਨਸਿਕਾਰਾ ਮਨ੍ਦਪਞ੍ਞੋ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਗਬ੍ਭਂ ਉਪੇਤਿ, ਗਬ੍ਭਵਾਸਤੋ ਨ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ.
‘‘ਅਯਸਾਵ ਮਲ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਅਯਸਾਤਿ ਅਯਤੋ. ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਜਾਤਂ. ਤਤੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਤਤੋ ਉਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ. ਅਤਿਧੋਨਚਾਰਿਨਨ੍ਤਿ ਧੋਨਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਇਦਮਤ੍ਥਿਤਾਯ ਅਲਮੇਤੇਨਾਤਿ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨਪਞ੍ਞਾ, ਤਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤੋ ਅਤਿਧੋਨਚਾਰੀ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਅਯਤੋ ਮਲਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯ ਯਤੋ ਤਂ ਸਮੁਟ੍ਠਿਤਂ, ਤਮੇਵ ਖਾਦਤਿ ਵਿਨਾਸੇਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਚ੍ਚਯੇ ਅਪ੍ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਨ੍ਤਂ ਅਤਿਧੋਨਚਾਰਿਨਂ ਸਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਾਨੇਵ ਤਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਨਯਨ੍ਤੀਤਿ.
‘‘ਚੋਰੋ ਯਥਾ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਚੋਰੋ ਯਥਾ ਸਨ੍ਧਿਮੁਖੇ ਗਹੀਤੋਤਿ ਯਥਾ ਚੋਰੋ ਘਰਸਨ੍ਧਿਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗੇਹਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤੋ ਘਰਸਨ੍ਧਿਮੁਖੇ ਏਵ ਰਾਜਪੁਰਿਸੇਹਿ ਗਹਿਤੋ. ਸਕਮ੍ਮੁਨਾ ਹਞ੍ਞਤਿ ਬਜ੍ਝਤੇ ਚਾਤਿ ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਕਤਕਮ੍ਮੇਨ ਕਸਾਭਿਤਾਲ਼ਨਾਦਿਨਾ ਹਞ੍ਞਤਿ ਚੇਵ ਅਦ੍ਦੁਬਨ੍ਧਨਾਦਿਨਾ ਬਜ੍ਝਤਿ ਚ. ਏਵਂ ਅਯਂ ਪੇਚ੍ਚ ਪਜਾ ਪਰਤ੍ਥਾਤਿ ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਯਂ ਪਾਪਕਾਰਿਨੀ ਪਜਾ ਇਤੋ ਚਵਿਤ੍ਵਾ ਪਰਲੋਕੇ. ਸਕਮ੍ਮੁਨਾ ਹਞ੍ਞਤਿ ਬਜ੍ਝਤੇ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾਵ ਕਤੇਨ ਪਾਪਕਮ੍ਮੇਨ ਨਿਰਯਾਦੀਸੁ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰੇਹਿ ਕਮ੍ਮਕਾਰਣਾਦੀਹਿ ਹਞ੍ਞਤਿ ਚੇਵ ਪਰਿਬਜ੍ਝਤਿ ਚਾਤਿ.
‘‘ਸੁਖਕਾਮਾਨੀ’’ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਯੋ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਿਹਿਂਸਤੀਤਿ ਯੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਦਣ੍ਡੇਨ ਵਾ ਲੇਡ੍ਡੁਆਦੀਹਿ ਵਾ ਵਿਬਾਧਤਿ. ਪੇਚ੍ਚ ਸੋ ਨ ਲਭੇ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਰਲੋਕੇ ਮਨੁਸ੍ਸਸੁਖਂ ਵਾ ਦਿਬ੍ਬਸੁਖਂ ਵਾ ਨ ਲਭਤਿ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖੇ ਪਨ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ.
ਗੁਨ੍ਨਂ ਚੇ ਤਰਮਾਨਾਨਨ੍ਤਿ ਗਾਵੀਸੁ ਮਹੋਘਂ ਤਰਨ੍ਤੀਸੁ. ਜਿਮ੍ਹਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਪੁਙ੍ਗਵੋਤਿ ਯਦਿ ਯੂਥਪਤਿ ਉਸਭੋ ਕੁਟਿਲਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਬ੍ਬਾ ਤਾ ਜਿਮ੍ਹਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਤਾ ਗਾਵਿਯੋ ਕੁਟਿਲਮੇਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਨੇਤ੍ਤੇ ਜਿਮ੍ਹਂ ਗਤੇ ਸਤੀਤਿ ਨੇਤ੍ਤਰਿ ਕੁਟਿਲਂ ਗਤੇ ਸਤਿ, ਨੇਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕੁਟਿਲਂ ਗਤਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਹਿ ਤਾਸਂ ਪਚ੍ਚਯਿਕੋ ਉਪਦ੍ਦਵਹਰੋ ਚ.
‘‘ਏਵਮੇਵ’’ਨ੍ਤਿ ਗਾਥਾਯਂ ਯਥਾ ਚੇਤਂ, ਏਵਮੇਵਂ ਯੋ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਪਧਾਨਸਮ੍ਮਤੋ, ਯਦਿ ਸੋ ਅਧਮ੍ਮਚਾਰੀ ਸਿਯਾ. ਯੇ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਜੀਵਿਨੋ, ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਅਧਮ੍ਮਿਕਾਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸਾਮਿਸਮ੍ਪਦਾ ਹਿ ਪਕਤਿਸਮ੍ਪਦਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਏਤਦੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਂ ਰਟ੍ਠਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਸੇਤਿ, ਰਾਜਾ ਚੇ ਹੋਤਿ ਅਧਮ੍ਮਿਕੋ. ਸੁਕਿਚ੍ਛਰੂਪਾ ਵਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਕਿਚ੍ਛਾਪਨ੍ਨਰੂਪਾ ਵਤ. ਉਪਧੀਸੂਤਿ ਕਾਮਗੁਣੂਪਧੀਸੁ. ਰਤ੍ਤਾਤਿ ਰਾਗਾਭਿਭੂਤਾ. ਕਟੁਕਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਂ.
ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਜਨਕੇਨੇਵ ਪਤ੍ਤਵਟ੍ਟਿਪ੍ਪਭਵਸ੍ਸ ਉਪਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਫਲੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਕਦਲਿਯਾ ਪਰਾਭਵਾਯ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ – ‘‘ਫਲਂ ਵੇ ਕਦਲਿਂ ਹਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਤਥਾ ਫਲਪਰਿਯੋਸਾਨਤ੍ਤਾ ਓਸਧੀਨਂ ‘‘ਫਲਂ ਵੇਲ਼ੁਂ ਫਲਂ ਨਲ਼’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਲ਼ਵਾਯ ਕੁਚ੍ਛਿਸ੍ਮਿਂ ਗਦ੍ਰਭਸ੍ਸ ਜਾਤਾ ਅਸ੍ਸਤਰੀ ਨਾਮ, ਸਾ ਗਬ੍ਭਂ ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਕਾਲੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ਵਿਜਾਯਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਪਾਦੇਹਿ ਭੂਮਿਂ ਪਹਰਨ੍ਤੀ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਅਥਸ੍ਸ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਪਾਦੇ ਚਤੂਸੁ ਖਾਣੁਕੇਸੁ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਕੁਚ੍ਛਿਂ ਫਾਲੇਤ੍ਵਾ ਪੋਤਕਂ ਨੀਹਰਨ੍ਤਿ, ਸਾ ਤਤ੍ਥੇਵ ਮਰਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਗਬ੍ਭੋ ਅਸ੍ਸਤਰਿਂ ਯਥਾ’’ਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਕਦਲਿਵੇਲ਼ੁਨਲ਼ੇਪਿ ਵਿਨਾਸੇਤਿ, ਗਬ੍ਭੋ ਚ ਅਸ੍ਸਤਰਿਂ, ਏਵਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਮ੍ਮਫਲਭੂਤੋ ਸਕ੍ਕਾਰੋ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸਂ ਵਿਨਾਸੇਤੀਤਿ.
ਕੋਧਮਕ੍ਖਗਰੂਤਿ ਕੁਜ੍ਝਨਲਕ੍ਖਣਂ ਕੋਧਂ, ਪਰਗੁਣਮਕ੍ਖਨਲਕ੍ਖਣਂ ਮਕ੍ਖਞ੍ਚ ਗਰੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤੋ. ਸੁਖੇਤ੍ਤੇਤਿ ਸੁਖੇਤ੍ਤੇਪਿ. ਪੂਤਿਬੀਜਂਵਾਤਿ ਪੂਤਿਭਾਵਂ ਗਤਂ ਬੀਜਂ ਵਿਯ. ਛਕਣਰਸਾਦਿਪਰਿਭਾਵਨਸੁਕ੍ਖਾਪਨਸੁਖਸਯਾਦੀਨਿ ਅਕਰਣੇਨ ਬੀਜਦੋਸਦੁਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੯੧. ਚੇਤਸਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇਨ. ਚੇਤੋਤਿ ਤਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਚ੍ਚਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਇਰਿਯਤੀਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਯਥਾਭਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਠਪਿਤਂ.
ਮਾਕਤ੍ਥਾਤਿ ਮਾ ਅਕਤ੍ਥ. ਨ ਪਮੁਤ੍ਯਤ੍ਥੀਤਿ ਪਮੋਕ੍ਖੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਉਪੇਚ੍ਚਾਪੀਤਿ ਸਞ੍ਚਿਚ੍ਚਾਪਿ, ਬੁਦ੍ਧਿਪੁਬ੍ਬੇਨਾਪੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
‘‘ਅਧਮ੍ਮੇਨਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ‘‘ਮੁਸਾਵਾਦੇਨਾ’’ਤਿ ਵਚਨਂ ਮੁਸਾਵਾਦਸ੍ਸ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਏਕਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਤੀਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਧ. ਪ. ੧੭੬), ਤਥਾ ‘‘ਏਵਂ ਪਰਿਤ੍ਤਂ ਖੋ, ਰਾਹੁਲ, ਤੇਸਂ ਸਾਮਞ੍ਞਂ, ਯੇਸਂ ਨਤ੍ਥਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨਮੁਸਾਵਾਦੇ ਲਜ੍ਜਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੦੮). ਤਂ ਕਥਂ ਨੁ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਂ ਧਨਂ ਕੇਨ ਨੁ ਪਕਾਰੇਨ ਤੇਸਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਧਮ੍ਮੇਨ ਤੇਸਂ ਸਮ੍ਭਤਤ੍ਤਾ ਤੇਸੁ ਨਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਂ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ ਸੁ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਅਧਮ੍ਮਿਯਵੋਹਾਰਾਦਿਤੋ ਰਾਜਨ੍ਤਰਾਯਾਦਯੋ ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਸੂਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਸਮ੍ਭਤਸ੍ਸ ਵਿਨਸ੍ਸਤੀਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਤਂ ਸਜ੍ਜਿਤਂ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ. ਸਗ੍ਗਨ੍ਤਿ ਸੁਗਤਿਂ. ਸਾ ਹਿ ਰੂਪਾਦੀਹਿ ਸੋਭਨੇਹਿ ਅਗ੍ਗੋਤਿ ਸਗ੍ਗੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਿਕਸਮ੍ਪਰਾਯਿਕਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਨਂ ਹਾਨਿਯਾ. ਹਤਾਤਿ ਵਿਨਟ੍ਠਾ.
ਵਿਵਟ੍ਟਤੇਤਿ ਨਿਵਟ੍ਟਤਿ. ਲੋਭਾ ਖਣਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਲੋਭਹੇਤੁ ਅਪੁਞ੍ਞਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਕਾਯਵਿਸਮਾਦਿਯੋਗੇਨ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਖਣਤਿ ਨਾਮ. ਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਜੀਰਤੀਤਿ ਮਿਤ੍ਤਭਾਵੇਹਿ ਹਾਯਤਿ.
ਚਰਨ੍ਤੀਤਿ ਚਤੂਹਿ ਇਰਿਯਾਪਥੇਹਿ ਅਕੁਸਲਮੇਵ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਬਾਲਾਤਿ ਇਧਲੋਕਤ੍ਥਂ ਪਰਲੋਕਤ੍ਥਞ੍ਚ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ਇਧ ਬਾਲਾ ਨਾਮ. ਦੁਮ੍ਮੇਧਾਤਿ ਨਿਪ੍ਪਞ੍ਞਾ. ਨ ਹਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਦੁਟ੍ਠਤ੍ਤਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਥਿ. ਅਮਿਤ੍ਤੇਨੇਵਾਤਿ ਅਮਿਤ੍ਤਭੂਤੇਨ ਵਿਯ ਵੇਰਿਨਾ ਵਿਯ ਹੁਤ੍ਵਾ. ਕਟੁਕਪ੍ਫਲਨ੍ਤਿ ਤਿਖਿਣਫਲਂ, ਦੁਕ੍ਖਫਲਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਨ ਤਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਤਂ ਸਾਧੁ, ਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਨੁਤਪ੍ਪਤੀਤਿ ਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਨਿਰਯਾਦੀਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਨਸਮਤ੍ਥਂ ਦੁਕ੍ਖੁਦਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤਾਨੁਸ੍ਸਰਿਤਕ੍ਖਣੇ ਅਨੁਤਪ੍ਪਤਿ ਅਨੁਸੋਚਤਿ, ਤਂ ਕਤਂ ਨ ਸਾਧੁ ਨ ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਨ ਭਦ੍ਦਕਂ. ਯਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸੁਮੁਖੋਤਿ ਯਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸੂਹਿ ਤਿਨ੍ਤਮੁਖੋ ਰੋਦਨ੍ਤੋ ਵਿਪਾਕਂ ਪਟਿਸੇਵਤਿ ਅਨੁਭੋਤਿ.
ਦੁਕ੍ਕਰਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਤਪਟਿਵਤ੍ਤਪੂਰਣਾਦਿਵਸੇਨ ਆਭਿਸਮਾਚਾਰਿਕਸੀਲਸ੍ਸ ਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਂ. ਸਮਾਦਾਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਖਣ੍ਡਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਵਿਸੇਸਤੋ ਆਦਿਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਕਸ੍ਸ ਚਰਿਮਕਚਿਤ੍ਤਂ ਪਾਪੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਦੁਤ੍ਤਿਤਿਕ੍ਖਂ, ਸੀਲਸਂਵਰਾਦਯੋ ਵਾ ਅਪਰਿਕ੍ਖਤੇ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ਦੁਕ੍ਕਰਂ. ਅਧਿਵਾਸੇਤਬ੍ਬਾਨਂ ਪਨ ਦੁਸ੍ਸਹਨਤੋ ਖਨ੍ਤਿਸਂਵਰਂਵਸੇਨ ਦੁਤ੍ਤਿਤਿਕ੍ਖਂ. ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਮਨ੍ਦਪਞ੍ਞੇਨ. ਸਾਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਸਮਣਭਾਵੋ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਸਾਮਞ੍ਞਸ੍ਸ. ਸਮ੍ਬਾਧਾਤਿ ਦੁਨ੍ਨਿਵਤ੍ਥਦੁਪ੍ਪਾਰੁਤਮਾਤੁਗਾਮਾਦਿਸਮ੍ਮਦ੍ਦਾ. ਯਤ੍ਥਾਤਿ ਸੀਲਸਂਵਰਾਦੀਨਂ ਪਰਿਬਨ੍ਧਭੂਤੇਸੁ ਸਮ੍ਬਾਧਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਵਿਸਭਾਗਾਰਮ੍ਮਣਾਦੀਸੁ. ਅਥ ਵਾ ਦੁਕ੍ਕਰਨ੍ਤਿਪਦਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਦੁਤ੍ਤਿਤਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਦੁਤ੍ਤਿਤਿਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਦੁਕ੍ਖਮਂ ਦੁਰਧਿਵਾਸਿਯਂ. ਅਬ੍ਯਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਬਾਲੇਨ. ਸਾਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਸਮਣਧਮ੍ਮੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਂ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਦਸਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਵੀਸਤਿਪਿ…ਪੇ… ਸਟ੍ਠਿਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਦਨ੍ਤੇਭਿ ਦਨ੍ਤਮਾਧਾਯ ਜਿਵ੍ਹਾਯ ਤਾਲੁਂ ਆਹਚ੍ਚ ਚੇਤਸਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨਿਗ੍ਗਣ੍ਹਿਤ੍ਵਾ ਏਕਾਸਨਂ ਏਕਭਤ੍ਤਂ ਪਟਿਸੇਵਮਾਨਾ ਆਪਾਣਕੋਟਿਕਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਚਰਨ੍ਤਾ ਸਾਮਞ੍ਞਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਬਾਲਾ ਅਬ੍ਯਤ੍ਤਾ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੀਤਿ. ਬਹੂਹਿ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਬਾਧਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਾਮਞ੍ਞਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇ ਬਹੂ ਸਮ੍ਬਾਧਾ, ਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਾਯ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਬਹੂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਂ ਪਮਿਨਨ੍ਤੋਤਿ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਂ ਖੀਣਾਸਵਪੁਗ੍ਗਲਂ ‘‘ਏਤ੍ਤਕਸੀਲੋ ਅਯਂ ਏਤ੍ਤਕਸਮਾਧਿ ਏਤ੍ਤਕਪਞ੍ਞੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮਿਨਨ੍ਤੋ. ਕੋਧ ਵਿਦ੍ਵਾ ਵਿਕਪ੍ਪਯੇਤਿ ਕੋ ਇਧ ਵਿਦ੍ਵਾ ਮੇਧਾਵੀ ਵਿਕਪ੍ਪੇਯ੍ਯ, ਖੀਣਾਸਵੋਵ ਖੀਣਾਸਵਂ ਮਿਨਨ੍ਤੋ ਵਿਕਪ੍ਪੇਯ੍ਯਾਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਨਿਵੁਤਂ ਮਞ੍ਞੇਤਿ ਯੋ ਪਨ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਮਿਨੇਤੁਂ ਆਰਭਤਿ, ਤਂ ਨਿਵੁਤਂ ਅਵਕੁਜ੍ਜਪਞ੍ਞਂ ਮਞ੍ਞਾਮਿ. ਅਕਿਸ੍ਸਵਨ੍ਤਿ ਕਿਸ੍ਸਵਾ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਪਞ੍ਞਾ, ਨਿਪ੍ਪਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਕੁਠਾਰੀਤਿ ਅਤ੍ਤਚ੍ਛੇਦਕਟ੍ਠੇਨ ਕੁਠਾਰਿਸਦਿਸੀ ਫਰੁਸਵਾਚਾ. ਛਿਨ੍ਦਤੀਤਿ ਕੁਸਲਮੂਲਸਙ੍ਖਾਤੇ ਮੂਲੇਯੇਵ ਨਿਕਨ੍ਤਤਿ. ਵਿਸਂ ਹਲਾਹਲਂ ਇਵਾਤਿ ਹਲਾਹਲਸਙ੍ਖਾਤਂ ਵਿਸਂ ਇਵ. ਏਵਂ ਵਿਰਦ੍ਧਂ ਪਾਤੇਤੀਤਿ ਵਿਰਦ੍ਧਂ ਅਪਰਦ੍ਧਂ ਖਲਿਤਪੁਗ੍ਗਲਂ ਏਵਂ ਅਪਾਯੇਸੁ ਵਿਨਿਪਾਤੇਤਿ. ਵਾਚਾ ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਾ ਯਥਾਤਿ ਯਥਾ ਵਾਚਾ ਅਰਿਯੂਪਵਾਦਨਵਸੇਨ ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਾ.
੯੨. ਨਿਨ੍ਦਿਯਨ੍ਤਿ ਨਿਨ੍ਦਨੀਯਂ. ਤਂ ਵਾ ਨਿਨ੍ਦਤਿ ਯੋ ਪਸਂਸਿਯੋਤਿ ਯੋ ਗੁਣਵਿਸਿਟ੍ਠਤਾਯ ਪਸਂਸਾਰਹੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਤਂ ਵਾ ਸੋ ਪਾਪਿਚ੍ਛਤਾਦੀਨਿ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਗਰਹਤਿ. ਵਿਚਿਨਾਤੀਤਿ ਉਪਚਿਨਾਤਿ. ਕਲਿਨ੍ਤਿ ਅਪਰਾਧਂ. ਅਯਂ ਕਲੀਤਿ ਅਯਂ ਅਪਰਾਧੋ. ਅਕ੍ਖੇਸੂਤਿ ਜੂਤਕੀਲ਼ਨਕ੍ਖੇਸੁ. ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਾਪਿ ਸਹਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਧਨੇਨਾਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾਪਿ ਸਦ੍ਧਿਂ. ਸੁਗਤੇਸੂਤਿ ਸੋਭਨਗਮਨਤ੍ਤਾ, ਸੁਨ੍ਦਰਂ ਠਾਨਂ ਗਤਤ੍ਤਾ, ਸਮ੍ਮਾ ਗਤਤ੍ਤਾ, ਸਮ੍ਮਾ ਚ ਗਦਤ੍ਤਾ ਸੁਗਤਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਸੁ. ਮਨਂ ਪਦੋਸਯੇਤਿ ਯੋ ਮਨਂ ਪਦੋਸੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਸ ਅਯਂ ਮਨੋਪਦੋਸੋ ਏਵ ਮਹਤ੍ਤਰੋ ਕਲੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯਸ੍ਮਾ ਸਤਂ ਸਹਸ੍ਸਾਨਂ…ਪੇ… ਪਾਪਕਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਸਤਂ ਸਹਸ੍ਸਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਰਬ੍ਬੁਦਗਣਨਾਯ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ. ਛਤ੍ਤਿਂਸਤੀਤਿ ਅਪਰਾਨਿ ਛਤ੍ਤਿਂਸਤਿ ਨਿਰਬ੍ਬੁਦਾਨਿ. ਪਞ੍ਚ ਚਾਤਿ ਅਬ੍ਬੁਦਗਣਨਾਯ ਪਞ੍ਚ ਚ ਅਬ੍ਬੁਦਾਨਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਵਸ੍ਸਗਣਨਾਯ ਏਤ੍ਤਕੋ ਸੋ ਕਾਲੋ, ਯਂ ਕਾਲਂ ਅਰਿਯਗਰਹਿਵਾਚਂ ਮਨਞ੍ਚ ਪਣਿਧਾਯ ਪਾਪਕਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪੇਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਇਦਞ੍ਚ ਸਙ੍ਖੇਪੇਨ ਪਦੁਮਨਿਰਯੇ ਆਯੁਪ੍ਪਮਾਣਂ, ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਪਨ ਪਰਤੋ ਆਗਮਿਸ੍ਸਤਿ.
ਲੋਭਗੁਣੇਤਿ ‘‘ਗੁਣੋ’’ਤਿ ਬਾਲੇਹਿ ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ, ਅਨੇਕਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਪਵਤ੍ਤਿਤਤ੍ਤਾ ਚ ਲੋਭੋਯੇਵ ਲੋਭਗੁਣੋ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਲੋਭਗੁਣੇ, ਤਣ੍ਹਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਨੁ ਅਨੁ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਅਵਦਞ੍ਞੂਤਿ ਅਵਚਨਞ੍ਞੂ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਮ੍ਪਿ ਓਵਾਦਸ੍ਸ ਅਗ੍ਗਹਣਤੋ. ਮਚ੍ਛਰੀਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧਮਚ੍ਛਰਿਯੇਨ ਮਚ੍ਛਰੀ. ਪੇਸੁਣਿਯਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਪੇਸੁਣਿਯਸ੍ਮਿਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤੋ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਨਂ ਭੇਦਨੇਨ. ਕੋਕਾਲਿਕਞ੍ਹਿ ਮੀਯਮਾਨਂ ਓਵਦਨ੍ਤੇਨ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੇਨ ਭਾਸਿਤਾ ਇਮਾ ਗਾਥਾਤਿ. ਮੁਖਦੁਗ੍ਗਾਤਿ ਮੁਖਵਿਸਮ. ਵਿਭੂਤਾਤਿ ਵਿਗਤਭੂਤ ਅਲਿਕਵਾਦਿ. ਅਨਰਿਯਾਤਿ ਅਸਪ੍ਪੁਰਿਸ. ਭੂਨਹੂਤਿ ਭੂਤਿਹਨਕ ਅਤ੍ਤਨੋ ਬੁਦ੍ਧਿਵਿਨਾਸਕ. ਪੁਰਿਸਨ੍ਤਾਤਿ ਪੁਰਿਸਾਧਮ. ਕਲੀਤਿ ਅਲਕ੍ਖਿਪੁਰਿਸ. ਅਵਜਾਤਕਪੁਤ੍ਤਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਅਵਜਾਤਪੁਤ੍ਤ. ਮਾ ਬਹੁਭਾਣਿਧ ਨੇਰਯਿਕੋਸੀਤਿ ਇਦਾਨਿ ਬਹੁਭਾਣੀ ਮਾ ਹੋਹਿ, ਨੇਰਯਿਕੋ ਅਸਿ ਜਾਤੋ. ਰਜਮਾਕਿਰਸੀਤਿ ਕਿਲੇਸਰਜਂ ਅਤ੍ਤਨਿ ਪਕ੍ਖਿਪਸਿ. ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਸਮਿਤਕਿਲੇਸੇ ਖੀਣਾਸਵੇ. ਕਿਬ੍ਬਿਸਕਾਰੀਤਿ ਪਾਪਕਾਰਿ. ਪਪਤਨ੍ਤਿ ਨਰਕਂ.
ਇਦਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਤਣ੍ਹਾਦੀਨਂ ਸਭਾਵਭੇਦਤੋ ਅਵਤ੍ਥਾਭੇਦਤੋ ਚ ਅਨੇਕਭੇਦਕਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਅਨੇਕੇਹਿ ਸੁਤ੍ਤਪਦੇਹਿ ਉਦਾਹਰਣਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਪਸਨ੍ਨੇਨਾਤਿ ਕਮ੍ਮਕਮ੍ਮਫਲਾਦੀਨਿ ਸਦ੍ਦਹਨ੍ਤੇਨ.
੯੩. ਇਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥੂਪਗਸੀਸੂਪਗਾਦਿਅਲਙ੍ਕਾਰੇਹਿ ਮਣਿਕਨਕਾਦੀਹਿ ਚ ਸਮਿਦ੍ਧਂ. ਫੀਤਨ੍ਤਿ ਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਹਿ ਚ ਧਨਧਞ੍ਞਾਦੀਹਿ ਚ ਵਿਪੁਲਂ. ਆਕਿਣ੍ਣਮਨੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਿਰਨ੍ਤਰਮਨੁਸ੍ਸਂ. ਸਮ੍ਬਾਧਬ੍ਯੂਹਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯੂਹਾ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਅਨਿਬ੍ਬਿਦ੍ਧਰਚ੍ਛਾਯੋ. ਯੇਸੁ ਪਵਿਟ੍ਠਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਨਿਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਸਮ੍ਬਾਧਾ ਬ੍ਯੂਹਕਾ ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਸਮ੍ਬਾਧਬ੍ਯੂਹਂ. ਇਮਿਨਾਪਿ ਤਸ੍ਸ ਨਗਰਸ੍ਸ ਘਨਵਾਸਮੇਵ ਦੀਪੇਤਿ. ਭਨ੍ਤੇਨਾਤਿ ਦਮਥਂ ਅਨੁਪਗਤੇਨ, ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਪਰਿਬ੍ਭਮਨ੍ਤੇਨ ਵਾ. ਅਪਾਪਕਨ੍ਤਿ ਅਲਾਮਕਂ. ਅਵੇਚ੍ਚਪ੍ਪਸਾਦੇਨਾਤਿ ਅਚਲਪ੍ਪਸਾਦੇਨ, ਸਚ੍ਚਪ੍ਪਟਿਵੇਧਤੋ ਆਗਤੇਨ ਪਸਾਦੇਨ.
ਪੇਚ੍ਚ ਸੋ ਲਭਤੇਤਿ ਯੋ ਭੂਤੇ ਦਣ੍ਡੇਨ ਨ ਹਿਂਸਤਿ, ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਪਰਲੋਕੇ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤੋ ਮਨੁਸ੍ਸਸੁਖਂ ਦੇਵਭੂਤੋ ਦਿਬ੍ਬਸੁਖਂ ਉਭਯਂ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸੁਖਂ ਲਭਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੯੪. ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਭਗਵਾ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਚਰਤੀਤਿ? ਸਤ੍ਤਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਚਰਨ੍ਤਿ – ਦੇਸਨ੍ਤਰਗਤਾਨਂ ਵੇਨੇਯ੍ਯਾਨਂ ਵਿਨਯਨਤ੍ਤਂ, ਤਤ੍ਰ ਠਿਤਾਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਸਮੁਪ੍ਪਾਦਨਂ, ਭਾਵਕਾਨਂ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਨਿਬਦ੍ਧਵਾਸਪਰਿਹਰਣਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਤਤ੍ਥ ਅਨਾਸਙ੍ਗਦਸ੍ਸਨਂ, ਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਵਸਿਤਟ੍ਠਾਨਤਾਯ ਦੇਸਾਨਂ ਚੇਤਿਯਭਾਵਸਮ੍ਪਾਦਨਂ, ਬਹੂਨਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਦਸ੍ਸਨੂਪਸਙ੍ਕਮਨਾਦੀਹਿ ਪੁਞ੍ਞੋਘਪ੍ਪਸਵਨਂ, ਅਵੁਟ੍ਠਿਆਦਿਉਪਦ੍ਦਵੂਪਸਮਨਞ੍ਚਾਤਿ ਇਮੇਹਿ ਸਤ੍ਤਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਭਗਵਨ੍ਤੋ ਜਨਪਦਚਾਰਿਕਂ ਚਰਨ੍ਤੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
ਇਸਿਦਤ੍ਤਪੁਰਾਣਾਤਿ ਇਸਿਦਤ੍ਤੋ ਚ ਪੁਰਾਣੋ ਚ, ਤੇਸੁ ਇਸਿਦਤ੍ਤੋ ਸਕਦਾਗਾਮੀ. ਪੁਰਾਣੋ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ. ਸਾਕੇਤੇਤਿ ‘‘ਸਾਕੇਤੋ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭੋਗਗਾਮਕੇ. ਮਗ੍ਗੇ ਪੁਰਿਸਂ ਠਪੇਸੁਨ੍ਤਿ ਤੇਸਂ ਕਿਰ ਗਾਮਦ੍ਵਾਰੇਨ ਭਗਵਤੋ ਗਮਨਮਗ੍ਗੋ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਚੇ ਭਗਵਾ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਪਮਤ੍ਤਾਨਂ ਵਾ ਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ, ਅਥ ਪਸ੍ਸਿਤੁਂ ਨ ਲਭੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ ਮਗ੍ਗਮਜ੍ਝੇ ਪੁਰਿਸਂ ਠਪੇਸੁਂ. ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਂਸੂਤਿ ਨ ਦੂਰਤੋਵ, ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਪਿਟ੍ਠਿਤੋ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿਂਸੁ. ਭਗਵਾ ਹਿ ਸਕਟਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝੇ ਜਙ੍ਘਮਗ੍ਗੇਨ ਅਗਮਾਸਿ, ਇਤਰੇ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਅਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਅਗਮਂਸੁ. ਮਗ੍ਗਾ ਓਕ੍ਕਮ੍ਮਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾ ਹਿ ਕੇਨਚਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਵ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਿ ਕੇਨਚਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਠਿਤਾ ਕੇਨਚਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦਿਵਸਭਾਗਮ੍ਪਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮੇ ਮਯ੍ਹਂ ਸਾਸਨੇ ਵਲ੍ਲਭਾ ਆਗਤਫਲਾ, ਇਮੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਦਿਵਸਭਾਗਂ ਪਟਿਸਨ੍ਥਾਰਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਮਗ੍ਗਤੋ ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਯੇਨਞ੍ਞਤਰਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ. ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦੀਤਿ ਤੇ ਕਿਰ ਛਤ੍ਤੁਪਾਹਨਕਤ੍ਤਰਦਣ੍ਡਪਾਦਬ੍ਭਞ੍ਜਨਤੇਲਾਨਿ ਚੇਵ ਅਟ੍ਠਵਿਧਞ੍ਚ ਪਾਨਕਂ ਸਰਭਪਾਦਪਲ੍ਲਙ੍ਕਞ੍ਚ ਗਾਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਆਗਮਂਸੁ. ਅਥ ਨਂ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਪਞ੍ਞਪੇਤ੍ਵਾ ਅਦਂਸੁ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਤ੍ਥ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੂਤਿ ‘‘ਛਤ੍ਤੁਪਾਹਨਾਦੀਨਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਦੇਥਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿਂਸੁ.
ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਾ ਕੋਸਲੇਸੁ ਚਾਰਿਕਂ ਪਕ੍ਕਮਿਸ੍ਸਤੀਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਨਿਯਤਾਚਿਣ੍ਣਤ੍ਤਾ. ਭਗਵਤੋ ਹਿ ਚਾਰਿਕਚਰਣਂ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸੇਯੇਵ. ਸਚੇਪਿ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਦੇਸੇ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸੇਯੇਵ ਅਰੁਣਂ ਉਟ੍ਠਾਪੇਤੀਤਿ ਨਿਯਤਾਚਿਣ੍ਣਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਮਜ੍ਝਿਮਦੇਸਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਾਸੀਸੂਤਿ ਕਾਸਿਰਟ੍ਠਤੋ. ਤਥਾ ਮਗਧੇਸੂਤਿ ਮਗਧਰਟ੍ਠਤੋ. ਆਸਨ੍ਨੇ ਨੋ ਭਗਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਨ ਕੇਵਲਂ ਆਸਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਏਵ ਤੇਸਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਹੋਤਿ, ਅਥ ਖੋ ‘‘ਇਦਾਨਿ ਦਾਨਂ ਦਾਤੁਂ ਗਨ੍ਧਮਾਲਾਦਿਪੂਜਂ ਕਾਤੁਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਤੁਂ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤੁਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਨੇਸਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਹੋਤਿ.
ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ ਥਪਤਯੋ ਸਮ੍ਬਾਧੋ ਘਰਾਵਾਸੋਤਿ ਥਪਤਯੋ ਯਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਮਯਿ ਦੂਰੀਭੂਤੇ ਅਨਪ੍ਪਕਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਆਸਨ੍ਨੇ ਅਨਪ੍ਪਕਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਹੋਤਿ, ਤਸ੍ਮਾਪਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਮੇਤਂ ‘‘ਸਮ੍ਬਾਧੋ ਘਰਾਵਾਸੋ’’ਤਿ. ਘਰਾਵਾਸਸ੍ਸ ਹਿ ਦੋਸੇਨ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਏਵਂ ਹੋਤਿ. ਸਚੇ ਪਨ ਘਰਾਵਾਸਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਅਸ੍ਸਥ, ਏਵਂ ਵੋ ਮਯਾ ਸਦ੍ਧਿਂਯੇਵ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਤਂ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ਏਵਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਕਿਞ੍ਚਨਸਪਲਿਬੋਧਟ੍ਠੇਨ ਸਮ੍ਬਾਧਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਮਹਾਘਰੇ ਵਸਨ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਹਿ ਸਕਿਞ੍ਚਨਸਪਲਿਬੋਧਟ੍ਠੇਨ ਘਰਾਵਾਸੋ ਸਮ੍ਬਾਧੋਵ. ਰਜੋਪਥੋਤਿ ਰਾਗਾਦਿਰਜਾਨਂ ਆਗਮਨਪਥੋ, ਆਗਮਨਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾਤਿ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਪਨ ਅਕਿਞ੍ਚਨਅਪਲਿਬੋਧਟ੍ਠੇਨ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੋ. ਚਤੁਰਤਨਿਕੇਪਿ ਹਿ ਗਬ੍ਭੇ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕੇਨ ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਘਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾਨਮ੍ਪਿ ਅਕਿਞ੍ਚਨਾਪਲਿਬੋਧਟ੍ਠੇਨ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਅਲਞ੍ਚ ਪਨ ਵੋ ਥਪਤਯੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦਾਯਾਤਿ ਏਵਂ ਸਮ੍ਬਾਧਘਰਾਵਾਸੇ ਵਸਨ੍ਤਾਨਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਅਪ੍ਪਮਾਦਮੇਵ ਕਾਤੁਂ ਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਨਾਗਾਤਿ ਹਤ੍ਥਿਨੋ. ਓਪਵਯ੍ਹਾਤਿ ਰਞ੍ਞੋ ਆਰੋਹਨਯੋਗ੍ਗਾ. ਏਕਂ ਪੁਰਤੋ ਏਕਂ ਪਚ੍ਛਤੋ ਨਿਸੀਦਾਪੇਮਾਤਿ ਤੇ ਕਿਰ ਦ੍ਵੇਪਿ ਜਨਾ ਸਬ੍ਬਾਲਙ੍ਕਾਰਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਾ ਦ੍ਵੀਸੁ ਨਾਗੇਸੁ ਤਾ ਇਤ੍ਥਿਯੋ ਏਵਂ ਨਿਸੀਦਾਪੇਤ੍ਵਾ ਰਞ੍ਞੋ ਨਾਗਂ ਮਜ੍ਝੇ ਕਤ੍ਵਾ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਮਾਹਂਸੁ. ਨਾਗੋਪਿ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋਤਿ ਯਥਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਿਸੇਸਿਤਂ ਨ ਕਰੋਤਿ, ਏਵਂ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ. ਤਾਪਿ ਭਗਿਨਿਯੋਤਿ ਯਥਾ ਪਮਾਦਂ ਨਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਤ੍ਤਾਪੀਤਿ ਸਿਤਕਥਿਤਵਿਕ੍ਖੇਪਿਤਾਦੀਨਿ ਅਕਰੋਨ੍ਤੇਹਿ ਅਤ੍ਤਾਪਿ ਰਕ੍ਖਿਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਹਿ ‘‘ਸਾਮਿਦੁਬ੍ਭਕੋ ਏਸੋ’’ਤਿ ਨਿਗ੍ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ.
ਤਸ੍ਮਾਤਿਹ ਥਪਤਯੋਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਤੁਮ੍ਹੇ ਰਾਜਾ ਨਿਚ੍ਚਂ ਰਾਜਭਣ੍ਡਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾਪਿ ਸਮ੍ਬਾਧੋ ਘਰਾਵਾਸੋ ਰਜੋਪਥੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਪਂਸੁਕੂਲਿਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਵਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਨ੍ਤੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਬ੍ਭੋਕਾਸੋ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਾ, ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਾਪਿ. ਅਲਞ੍ਚ ਖੋ ਥਪਤਯੋ ਅਪ੍ਪਮਾਦਾਯ, ਅਪ੍ਪਮਾਦਮੇਵ ਕਰੋਥਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਮੁਤ੍ਤਚਾਗੋਤਿ ਵਿਸ੍ਸਟ੍ਠਚਾਗੋ. ਪਯਤਪਾਣੀਤਿ ਆਗਤਾਗਤਾਨਂ ਦਾਨਤ੍ਥਾਯ ਧੋਤਹਤ੍ਥੋ. ਵੋਸਗ੍ਗਰਤੋਤਿ ਵੋਸਗ੍ਗਸਙ੍ਖਾਤੇ ਚਾਗੇ ਰਤੋ. ਯਾਚਯੋਗੋਤਿ ਯਾਚਿਤਬ੍ਬਯੁਤ੍ਤੋ. ‘‘ਯਾਜਯੋਗੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਦਾਨਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦਾਨਸਂਵਿਭਾਗਰਤੋਤਿ ਏਤੇਨ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤਕਮ੍ਪਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋਪਿ ਸਂਵਿਭਾਗੇ ਰਤੋ. ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਭਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ‘‘ਇਦਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਇਦਂ ਅਯ੍ਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਅਕਤਵਿਭਾਗਂ, ਸਬ੍ਬਂ ਦਾਤਬ੍ਬਮੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਠਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਮੇਹਿ ਖੋ ਥਪਤਯੋ ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤੀਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ ਇਮੇਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਤੇਨ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੇਨ ਇਮੇਸਂ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਲਬ੍ਭਮਾਨਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਏਵਂ ਤੇਸਂ ਥਪਤੀਨਂ ਇਮੇਹਿ ਚਤੂਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਖੋ ਥਪਤਯੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੯੫. ਸਹਸ੍ਸਂ ਕਪ੍ਪਕੋਟਿਯੋਤਿ ਸਹਸ੍ਸਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਾ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਅਸੀਤਿ ਕਪ੍ਪਕੋਟਿਯੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ, ਅਸੀਤਿਆਯੁਕਪ੍ਪਕੋਟਿਯੋ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਤ੍ਥ ਪਨ ਤੇ ਅਹੇਸੁਨ੍ਤਿ? ਆਹ ‘‘ਦੇਵੇ ਚੇਵ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਚਾ’’ਤਿ, ਦੇਵੇਸੁ ਚੇਵ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਂਵਿਰੁਲ਼੍ਹਮ੍ਹੀਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਪਲ੍ਲਵਗ੍ਗਹਣੇਨ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹੇ. ਅਲਭਿਂਹਨ੍ਤਿ ਅਲਭਿਂ ਅਹਂ. ਅਜ੍ਜ ਤਿਂਸਂ ਤਤੋ ਕਪ੍ਪਾਤਿ ਤਤੋ ਕਪ੍ਪਤੋ ਅਜ੍ਜ ਸਮ੍ਪਤਿ ਅਯਂ ਕਪ੍ਪੋ ਤਿਂਸਤਿਮੋ. ਤਸ੍ਸਾ ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਾਸਨਾਤਿ ਤਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਗਤਾਯ ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਾਸਨਤੋ.
ਤਣ੍ਹਾਨਿਘਾਤਕੋਤਿ ਤਣ੍ਹਾਯ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਕੋ. ਵਟਂਸਕੋਤਿ ਪੁਪ੍ਫਮਯਕਣ੍ਣਿਕੋ. ਸਬ੍ਬਪੁਪ੍ਫੇਹਿਲਙ੍ਕਤੋਤਿ ਨਾਨਾਪੁਪ੍ਫੇਹਿ ਅਲਙ੍ਕਤੋ. ਲਪਨਨ੍ਤਰਾਤਿ ਉਤ੍ਤਰਾਧਰੋਟ੍ਠਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਤੋ. ਓਕ੍ਕਾਤਿ ਪਭਾ. ਮੁਦ੍ਧਨਨ੍ਤਰਧਾਯਥਾਤਿ ਮੁਦ੍ਧਨਿ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਥ. ਕਙ੍ਖਂ ਵਿਤਰਾਤਿ ਵਿਮਤਿਂ ਵਿਨੋਦੇਹਿ. ਯਸ੍ਸ ਤਂ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ, ਸਦਾ ਞਾਣਂ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਨ੍ਤਿ ਨਿਪਾਤਮਤ੍ਤਂ. ਯਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਧਮ੍ਮੇਸੁ ਆਕਙ੍ਖਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਸਦਾ ਞਾਣਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੋ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੂ ਭਗਵਾ ਥੇਰਂ ਆਨਨ੍ਦਂ ਏਤਦਬ੍ਰਵੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਰਾਜਾ ਰਟ੍ਠੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਂ ਰਟ੍ਠੇ ਰਾਜਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਚਰਿਮਨ੍ਤਿ ਚਰਿਮਭਵਂ. ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਧਮ੍ਮਤਨ੍ਤਿ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਂ, ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ਵਾ.
੯੬. ਸੁਵਣ੍ਣਚ੍ਛਦਨਂ ਨਾਵਨ੍ਤਿ ਉਭੋਸੁ ਪਸ੍ਸੇਸੁ ਸੁਵਣ੍ਣਾਲਙ੍ਕਾਰੇਹਿ ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤਵਸੇਨ ਛਾਦਿਤਂ ਸੁਵਣ੍ਣਨਾਵਂ. ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਵਿਯਾਕਾਸਿ, ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਇਤਿ ਮੇ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਸਾ ਦੇਵਤਾ ਪਞ੍ਹਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਬ੍ਯਾਕਾਸਿ, ਏਵਂ ਮਯਾਪਿ ਸੁਤਨ੍ਤਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨੋ ਅਤ੍ਤਨਾ ਯਥਾਸੁਤਂ ਤਂ ਭਗਵਤੋ ਵਦਤਿ.
ਪਂਸੁਥੂਪੇਸੂਤਿ ਸਰੀਰਧਾਤੁਂ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਂਸੂਹਿ ਕਤਥੂਪੇਸੁ. ਏਵਞ੍ਹਿ ਤੇ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਕਤਾ ਨਾਮ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇਨੇਵਾਹ – ‘‘ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸਕਤੇਸੁ ਦਸਬਲਧਰਾਨ’’ਨ੍ਤਿ.
੯੭. ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਸਰੀਰਵਣ੍ਣਾਤਿ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਸਰੀਰਸਦਿਸਵਣ੍ਣਾ. ਸੁਭਗਸਣ੍ਠਿਤੀਤਿ ਸੋਭਗ੍ਗਯੁਤ੍ਤਸਣ੍ਠਾਨਾ. ਉਲ਼ਾਰਂ ਵਤ ਤਂ ਆਸੀਤਿ ਤਂ ਮਯਾ ਕਤਂ ਪੁਞ੍ਞਂ ਉਲ਼ਾਰਂ ਵਤ ਅਹੋਸਿ. ਯਾਹਨ੍ਤਿ ਯਾ ਅਹਂ. ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਕਪ੍ਪੇ, ਮੁਦਿਤੋ ਥੂਪਂ ਅਪੂਜੇਸੀਤਿ ਥੂਪਂ ਪੂਜੇਤ੍ਵਾ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ ਆਯੁਕਪ੍ਪੇ ਅਹਂ ਮੁਦਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨਾਗਨ੍ਤੁਨ ਵਿਨਿਪਾਤਨ੍ਤਿ ਅਪਾਯੁਪਪਤ੍ਤਿਂ ਅਨੁਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ. ਯਂ ਚਕ੍ਖੁਨ੍ਤਿ ਯਂ ਪਞ੍ਞਾਚਕ੍ਖੁਂ. ਪਣਿਹਿਤਨ੍ਤਿ ਠਪਿਤਂ. ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤਮ੍ਹੀਤਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਅਮ੍ਹਿ. ਵਿਧੂਤਲਤੋਤਿ ਵਿਧੂਤਤਣ੍ਹਾਲਤੋ, ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨਤਣ੍ਹੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੯੮. ਸਾਮਾਕਪਤ੍ਥੋਦਨਮਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਸਾਮਾਕਤਿਣਾਨਂ ਨਾਲ਼ਿਕੋਦਨਮਤ੍ਤਂ. ਅਖਿਲੇਤਿ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਚੇਤੋਖਿਲਾਨਂ ਅਭਾਵੇਨ ਅਖਿਲੇ. ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਓਕਪ੍ਪਯਿ ਧਮ੍ਮਮੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧੇ ਉਤ੍ਤਮਧਮ੍ਮਂ ਪਚ੍ਚੇਕਬੋਧਿਂ ‘‘ਉਤ੍ਤਮਧਮ੍ਮੇਨ ਨਾਮ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਭਵਿਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ ਸਦ੍ਦਹਿਂ. ‘‘ਤਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮੇ ਪਣਿਧੇਸਿਂ ਮਾਨਸ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਟਿਲਦ੍ਧਧਮ੍ਮਂ ਅਹਮ੍ਪਿ ਸਚ੍ਛਿਕਰੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਣਿਦਹਿਂ. ਭਵੇ ਕੁਦਾਸੁਪਿ ਚ ਮਾ ਅਪੇਕ੍ਖਵਾਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿ ਭਵੇ ਅਪੇਕ੍ਖਵਾ ਮਾ ਭਵੇਯ੍ਯਨ੍ਤਿ ਚ ਪਣਿਧੇਸਿਂ ਮਾਨਸਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ.
ਕੁਰੂਸੂਤਿ ਉਤ੍ਤਰਕੁਰੂਸੁ. ਦੀਘਾਯੁਕੇਸੂਤਿ ਤੇਸਂ ਵਸ੍ਸਸਹਸ੍ਸਾਯੁਕਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਮਮੇਸੂਤਿ ਅਪਰਿਗ੍ਗਹੇਸੁ. ਪਾਣੀਸੂਤਿ ਸਤ੍ਤੇਸੁ. ਅਹੀਨਗਾਮੀਸੂਤਿ ਯਥਾਲਦ੍ਧਸਮ੍ਪਤ੍ਤੀਹਿ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਅਪਰਿਹੀਨਸਭਾਵੇਸੁ. ਤਿਦਸੋਪਪਜ੍ਜਥਾਤਿ ਤਾਵਤਿਂਸੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਪਜ੍ਜਿਂ, ਤਿਦਸੇ ਵਾ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨੇ ਉਪਪਜ੍ਜਿਂ. ਵਿਸਿਟ੍ਠਕਾਯੂਪਗਤੋਤਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਕਾਯੇਸੁ ਨਾਨਾਵਣ੍ਣਕਾਯੇਸੁ ਉਪਗਤੋ. ਯਸਸ੍ਸਿਸੂਤਿ ਪਰਿਵਾਰਵਨ੍ਤੇਸੁ. ਹਿਤਾਹਿਤਾਸਿਹੀਤਿ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲੇ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੀਹਿ. ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਖ੍ਵਿਮਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਂ ਖੋ ਇਮਂ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਸਕਾਸੀਤਿ ਸੋ ਅਕਾਸਿ. ਬਲਿਮਾਭਿਹਾਰੀਤਿ ਪੂਜਾਬਲਿਂ ਅਭਿਹਰਿ. ਪਤਿਤਸ੍ਸ ਏਕਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥਤੋ ਏਕਪੁਪ੍ਫਂ ਪਤਿਤਂ.
ਉਪਰਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਉਪਰਿ ਵੇਹਾਸੇ ਠਿਤਂ. ਅਰਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਅਰਿਟ੍ਠਂ ਨਾਮ ਪਚ੍ਚੇਕਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਞ੍ਚ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਚਾਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਵਿਸਯਾ ਚ ਬਹਿਦ੍ਧਵਿਸਯਾ ਚ. ਯੇ ਮੇ ਵਿਜ੍ਜਿਂਸੂਤਿ ਯੇ ਮੇ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਅਹੇਸੁਂ. ਜਾਤਿਮਰਣਸਂਸਾਰੋ, ਨਤ੍ਥਿ ਦਾਨਿ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਜਾਯਨਮੀਯਨਭੂਤੋ ਸਂਸਾਰੋ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋਤਿ ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਸੋ ਚ ਦਾਨਿ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਪੁਞ੍ਞਵਿਭਾਵਨਾਨਂ ਨਾਨਾਸੁਤ੍ਤਪਦਾਨਂ ਉਦਾਹਰਣਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਂ ਵਾਸਨਾਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੯੯. ‘‘ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ…ਪੇ… ਅਪੁਨਬ੍ਭਵਾਯਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਓਘਤਰਣਸ੍ਸ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਕਿਚ੍ਚਤ੍ਤਾ. ਨ ਚੇਤਨਾ ਕਰਣੀਯਾਤਿ ਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ. ਧਮ੍ਮਤਾਤਿ ਧਮ੍ਮਸਭਾਵੋ.
੧੦੦. ਯਦਾ ਹਵੇਤਿ ਯਸ੍ਮਿਂ ਹਵੇ ਕਾਲੇ. ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤੀਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਅਨੁਲੋਮਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਪਟਿਵੇਧਸਾਧਕਾ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾ. ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤੀਤਿ ਵਾ ਪਕਾਸੇਨ੍ਤਿ, ਅਭਿਸਮਯਵਸੇਨ ਪਾਕਟਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਚਤੁਅਰਿਯਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਾ. ਆਤਾਪੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਕਿਲੇਸਸਨ੍ਤਾਪਨਟ੍ਠੇਨ ਵੀਰਿਯਂ. ਆਤਾਪਿਨੋਤਿ ਸਮ੍ਮਪ੍ਪਧਾਨਵੀਰਿਯਵਤੋ. ਝਾਯਤੋਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣੂਪਨਿਜ੍ਝਾਨਲਕ੍ਖਣੇਨ ਲਕ੍ਖਣੂਪਨਿਜ੍ਝਾਨਲਕ੍ਖਣੇਨ ਚ ਝਾਨੇਨ ਝਾਯਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸਾਤਿ ਬਾਹਿਤਪਾਪਸ੍ਸ ਖੀਣਾਸਵਸ੍ਸ. ਅਥਸ੍ਸ ਕਙ੍ਖਾ ਵਪਯਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਾਤਿ ਅਥਸ੍ਸ ਏਵਂ ਪਾਤੁਭੂਤਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਯਾ ਤਾ ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਫੁਸਤੀਤਿ? ਨੋ ਕਲ੍ਲੋ ਪਞ੍ਹੋਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੧੨) ਨਯੇਨ ‘‘ਕਤਮਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਜਰਾਮਰਣਂ, ਕਸ੍ਸ ਪਨਿਦਂ ਜਰਾਮਰਣਨ੍ਤਿ? ਨੋ ਕਲ੍ਲੋ ਪਞ੍ਹੋਤਿ ਭਗਵਾ ਅਵੋਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਸਂ. ਨਿ. ੨.੩੫) ਚ ਨਯੇਨ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਕਙ੍ਖਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਯਾ ਚ ਪਚ੍ਚਯਾਕਾਰਸ੍ਸੇਵ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ‘‘ਅਹੋਸਿਂ ਨੁ ਖੋ ਅਹਮਤੀਤਮਦ੍ਧਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਕਾ (ਮ. ਨਿ. ੧.੧੮; ਸਂ. ਨਿ. ੨.੨੦) ਸੋਲ਼ਸਕਙ੍ਖਾ ‘‘ਬੁਦ੍ਧੇ ਕਙ੍ਖਤਿ ਧਮ੍ਮੇ ਕਙ੍ਖਤੀ’’ਤਿਆਦਿਕਾ (ਧ. ਸ. ੧੦੦੮) ਅਟ੍ਠ ਚ ਕਙ੍ਖਾ ਆਗਤਾ, ਤਾ ਸਬ੍ਬਾ ਵਪਯਨ੍ਤਿ ਅਪਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਕਸ੍ਮਾ? ਯਤੋ ਪਜਾਨਾਤਿ ਸਹੇਤੁਧਮ੍ਮਂ, ਯਸ੍ਮਾ ਅਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਸਹੇਤੁਕਂ ਇਮਂ ਸਙ੍ਖਾਰਾਦਿਂ ਕੇਵਲਂ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਨ੍ਧਧਮ੍ਮਂ ਪਜਾਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤਿ.
ਯਤੋ ਖਯਂ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਅਵੇਦੀਹਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਖਯਸਙ੍ਖਾਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਵੇਦਿ ਅਞ੍ਞਾਸਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਯਦਾਸ੍ਸ ਆਤਾਪਿਨੋ ਝਾਯਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਾ ਧਮ੍ਮਾ ਪਾਤੁਭਵਨ੍ਤਿ. ਅਥਸ੍ਸ ਯਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸ੍ਸ ਅਵਿਦਿਤਤ੍ਤਾ ਕਙ੍ਖਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ, ਸਬ੍ਬਾਪਿ ਤਾ ਕਙ੍ਖਾ ਵਪਯਨ੍ਤੀਤਿ.
ਆਰਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਆਰਞ੍ਞਕਂ. ਅਞ੍ਞਾਤੁਞ੍ਛੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਕੁਲੇਸੁ ਅਞ੍ਞਾਤੋ ਨਿਚ੍ਚਨਵੋਯੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਞ੍ਛੇਨ ਪਿਣ੍ਡਚਰਿਯਾਯ ਯਾਪੇਨ੍ਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਅਭਿਲਕ੍ਖਿਤੇਸੁ ਇਸ੍ਸਰਜਨਗੇਹੇਸੁ ਕਟੁਕਭਣ੍ਡਸਮ੍ਭਾਰਂ ਸੁਗਨ੍ਧਭੋਜਨਂ ਪਰਿਯੇਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਉਞ੍ਛਨਂ ਞਾਤੁਞ੍ਛਨਂ ਨਾਮ, ਘਰਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਪਨ ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਿਤੇਨ ਲਦ੍ਧਮਿਸ੍ਸਕਭੋਜਨਂ ਅਞ੍ਞਾਤੁਞ੍ਛਨਂ ਨਾਮ. ਇਦਂ ਇਧ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਤੇਨ ਯਾਪੇਨ੍ਤਂ. ਕਾਮੇਸੁ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਨਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮਕਿਲੇਸਕਾਮੇਸੁ ਨਿਰਪੇਕ੍ਖਂ.
ਛੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵਧਿਤ੍ਵਾ. ਸੁਖਂ ਸੇਤੀਤਿ ਕੋਧਪਰਿਲ਼ਾਹੇਨ ਅਪਰਿਦਯ੍ਹਮਾਨਤ੍ਤਾ ਸੁਖਂ ਸਯਤਿ. ਨ ਸੋਚਤੀਤਿ ਕੋਧਵਿਨਾਸੇਨ ਵਿਨਟ੍ਠਦੋਮਨਸ੍ਸਤ੍ਤਾ ਨ ਸੋਚਤਿ. ਵਿਸਮੂਲਸ੍ਸਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਵਿਪਾਕਸ੍ਸ. ਮਧੁਰਗ੍ਗਸ੍ਸਾਤਿ ਯਂ ਅਕ੍ਕੁਟ੍ਠਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਕ੍ਕੋਸਿਤ੍ਵਾ ਪਹਟਸ੍ਸ ਪਟਿਪ੍ਪਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸੁਖਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਸੋ ‘‘ਮਧੁਰਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਠਾਨੇ ਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ‘‘ਅਗ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਰਿਯਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦਯੋ.
ਹਨੇਤਿ ਹਨੇਯ੍ਯ. ਉਪ੍ਪਤਿਤਨ੍ਤਿ ਅਸਮੁਗ੍ਘਾਟਿਤਂ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਿਤੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਸਮੁਦਾਚਾਰੁਪ੍ਪਨ੍ਨਵਸੇਨ ਸਮੁਦਾਚਰਨ੍ਤਂ. ਵਿਨੋਦਯੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਾਨਤੋ ਨੀਹਰੇਯ੍ਯ.
੧੦੧. ਸਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਦੇਸਨਾਸੀਸਮੇਤਂ, ਏਕਤੋਧਾਰਾਦਿਨਾ ਸਤ੍ਥੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਓਮਟ੍ਠੋਤਿ ਪਹਟੋ. ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਹਿ ਪਹਾਰਾ ਓਮਟ੍ਠੋ ਉਮ੍ਮਟ੍ਠੋ ਮਟ੍ਠੋ ਵਿਮਟ੍ਠੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਰਿ ਠਤ੍ਵਾ ਅਧੋਮੁਖਂ ਦਿਨ੍ਨਪ੍ਪਹਾਰੋ ਓਮਟ੍ਠੋ ਨਾਮ, ਅਧੋ ਠਤ੍ਵਾ ਉਦ੍ਧਂ ਮੁਖਂ ਦਿਨ੍ਨਪ੍ਪਹਾਰੋ ਉਮ੍ਮਟ੍ਠੋ ਨਾਮ, ਅਗ੍ਗਲ਼ਸੂਚਿ ਵਿਯ ਵਿਨਿਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਕਤੋ ਮਟ੍ਠੋ ਨਾਮ, ਸੇਸੋ ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਵਿਮਟ੍ਠੋ ਨਾਮ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਠਾਨੇ ਓਮਟ੍ਠੋ ਗਹਿਤੋ. ਸੋ ਹਿ ਸਬ੍ਬਦਾਰੁਣੋ ਦੁਰੁਦ੍ਧਰਣਸਲ੍ਲੋ ਦੁਤ੍ਤਿਕਿਚ੍ਛੋ ਅਨ੍ਤੋਦੋਸੋ ਅਨ੍ਤੋਪੁਬ੍ਬਲੋਹਿਤੋ ਚ ਹੋਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਲੋਹਿਤਂ ਅਨਿਕ੍ਖਮਿਤ੍ਵਾ ਵਣਮੁਖਂ ਪਰਿਯੋਨਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਲੋਹਿਤਂ ਨੀਹਰਿਤੁਕਾਮੇਹਿ ਮਞ੍ਚੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਅਧੋਸਿਰੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ, ਮਰਣਂ ਵਾ ਮਰਣਮਤ੍ਤਂ ਵਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਪਰਿਬ੍ਬਜੇਤਿ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ.
ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਕਿਂ ਕਥਿਤਂ? ਯਥਾ ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਓਮਟ੍ਠਪੁਰਿਸੋ ਸਲ੍ਲੁਬ੍ਬਾਹਨਵਣਤਿਕਿਚ੍ਛਨਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਪਯੋਗਂ ਕਰੋਤਿ ਪਰਕ੍ਕਮਤਿ. ਯਥਾ ਚ ਦਯ੍ਹਮਾਨੇ ਮਤ੍ਥਕੇ ਆਦਿਤ੍ਤਸਿਰੋ ਤਸ੍ਸ ਨਿਬ੍ਬਾਪਨਤ੍ਥਾਯ ਵੀਰਿਯਂ ਆਰਭਤਿ ਪਯੋਗਂ ਕਰੋਤਿ ਪਰਕ੍ਕਮਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਾਮਰਾਗਪ੍ਪਹਾਨਾਯ ਸਤੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ ਭਗਵਾਤਿ ਕਥੇਸਿ.
ਏਵਂ ਦੇਵਤਾਯ ਕਥਿਤੇ ਅਥ ਭਗਵਾ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਇਮਾਯ ਦੇਵਤਾਯ ਉਪਮਾ ਦਲ਼੍ਹਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਨੀਤਾ, ਅਤ੍ਥਂ ਪਨ ਪਰਿਤ੍ਤਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ. ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਥੇਨ੍ਤੀਪਿ ਹਿ ਏਸਾ ਕਾਮਰਾਗਸ੍ਸ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਪ੍ਪਹਾਨਮੇਵ ਕਥੇਯ੍ਯ, ਯਾਵ ਚ ਕਾਮਰਾਗੋ ਮਗ੍ਗੇਨ ਨ ਸਮੁਗ੍ਘਾਟਿਯ੍ਯਤਿ, ਤਾਵ ਅਨੁਬਨ੍ਧੋਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਤਮੇਵ ਉਪਮਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਪਠਮਮਗ੍ਗਵਸੇਨ ਦੇਵਤਾਯ ਵਿਨਿਵਟ੍ਟੇਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਤ੍ਤਿਯਾ ਵਿਯ ਓਮਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਦੁਤਿਯਗਾਥਮਾਹ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ ਪੁਰਿਮਨਯਾਨੁਸਾਰੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਲੋਕਾਮਿਸਨ੍ਤਿ ਕਾਮਗੁਣੋ. ਸਨ੍ਤਿਪੇਕ੍ਖੋਤਿ ਸਬ੍ਬਸਙ੍ਖਾਰੂਪਸਮਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ. ਪਞ੍ਞਵਾਤਿ ਪਞ੍ਞਵਨ੍ਤੋ. ਪਹਿਤਤ੍ਤੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਤਿਪੇਸਿਤਚਿਤ੍ਤੋ. ਵਿਰਤੋ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਯਾਯ ਕਾਯਚਿ ਸਬ੍ਬਤੋ ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾਯ ਸਮੁਚ੍ਛੇਦਵਿਰਤਿਯਾ ਵਿਰਤੋ. ‘‘ਵਿਰਤ੍ਤੋ’’ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਪਨ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ ਹੋਤਿ. ਸਗਾਥਾਵਗ੍ਗੇ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੯੬) ‘‘ਕਾਮਸਞ੍ਞਾਸੂ’’ਤਿ ਪਾਠੋ. ਚਤੂਹਿ ਮਗ੍ਗੇਹਿ ਦਸਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਅਤੀਤਤ੍ਤਾ ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਾਤੀਤੋ. ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗੇਨੇਵ ਵਾ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਾਤੀਤੋ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰਾਭਿਨਨ੍ਦਨਤੋ ਨਨ੍ਦਿਸਙ੍ਖਾਤਾਯ ਤਣ੍ਹਾਯ ਤਿਣ੍ਣਞ੍ਚ ਭਵਾਨਂ ਪਰਿਕ੍ਖੀਣਤ੍ਤਾ ਨਨ੍ਦਿਭਵਪਰਿਕ੍ਖੀਣੋ. ਸੋ ਤਾਦਿਸੋ ਖੀਣਾਸਵੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਮ੍ਭੀਰੇ ਸਂਸਾਰਣ੍ਣਵੇ ਨ ਸੀਦਤਿ.
ਸਦ੍ਦਹਾਨੋਤਿ ਯੇਨ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦਿਭੇਦੇਨ, ਅਪਰਭਾਗੇ ਚ ਸਤ੍ਤਤ੍ਤਿਂਸਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਭੇਦੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧਸਾਵਕਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਸਦ੍ਦਹਾਨੋ ਅਰਹਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਪਞ੍ਞਂ ਲਭਤਿ, ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਨ ਸਦ੍ਧਾਮਤ੍ਤਕੇਨੇਵ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਸਦ੍ਧਾਜਾਤੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ, ਉਪਸਙ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਪਯਿਰੁਪਾਸਤਿ, ਪਯਿਰੁਪਾਸਨ੍ਤੋ ਸੋਤਂ ਓਦਹਤਿ, ਓਦਹਿਤਸੋਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਨਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਯਾਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨੇਨ ਸੁਸ੍ਸੂਸਂ ਲਭਤੇ ਪਞ੍ਞਂ.
ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸਦ੍ਦਹਿਤ੍ਵਾਪਿ ਆਚਰਿਯੁਪਜ੍ਝਾਯੇ ਕਾਲੇਨ ਕਾਲਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਪਿ ਵਤ੍ਤਕਰਣੇਨ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤ੍ਵਾ ਯਦਾ ਪਯਿਰੁਪਾਸਨਾਯ ਆਰਾਧਿਤਚਿਤ੍ਤਾ ਕਿਞ੍ਚਿ ਵਤ੍ਤੁਕਾਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਅਧਿਗਤਾਯ ਸੋਤੁਕਾਮਤਾਯ ਸੋਤਂ ਓਦਹਿਤ੍ਵਾ ਸੁਣਨ੍ਤੋ ਲਭਤੀਤਿ ਏਵਂ ਸੁਸ੍ਸੂਸਮ੍ਪਿ ਚ ਸਤਿਅਵਿਪ੍ਪਵਾਸੇਨ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਸੁਭਾਸਿਤਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਞ੍ਞੁਤਾਯ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ ਏਵ ਲਭਤਿ, ਨ ਇਤਰੋ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਵਿਚਕ੍ਖਣੋ’’ਤਿ.
ਪਤਿਰੂਪਕਾਰੀਤਿ ਦੇਸਕਾਲਾਦੀਨਿ ਅਹਾਪੇਤ੍ਵਾ ਲੋਕਿਯਸ੍ਸ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪਤਿਰੂਪਂ ਅਧਿਗਮੂਪਾਯਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਪਤਿਰੂਪਕਾਰੀ. ਧੁਰਵਾਤਿ ਚੇਤਸਿਕਵੀਰਿਯਵਸੇਨ ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰੋ. ਉਟ੍ਠਾਤਾਤਿ ਕਾਯਿਕਵੀਰਿਯਵਸੇਨ ਉਟ੍ਠਾਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਸਿਥਿਲਪਰਕ੍ਕਮੋ. ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਧਨਨ੍ਤਿ ਲੋਕਿਯਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਨਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤਿ. ਸਚ੍ਚੇਨਾਤਿ ਵਚੀਸਚ੍ਚੇਨ ਪਰਮਤ੍ਥਸਚ੍ਚੇਨ ਚ. ਬੁਦ੍ਧਪਚ੍ਚੇਕਬੁਦ੍ਧਅਰਿਯਸਾਵਕਾ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਾ ਕਿਤ੍ਤਿਮ੍ਪਿ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਦਦਨ੍ਤਿ ਪਰੇਸਂ ਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਪਤ੍ਥਿਤਂ ਦੇਨ੍ਤੋ ਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਗਨ੍ਥਤਿ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤਿ ਕਰੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਦ੍ਦਦਂ ਵਾ ਦਦਨ੍ਤੋ ਗਨ੍ਥਤਿ, ਦਾਨਮੁਖੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿਪਿ ਸਙ੍ਗਹਵਤ੍ਥੂਨਿ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨਿ. ਤੇਹਿ ਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਅਸ੍ਮਾ ਲੋਕਾ ਪਰਂ ਲੋਕਂ, ਸ ਵੇ ਪੇਚ੍ਚ ਨ ਸੋਚਤੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਇਮੇ ਸਦ੍ਧਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਇਮਸ੍ਮਾ ਲੋਕਾ ਪਰਂ ਲੋਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਨ ਸੋਚਤਿ, ਸੋਕਕਾਰਣਂ ਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
‘‘ਯਸ੍ਸੇਤੇ ਚਤੁਰੋ ਧਮ੍ਮਾ, ਸਦ੍ਧਸ੍ਸ ਘਰਮੇਸਿਨੋ;
ਸਚ੍ਚਂ ਧਮ੍ਮੋ ਧਿਤਿ ਚਾਗੋ, ਸ ਵੇ ਪੇਚ੍ਚ ਨ ਸੋਚਤੀ’’ਤਿ. (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੪੬; ਸੁ. ਨਿ. ੧੯੦) –
ਗਾਥਂ ਅਵਸੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਉਦਾਹਟਂ. ਆਲ਼ਵਕਸੁਤ੍ਤੇ ਹਿ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਆਲ਼ਵਕੇਨ ‘‘ਕਥਂ ਸੁ ਲਭਤੇ ਪਞ੍ਞ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੪੬; ਸੁ. ਨਿ. ੧੮੭) ਪੁਟ੍ਠੇਨ ਭਗਵਤਾ ਭਾਸਿਤਾਤਿ.
ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਵਣ੍ਣੇਨਾਤਿ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਕਾਰਣੇਨ, ਪਕਾਰੇਨ ਵਾ. ਸਂਵਾਸੋਤਿ ਏਕਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਸਹਵਾਸੋ ਸਮਾਗਮੋ. ਤਨ੍ਤਿ ਤਥਾ ਸਮਾਗਤਂ ਅਨੁਕਮ੍ਪਿਤਬ੍ਬਂ ਪੁਰਿਸਂ. ਮਨਸਾ ਚੇ ਪਸਨ੍ਨੇਨਾਤਿ ਕਰੁਣਾਸਮੁਸ੍ਸਾਹਿਤੇਨ ਪਸਾਦੇਨ ਪਸਨ੍ਨੇਨ ਮਨਸਾ. ਨ ਤੇਨ ਹੋਤਿ ਸਂਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤੇਨ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਨ ਅਨੁਸਾਸਨੇਨ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਸਂਯੋਜਨਵਸੇਨ ਸਂਯੁਤ੍ਤੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ. ਯਾਨੁਕਮ੍ਪਾ ਅਨੁਦ੍ਦਯਾਤਿ ਯਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸਮ੍ਪਾਪਨਵਸੇਨ ਕਰੁਣਾਯਨਾ, ਮੇਤ੍ਤਾਯਨਾ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੧੦੨. ਰਾਗੋ ਚ ਦੋਸੋ ਚਾਤਿ ਰਾਗਦੋਸਾ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਵ. ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾਤਿ ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਹੇਤੁਕਾ. ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਸ੍ਸ ਹਿ ਅਯਂ ਤੋ-ਆਦੇਸੋ, ਸਮਾਸੇ ਚਸ੍ਸ ਲੋਪਾਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਰਤੀ ਰਤੀ ਲੋਮਹਂਸੋ ਕੁਤੋਜਾਤਿ ਯਾਯਂ ਪਨ੍ਤੇਸੁ ਸੇਨਾਸਨੇਸੁ, ਅਧਿਕੁਸਲੇਸੁ ਚ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਰਤਿ ਉਕ੍ਕਣ੍ਠਿਤਾ, ਯਾ ਚ ਪਞ੍ਚਸੁ ਕਾਮਗੁਣੇਸੁ ਰਤਿ ਅਭਿਰਤਿ ਆਸਤ੍ਤਿ ਕੀਲ਼ਨਾਦਿ, ਯੋ ਚ ਲੋਮਹਂਸਸਮੁਟ੍ਠਾਨਤੋ ਲੋਮਹਂਸਸਙ੍ਖਾਤੋ ਚਿਤ੍ਤੁਤ੍ਰਾਸੋ, ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਕੁਤੋ ਜਾਤਾ ਕੁਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾ. ਕੁਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਕੁਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ. ਮਨੋਤਿ ਕੁਸਲਚਿਤ੍ਤਂ. ਵਿਤਕ੍ਕਾਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਯੋ. ਕੁਮਾਰਕਾ ਧਙ੍ਕਮਿਵੋਸਜਨ੍ਤੀਤਿ ਯਥਾ ਕੁਮਾਰਕਾ ਕੀਲ਼ਨ੍ਤਾ ਕਾਕਂ ਸੁਤ੍ਤੇਨ ਪਾਦੇ ਬਨ੍ਧਿਤ੍ਵਾ ਓਸਜਨ੍ਤਿ ਖਿਪਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਕੁਸਲਮਨਂ ਅਕੁਸਲਵਿਤਕ੍ਕਾ ਕੁਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯ ਓਸਜਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾ.
ਰਾਗੋ ਚਾਤਿ ਦੁਤਿਯਗਾਥਾ ਤਸ੍ਸਾ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਤੋਤਿ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਅਤ੍ਤਭਾਵਨਿਦਾਨਾ ਹਿ ਰਾਗਦੋਸਾ, ਅਰਤਿ ਰਤਿ ਲੋਮਹਂਸਾ ਚ ਅਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਜਾਤਾ. ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਯੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਏਵ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯ ਕੁਸਲਮਨਂ ਓਸਜਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਤਦਞ੍ਞਂ ਪਕਤਿਆਦਿਕਾਰਣਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਇਤੋਨਿਦਾਨਾ ਇਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿ. ਪੁਰਿਮਗਾਥਾਯ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਤ੍ਥ ਸਦ੍ਦਸਿਦ੍ਧਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਇਦਾਨਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ‘‘ਇਤੋਨਿਦਾਨਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਅਤ੍ਤਭਾਵਨਿਦਾਨਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਜਾਤਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵਤੋ ਸਮੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਸਾਧੇਨ੍ਤੋ ਆਹ – ‘‘ਸ੍ਨੇਹਜਾ ਅਤ੍ਤਸਮ੍ਭੂਤਾ’’ਤਿ. ਏਤੇ ਹਿ ਰਾਗਾਦਯੋ ਵਿਤਕ੍ਕਪਰਿਯੋਸਾਨਾ ਤਣ੍ਹਾਸ੍ਨੇਹੇਨ ਜਾਤਾ. ਤਥਾ ਜਾਯਨ੍ਤਾ ਚ ਪਞ੍ਚੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧਭੇਦੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੇ ਅਤ੍ਤਨਿ ਸਮ੍ਭੂਤਾ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਸ੍ਨੇਹਜਾ ਅਤ੍ਤਸਮ੍ਭੂਤਾ’’ਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਦਤ੍ਥਜੋਤਿਕਂ ਉਪਮਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ‘‘ਨਿਗ੍ਰੋਧਸ੍ਸੇਵ ਖਨ੍ਧਜਾ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧਜਾਤਿ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਜਾਤਾ ਪਾਰੋਹਾ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਨਿਗ੍ਰੋਧਸ੍ਸ ਖਨ੍ਧਜਸਙ੍ਖਾਤਾ ਪਾਰੋਹਾ ਆਪੋਰਸਸਙ੍ਖਾਤੇ ਸ੍ਨੇਹੇ ਸਤਿ ਜਾਯਨ੍ਤਿ, ਜਾਯਨ੍ਤਾ ਚ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਨਿਗ੍ਰੋਧੇ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਸਾਖਪ੍ਪਦੇਸੇਸੁ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਏਤੇ ਰਾਗਾਦਯੋ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਤਣ੍ਹਾਸ੍ਨੇਹੇ ਸਤਿ ਜਾਯਨ੍ਤਿ, ਜਾਯਨ੍ਤਾ ਚ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਚਕ੍ਖਾਦਿਪ੍ਪਦੇਸੇਸੁ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਸ੍ਨੇਹਜਾ ਅਤ੍ਤਸਮ੍ਭੂਤਾ’’ਤਿ. ਪੁਥੁ ਵਿਸਤ੍ਤਾ ਕਾਮੇਸੂਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਰਾਗੋਪਿ ਪਞ੍ਚਕਾਮਗੁਣਿਕਾਦਿਵਸੇਨ, ਦੋਸੋਪਿ ਆਘਾਤਵਤ੍ਥੁਆਦਿਵਸੇਨ ਅਰਤਿਆਦਯੋਪਿ ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਭੇਦਸ੍ਸ ਵਸੇਨਾਤਿ ਸਬ੍ਬਥਾ ਸਬ੍ਬੇਪਿਮੇ ਕਿਲੇਸਾ ਪੁਥੁ ਅਨੇਕਪ੍ਪਕਾਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਦ੍ਵਾਰਾਰਮ੍ਮਣਾਦਿਵਸੇਨ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਕਾਮੇਸੁ ਤਥਾ ਤਥਾ ਵਿਸਤ੍ਤਾ ਲਗ੍ਗਾ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ. ਕਿਮਿਵ? ਮਾਲੁਵਾਵ ਵਿਤਤਾ ਵਨੇ ਯਥਾ ਵਨੇ ਵਿਤਤਾ ਮਾਲੁਵਾ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਰੁਕ੍ਖਸਾਖਪ੍ਪਸਾਖਾਦਿਭੇਦੇਸੁ ਵਿਸਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ ਲਗ੍ਗਾ ਸਂਸਿਬ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ, ਏਵਂ ਏਤੇ ਕਿਲੇਸਾ ਧਮ੍ਮਾ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਤ੍ਥ ਪੁਥੁਪਭੇਦੇਸੁ ਵਤ੍ਥੁਕਾਮੇਸੁ ਵਿਸਤ੍ਤਂ ਕਿਲੇਸਗਹਨਂ.
ਯੇ ਨਂ ਪਜਾਨਨ੍ਤਿ ਯਤੋਨਿਦਾਨਂ, ਤੇ ਨਂ ਵਿਨੋਦੇਨ੍ਤਿ ਸੁਣੋਹਿ ਯਕ੍ਖ. ਤਸ੍ਸਤ੍ਥੋ – ਯੇ ਸਤ੍ਤਾ ਨਂ ਕਿਲੇਸਗਹਨਂ ‘‘ਇਤੋਨਿਦਾਨਂ ਏਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਜਾਨਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਨਂ ਤਣ੍ਹਾਸਿਨੇਹਸਿਨੇਹਿਤੇ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤਂ ਤਣ੍ਹਾਸਿਨੇਹਂ ਆਦੀਨਵਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਦਿਭਾਵਨਾਞਾਣਗ੍ਗਿਨਾ ਵਿਸੋਸੇਨ੍ਤਾ ਵਿਨੋਦੇਨ੍ਤਿ ਪਜਹਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਅਮ੍ਹਾਕਂ ਭਾਸਿਤਂ ਸੁਣੋਹਿ ਯਕ੍ਖਾਤਿ. ਤੇ ਦੁਤ੍ਤਰਂ ਓਘਮਿਮਂ ਤਰਨ੍ਤਿ, ਅਤਿਣ੍ਣਪੁਬ੍ਬਂ ਅਪੁਨਬ੍ਭਵਾਯਾਤਿ ਯੇ ਹਿ ਸਂਕਿਲੇਸਗਹਨਂ ਵਿਨੋਦੇਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਏਕਨ੍ਤੇਨ ਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਨ੍ਤਿ. ਨ ਹਿ ਮਗ੍ਗਭਾਵਨਂ ਵਿਨਾ ਕਿਲੇਸਵਿਨੋਦਨਂ ਅਤ੍ਥਿ. ਏਵਂ ਮਗ੍ਗਂ ਭਾਵੇਨ੍ਤਾ ਤੇ ਪਕਤਿਞਾਣੇਨ ਦੁਤ੍ਤਰਂ ਕਾਮੋਘਾਦਿਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਂ ਓਘਂ ਇਮਿਨਾ ਦੀਘੇਨ ਅਦ੍ਧੁਨਾ ਸੁਪਿਨਨ੍ਤੇਨਪਿ ਅਤਿਣ੍ਣਪੁਬ੍ਬਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਪੁਬ੍ਬਂ ਅਪੁਨਬ੍ਭਵਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਤਰਨ੍ਤਿ.
ਦੁਕ੍ਕਰਂ ਭਗਵਾਤਿ ਏਕੋ ਕਿਰ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਪੁਬ੍ਬਯੋਗਾਵਚਰੋ ਬਹਲਕਿਲੇਸਤਾਯ ਸਪ੍ਪਯੋਗੇਨ ਕਿਲੇਸੇ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਨ੍ਤੋ ਸਮਣਧਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁਮਨ੍ਦਤਾਯ ਅਰਿਯਭੂਮਿਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਵਾਵ ਕਾਲਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਵਲੋਕੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਤਥਾਗਤਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਦੁਕ੍ਕਰਭਾਵਂ ਆਰੋਚੇਨ੍ਤੋ ਏਵਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਦੁਕ੍ਕਰਨ੍ਤਿ ਦਸਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ…ਪੇ… ਸਟ੍ਠਿਪਿ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਏਕਨ੍ਤਪਰਿਸੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਸਮਣਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਰਣਂ ਨਾਮੇਤਂ ਦੁਕ੍ਕਰਂ. ਸੇਕ੍ਖਾਤਿ ਸਤ੍ਤ ਸੇਕ੍ਖਾ. ਸੀਲਸਮਾਹਿਤਾਤਿ ਸੀਲੇਨ ਸਮਾਹਿਤਾ ਸਮੁਪੇਤਾ. ਠਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਸਭਾਵਾ. ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤਪਞ੍ਹਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਉਪਰਿਪਞ੍ਹਂ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪਨਤ੍ਥਂ ‘‘ਅਨਗਾਰਿਯੁਪੇਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਅਨਗਾਰਿਯੁਪੇਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਨਿਗ੍ਗੇਹਭਾਵਂ ਉਪਗਤਸ੍ਸ, ਪਬ੍ਬਜਿਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੁਟ੍ਠੀਤਿ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਸਨ੍ਤੋਸੋ.
ਭਾਵਨਾਯਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤਵੂਪਸਮਭਾਵਨਾਯ. ਤੇ ਛੇਤ੍ਵਾ ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਜਾਲਨ੍ਤਿ ਯੇ ਰਤ੍ਤਿਨ੍ਦਿਵਂ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੂਪਸਮੇ ਰਤਾ, ਤੇ ਦੁਸ੍ਸਮਾਦਹਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਹਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸਮਾਹਿਤਚਿਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਸਨ੍ਤੋਸਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤਾ ਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਾ, ਤੇ ਸੀਲਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤਾ ਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਾ ਸਤ੍ਤ ਸੇਕ੍ਖਾ, ਤੇ ਅਰਿਯਾ ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਜਾਲਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕਿਲੇਸਜਾਲਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ.
ਦੁਗ੍ਗਮੋਤਿ ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਯੇ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੂਪਸਮੇ ਰਤਾ, ਤੇ ਦੁਸ੍ਸਮਾਦਹਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਦਹਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸਮਾਹਿਤਚਿਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਚਤੁਪਚ੍ਚਯਸਨ੍ਤੋਸਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤਾ ਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਾ, ਤੇ ਸੀਲਂ ਪੂਰੇਨ੍ਤਾ ਨ ਕਿਲਮਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਸੀਲੇ ਪਰਮਗ੍ਗਾਹਿਨੋ ਸਤ੍ਤ ਸੇਕ੍ਖਾ, ਤੇ ਅਰਿਯਾ ਮਚ੍ਚੁਨੋ ਜਾਲਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕਿਲੇਸਜਾਲਂ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਕਿਂ ਨ ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਅਯਂ ਪਨ ਦੁਗ੍ਗਮੋ ‘‘ਭਗਵਾ ਵਿਸਮੋ ਮਗ੍ਗੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਨੇਵ ਦੁਗ੍ਗਮੋ ਨ ਵਿਸਮੋ, ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਟਿਪਦਾਯ ਪਨਸ੍ਸ ਬਹੂ ਪਰਿਸ੍ਸਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਵਂਸਿਰਾਤਿ ਞਾਣਸਿਰੇਨ ਅਧੋਸਿਰਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਪਤਨ੍ਤਿ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਆਰੋਹਿਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥਤਾਯ ਏਵ ਤੇ ਮਗ੍ਗੇ ਪਪਤਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਅਰਿਯਾਨਂ ਸਮੋ ਮਗ੍ਗੋਤਿ ਸ੍ਵੇਵ ਮਗ੍ਗੋ ਅਰਿਯਾਨਂ ਸਮੋ ਹੋਤਿ. ਵਿਸਮੇ ਸਮਾਤਿ ਵਿਸਮੇਪਿ ਸਤ੍ਤਕਾਯੇ ਸਮਾ ਏਵ.
੧੦੩. ਇਦਞ੍ਹਿ ਤਂ ਜੇਤਵਨਨ੍ਤਿ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਜੇਤਵਨਸ੍ਸ ਚੇਵ ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਞ੍ਚ ਵਣ੍ਣਭਣਨਤ੍ਥਂ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ. ਇਸਿਸਙ੍ਘਨਿਸੇਵਿਤਨ੍ਤਿ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਨਿਵੇਸਿਤਂ. ਏਵਂ ਪਠਮਗਾਥਾਯ ਜੇਤਵਨਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਕਮ੍ਮਂ ਵਿਜ੍ਜਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਕਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਮਗ੍ਗਚੇਤਨਾ. ਵਿਜ੍ਜਾਤਿ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਸਮਾਧਿ, ਸਮਾਧਿਪਕ੍ਖਿਕਾ ਵਾ ਧਮ੍ਮਾ. ਸੀਲਂ ਜੀਵਿਤਮੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸ ਜੀਵਿਤਞ੍ਚ ਉਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਵਿਜ੍ਜਾਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾ. ਧਮ੍ਮੋਤਿ ਵਾਯਾਮਸਤਿਸਮਾਧਯੋ. ਸੀਲਨ੍ਤਿ ਵਾਚਾਕਮ੍ਮਨ੍ਤਾਜੀਵਾ. ਜੀਵਿਤਮੁਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਸੀਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸ ਜੀਵਿਤਂ ਨਾਮ ਉਤ੍ਤਮਨ੍ਤਿ. ‘‘ਏਤੇਨ ਮਚ੍ਚਾ ਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਏਤੇਨ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਿਕੇਨ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸਤ੍ਤਾ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ.
ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਮਗ੍ਗੇਨ ਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਗੋਤ੍ਤਧਨੇਹਿ, ਤਸ੍ਮਾ. ਯੋਨਿਸੋ ਵਿਚਿਨੇ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਉਪਾਯੇਨ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਂ ਵਿਚਿਨੇਯ੍ਯ. ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਵਿਸੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਵਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇ ਵਿਸੁਜ੍ਝਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਯੋਨਿਸੋ ਵਿਚਿਨੇ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਉਪਾਯੇਨ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਂ ਵਿਚਿਨੇਯ੍ਯ. ਏਵਂ ਤਤ੍ਥ ਵਿਸੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਵਂ ਤੇਸੁ ਚਤੂਸੁ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚੇਸੁ ਵਿਸੁਜ੍ਝਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਣ੍ਣਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਵਾਤਿ ਅਵਧਾਰਣਵਚਨਂ, ਏਤੇਹਿ ਪਞ੍ਞਾਦੀਹਿ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋਵ ਸੇਯ੍ਯੋਤਿ ਵਦਤਿ. ਉਪਸਮੇਨਾਤਿ ਕਿਲੇਸਵੂਪਸਮੇਨ. ਪਾਰਙ੍ਗਤੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਤੋ, ਯੋ ਕੋਚਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਪਤ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਨ ਤਾਦਿਸੋ. ਏਤਾਵਪਰਮੋ ਸਿਯਾ, ਨ ਥੇਰਾ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰੋ ਨਾਮ ਸਾਵਕੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਵਦਤਿ.
ਅਤੀਤਨ੍ਤਿ ਅਤੀਤੇ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧੇ. ਨਾਨ੍ਵਾਗਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠੀਹਿ ਨਾਨੁਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਨਪ੍ਪਟਿਕਙ੍ਖੇਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠੀਹਿ ਨ ਪਤ੍ਥੇਯ੍ਯ. ਯਦਤੀਤਨ੍ਤਿ ਇਦਮੇਤ੍ਥ ਕਾਰਣਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਯਂ ਅਤੀਤਂ, ਤਂ ਪਹੀਨਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਂ ਅਤ੍ਥਙ੍ਗਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਂ ਨਾਨੁਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਯਂ ਤਤ੍ਥ ਅਨਾਗਤਂ, ਤਂ ਅਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਅਜਾਤਂ ਅਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਪਤ੍ਥੇਯ੍ਯ. ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਧਮ੍ਮਂ ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥੇਵ ਸੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਨਂ ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਦੀਹਿ ਸਤ੍ਤਹਿ ਅਨੁਪਸ੍ਸਨਾਹਿ ਵਿਪਸ੍ਸਤਿ, ਅਰਞ੍ਞਾਦੀਸੁ ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਵਿਪਸ੍ਸਤਿ. ਅਸਂਹੀਰਂ ਅਸਂਕੁਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸਨਾਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾ ਹਿ ਰਾਗਾਦੀਹਿ ਨ ਸਂਹਿਰਤਿ ਨ ਕੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਅਸਂਹੀਰਾ ਅਸਂਕੁਪ੍ਪਾ, ਤਂ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਯੇ ਵਡ੍ਢੇਯ੍ਯ ਪਟਿਵਿਪਸ੍ਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਰਾਗਾਦੀਹਿ ਨ ਸਂਹਿਰਤਿ ਨ ਕੁਪ੍ਪਤੀਤਿ ਅਸਂਹੀਰਂ ਅਸਂਕੁਪ੍ਪਂ, ਤਂ ਵਿਦ੍ਵਾ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਯੇ, ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ ਫਲਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪੇਨ੍ਤੋ ਵਡ੍ਢੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਸ੍ਸ ਪਨ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਨਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥਾਯ ਅਜ੍ਜੇਵ ਕਿਚ੍ਚਮਾਤਪ੍ਪਨ੍ਤਿ ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਆਤਾਪਨਪਰਿਤਾਪਨੇਨ ‘‘ਆਤਪ੍ਪ’’ਨ੍ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮਂ ਵੀਰਿਯਂ ਅਜ੍ਜੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਂ. ਕੋ ਜਞ੍ਞਾ ਮਰਣਂ ਸੁਵੇਤਿ ਸ੍ਵੇ ਜੀਵਿਤਂ ਵਾ ਮਰਣਂ ਵਾ ਕੋ ਜਾਨਾਤਿ. ਅਜ੍ਜੇਵ ਦਾਨਂ ਦਸ੍ਸਾਮਿ, ਸੀਲਂ ਵਾ ਰਕ੍ਖਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਾ ਪਨ ਕੁਸਲਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮਿ, ‘‘ਅਜ੍ਜ ਤਾਵ ਪਪਞ੍ਚੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਸ੍ਵੇ ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਵਾ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਜ੍ਜੇਵ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੀਰਿਯਂ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਮਹਾਸੇਨੇਨਾਤਿ ਅਹਿਵਿਚ੍ਛਿਕਵਿਸਸਤ੍ਥਾਦੀਨਿ ਹਿ ਅਨੇਕਾਨਿ ਮਰਣਕਾਰਣਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਸੇਨਾਤਿ ਤਾਯ ਮਹਤਿਯਾ ਸੇਨਾਯ ਵਸੇਨ ਮਹਾਸੇਨੇਨ ਏਵਰੂਪੇਨ ਮਚ੍ਚੁਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ‘‘ਕਤਿਪਾਹਂ ਤਾਵ ਆਗਮੇਹਿ, ਯਾਵਾਹਂ ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਦਿਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਵਸ੍ਸਯਂ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਮਿਤ੍ਤਸਨ੍ਥਵਾਕਾਰਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਾ ‘‘ਇਦਂ ਸਤਂ ਵਾ ਸਹਸ੍ਸਂ ਵਾ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਤਿਪਾਹਂ ਆਗਮੇਹੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਲਞ੍ਜਾਨੁਪ੍ਪਦਾਨਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਾ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਬਲਰਾਸਿਨਾ ਪਟਿਬਾਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਏਵਂ ਬਲਰਾਸਿਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਾ ਸਙ੍ਗਰੋ ਨਤ੍ਥਿ. ਸਙ੍ਗਰੋਤਿ ਹਿ ਮਿਤ੍ਤਕਰਣਲਞ੍ਜਦਾਨਬਲਰਾਸਿਸਙ੍ਕਡ੍ਢਨਾਨਂ ਨਾਮਂ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਅਤਨ੍ਦਿਤਨ੍ਤਿ ਅਨਲਸਂ ਉਟ੍ਠਾਹਕਂ. ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਭਦ੍ਦੋ ਏਕਰਤ੍ਤੋ ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਭਦ੍ਦੇਕਰਤ੍ਤੋ. ਇਤੀਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ‘‘ਭਦ੍ਦੇਕਰਤ੍ਤੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਰਾਗਾਦਿਸਨ੍ਤਤਾਯ ਸਨ੍ਤੋ ਬੁਦ੍ਧਮੁਨਿ ਆਚਿਕ੍ਖਤਿ.
ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਾਤਿ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਚ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ. ਚਕ੍ਖੁਭੂਤਾਯ ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ. ਸਤਿਯਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚਾਤਿ ਸਤਿਯਾ ਚ ਪਞ੍ਞਾਯ ਚ, ਸਤਿਵਿਸਿਟ੍ਠਾਯ ਵਾ ਪਞ੍ਞਾਯ. ਕਾਯੇਨਾਤਿ ਨਾਮਕਾਯੇਨ.
ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਦਿਬ੍ਬਂ ਚਕ੍ਖੁ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਂ, ਯਂ ਸਚ੍ਛਿਕਰੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਪੁਬ੍ਬੇਨਿਵਾਸਾਤਿ ਪੁਰਿਮਾਸੁ ਜਾਤੀਸੁ ਨਿਵੁਤ੍ਥਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਕੋਟ੍ਠਾਸਾ. ਨਿਰੋਧੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ. ਸੇਸਂ ਸੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਮੇਵ.
੧੦੪. ਯਸ੍ਸ ਸੇਲੂਪਮਂ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਏਕਘਨਂ ਸੇਲਂ ਵਿਯ ਪਕਤਿਵਾਤੇਹਿ ਲੋਕਧਮ੍ਮਵਾਤੇਹਿ ਅਕਮ੍ਪਨੀਯਤੋ ਯਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸੇਲੂਪਮਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਠਿਤਂ ਨਾਨੁਪਕਮ੍ਪਤੀ’’ਤਿ. ਰਜਨੀਯੇਸੂਤਿ ਲਾਭਾਦੀਸੁ. ਕੋਪਨੇਯ੍ਯੇਤਿ ਅਲਾਭਾਦਿਕੇ. ਕੁਤੋ ਨਂ ਦੁਕ੍ਖਮੇਸ੍ਸਤੀਤਿ ਤਂ ਏਵਂ ਭਾਵਿਤਚਿਤ੍ਤਂ ਵੀਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਲੋਕਧਮ੍ਮਂ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਂ ਲੋਕਧਮ੍ਮਹੇਤੁਕਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਨਾਨੁਗਮਿਸ੍ਸਤਿ.
ਯੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤਿ ਬਾਹਿਤਪਾਪਧਮ੍ਮਤਾਯ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ, ਨ ਦਿਟ੍ਠਮਙ੍ਗਲਿਕਤਾਯ ਹੁਂਹੁਙ੍ਕਾਰਕਸਾਵਾਦਿਪਾਪਧਮ੍ਮਯੁਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਂ ਜਾਤਿਮਤ੍ਤੇਨ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤਿ ਪਟਿਜਾਨਾਤਿ. ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਬਾਹਿਤਪਾਪਧਮ੍ਮਤ੍ਤਾ ਹੁਂਹੁਙ੍ਕਾਰਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਨਿਹੁਂਹੁਙ੍ਕੋ. ਰਾਗਾਦਿਕਸਾਵਾਭਾਵੇਨ ਨਿਕ੍ਕਭਾਵੋ. ਸੀਲਸਂਵਰੇਨ ਸਂਯਤਚਿਤ੍ਤਤਾਯ ਯਤਤ੍ਤੋ. ਚਤੁਮਗ੍ਗਞਾਣਸਙ੍ਖਾਤੇਹਿ ਵੇਦੇਹਿ ਅਨ੍ਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ, ਵੇਦਾਨਂ ਵਾ ਅਨ੍ਤਂ ਗਤਤ੍ਤਾ ਵੇਦਨ੍ਤਗੂ. ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਸ੍ਸ ਵੁਸਿਤਤ੍ਤਾ ਵੂਸਿਤਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯੋ. ਧਮ੍ਮੇਨ ਸੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਾਦਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਤਿ ਸੋ ‘‘ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਅਹ’’ਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਵਾਦਂ ਵਦੇਯ੍ਯ. ਯਸ੍ਸ ਸਕਲਲੋਕਸਨ੍ਨਿਵਾਸੇ ਕੁਹਿਞ੍ਚਿ ਏਕਾਰਮ੍ਮਣੇਪਿ ਰਾਗੁਸ੍ਸਦੋ ਦੋਸੁਸ੍ਸਦੋ ਮੋਹੁਸ੍ਸਦੋ ਮਾਨੁਸ੍ਸਦੋ ਦਿਟ੍ਠੁਸ੍ਸਦੋਤਿ ਇਮੇ ਉਸ੍ਸਦਾ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਨ ਗਾਧਤੀਤਿ ਨ ਪਤਿਟ੍ਠਹਤਿ. ਸੁਕ੍ਕਾਤਿ ਸੁਕ੍ਕਸਙ੍ਖਾਤਾ ਗਹਾ. ਯਦਿ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾਦੀਨਂ ਪਭਾ ਤਤ੍ਥ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਮੋ ਏਵ ਚ ਸਿਯਾਤਿ ਆਸਙ੍ਕਮਾਨੇ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਤਮੋ ਤਤ੍ਥ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਯਦਾ ਚ ਅਤ੍ਤਨਾਵੇਦੀਤਿਆਦੀਸੁ ਏਵਂਵਿਧਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਤ੍ਤਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇਨ ਞਾਣੇਨ ਯਦਾ ਵਿਨ੍ਦਤਿ, ਅਥ ਰੂਪਾਰੂਪਧਮ੍ਮਤੋ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਤੋ ਚ ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ.
ਸਕੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੂਤਿ ਸਕਅਤ੍ਤਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੇਸੁ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧੇਸੁ. ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਹਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਿਨਿਵੇਸੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਏਤਂ ਪਿਸਾਚਨ੍ਤਿ ਅਜਕਲਾਪਕ, ਏਤਂ ਤਯਾ ਵੁਤ੍ਤਂ ਪਿਸਾਚਂ ਕਿਲੇਸਪਿਸਾਚਞ੍ਚ. ਪਕ੍ਕੁਲਨ੍ਤਿ ਤਯਾ ਕਤਂ ਅਕ੍ਕੁਲਂ ਪਕ੍ਕੁਲਕਰਣਞ੍ਚ. ਅਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਅਤਿਕ੍ਕਮਤਿ.
ਨਾਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਆਯਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਪੁਰਾਣਦੁਤਿਯਿਕਂ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿਂ ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਨ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਨ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਤਿ. ਤਮੇਵ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿਂ ਨ ਸੋਚਤਿ. ਸਙ੍ਗਾ ਸਙ੍ਗਾਮਜਿਂ ਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਵਿਧਾਪਿ ਸਙ੍ਗਤੋ ਮੁਤ੍ਤਂ ਸਙ੍ਗਾਮਜਿਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ.
ਬਹ੍ਵੇਤ੍ਥਾਤਿ ਬਹੁ ਏਤ੍ਥ ਨ੍ਹਾਯਤਿ ਜਨੋ, ਨ ਤੇਨ ਸੋ ਸੁਦ੍ਧੋ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਜਾਤਿਬਲਂ ਨਿਸੇਧਨ੍ਤਿ ਜਾਤਿਬਲਸ੍ਸ ਨਿਸੇਧਕਂ. ਸਹਾਯਾ ਵਤਾਤਿ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਾਯ ਸਹ ਅਯਨਵਸੇਨ ਸਹਾਯਾ ਵਤ. ਕਾਲੇਨ ਕਾਲਂ ਸਪ੍ਪਾਯਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਸਵਨਵਸੇਨ ਚਿਰਰਤ੍ਤਂ ਸਮੇਤਿ ਸਮਾਗਮੋ ਏਤੇਸਨ੍ਤਿ ਚਿਰਰਤ੍ਤਸਮੇਤਿਕਾ. ਸਿਥਿਲਮਾਰਬ੍ਭਾਤਿ ਸਿਥਿਲਂ ਵੀਰਿਯਂ ਕਤ੍ਵਾ.
੧੦੫. ਤਤ੍ਰ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕੋ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਸਤ੍ਥੁ ਸਾਵਕਸ੍ਸ ਚ ਪਞ੍ਚਸ੍ਵੇਵ ਉਪਾਦਾਨਕ੍ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਿਦਾਦਯੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਅਨੁਪਾਦਾਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਞ੍ਚ ਹੇਟ੍ਠਾ ਉਪਰਿ ਚ ਵਿਸੇਸਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਨਤ੍ਥਿ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਨਾਨਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੫.੩੧; ਕਥਾ. ੩੫੫ ਅਤ੍ਥਤੋ ਸਮਾਨਂ). ਤਤ੍ਥ ਵਿਸੇਸਾਭਾਵਂ ਪਚ੍ਚਾਮਸਤਿ ‘‘ਤਤ੍ਰ ਕੋ ਵਿਸੇਸੋ’’ਤਿ. ਅਧਿਪ੍ਪਯਾਸੋਤਿ ਅਧਿਕਪਯੋਗੋ. ਨਾਨਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਚ ਵਿਸੇਸੋਯੇਵ ਵੁਤ੍ਤੋ.
ਅਯਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਯਦਿਪਿ ਸਾਵਕਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੁ ਚ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਂ ਵਿਸੇਸੋ ਨਤ੍ਥਿ, ਸਯਮ੍ਭੁਞਾਣੇਨ ਪਨ ਸਵਾਸਨਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸੇ ਖੇਪੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਂ ਅਭਿਸਮ੍ਬੁਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਰਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਪ੍ਪਾਦਨਾਦਿਸਕਲਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਗੁਣਸਮਾਯੋਗੋ. ਅਯਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤਤੋ ਵਿਸੇਸੋਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਤਿ ਅਵਤ੍ਤਮਾਨਸ੍ਸ. ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਞ੍ਹਿ ਕਸ੍ਸਪਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਉਪ੍ਪਾਦੇਸਿ. ਅਨ੍ਤਰਾ ਅਞ੍ਞੋ ਸਤ੍ਥਾ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਾ ਨਾਮ ਨਾਹੋਸਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਯਂ ਭਗਵਾ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਾ ਨਾਮ. ਅਸਞ੍ਜਾਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਸ੍ਸੇਵ ਵੇਵਚਨਂ. ਅਨਕ੍ਖਾਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਕਥਿਤਸ੍ਸ. ਮਗ੍ਗਂ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਮਗ੍ਗਞ੍ਞੂ. ਮਗ੍ਗਂ ਵਿਦਿਤਂ ਪਾਕਟਂ ਅਕਾਸੀਤਿ ਮਗ੍ਗਵਿਦੂ. ਮਗ੍ਗੇ ਚ ਅਮਗ੍ਗੇ ਚ ਕੋਵਿਦੋਤਿ ਮਗ੍ਗਕੋਵਿਦੋ. ਮਗ੍ਗਾਨੁਗਾਤਿ ਮਗ੍ਗਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ. ਪਚ੍ਛਾਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾਤਿ ਅਹਂ ਪਠਮਂ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ, ਸਾਵਕਾ ਪਚ੍ਛਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਾ.
੧੦੬. ‘‘ਨੀਚੇ ਕੁਲੇ ਪਚ੍ਚਾਜਾਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੪.੮੫; ਪੁ. ਪ. ੧੬੮) ਤਮੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਤਮੋ. ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦੀਹਿ ਪੁਨ ਨਿਰਯਤਮੁਪਗਮਨਤੋ ਤਮਪਰਾਯਣੋ. ਇਤਿ ਉਭਯੇਨਪਿ ਖਨ੍ਧਤਮੋਵ ਕਥਿਤੋ ਹੋਤਿ. ‘‘ਅਡ੍ਢੇ ਕੁਲੇ ਪਚ੍ਚਾਜਾਤੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੪.੮੫; ਪੁ. ਪ. ੧੬੮) ਜੋਤਿਨਾ ਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਜੋਤਿ, ਆਲੋਕਭੂਤੋਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਾਯਸੁਚਰਿਤਾਦੀਹਿ ਪੁਨ ਸਗ੍ਗੂਪਪਤ੍ਤਿਭਵੂਪਗਮਨਤੋ ਜੋਤਿਪਰਾਯਣੋ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਇਤਰੇਪਿ ਦ੍ਵੇ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.
ਨ ਤਂ ਦਲ਼੍ਹਂ ਬਨ੍ਧਨਮਾਹੁ ਧੀਰਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧੀਰਾਤਿ ਬੁਦ੍ਧਾਦਯੋ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸਾ. ਯਂ ਸਙ੍ਖਲਿਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਯੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਆਯਸਂ ਅਦ੍ਦੁਬਨ੍ਧਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਦਾਰੁਮਯਞ੍ਚ ਪਬ੍ਬਜਤਿਣੇਹਿ ਰਜ੍ਜੁਂ ਕਤ੍ਵਾ ਕਤਰਜ੍ਜੁਬਨ੍ਧਨਞ੍ਚ, ਤਂ ਅਸਿਆਦੀਹਿ ਛਿਨ੍ਦਿਤੁਂ ਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਤਾਯ ‘‘ਥਿਰ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਾਰਤ੍ਤਰਤ੍ਤਾਤਿ ਰਤ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਰਤ੍ਤਾ. ਬਲਵਰਾਗਰਤ੍ਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮਣਿਕੁਣ੍ਡਲੇਸੂਤਿ ਮਣੀਸੁ ਚ ਕੁਣ੍ਡਲੇਸੁ ਚ, ਮਣਿਚਿਤ੍ਤੇਸੁ ਵਾ ਕੁਣ੍ਡਲੇਸੁ. ਏਤਂ ਦਲ਼੍ਹਨ੍ਤਿ ਯੇ ਮਣਿਕੁਣ੍ਡਲੇਸੁ ਸਾਰਤ੍ਤਰਤ੍ਤਾ, ਤੇਸੁ ਯੋ ਰਾਗੋ, ਯਾ ਚ ਪੁਤ੍ਤਦਾਰੇਸੁ ਅਪੇਕ੍ਖਾ ਤਣ੍ਹਾ, ਏਤਂ ਕਿਲੇਸਮਯਂ ਬਨ੍ਧਨਂ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸਾ ‘‘ਦਲ਼੍ਹ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.
ਓਹਾਰਿਨਨ੍ਤਿ ਆਕਡ੍ਢਿਤ੍ਵਾ ਚਤੂਸੁ ਅਪਾਯੇਸੁ ਪਾਤਨਤੋ ਅਵਹਰਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਹਰਤੀਤਿ ਓਹਾਰਿਨਂ. ਸਿਥਿਲਨ੍ਤਿ ਬਨ੍ਧਨਟ੍ਠਾਨੇ ਛਵਿਆਦੀਨਿ ਅਕੋਪੇਤ੍ਵਾ ਬਨ੍ਧਨਭਾਵਮ੍ਪਿ ਅਜਾਨਾਪੇਤ੍ਵਾ ਜਲਪਥਥਲਪਥਾਦੀਸੁ ਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਦੇਤੀਤਿ ਸਿਥਿਲਂ. ਦੁਪ੍ਪਮੁਞ੍ਚਨ੍ਤਿ ਲੋਭਵਸੇਨ ਹਿ ਏਕਵਾਰਮ੍ਪਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਕਿਲੇਸਬਨ੍ਧਨਂ ਦਟ੍ਠਟ੍ਠਾਨਤੋ ਕਚ੍ਛਪੋ ਵਿਯ ਦੁਮ੍ਮੋਚਯਂ ਹੋਤੀਤਿ ਦੁਪ੍ਪਮੁਞ੍ਚਂ. ਏਤਮ੍ਪਿ ਛੇਤ੍ਵਾਨਾਤਿ ਏਤਂ ਦਲ਼੍ਹਮ੍ਪਿ ਕਿਲੇਸਬਨ੍ਧਨਂ ਞਾਣਖਗ੍ਗੇਨ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਅਨਪੇਕ੍ਖਿਨੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਕਾਮਸੁਖਂ ਪਹਾਯ ਪਰਿਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੧੦੭. ਚੇਤੇਤੀਤਿ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾਵਸੇਨ ਚੇਤੇਤਿ. ਪਕਪ੍ਪੇਤੀਤਿ ਤਮੇਵ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਂ ਕਾਯਵਚੀਕਮ੍ਮਭਾਵਂ ਪਾਪਨਵਸੇਨ ਕਪ੍ਪੇਤਿ. ਅਨੁਸੇਤੀਤਿ ਰਾਗਾਦਿਅਨੁਸਯੋਵ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨਭਾਵੇਨ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਆਰਮ੍ਮਣਮੇਤਂ ਹੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਠਿਤਿਯਾਤਿ ਯਦੇਤਂ ਚੇਤਨਂ ਪਕਪ੍ਪਨਂ ਅਨੁਸਯਨਞ੍ਚ, ਏਤਂ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਠਿਤਿਯਾ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਆਰਮ੍ਮਣੇ ਸਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਹੋਤੀਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਚ੍ਚਯੇ ਸਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਂ ਜਵਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਆਕਡ੍ਢਨਸਮਤ੍ਥਤਾਸਮ੍ਪਾਦਨਤੋ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਹੋਤਿ. ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਹੋਤੀਤਿ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਸਙ੍ਖਾਤਾ ਵਿਞ੍ਞਾਣਾਦੀਨਂ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ.
‘‘ਨੋ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚੇਤੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਮੇਵ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ, ਯਦਿਪਿ ਕਦਾਚਿ ਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰਾ ਅਕੁਸਲਚੇਤਨਾ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਅਨੁਸਯਾ ਪਨ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਤਿ, ਤੇ ਕੁਸਲਸ੍ਸ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯੇਵਾਤਿ. ਸਤਿ ਚ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣੇ ਆਯਤਿਂ ਪੁਨਬ੍ਭਵਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿ ਹੋਤੀਤਿ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤਿਯੇਵ. ਤਤਿਯਵਾਰੋ ਵੁਤ੍ਤਪਟਿਪਕ੍ਖਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੧੦੮. ‘‘ਨੇਸੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਵਿਨਯੇ ਸਮੁਦ੍ਦੋ’’ਤਿਆਦਿ ਯਦਿ ਦੁਪ੍ਪੂਰਣਟ੍ਠੇਨ ਸਂਸੀਦਨਟ੍ਠੇਨ ਦੁਰਤਿਕ੍ਕਮਨਟ੍ਠੇਨ ਸਾਗਰੋ ‘‘ਸਮੁਦ੍ਦੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਤਤੋ ਸਤਭਾਗੇਨਪਿ ਸਹਸ੍ਸਭਾਗੇਨਪਿ ਚਕ੍ਖੁਆਦੀਸ੍ਵੇਵ ਅਯਂ ਨਯੋ ਲਬ੍ਭਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਚਕ੍ਖੁ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਸਮੁਦ੍ਦੋ, ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਮਯੋ ਵੇਗੋ’’ਤਿ, ਰੂਪੇਸੁ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਆਵਿਞ੍ਛਨਤੋ ਰੂਪਾਯਤਨਮੇਵ ਵੇਗੋ ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਵੇਗੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਯੋ ਤਂ ਰੂਪਮਯਂ ਵੇਗਂ ਸਹਤੀਤਿ ਯੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਸਹ ਵਿਸਯੇਨ ਚਕ੍ਖੁਂ ਅਨਿਚ੍ਚਤੋ ਦੁਕ੍ਖਤੋ ਅਨਤ੍ਤਤੋ ਸਮ੍ਮਸਨ੍ਤੋ ਤਤ੍ਥ ਚ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਵਿਰਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਤਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਤੋ ਕਿਲੇਸਜਾਲਤੋ ਵਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤੋ ਅਭਿਭਵਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਤਰਿ ਚਕ੍ਖੁਸਮੁਦ੍ਦਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਭਿਕ੍ਖੁ ਚਕ੍ਖੁਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਮੁਦ੍ਦਂ ਤਿਣ੍ਣੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.
ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਚਕ੍ਖੁ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਵਿਨਯੇ ਸਮੁਦ੍ਦੋਤਿ ਯਦਿਪਿ ਦੁਪ੍ਪੂਰਣਟ੍ਠੇਨ ਯਦਿ ਵਾ ਸਮੁਦਨਟ੍ਠੇਨ ਸਮੁਦ੍ਦੋ, ਚਕ੍ਖੁਮੇਵ ਸਮੁਦ੍ਦੋ. ਤਸ੍ਸ ਹਿ ਪਥਵਿਤੋ ਯਾਵ ਅਕਨਿਟ੍ਠਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾ ਨੀਲਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣਂ ਸਮੋਸਰਨ੍ਤਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਭਾਵਂ ਕਾਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ. ਏਵਂ ਦੁਪ੍ਪੂਰਣਟ੍ਠੇਨਪਿ ਸਮੁਦ੍ਦੋ. ਚਕ੍ਖੁ ਚ ਤੇਸੁ ਤੇਸੁ ਨੀਲਾਦਿਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਸਮੁਦੇਤਿ ਅਸਂਵੁਤਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਓਸਰਮਾਨਂ ਕਿਲੇਸੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਕਾਰਣਭਾਵੇਨ ਸਦੋਸਭਾਵੇਨ ਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਸਮੁਦਨਟ੍ਠੇਨਪਿ ਸਮੁਦ੍ਦੋ. ਤਥਾ ਚਕ੍ਖੁਂ ਤਣ੍ਹਾਸੋਤਾਦੀਨਂ ਉਪ੍ਪਤ੍ਤਿਦ੍ਵਾਰਤਾਯ ਤੇਹਿ ਸਨ੍ਤਾਨਸ੍ਸ ਸਮੁਦਨਟ੍ਠੇਨ ਤੇਮਨਟ੍ਠੇਨ ਸਮੁਦ੍ਦੋ. ਤਸ੍ਸ ਰੂਪਮਯੋ ਵੇਗੋਤਿ ਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਮਾਣੋ ਊਮਿਮਯੋ ਵੇਗੋ ਵਿਯ ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਚਕ੍ਖੁਸਮੁਦ੍ਦਸ੍ਸ ਸਮੋਸਰਨ੍ਤਸ੍ਸ ਨੀਲਾਦਿਭੇਦਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯੋ ਰੂਪਮਯੋ ਵੇਗੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਯੋ ਤਂ ਰੂਪਮਯਂ ਵੇਗਂ ਸਹਤੀਤਿ ਯੋ ਤਂ ਚਕ੍ਖੁਸਮੁਦ੍ਦੇ ਸਮੋਸਰਨ੍ਤਂ ਰੂਪਮਯਂ ਵੇਗਂ ਮਨਾਪੇ ਰੂਪੇ ਰਾਗਂ, ਅਮਨਾਪੇ ਦੋਸਂ, ਅਸਮਪੇਕ੍ਖਨੇ ਮੋਹਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਰਾਗਾਦਿਕਿਲੇਸੇ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਉਪੇਕ੍ਖਕਭਾਵੇਨ ਸਹਤਿ.
ਸਊਮਿਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਕਿਲੇਸਊਮੀਹਿ ਸਊਮਿਂ. ਕਿਲੇਸਵਟ੍ਟੇਹਿ ਸਾਵਟ੍ਟਂ. ਕਿਲੇਸਗਹੇਹਿ ਸਗਹਂ. ਕਿਲੇਸਰਕ੍ਖਸੇਹਿ ਸਰਕ੍ਖਸਂ. ਕੋਧੁਪਾਯਾਸਸ੍ਸ ਵਾ ਵਸੇਨ ਸਊਮਿਂ. ਕਾਮਗੁਣਵਸੇਨ ਸਾਵਟ੍ਟਂ. ਮਾਤੁਗਾਮਵਸੇਨ ਸਗਹਂ ਸਰਕ੍ਖਸਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ – ‘‘ਊਮਿਭਯਨ੍ਤਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਕੋਧੁਪਾਯਾਸਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ (ਇਤਿਵੁ. ੧੦੯; ਮ. ਨਿ. ੨.੧੬੨; ਅ. ਨਿ. ੪.੧੨੨). ਤਥਾ ਆਵਟ੍ਟਨ੍ਤਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਞ੍ਚਨ੍ਨੇਤਂ ਕਾਮਗੁਣਾਨਂ ਅਧਿਵਚਨਂ (ਇਤਿਵੁ. ੧੦੯; ਮ. ਨਿ. ੨.੧੬੪; ਅ. ਨਿ. ੪.੧੨੨). ਗਹਰਕ੍ਖਸੋਤਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਾਤੁਗਾਮਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨ’’ਨ੍ਤਿ (ਇਤਿਵੁ. ੧੦੯). ਸੇਸਦ੍ਵਾਰੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਸਊਮਿਭਯਂ ਦੁਤ੍ਤਰਂ ਅਚ੍ਚਤਰੀਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਤਾਦਿਊਮਿਭਯੇਨ ਸਭਯਂ ਦੁਰਤਿਕ੍ਕਮਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿ. ਲੋਕਨ੍ਤਗੂਤਿ ਸਂਸਾਰਲੋਕਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਂ ਗਤੋ. ਪਾਰਗਤੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਗਤੋਤਿ ਕਥੀਯਤਿ.
ਬਲ਼ਿਸਾਤਿ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਨਤ੍ਥਹੇਤੁਤਾਯ ਬਲ਼ਿਸਾ ਵਿਯ ਬਲ਼ਿਸਾ. ਅਨਯਾਯਾਤਿ ਅਨਤ੍ਥਾਯ. ਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਾਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਯ. ਇਟ੍ਠਾਤਿ ਪਰਿਯਿਟ੍ਠਾ ਵਾ ਅਪਰਿਯਿਟ੍ਠਾ ਵਾ ਸੁਖਾਰਮ੍ਮਣਤਾਯ ਇਟ੍ਠਾ. ਕਾਮਨੀਯਟ੍ਠੇਨ ਕਨ੍ਤਾ. ਮਨਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਨਟ੍ਠੇਨ ਮਨਾਪਾ. ਪਿਯਸਭਾਵਤਾਯ ਪਿਯਰੂਪਾ. ਕਿਲੇਸਕਾਮਸਹਿਤਤ੍ਤਾ ਕਾਮੂਪਸਂਹਿਤਾ. ਰਾਗਜਨਨਟ੍ਠੇਨ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਰਞ੍ਜਨਤੋ ਰਜਨੀਯਾ. ਤਞ੍ਚੇਤਿ ਤਂ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਂ, ਨੀਲਾਦਿਵਸੇਨ ਅਨੇਕਭੇਦਭਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਰੂਪਾਯਤਨਂ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਭਾਵੇਨ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯਭਾਵੇਨ ਚ ਏਕਵਿਧਤਂ ਨਾਤਿਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਤਂਸਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਤਞ੍ਚੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਭਿਨਨ੍ਦਤੀਤਿ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨਭੂਤਾਯ ਸਪ੍ਪੀਤਿਕਤਣ੍ਹਾਯ ਅਭਿਮੁਖੋ ਨਨ੍ਦਤਿ. ਅਭਿਵਦਤੀਤਿ ‘‘ਅਹੋ ਸੁਖਂ, ਅਹੋ ਸੁਖ’’ਨ੍ਤਿ ਵਦਾਪੇਨ੍ਤਿਯਾ ਤਣ੍ਹਾਯਨਵਸੇਨ ਅਭਿਵਦਤਿ. ਅਜ੍ਝੋਸਾਯ ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਨਿਟ੍ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਗਿਲਿਤਬਲ਼ਿਸੋ ਮਾਰਸ੍ਸਾਤਿ ਅਯਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਿਲੇਸਮਾਰਸ੍ਸ ਬਲ਼ਿਸਭੂਤਂ ਰੂਪਤਣ੍ਹਂ ਗਿਲਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸੇਸਵਾਰੇਸੁਪਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਭੇਦੀਤਿ ਭਿਨ੍ਦਿ. ਪਰਿਭੇਦੀਤਿ ਸਬ੍ਬਭਾਗੇਨ ਭਿਨ੍ਦਿ. ਸੇਸਂ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵ.
੧੦੯. ਅਯਂ ਲੋਕੋ ਸਨ੍ਤਾਪਜਾਤੋਤਿ ਅਯਂ ਸਤ੍ਤਲੋਕੋ ਜਾਤਸਨ੍ਤਾਪੋ ਞਾਤਿਬ੍ਯਸਨਾਦਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸੋਕਸਨ੍ਤਾਪੋ ਚ ਰਾਗਾਦਿਵਸੇਨ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਪਰਿਲ਼ਾਹਸਨ੍ਤਾਪੋ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਫਸ੍ਸਪਰੇਤੋਤਿ ਅਨੇਕੇਹਿ ਦੁਕ੍ਖਫਸ੍ਸੇਹਿ ਅਭਿਭੂਤੋ. ਰੋਦਂ ਵਦਤਿ ਅਤ੍ਤਤੋਤਿ ਤਂ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨਾ ਫੁਟ੍ਠਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਅਭਾਵਿਤਕਾਯਤਾਯ ਅਧਿਵਾਸੇਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਹੋ ਦੁਕ੍ਖਂ, ਈਦਿਸਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਮਯ੍ਹਂ ਸਤ੍ਤੁਨੋਪਿ ਮਾ ਹੋਤੂ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਲਪਨ੍ਤੋ ਵਦਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਯੇਨ ਯੇਨ ਹਿ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਤਂ ਹੋਤਿ ਅਞ੍ਞਥਾ, ਯਸ੍ਮਾ ਏਤੇ ਸਤ੍ਤਾ ਯੇਨ ਯੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਪਟਿਕਾਰਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਆਸੀਸਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਂ ਤਤੋ ਅਞ੍ਞੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਤਿਕਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਹੋਤਿ. ਯੇਨ ਵਾ ਪਕਾਰੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਡ੍ਢਿਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ, ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਥਾ ਅਵਡ੍ਢਿ ਏਵ ਪਨ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਥਾਭਾਵਿਤਂ ਇਚ੍ਛਾਵਿਘਾਤਂ ਏਵ ਪਾਪੁਣਾਤਿ. ਅਯਂ ਭਵਸਤ੍ਤੋ ਕਾਮਾਦਿਭਵੇਸੁ ਸਤ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤਲੋਕੋ, ਤਥਾਪਿ ਭਵਮੇਵਾਭਿਨਨ੍ਦਤਿ, ਨ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ. ਯਦਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਤਂ ਭਯਨ੍ਤਿ ਯਂ ਕਾਮਾਦਿਭਵਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਤਿ, ਤਂ ਜਰਾਮਰਣਾਦਿਅਨੇਕਬ੍ਯਸਨਾਨੁਬਨ੍ਧਤ੍ਤਾ ਅਤਿਵਿਯ ਭਯਾਨਕਟ੍ਠੇਨ ਭਯਂ. ਯਸ੍ਸ ਭਾਯਤੀਤਿ ਯਤੋ ਜਰਾਮਰਣਾਦਿਤੋ ਭਾਯਤਿ, ਤਂ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ ਦੁਕ੍ਖਦੁਕ੍ਖਤਾਯ ਚ ਦੁਕ੍ਖਨ੍ਤਿ.
ਭਵਵਿਪ੍ਪਹਾਨਾਯਾਤਿ ਭਵਸ੍ਸ ਪਜਹਨਤ੍ਥਾਯ. ਖੋਤਿ ਅਵਧਾਰਣਤ੍ਥੇ ਨਿਪਾਤੋ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਕਾਮਾਦਿਭਵਸ੍ਸ ਸਮੁਦਯਪ੍ਪਹਾਨੇਨ ਪਹਾਨਤ੍ਥਂ ਇਦਂ ਮਯਾ ਅਧਿਗਤਂ ਮਗ੍ਗਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ ਵੁਸ੍ਸਤੀਤਿ.
ਏਵਂ ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਏਕਂਸੇਨੇਵ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਞ੍ਞਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਭਾਵਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ ‘‘ਯੇ ਹਿ ਕੇਚੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਭਵੇਨਾਤਿ ਰੂਪਭਵੇਨ ਵਾ ਅਰੂਪਭਵੇਨ ਵਾ. ਭਵਸ੍ਸਾਤਿ ਸਂਸਾਰਸ੍ਸ. ਵਿਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਭਵਤੋ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ, ਸਂਸਾਰਸੁਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਤੇ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਭਵਗਾਮਿਕਮ੍ਮੇਨ ਪਨ ਰੂਪਾਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਨ, ਤਂਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ ਚ ਉਪਪਤ੍ਤਿਭਵੇਨ ਭਵਵਿਸੁਦ੍ਧਿਂ ਵਦਨ੍ਤਾ ਭਵੇਨ ਭਵਵਿਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਂ ਵਦਨ੍ਤਿ ਨਾਮ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਅਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤਾ ਭਵਸ੍ਮਾਤਿ ਵਦਾਮੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਭਵੇਨਾਤਿ ਭਵਦਿਟ੍ਠਿਯਾ, ਭਵਤਿ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਸਸ੍ਸਤਨ੍ਤਿ ਹਿ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਸਸ੍ਸਤਦਿਟ੍ਠਿ ‘‘ਭਵਦਿਟ੍ਠੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਭਵਦਿਟ੍ਠਿ ਏਵ ਉਤ੍ਤਰਪਦਲੋਪੇਨ ‘‘ਭਵੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਭਵਤਣ੍ਹਾਤਿਆਦੀਸੁ ਵਿਯ. ਭਵਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਹਿ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਭਵਵਿਸੇਸਂਯੇਵ ਭਵਵਿਪ੍ਪਮੋਕ੍ਖਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਯਥਾ ਤਂ ਬਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਆਹ – ‘‘ਇਦਂ ਨਿਚ੍ਚਂ, ਇਦਂ ਧੁਵਂ, ਇਦਂ ਸਸ੍ਸਤਂ, ਇਦਂ ਅਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮ’’ਨ੍ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੫੦੧; ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੭੫). ਵਿਭਵੇਨਾਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਯਾ. ਵਿਭਵਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਹਿ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ‘‘ਵਿਭਵੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਭਵਸ੍ਸ ਨਿਸ੍ਸਰਣਮਾਹਂਸੂਤਿ ਸਂਸਾਰਸੁਦ੍ਧਿਂ ਵਦਿਂਸੁ. ਉਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਹਿ ਇਧੇਕਚ੍ਚੇ ਸਂਸਾਰਸੁਦ੍ਧਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ –
‘‘ਯਤੋ ਖੋ, ਭੋ, ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਾ ਰੂਪੀ ਚਾਤੁਮਹਾਭੂਤਿਕੋ…ਪੇ… ਨੇਵਸਞ੍ਞਾਨਾਸਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਖੋ, ਭੋ, ਅਯਂ ਅਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਾ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੯੧).
ਅਨਿਸ੍ਸਟਾਤਿ ਅਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਾ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ – ‘‘ਉਪਧਿਞ੍ਹਿ ਪਟਿਚ੍ਚ ਦੁਕ੍ਖਮਿਦਂ ਸਮ੍ਭੋਤੀ’’ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਧਿਨ੍ਤਿ ਖਨ੍ਧਾਦਿਉਪਧਿਂ. ਕਿਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ? ਯਤ੍ਥ ਇਮੇ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਸਞ੍ਞਿਨੋ, ਤਤ੍ਥ ਖਨ੍ਧੂਪਧਿਕਿਲੇਸੂਪਧਿਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰੂਪਧਯੋ ਅਧਿਗਤਾ ਞਾਤਾ. ਕੁਤੋ ਤਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਨਿਸ੍ਸਰਣਤਾਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਪਰਮਤ੍ਥਤੋ ਦੁਕ੍ਖਨਿਸ੍ਸਰਣਂ, ਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਬ੍ਬੁਪਾਦਾਨਕ੍ਖਯਾ ਨਤ੍ਥਿ ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸਮ੍ਭਵੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਲੋਕਮਿਮਂ ਪਸ੍ਸਾਤਿ ਭਗਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਆਲਪਤਿ. ਪੁਥੂਤਿ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ. ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਪਰੇਤਨ੍ਤਿ ਮੋਹੇਨ ਅਭਿਭੂਤਂ. ਭੂਤਨ੍ਤਿ ਖਨ੍ਧਪਞ੍ਚਕਂ. ਭੂਤਰਤਨ੍ਤਿ ਇਤ੍ਥੀ ਪੁਰਿਸੇ, ਪੁਰਿਸੋ ਇਤ੍ਥਿਯਾਤਿ ਏਵਂ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਸਤ੍ਤੇਸੁ ਰਤਂ, ਤਤੋ ਏਵ ਭਵਾ ਅਪਰਿਮੁਤ੍ਤਾ. ਯੇ ਹਿ ਕੇਚਿ ਭਵਾਤਿ ਇਤ੍ਤਰਖਣਾ ਵਾ ਦੀਘਾਯੁਕਾ ਵਾ ਸਾਤਵਨ੍ਤੋ ਵਾ ਅਸਾਤਵਨ੍ਤੋ ਵਾ ਭਵਾ. ਸਬ੍ਬਧੀਤਿ ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ ਤਿਰਿਯਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਤਾਯਾਤਿ ਸਬ੍ਬਭਾਵੇਨ. ਸਬ੍ਬੇ ਤੇ ਭਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ‘‘ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਭਵਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਸਹਿਤਾਯ ਮਗ੍ਗਪਞ੍ਞਾਯ ਅਵਿਪਰੀਤਂ ਪਸ੍ਸਤੋ ਭਵਤਣ੍ਹਾਪਿ ਪਹੀਯਤਿ ਨਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਵਿਭਵਂ ਉਚ੍ਛੇਦਮ੍ਪਿ ਨਾਭਿਨਨ੍ਦਤਿ ਨ ਪਤ੍ਥੇਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬ ਤਣ੍ਹਾਨਂ ਅਨਵਸੇਸਤੋ ਮਗ੍ਗੇਨ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਿਬ੍ਬੁਤਿ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਨਿਬ੍ਬੁਤਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਨੁਪਾਦਾ ਕਿਲੇਸਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਾਨਂ ਅਨੁਪਾਦਾਨਤੋ ਅਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪੁਨਬ੍ਭਵੋ ਨ ਹੋਤਿ. ਏਵਂਭੂਤੇਨ ਚ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਞ੍ਚਵਿਧੋਪਿ ਮਾਰੋ ਵਿਜਿਤੋ ਅਸ੍ਸ ਅਨੇਨ ਮਾਰੇਨ ਸਙ੍ਗਾਮੋ, ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਭਵੇ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਾਦੀਸੁ ਤਾਦਿਲਕ੍ਖਣਪ੍ਪਤ੍ਤੋਤਿ.
ਅਨੁਸੋਤਗਾਮੀ ਅਨ੍ਧਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ ਪਟਿਸੋਤਗਾਮੀ ਕਲ੍ਯਾਣਪੁਥੁਜ੍ਜਨੋ. ਠਿਤਤ੍ਤੋ ਸੇਕ੍ਖੋ. ਇਤਰੋ ਅਸੇਕ੍ਖੋ.
੧੧੦. ਅਭਿਜਾਤਿਕੋਤਿ ਜਾਤਿਯੋ. ਕਣ੍ਹਾਭਿਜਾਤਿਕੋਤਿ ਕਣ੍ਹੇ ਨੀਚੇ ਕੁਲੇ ਜਾਤੋ. ਕਣ੍ਹਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਭਿਜਾਯਤੀਤਿ ਕਾਲ਼ਕਂ ਦਸਵਿਧਂ ਦੁਸ੍ਸੀਲਧਮ੍ਮਂ ਪਸਵਤਿ ਕਰੋਤਿ, ਸੋ ਤਂ ਅਭਿਜਾਯਿਤ੍ਵਾ ਨਿਰਯੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ. ਸੁਕ੍ਕਂ ਧਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ‘‘ਅਹਂ ਪੁਬ੍ਬੇਪਿ ਪੁਞ੍ਞਾਨਂ ਅਕਤਤ੍ਤਾ ਨੀਚੇ ਕੁਲੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ, ਇਦਾਨਿ ਪੁਞ੍ਞਂ ਕਰਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਪੁਞ੍ਞਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸੁਕ੍ਕਂ ਪਣ੍ਡਰਂ ਧਮ੍ਮਂ ਅਭਿਜਾਯਤਿ, ਸੋ ਤੇਨ ਸਗ੍ਗੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤਿ. ਅਕਣ੍ਹਂ ਅਸੁਕ੍ਕਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਞ੍ਹਿ ਸਚੇ ਕਣ੍ਹਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਕਣ੍ਹਵਿਪਾਕਂ ਦਦੇਯ੍ਯ. ਸੁਕ੍ਕਂ, ਸੁਕ੍ਕਵਿਪਾਕਂ ਦਦੇਯ੍ਯ. ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਮ੍ਪਿ ਅਪ੍ਪਦਾਨਤੋ ਪਨ ‘‘ਅਕਣ੍ਹਂ ਅਸੁਕ੍ਕ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਤਞ੍ਹਿ ਕਿਲੇਸਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਨਾਮ. ਤਂ ਏਸ ਅਭਿਜਾਯਤਿ ਪਸਵਤਿ ਕਰੋਤਿ. ਸੁਕ੍ਕਾਭਿਜਾਤਿਕੋਤਿ ਸੁਕ੍ਕੇ ਉਚ੍ਚੇ ਕੁਲੇ ਜਾਤੋ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ‘‘ਕਣ੍ਹਂ ਕਣ੍ਹਵਿਪਾਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਕਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਚਤੁਕ੍ਕਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ ਹੇਟ੍ਠਾ ਹਾਰਸਮ੍ਪਾਤਵਾਰੇ ਵਿਭਤ੍ਤੋ ਏਵ.
੧੧੧. ਮਾਨੁਸਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਭਾਵਂ, ਮਨੁਸ੍ਸਯੋਨਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦ੍ਵੇਤਿ ਕਿਚ੍ਚਂ ਅਕਿਚ੍ਚਮੇਵ ਚਾਤਿ ਦ੍ਵੇ. ਕਿਚ੍ਚਾਨਿ ਤ੍ਵੇਵ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਾਨਿ, ਨ ਚਾਕਿਚ੍ਚਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸੁਕਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿਆਦਿ ‘‘ਕਿਚ੍ਚ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਨਂ ਤੇਸਂ ਸਰੂਪਦਸ੍ਸਨਂ.
ਪਧਾਨਾਨੀਤਿ ਉਤ੍ਤਮਾਨਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠਾਨਿ. ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਸੂਤਿ ਵਿਸਯੇ ਭੁਮ੍ਮਂ. ਦੁਤਿਯੇ ਅਧਿਕਰਣੇ. ਤਤ੍ਥ ਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਆਮਿਸਪਰਿਚ੍ਚਾਗੋ ਅਰਹਤ੍ਤੇਨ ਸਮਧੁਰੋ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠੋਤਿ? ਦਕ੍ਖਿਣੇਯ੍ਯੇਸੁ ਦਕ੍ਖਿਣਾਯ ਮਹਪ੍ਫਲਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਯੇਨ ਯੇਨ ਵਾ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਨਾਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਾਦਿਵਤ੍ਥੁਨਾ. ਅਜ੍ਝੋਸਿਤਾਤਿ ਭਵਤਣ੍ਹਾਦਿਵਸੇਨ ਅਜ੍ਝੋਸਿਤਾ. ਦੁਤਿਯੇ ਯੇਨ ਯੇਨ ਵਾ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਨਾਤਿ ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਵਤ੍ਥੁਆਦਿਨਾ.
ਇਮਿਨਾ ਅਸੁਭੇਨ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨਾਤਿ ਅਸੁਭਸ੍ਸ ਕਾਯਦੁਚ੍ਚਰਿਤਾਦਿਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਪਾਕਤ੍ਤਾ ਅਸੁਭੇਨ ਅਸਿਵੇਨ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕੇਨ. ਇਦਂ ਬਾਲਲਕ੍ਖਣਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤੀਤਿ ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਭਵੇ ਦੁਚ੍ਚਰਿਤਸਮਙ੍ਗਿਤਾਯ ਬਾਲੋ ਅਯਂ ਭਵਤੀਤਿ ਉਪਲਕ੍ਖਣਂ ਜਾਯਤਿ. ਇਦਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਸੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਭਾਗਿਯਂ ਨਾਮ ਸੁਤ੍ਤਂ.
ਇਮਿਨਾ ਸੁਭੇਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਨੁਸਾਰੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਮਹਾਪੁਰਿਸਲਕ੍ਖਣਨ੍ਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤਲਕ੍ਖਣਂ. ਕਿਲੇਸਭੂਮੀਹੀਤਿ ਕਿਲੇਸਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਕਿਲੇਸਾਵਤ੍ਥਾਹਿ ਵਾ. ਸਾਨੁਸਯਸ੍ਸ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਂ ਜਾਯਤੀਤਿ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਨੁਸਯਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯਸਮਾਯੋਗੇ ਰਾਗਾਦਯੋ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੋ ਸਂਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਯੋ ਰਾਗਾਦੀਹਿ ਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤਚਿਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਕਾਮਰਾਗਾਦੀਹਿ ਸਂਯੁਜ੍ਜਤਿ ਨਾਮ. ਸਂਯੁਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ਉਪਾਦਿਯਤੀਤਿ ਯੋ ਕਾਮਰਾਗਸਂਯੋਜਨਾਦੀਹਿ ਸਂਯੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਕਾਮੁਪਾਦਾਨਾਦੀਨਿ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਾਨਿ ਚ ਉਪਾਦਿਯਤਿ. ਸੇਸਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਉਤ੍ਤਾਨਮੇਵ.
੧੧੨. ਏਵਂ ਸੋਲ਼ਸਵਿਧੇਨ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ ਨਾਨਾਸੁਤ੍ਤੇਹਿ ਉਦਾਹਰਣਵਸੇਨ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਇਦਾਨਿ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿਵਿਧੇਨ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਯਸ੍ਮਾ ਅਯਮ੍ਪਿ ਪਟ੍ਠਾਨਵਿਭਾਗੋ ਮੂਲਪਦੇਹਿ ਸਙ੍ਗਹਿਤੋ, ਨ ਇਮਸ੍ਸਾਪਿ ਤੇਹਿ ਅਸਙ੍ਗਹਿਤੋ ਪਦੇਸੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਮੂਲਪਦਂ ਵਿਭਜਿਤਬ੍ਬਤਞ੍ਚ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਕਤਮੇ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਮੂਲਪਦਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਵਸੇਨ ਮੂਲਪਦਾਨਿ ਉਦ੍ਧਰਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਲੋਕਿਯਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਵਤਿਕਾ, ਥਵੋ ਚਾਤਿ ਅਟ੍ਠਵੀਸਤਿਵਿਧਂ ਸਾਸਨਪਟ੍ਠਾਨਂ ਉਦ੍ਦਿਟ੍ਠਂ. ਤਤ੍ਥ ਲੋਕਿਯਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋ, ਲੋਕੇ ਵਾ ਵਿਦਿਤੋ ਲੋਕਿਯੋ. ਇਧ ਪਨ ਲੋਕਿਯੋ ਅਤ੍ਥੋ ਯਸ੍ਮਿਂ ਸੁਤ੍ਤੇ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਲੋਕਿਯਂ. ਤਥਾ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤੇ ਪਦੇਸੇਨ ਲੋਕਿਯੋ, ਪਦੇਸੇਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਤਂ ਲੋਕਿਯਞ੍ਚ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਞ੍ਚ. ਯਞ੍ਚ ਸਤ੍ਤੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ਸਤ੍ਤਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਮੁਖੇਨ ਦੇਸਿਤਂ, ਤਂ ਸਤ੍ਤਾਧਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਧਮ੍ਮਵਸੇਨੇਵ ਦੇਸਿਤਂ ਧਮ੍ਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਉਭਯਵਸੇਨ ਦੇਸਿਤਂ ਸਤ੍ਤਾਧਿਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨਞ੍ਚ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸਬ੍ਬਪਦੇਸੁ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਬੁਦ੍ਧਾਦੀਨਂ ਪਨ ਗੁਣਾਭਿਤ੍ਥਵਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਥਵੋ ਨਾਮ.
ਤਤ੍ਥ ਸਜ੍ਜੁਖੀਰਨ੍ਤਿ ਤਙ੍ਖਣਂਯੇਵ ਧੇਨੁਯਾ ਥਨੇਹਿ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਂ ਅਬ੍ਭੁਣ੍ਹਖੀਰਂ. ਮੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਪਰਿਣਮਤਿ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯਥਾ ਧੇਨੁਯਾ ਥਨਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤਂ ਖੀਰਂ ਤਙ੍ਖਣਂਯੇਵ ਨ ਮੁਚ੍ਚਤਿ ਨ ਪਰਿਣਮਤਿ ਨ ਦਧਿਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਕ੍ਕਾਦਿਅਮ੍ਬਿਲਸਮਾਯੋਗਤੋ ਪਨ ਪਰਤੋ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇਨ ਪਕਤਿਂ ਜਹਤਿ ਦਧਿਭਾਵਂ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਕਿਰਿਯਕ੍ਖਣੇਯੇਵ ਨ ਵਿਪਚ੍ਚਤਿ. ਯਦਿ ਵਿਪਚ੍ਚੇਯ੍ਯ, ਨਾਨਾਗਤੀਨਂ ਸਭਾਵਟ੍ਠਾਨਂ ਸਿਯਾ, ਨ ਕੋਚਿ ਪਾਪਕਮ੍ਮਂ ਕਾਤੁਂ ਵਿਸਹੇਯ੍ਯ. ਯਾਵ ਪਨ ਕੁਸਲਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕ੍ਖਨ੍ਧਾ ਚਰਨ੍ਤਿ, ਤਾਵ ਤਂ ਤੇ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਭੇਦਾ ਅਪਾਯੇਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਪਨਵਸੇਨ ਵਿਪਚ੍ਚਤਿ. ਵਿਪਚ੍ਚਮਾਨਞ੍ਚ ਡਹਨ੍ਤਂ ਬਾਲਮਨ੍ਵੇਤਿ, ਕਿਂ ਵਿਯ? ਭਸ੍ਮਚ੍ਛਨ੍ਨੋਵ ਪਾਵਕੋ. ਯਥਾ ਹਿ ਛਾਰਿਕਾਯ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਵੀਤਚ੍ਚਿਤਙ੍ਗਾਰੋ ਅਕ੍ਕਨ੍ਤੋਪਿ ਛਾਰਿਕਾਯ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਨ ਤਾਵ ਡਹਤਿ, ਛਾਰਿਕਂ ਪਨ ਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਚਮ੍ਮਾਦੀਨਿ ਡਹਨਵਸੇਨ ਯਾਵ ਮਤ੍ਥਲੁਙ੍ਗਾ ਡਹਨ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਪਾਪਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਯੇਨ ਕਤਂ, ਤਂ ਬਾਲਂ ਦੁਤਿਯੇ ਵਾ ਤਤਿਯੇ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ ਨਿਰਯਾਦੀਸੁ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ ਡਹਨ੍ਤਂ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤੀਤਿ.
ਯਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨੀਤਿ ਤਤ੍ਥਾਯਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤ੍ਥੋ – ਯਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਛੇਕੇਨ ਸਾਰਥਿਨਾ ਸੁਦਨ੍ਤਾ ਅਸ੍ਸਾ ਵਿਯ ਛ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਸਮਥਂ ਦਨ੍ਤਭਾਵਂ ਨਿਬ੍ਬਿਸੇਵਨਭਾਵਂ ਗਤਾਨਿ, ਤਸ੍ਸ ਨਵਵਿਧਂ ਮਾਨਂ ਪਹਾਯ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਪਹੀਨਮਾਨਸ੍ਸ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਆਸਵਾਨਂ ਅਭਾਵੇਨ ਅਨਾਸਵਸ੍ਸ ਤਾਦਿਭਾਵੇ ਠਿਤਸ੍ਸ ਤਥਾਰੂਪਸ੍ਸ ਦੇਵਾਪਿ ਪਿਹਯਨ੍ਤਿ, ਮਨੁਸ੍ਸਾਪਿ ਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਆਗਮਨਞ੍ਚ ਪਤ੍ਥੇਨ੍ਤਿਯੇਵਾਤਿ. ਆਹਾਰੇ ਸਤੀਤਿ ਆਹਾਰਪਟਿਬਦ੍ਧੇ ਛਨ੍ਦਰਾਗੇ ਅਪ੍ਪਹੀਨੇ ਸਤਿ.
੧੧੩. ਸਬ੍ਬਾ ਦਿਸਾ ਅਨੁਪਰਿਗਮ੍ਮ ਚੇਤਸਾਤਿ ਪਰਿਤੋ ਦਸਪਿ ਦਿਸਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਨੁਗਨ੍ਤ੍ਵਾ. ਨੇਵਜ੍ਝਗਾਤਿ ਨੇਵ ਅਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯ. ਪਿਯਤਰਨ੍ਤਿ ਅਤਿਸਯੇਨ ਪਿਯਂ. ਅਤ੍ਤਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਤੋ. ਏਵਂ ਪਿਯੋ ਪੁਥੁ ਅਤ੍ਤਾ ਪਰੇਸਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਸਚਿਪਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਿਯਤਰਸ੍ਸ ਅਨੁਪਲਬ੍ਭਨਵਸੇਨ ਵਿਸੁਂ ਵਿਸੁਂ ਪਰੇਸਂ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਅਤ੍ਤਾ ਪਿਯੋ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਏਤਦੇਵ, ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਹਿਂਸੇ ਪਰਂ ਅਤ੍ਤਕਾਮੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਸੁਖਕਾਮੋਤਿ.
ਭੂਤਾਤਿ ਜਾਤਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ. ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਭੂਤਾਤਿ ਵਾ ਖੀਣਾਸਵਾ. ਤੇ ਹਿ ਪਹੀਨਭਵਤ੍ਤਾ ਭੂਤਾ ਏਵ. ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਪਰਲੋਕਂ ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਖੀਣਾਸਵਾ ਪਨ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ.
ਪਿਯੋ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਯ ਸੀਲਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ, ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਯ ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਪਿਯੋ ਪਿਯਾਯਿਤਬ੍ਬੋ ਹੋਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –
‘‘ਸੀਲਦਸ੍ਸਨਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਂ ਸਚ੍ਚਵਾਦਿਨਂ;
ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਮ੍ਮਕੁਬ੍ਬਾਨਂ, ਤਂ ਜਨੋ ਕੁਰੁਤੇ ਪਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੨੧੭);
ਪਾਸਾਣਚ੍ਛਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਗਰੁਕਾਤਬ੍ਬਤਾਯ ਗਰੁ. ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਵਸੇਨ ਸਮ੍ਭਾਵੇਤਬ੍ਬਤਾਯ ਭਾਵਨੀਯੋ. ਸੀਲਗੁਣੇਨ ਵਾ ਪਿਯਗਰੁਆਦਿਭਾਵਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਆਕਙ੍ਖੇਯ੍ਯ ਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ‘ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਪਿਯੋ ਚ ਅਸ੍ਸਂ ਮਨਾਪੋ ਚ ਗਰੁ ਚ ਭਾਵਨੀਯੋ ਚਾ’ਤਿ, ਸੀਲੇਸ੍ਵੇਵਸ੍ਸ ਪਰਿਪੂਰਕਾਰੀ’’ਤਿ (ਮ. ਨਿ. ੧.੬੫).
ਵਤ੍ਤਾਤਿ ‘‘ਕਾਲੇਨ ਵਕ੍ਖਾਮੀ’’ਤਿਆਦਿਪਞ੍ਚਧਮ੍ਮੇ ਅਤ੍ਤਨਿ ਉਪਟ੍ਠਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਉਲ੍ਲੁਮ੍ਪਨਭਾਵੇ ਠਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਾ. ਵਚਨਕ੍ਖਮੋਤਿ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਹਿ ਯੇਨ ਕੇਨਚਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਸੁਬ੍ਬਚੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਗ੍ਗਾਹਿਤਾਯ ਤੇਸਂ ਵਚਨਂ ਖਮਤੀਤਿ ਵਚਨਕ੍ਖਮੋ. ਵਤ੍ਤਾਤਿ ਵਾ ਧਮ੍ਮਕਥਾਵਸੇਨ ਵਚਨਸੀਲੋ. ਵਚਨਕ੍ਖਮੋਤਿ ਧਮ੍ਮਂ ਸਂਵਣ੍ਣੇਨ੍ਤੋ ਪਰੇਹਿ ਅਸਂਹੀਰੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਪੁਚ੍ਛਾਵਚਨਕ੍ਖਮਤਾਯ ਵਚਨਕ੍ਖਮੋ. ਗਮ੍ਭੀਰਞ੍ਚ ਕਥਂ ਕਤ੍ਤਾਤਿ ਸਚ੍ਚਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਵਾ ਗਮ੍ਭੀਰਕਥਂ ਕਤ੍ਤਾ. ਨ ਚਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਯੋਜਕੋਤਿ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਾਦਿਂ ਅਧਮ੍ਮਾਵਿਨਯਾਦਿਵਸੇਨ ਅਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਾਦਿਵਸੇਨੇਵ ਦੀਪਨਤੋ ਨ ਚ ਅਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਯੋਜਕੋ.
ਮਾਤਰਂ ਪਿਤਰਂ ਹਨ੍ਤ੍ਵਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਤਣ੍ਹਾ ਜਨੇਤਿ ਪੁਰਿਸ’’ਨ੍ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੫੫-੫੭) ਵਚਨਤੋ ਤੀਸੁ ਭਵੇਸੁ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਜਨਨਤੋ ਤਣ੍ਹਾ ਮਾਤਾ ਨਾਮ. ‘‘ਅਹਂ ਅਸੁਕਸ੍ਸ ਨਾਮ ਰਞ੍ਞੋ, ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਪੁਤ੍ਤੋ’’ਤਿ ਪਿਤਰਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਸ੍ਮਿਮਾਨਸ੍ਸ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਅਸ੍ਮਿਮਾਨੋ ਪਿਤਾ ਨਾਮ. ਲੋਕੋ ਵਿਯ ਰਾਜਾਨਂ ਯਸ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਭਜਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਦ੍ਵੇ ਖਤ੍ਤਿਯਾ ਰਾਜਾਨੋ ਨਾਮ. ਦ੍ਵਾਦਸਾਯਤਨਾਨਿ ਵਿਤ੍ਥਤਟ੍ਠੇਨ ਰਟ੍ਠਸਦਿਸਤ੍ਤਾ ਰਟ੍ਠਂ ਨਾਮ. ਆਯਸਾਧਕੋ ਆਯੁਤ੍ਤਕਪੁਰਿਸੋ ਵਿਯ ਤਂਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਨਨ੍ਦਿਰਾਗੋ ਅਨੁਚਰੋ ਨਾਮ.
ਅਨੀਘੋਤਿ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖੋ. ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋਤਿ ਖੀਣਾਸਵੋ. ਏਤੇਨ ਹਿ ਤਣ੍ਹਾਦਯੋ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣਾਸਿਨਾ ਹਤਾ ਬਾਹਿਤਾ. ਯਾਤੀਤਿ ਸੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣੋ ਨਿਦ੍ਦੁਕ੍ਖੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਯਾਤੀਤਿ.
ਕਾਯੇਤਿ ਕਰਜਕਾਯੇ. ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਂ. ਸਮੋਦਹਤੀਤਿ ਪਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਯਦਾ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਨ ਕਾਯੇਨ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਤਦਾ ਕਾਯਗਤਿਕਂ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਿਤ੍ਤੇਪਿ ਕਾਯਂ ਸਮੋਦਹਤੀਤਿ ਯਦਾ ਸੀਘਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤਿ, ਤਦਾ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤੇ ਕਾਯਂ ਪਕ੍ਖਿਪਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਗਤਿਕਂ ਕਾਯਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕਾਯੇ ਸੁਖਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਲਹੁਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ (ਮਹਾਵ. ੮, ੧੩੭; ਦੀ. ਨਿ. ੨.੬੬; ਮ. ਨਿ. ੧.੨੮੨; ੨.੩੩੮; ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੭੨) ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਕਾਯੇ ਸੁਖਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਲਹੁਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਰੇਸਂ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਨ ਕਾਯੇਨ ਆਰਾਮਰਾਮਣੇਯ੍ਯਕਾਦੀਨਿ ਪੇਕ੍ਖਮਾਨੋ ਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇਨੇਵ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਗਚ੍ਛਤਿ.
੧੧੪. ਯਂ ਤਂ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਂ ਞਾਣਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਂ ਲੋਕਂ ਉਤ੍ਤਰਿਤ੍ਵਾ ਅਭਿਭਵਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਭੂਮਿਕਤ੍ਤਾ. ਸਬ੍ਬਕਾਲੇ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਆਵਜ੍ਜਨਪਟਿਬਦ੍ਧਵੁਤ੍ਤਿਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਸਤਤਂ ਸਮਿਤਂ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ. ਨ ਹਿ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣਂ ਭਗਵਤੋ ਸਬ੍ਬਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਕਾਲੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ.
ਕਿਤ੍ਤਯਿਸ੍ਸਾਮਿ ਤੇ ਸਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਸਬ੍ਬਕਿਲੇਸਵੂਪਸਮਹੇਤੁਤਾਯ ਸਨ੍ਤਿਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਦਸ੍ਸੇਸ੍ਸਾਮਿ. ਦਿਟ੍ਠੇ ਧਮ੍ਮੇਤਿ ਦਿਟ੍ਠੇ ਦੁਕ੍ਖਾਦਿਧਮ੍ਮੇ, ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਏਵ ਵਾ ਅਤ੍ਤਭਾਵੇ. ਅਨੀਤਿਹਨ੍ਤਿ ਇਤਿਹਾਸਾਤਿ ਏਵਂ ਨ ਇਤਿਕਿਰਾਯ ਪਵਤ੍ਤਂ, ਅਤ੍ਤਪਚ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਸਤੋ ਚਰਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਧ. ਪ. ੨੭੭; ਥੇਰਗਾ. ੬੭੬; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੫) ਨਯੇਨ ਸਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਚਰਨ੍ਤੋ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਨ ਯਂ ਸਨ੍ਤਿਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ. ਤਰੇ ਲੋਕੇ ਵਿਸਤ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰਲੋਕੇ ਵਿਸਪ੍ਪਨਤੋ ਵਿਸਤ੍ਤਿਕਸਙ੍ਖਾਤਂ ਤਣ੍ਹਂ ਤਰੇ ਤਰੇਯ੍ਯ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਤਞ੍ਚਾਹਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਾਮੀਤਿ ਤਂ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਂ ਸਨ੍ਤਿਜੋਤਕਂ ਤੁਮ੍ਹਾਕਂ ਵਚਨਂ ਅਹਂ ਪਤ੍ਥਯਾਮਿ, ਤਂ ਏਵ ਵਾ ਸਨ੍ਤਿਂ ਉਤ੍ਤਮਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਾਮੀਤਿ ਧੋਤਕੋ ਵਦਤਿ. ਉਦ੍ਧਂ ਅਧੋ ਤਿਰਿਯਞ੍ਚਾਪਿ ਮਜ੍ਝੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਉਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਨਾਗਤਂ ਉਪਰਿ ਚ. ਅਧੋਤਿ ਅਤੀਤਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਚ. ਤਿਰਿਯਞ੍ਚਾਪਿ ਮਜ੍ਝੇਤਿ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਪਰਿਤੋ ਚ. ਏਤਂ ਵਿਦਿਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਗੋਤੀਤਿ ਏਤਂ ਅਨਾਗਤਾਦਿਂ ਸਙ੍ਗਜਨਨਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਞਤ੍ਵਾ. ਭਵਾਭਵਾਯਾਤਿ ਖੁਦ੍ਦਕਾਨਞ੍ਚੇਵ ਮਹਨ੍ਤਾਨਞ੍ਚ ਭਵਾਨਂ ਅਤ੍ਥਾਯ, ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਾਯ ਵਾ.
ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਭਾਵਕਰਾਨਂ ਸਚ੍ਚਾਨਂ. ਅਨਨੁਬੋਧਾਤਿ ਅਬੁਜ੍ਝਨੇਨ ਅਜਾਨਨੇਨ. ਅਪ੍ਪਟਿਵੇਧਾਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨੇਨ. ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਨ੍ਤਿ ਭਵਤੋ ਭਵਸ੍ਸ ਗਮਨੇਨ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਂ. ਸਂਸਰਿਤਨ੍ਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਗਮਨਵਸੇਨ ਸਂਸਰਿਤਂ. ਮਮਞ੍ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚਾਤਿ ਮਯਾ ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹੇਹਿ ਚ. ਅਥ ਵਾ ਸਨ੍ਧਾਵਿਤਂ ਸਂਸਰਿਤਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਧਾਵਨਂ ਸਂਸਰਣਂ ਮਮਞ੍ਚੇਵ ਤੁਮ੍ਹਾਕਞ੍ਚ ਅਹੋਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਵਨੇਤ੍ਤੀਤਿ ਭਵਾਭਵਂ ਨਯਨਸਮਤ੍ਥਾ ਤਣ੍ਹਾਰਜ੍ਜੁ. ਸਂਸਿਤਨ੍ਤਿ ਸਂਸਰਿਤਂ. ਸਮੂਹਤਾਤਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਹਤਾ ਛਿਨ੍ਨਾ ਅਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕਤਾ.
ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਪਚ੍ਚਯੇਹਿ ਸਙ੍ਖਰੀਯਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਸਙ੍ਖਾਰਾ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮਾ ਪਞ੍ਚਕ੍ਖਨ੍ਧਾ. ਆਦਿਅਨ੍ਤਵਨ੍ਤਤੋ ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿਕਤੋ ਤਾਵਕਾਲਿਕਤੋ ਖਣਪਰਿਤ੍ਤਤੋ ਚ ਨ ਨਿਚ੍ਚਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾ. ਯਦਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਯਦਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਞ੍ਞਾਯ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਅਥ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖੇ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਤਿ, ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਦੁਕ੍ਖਪਰਿਜਾਨਨਾਦਿਵਸੇਨ ਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਤਿ. ਏਸ ਮਗ੍ਗੋ ਵਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾਤਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਸਚ੍ਚਪ੍ਪਟਿਵੇਧੋ, ਏਸ ਵਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਥਾਯ ਮਗ੍ਗੋ. ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਦੁਕ੍ਖਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇ ਸਙ੍ਖਾਰਾ ਅਭਿਣ੍ਹਸਮ੍ਪਟਿਪੀਲ਼ਨਟ੍ਠੇਨ ਖਯਟ੍ਠੇਨ ਚ ਦੁਕ੍ਖਾਤਿ. ਸੇਸਂ ਵੁਤ੍ਤਨਯਮੇਵ. ਸਬ੍ਬੇ ਧਮ੍ਮਾ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇਭੂਮਕਧਮ੍ਮਾ ਪਰਤੋ ਤੁਚ੍ਛਤੋ ਸੁਞ੍ਞਤੋ ਅਸਾਰਤੋ ਅਵਸਵਤ੍ਤਨਤੋ ਚ ਅਨਤ੍ਤਾਤਿ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵ.
ਸੇਯ੍ਯੋਤਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠੋ ਉਤ੍ਤਮੋ. ਸਦਿਸੋਤਿ ਸਮਾਨੋ. ਹੀਨੋਤਿ ਲਾਮਕੋ. ਓਮਾਨੋਪਿ ਹਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਵਙ੍ਕਰਣਮੁਖੇਨਪਿ ਸਂਪਗ੍ਗਣ੍ਹਨਵਸੇਨੇਵ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਹੀਨੋਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿ. ਕਿਮਞ੍ਞਤ੍ਰ ਯਥਾਭੂਤਸ੍ਸ ਅਦਸ੍ਸਨਾਤਿ ਸਰਸਪਭਙ੍ਗੁਤਾਯ ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਅਨਵਟ੍ਠਿਤਸਭਾਵੇਹਿ ਰੂਪਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸੇਯ੍ਯਾਦਿਵਸੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਉਕ੍ਖਿਪਨਸ੍ਸ ਤੇਸਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਅਦਸ੍ਸਨਂ ਅਞ੍ਞਾਣਂ ਵਿਨਾ ਕਿਂ ਅਞ੍ਞਂ ਕਾਰਣਂ ਸਿਯਾ, ਅਞ੍ਞਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਰਣਂ ਤਸ੍ਸ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵੇਦਨਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
੧੧੫. ਯੇ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਿ ਵਿਭਾਵਯਨ੍ਤੀਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਦੀਨਿ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਞ੍ਞਾਓਭਾਸੇਨ ਸਚ੍ਚਪ੍ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਕਕਿਲੇਸਨ੍ਧਕਾਰਂ ਵਿਧਮੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਾਸਾਨਿ ਪਾਕਟਾਨਿ ਕਰੋਨ੍ਤਿ. ਗਮ੍ਭੀਰਪਞ੍ਞੇਨਾਤਿ ਅਪ੍ਪਮੇਯ੍ਯਪਞ੍ਞਤਾਯ ਸਦੇਵਕਸ੍ਸਪਿ ਲੋਕਸ੍ਸ ਞਾਣੇਨ ਅਲਬ੍ਭਨੇਯ੍ਯਪਤਿਟ੍ਠਪਞ੍ਞੇਨ ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੁਦੇਸਿਤਾਨੀਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਵਿਤ੍ਥਾਰਾਦੀਹਿ ਤੇਹਿ ਤੇਹਿ ਨਯੇਹਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਦੇਸਿਤਾਨਿ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਤੇ ਹੋਨ੍ਤਿ ਭੁਸਂ ਪਮਤ੍ਤਾਤਿ ਤੇ ਵਿਭਾਵਿਤਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਕਾਮਂ ਦੇਵਰਜ੍ਜਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਰਜ੍ਜਾਦਿਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਂ ਆਗਮ੍ਮ ਭੁਸਂ ਪਮਤ੍ਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਮਗ੍ਗਞਾਣੇਨ ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧੇਨ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤ ਭਵੇ ਅਨਮਤਗ੍ਗੇ ਸਂਸਾਰੇ ਯੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜੇਯ੍ਯੁਂ ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ, ਤੇਸਂ ਨਿਰੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਨ ਅਟ੍ਠਮਂ ਭਵਂ ਆਦਿਯਨ੍ਤਿ, ਸਤ੍ਤਮਭਵੇਯੇਵ ਪਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਆਰਭਿਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਯਥਿਨ੍ਦਖੀਲੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਥਾਤਿ ਉਪਮਾਵਚਨਂ. ਇਨ੍ਦਖੀਲੋਤਿ ਨਗਰਦ੍ਵਾਰਥਿਰਕਰਣਤ੍ਥਂ ਉਮ੍ਮਾਰਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਟ੍ਠ ਵਾ ਦਸ ਵਾ ਹਤ੍ਥੇ ਪਥਵਿਂ ਖਣਿਤ੍ਵਾ ਆਕੋਟਿਤਸ੍ਸ ਸਾਰਦਾਰੁਮਯਸ੍ਸ ਥਮ੍ਭਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਪਥਵਿਸ੍ਸਿਤੋ ਸਿਯਾਤਿ ਗਮ੍ਭੀਰਨੇਮਿਤਾਯ ਅਨ੍ਤੋ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਭੂਮਿਨਿਸ੍ਸਿਤੋ ਸਿਯਾ ਭਵੇਯ੍ਯ. ਚਤੁਬ੍ਭਿ ਵਾਤੇਹੀਤਿ ਚਤੂਹਿ ਦਿਸਾਹਿ ਆਗਤਵਾਤੇਹਿ. ਅਸਮ੍ਪਕਮ੍ਪਿਯੋਤਿ ਕਮ੍ਪੇਤੁਂ ਵਾ ਚਾਲੇਤੁਂ ਵਾ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯੋ. ਤਥੂਪਮਂ…ਪੇ… ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਯੋ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਅਰਿਯਸਚ੍ਚਾਨਿ ਪਞ੍ਞਾਯ ਅਜ੍ਝੋਗਾਹੇਤ੍ਵਾ ਪਸ੍ਸਤਿ, ਤਂ ਸਪ੍ਪੁਰਿਸਂ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਂ ਤਥਾ ਦਸ੍ਸਨਤੋ ਸਬ੍ਬਤਿਤ੍ਥਿਯਵਾਦਵਾਤੇਹਿ ਅਸਮ੍ਪਕਮ੍ਪਿਯਤਾਯ ਤਥੂਪਮਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਇਨ੍ਦਖੀਲੂਪਮਂ ਵਦਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਯਙ੍ਗੇਹੀਤਿ ਅਰਿਯਸੋਤਾਪਜ੍ਜਨਸ੍ਸ ਅਙ੍ਗਭੂਤੇਹਿ. ਅਰਿਯਸਾਵਕੋਤਿ ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸ੍ਸਵਨਨ੍ਤੇ ਜਾਤਤ੍ਤਾ ਅਰਿਯਸਾਵਕੋ. ਖੀਣਨਿਰਯੋਮ੍ਹੀਤਿ ਖੀਣਨਿਰਯੋ ਅਮ੍ਹਿ. ਖੀਣਾਪਾਯਦੁਗ੍ਗਤਿਵਿਨਿਪਾਤੋਤਿ ਇਦਂ ਨਿਰਯਾਦੀਨਂਯੇਵ ਵੇਵਚਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਨਿਰਯਾਦਯੋ ਹਿ ਵਡ੍ਢਿਸਙ੍ਖਾਤਤੋ ਅਯਤੋ ਅਪੇਤਤ੍ਤਾ ਅਪਾਯਾ. ਦੁਕ੍ਖਸ੍ਸ ਗਤਿ ਪਟਿਸਰਣਨ੍ਤਿ ਦੁਗ੍ਗਤਿਯੋ. ਦੁਕ੍ਕਟਕਾਰਿਨੋ ਵਿਵਸਾ ਏਤ੍ਥ ਨਿਪਤਨ੍ਤੀਤਿ ਵਿਨਿਪਾਤਾ. ਸੋਤਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਂ ਆਦਿਤੋ ਪਤ੍ਤੋ ਅਧਿਗਤੋਤਿ ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋ. ਅਕੁਪ੍ਪਧਮ੍ਮਤਾਯ ਮਗ੍ਗਫਲਾਨਂ ਪੁਥੁਜ੍ਜਨਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤੇ ਵਿਰੂਪੇ ਨ ਨਿਪਤਨਸਭਾਵੋਤਿ ਅਵਿਨਿਪਾਤਧਮ੍ਮੋ. ਤਤੋ ਏਵ ਧਮ੍ਮਨਿਯਾਮੇਨ ਨਿਯਤਤਾਯ ਨਿਯਤੋ. ਉਪਰਿਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯਸਙ੍ਖਾਤਾ ਸਮ੍ਬੋਧਿ ਅਵਸ੍ਸਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਤਾਯ ਅਸ੍ਸ ਪਰਂ ਅਯਨਂ ਗਤਿ ਪਟਿਸਰਣਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬੋਧਿਪਰਾਯਣੋ.
ਨਿਵਿਟ੍ਠਾਤਿਆਦੀਨਿ ਪਦਾਨਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਵੇਵਚਨਾਨੇਵ. ਸਹਧਮ੍ਮਿਯਾਤਿ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰਿਨੋ. ਅਰਿਯਕਨ੍ਤੇਹੀਤਿ ਅਰਿਯਾਨਂ ਕਨ੍ਤੇਹਿ ਪਿਯੇਹਿ ਮਨਾਪੇਹਿ. ਪਞ੍ਚ ਸੀਲਾਨਿ ਹਿ ਅਰਿਯਸਾਵਕਾਨਂ ਕਨ੍ਤਾਨਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਭਵਨ੍ਤਰੇਪਿ ਅਵਿਜਹਨਤੋ. ਤਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਬ੍ਬੋਪਿ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸਂਵਰੋ ਲਬ੍ਭਤਿਯੇਵ. ਸੋਤਾਪਨ੍ਨੋਹਮਸ੍ਮੀਤਿ ਇਦਂ ਦੇਸਨਾਸੀਸਮੇਵ. ਸਕਦਾਗਾਮਿਆਦਯੋਪਿ ‘‘ਸਕਦਾਗਾਮੀਹਮਸ੍ਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤਿਯੇਵ. ਯਤੋ ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਸਿਕ੍ਖਾਪਦਾਵਿਰੋਧੇਨ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ ਬ੍ਯਾਕਰਣਂ ਅਨੁਞ੍ਞਾਤਮੇਵਾਤਿ.
ਯਸ੍ਸਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨੀਤਿ ਯਸ੍ਸ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਿ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ. ਸੁਭਾਵਿਤਾਨੀਤਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਸੁਟ੍ਠੁ ਭਾਵਿਤਾਨਿ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਚਾਤਿ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਂ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਞ੍ਚ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਪਜਹਨਵਸੇਨ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਲੋਕੇ’’ਤਿ. ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ.
ਧਮ੍ਮਪਦਾਨੀਤਿ ਧਮ੍ਮਕੋਟ੍ਠਾਸਾਨਿ. ਅਨਭਿਜ੍ਝਾ ਧਮ੍ਮਪਦਂ ਨਾਮ ਅਲੋਭੋ ਵਾ ਅਲੋਭਸੀਸੇਨ ਅਧਿਗਤਝਾਨਵਿਪਸ੍ਸਨਾਮਗ੍ਗਫਲਨਿਬ੍ਬਾਨਾਨਿ ਵਾ ਦਸਅਸੁਭਵਸੇਨ ਵਾ ਅਧਿਗਤਝਾਨਾਦੀਨਿ ਅਨਭਿਜ੍ਝਾ ਧਮ੍ਮਪਦਂ. ਚਤੁਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਹਾਰਵਸੇਨ ਅਧਿਗਤਾਨਿ ਅਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਧਮ੍ਮਪਦਂ. ਦਸਾਨੁਸ੍ਸਤਿਆਹਾਰੇਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞਾਵਸੇਨ ਅਧਿਗਤਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾਸਤਿ ਧਮ੍ਮਪਦਂ. ਦਸਕਸਿਣਆਨਾਪਾਨਵਸੇਨ ਅਧਿਗਤਾਨਿ ਸਮ੍ਮਾਸਮਾਧਿ ਧਮ੍ਮਪਦਂ.
ਪਞ੍ਚ ਛਿਨ੍ਦੇਤਿ ਹੇਟ੍ਠਾ ਅਪਾਯੁਪਪਤ੍ਤਿਸਂਵਤ੍ਤਨਿਕਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਓਰਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਾਨਿ ਪਾਦੇ ਬਦ੍ਧਰਜ੍ਜੁਂ ਵਿਯ ਪੁਰਿਸੋ ਸਤ੍ਥੇਨ ਹੇਟ੍ਠਾ ਮਗ੍ਗਤ੍ਤਯੇਨ ਛਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯ. ਪਞ੍ਚ ਜਹੇਤਿ ਉਪਰਿਦੇਵਲੋਕਸਮ੍ਪਾਪਕਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਾਨਿ ਪੁਰਿਸੋ ਗੀਵਾਯ ਬਦ੍ਧਰਜ੍ਜੁਂ ਵਿਯ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗੇਨ ਜਹੇਯ੍ਯ ਛਿਨ੍ਦੇਯ੍ਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਞ੍ਚ ਚੁਤ੍ਤਰਿ ਭਾਵਯੇਤਿ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਪਹਾਨਤ੍ਥਾਯ ਸਦ੍ਧਾਦੀਨਿ ਪਞ੍ਚਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਿ ਉਤ੍ਤਰਿ ਭਾਵੇਯ੍ਯ. ਪਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਾਤਿਗੋਤਿ ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇ ਪਞ੍ਚਨ੍ਨਂ ਰਾਗਦੋਸਮੋਹਮਾਨਦਿਟ੍ਠਿਸਙ੍ਗਾਨਂ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨੇਨ ਪਞ੍ਚਸਙ੍ਗਾਤਿਗੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁ ‘‘ਓਘਤਿਣ੍ਣੋ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਨਿਤ੍ਤਿਣ੍ਣਚਤੁਰੋਘੋਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਅਨਞ੍ਞਾਤਂ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਂ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮਂ, ਅਮਤਪਦਂਯੇਵ ਵਾ ਞਸ੍ਸਾਮਿ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਪਠਮਮਗ੍ਗਟ੍ਠਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਨਞ੍ਞਾਤਞ੍ਞਸ੍ਸਾਮੀਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ. ਪਠਮਮਗ੍ਗਞਾਣਞ੍ਹਿ ਤਂਪੁਬ੍ਬਭਾਗਵਸੇਨ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਜਾਨਾਤਿ ਪਠਮਮਗ੍ਗੇਨ ਞਾਤਮਰਿਯਾਦਂ ਅਨਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਞ੍ਞੋ, ਤਸ੍ਸ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ, ਹੇਟ੍ਠਾ ਤੀਸੁ ਫਲੇਸੁ, ਉਪਰਿ ਤੀਸੁ ਮਗ੍ਗੇਸੁ ਚ ਞਾਣਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਅਞ੍ਞਾਤਾਵਿਨੋ ਚਤੂਸੁ ਸਚ੍ਚੇਸੁ ਨਿਟ੍ਠਿਤਕਿਚ੍ਚਸ੍ਸ ਅਰਹਤੋ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਾਤਾਵਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ, ਅਗ੍ਗਫਲਞਾਣਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਅਨਭਿਸਮੇਤਸ੍ਸਾਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਵਿਦ੍ਧਸ੍ਸ. ਅਭਿਸਮਯਾਯਾਤਿ ਪਟਿਵੇਧਾਯ.
੧੧੬. ਬਾਲਲਕ੍ਖਣਾਨੀਤਿ ਬਾਲਸ੍ਸ ਉਪਲਕ੍ਖਣਕਾਰਣਾਨਿ. ਬਾਲਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ‘‘ਬਾਲੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਗਹੇਤੁਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਨਿ ਕਾਰਣਾਨਿ. ਬਾਲਾਪਦਾਨਾਨੀਤਿ ਬਾਲਸ੍ਸ ਪੋਰਾਣਾਨਿ ਵਿਰੁਲ਼੍ਹਾਨਿ ਕਮ੍ਮਾਨਿ. ‘‘ਦੁਚ੍ਚਿਨ੍ਤਿਤਚਿਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਦੁਚ੍ਚਿਨ੍ਤਿਤਂ ਅਭਿਜ੍ਝਂ ਬ੍ਯਾਪਾਦਂ ਮਿਚ੍ਛਾਦਸ੍ਸਨਞ੍ਚ ਚਿਨ੍ਤੇਤੀਤਿ ਦੁਚ੍ਚਿਨ੍ਤਿਤਚਿਨ੍ਤੀ. ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਂ ਮੁਸਾਵਾਦਾਦਿਂ ਭਾਸਤੀਤਿ ਦੁਬ੍ਭਾਸਿਤਭਾਸੀ. ਦੁਕ੍ਕਟਂ ਪਾਣਾਤਿਪਾਤਾਦਿਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤੀਤਿ ਦੁਕ੍ਕਟਕਮ੍ਮਕਾਰੀ. ਵੁਤ੍ਤਵਿਪਰਿਯਾਯੇਨ ਸੁਕ੍ਕਪਕ੍ਖੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਭਿਯ੍ਯੋਤਿ ਉਪਰੂਪਰਿ. ਪਕੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਨ੍ਤਿ ਵਿਰੁਜ੍ਝੇਯ੍ਯੁਂ. ‘‘ਪਕੁਪ੍ਪੇਯ੍ਯੁ’’ਨ੍ਤਿਪਿ ਪਾਠੋ. ਭੁਸੇਨਾਤਿ ਦਲ਼੍ਹੇਨ. ਦਣ੍ਡੇਨਾਤਿ ਦਣ੍ਡਦਾਨੇਨ. ਧੀਰੋਤਿ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਸਪ੍ਪਞ੍ਞਜਾਤਿਕੋ. ਨਿਸੇਧਯੇਤਿ ਪਟਿਬਾਹੇਯ੍ਯ. ਪੁਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਕਾਤੁਂ ਵਤ੍ਤੁਂ ਵਾ ਅਸਮਤ੍ਥਂ ਕਰੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਪਰਨ੍ਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਂ. ਯੋ ਸਤੋ ਉਪਸਮ੍ਮਤੀਤਿ ਯੋ ਸਤਿਮਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਮਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਉਪਸਮਂਯੇਵਾਹਂ ਬਾਲਸ੍ਸ ਪਟਿਸੇਧਨਂ ਮਞ੍ਞਾਮੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਵਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਦੋਸਂ. ਯਦਾ ਨਂ ਮਞ੍ਞਤੀਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਨਂ ਮਞ੍ਞਤਿ. ਅਜ੍ਝਾਰੁਹਤੀਤਿ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਤਿ. ਗੋਵ ਭਿਯ੍ਯੋ ਪਲਾਯਿਨਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਗੋਯੂਥੇ ਤਾਵਦੇਵ ਦ੍ਵੇ ਗਾਵੋ ਯੁਜ੍ਝਨ੍ਤੇ ਗੋਗਣੋ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋ ਤਿਟ੍ਠਤਿ ਯਾਵ ਨ ਏਕੋ ਪਲਾਯਤਿ, ਯਦਾ ਪਨ ਪਲਾਯਤਿ, ਅਥ ਤਂ ਪਲਾਯੀਨਂ ਸਬ੍ਬੋ ਗੋਗਣੋ ਭਿਯ੍ਯੋ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਤਿ, ਏਵਂ ਦੁਮ੍ਮੇਧੋ ਖਮਨ੍ਤਂ ਭਿਯ੍ਯੋ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਰਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਦਤ੍ਥਪਰਮਾਤਿ ਸਕਤ੍ਥਪਰਮਾ. ਖਨ੍ਤ੍ਯਾ ਭਿਯ੍ਯੋ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤੀਤਿ ਤੇਸੁ ਸਕਤ੍ਥਪਰਮੇਸੁ ਅਤ੍ਥੇਸੁ ਖਨ੍ਤਿਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿਤਰੋ ਅਞ੍ਞੋ ਅਤ੍ਥੋ ਨ ਵਿਜ੍ਜਤਿ. ਤਮਾਹੁ ਪਰਮਂ ਖਨ੍ਤਿਨ੍ਤਿ ਯੋ ਬਲਵਾ ਤਿਤਿਕ੍ਖਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਤਂ ਖਨ੍ਤਿਂ ਪਰਮਂ ਆਹੁ. ਬਾਲਬਲਂ ਨਾਮ ਅਞ੍ਞਾਣਬਲਂ. ਤਂ ਯਸ੍ਸ ਬਲਂ, ਅਬਲਮੇਵ ਤਂ, ਨ ਤਂ ਬਲਨ੍ਤਿ ਆਹੁ ਕਥੇਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ. ਧਮ੍ਮਗੁਤ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਧਮ੍ਮੇਨ ਰਕ੍ਖਿਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਰਕ੍ਖਨ੍ਤਸ੍ਸ. ਪਟਿਵਤ੍ਤਾਤਿ ਪਟਿਪ੍ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਵਤ੍ਤਾ, ਪਟਿਪ੍ਪਰਿਤ੍ਵਾ ਵਾ ਯਂ ਵਾ ਤਂ ਵਾ ਵਦੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਧਮ੍ਮਟ੍ਠਂ ਪਨ ਚਾਲੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥਿ. ਤਸ੍ਸੇਵ ਤੇਨ ਪਾਪਿਯੋਤਿ ਤੇਨ ਕੋਧੇਨ ਤਸ੍ਸੇਵ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਪਾਪਂ ਹੋਤਿ. ਕਤਰਸ੍ਸਾਤਿ? ਯੋ ਕੁਦ੍ਧਂ ਪਟਿਕੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਸ੍ਸ. ਤਤ੍ਥ ਕੁਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਦਾਨੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ, ਕੁਦ੍ਧਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਿਕਿਚ੍ਛਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿ ਏਕਵਚਨੇ ਬਹੁਵਚਨਂ, ਤਿਕਿਚ੍ਛਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਜਨਾ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤੀਤਿ ਏਵਰੂਪਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚ ਪਰਸ੍ਸ ਚਾਤਿ ਉਭਿਨ੍ਨਂ ਅਤ੍ਥਂ ਤਿਕਿਚ੍ਛਨ੍ਤਂ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਨ੍ਤਂ ਪੁਗ੍ਗਲਂ ‘‘ਬਾਲੋ ਅਯ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਧਬਾਲਪੁਥੁਜ੍ਜਨਾ ਏਵਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤਿ. ਯੇ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਕੋਵਿਦਾਤਿ ਯੇ ਚਤੁਸਚ੍ਚਧਮ੍ਮੇ ਅਕੋਵਿਦਾ ਅਚ੍ਛੇਕਾ, ਤੇ ਏਵਂ ਮਞ੍ਞਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੧੧੭. ਪਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਗਤਂ ਏਤਰਹਿ ਅਨੁਭੁਯ੍ਯਮਾਨਂ ਕਾਮੂਪਕਰਣਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਤਦੇਵ ਅਨਾਗਤੇ ਅਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਨੁਭਵਿਤਬ੍ਬਂ, ਉਭਯਮੇਤਂ ਰਜਾਨੁਕਿਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਰਾਗਰਜਾਦੀਹਿ ਅਵਕਿਣ੍ਣਂ. ਆਤੁਰਸ੍ਸਾਤਿ ਰਾਗਾਦਿਕਿਲੇਸਾਤੁਰਸ੍ਸ. ਅਨੁਸਿਕ੍ਖਤੋਤਿ ਕਿਲੇਸਬਹੁਲਪੁਗ੍ਗਲੇ ਅਨੁਸਿਕ੍ਖਤੋ. ਯੇ ਚ ਸਿਕ੍ਖਾਸਾਰਾਤਿ ਯੇ ਯਥਾਸਮਾਦਿਨ੍ਨਂ ਸੀਲਵਤਾਦਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਿਕ੍ਖਂ ਸਾਰਤੋ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾ. ਤੇਨਾਹ – ‘‘ਸੀਲਂ ਵਤਂ ਜੀਵਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਤ੍ਥ ਯਂ ‘‘ਨ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਓਰਮਤਿ, ਤਂ ਸੀਲਂ. ਯਂ ਵੇਸਭੋਜਨਕਿਚ੍ਚਚਰਣਾਦਿ, ਤਂ ਵਤਂ. ਜੀਵਿਤਨ੍ਤਿ ਆਜੀਵੋ. ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਨ੍ਤਿ ਮੇਥੁਨਵਿਰਤਿ. ਉਪਟ੍ਠਾਨਸਾਰਾਤਿ ਏਤੇਸਂ ਸੀਲਾਦੀਨਂ ਅਨੁਟ੍ਠਾਨਸਾਰਾ. ਏਤੇਹਿ ਏਵ ਸਂਸਾਰਸੁਦ੍ਧੀਤਿ ਤਾਨਿ ਸਾਰਤੋ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਇਚ੍ਚੇਤੇ ਉਭੋ ਅਨ੍ਤਾਤਿ ਇਤਿ ਸੀਲਬ੍ਬਤਪਰਾਮਾਸਮੁਖੇਨ ਅਤ੍ਤਕਿਲਮਥਾਨੁਯੋਗੋ, ਕਾਮੇਸੁ ਅਨਵਜ੍ਜਸਞ੍ਞਿਤਾਮੁਖੇਨ ਕਾਮਸੁਖਲ੍ਲਿਕਾਨੁਯੋਗੋ ਚਾਤਿ ਏਤੇ ਉਭੋ ਅਨ੍ਤਾ. ਤੇ ਚ ਖੋ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਆਯਤਿਂ ਪਤ੍ਤਬ੍ਬੇ, ਏਤਰਹਿ ਪਤ੍ਤੇ ਚ ਰਾਗਰਜਾਦਿਓਕਿਣ੍ਣੇ ਕਾਮਗੁਣੇ ਅਲ੍ਲੀਨੇਹਿ ਕਿਲੇਸਾਤੁਰਾਨਂ ਅਨੁਸਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇਹਿ, ਸਯਞ੍ਚ ਕਿਲੇਸਾਤੁਰੇਹੇਵ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ, ਤਤੋ ਏਵ ਚ ਤੇ ਕਟਸਿਵਡ੍ਢਨਾ ਅਪਰਾਪਰਂ ਜਰਾਮਰਣੇਹਿ ਸਿਵਥਿਕਾਯ ਵਡ੍ਢਨਸੀਲਾ ਏਕਨ੍ਤੇਨੇਵ ਕਟਸਿਂ ਵਡ੍ਢੇਨ੍ਤਿ, ਸਯਂ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਾ ਪਰੇ ਚ ਅਨ੍ਤਦ੍ਵਯੇ ਸਮਾਦਪੇਨ੍ਤਾ ਵਡ੍ਢਾਪੇਨ੍ਤਿ ਚਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਉਭੋ ਅਨ੍ਤੇ ਅਨਭਿਞ੍ਞਾਯਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇ ਉਭੋ ਅਨ੍ਤੇ ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾ. ਓਲੀਯਨ੍ਤਿ ਏਕੇਤਿ ‘‘ਸਸ੍ਸਤੋ ਅਤ੍ਤਾ ਚ ਲੋਕੋ ਚਾ’’ਤਿ ਓਲੀਯਨਤਣ੍ਹਾਭਿਨਿਵੇਸਵਸੇਨ ਅਵਲੀਯਨ੍ਤਿ ਏਕਚ੍ਚੇ. ਅਤਿਧਾਵਨ੍ਤਿ ਏਕੇਤਿ ਏਕਚ੍ਚੇ – ‘‘ਉਚ੍ਛਿਜ੍ਜਤਿ ਵਿਨਸ੍ਸਤਿ ਅਤ੍ਤਾ ਚ ਲੋਕੋ ਚਾ’’ਤਿ ਅਤਿਧਾਵਨਾਭਿਨਿਵੇਸਵਸੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ.
ਨ ਅਮਞ੍ਞਿਂਸੁ ਤੇਸਞ੍ਚ ਤਣ੍ਹਾਦਿਮਞ੍ਞਨਾਨਂ ਪਹੀਨਤ੍ਤਾ. ਤਤੋ ਏਵ ਅਨੁਪਾਦਾਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਤੋ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਵਟ੍ਟਂ ਤੇਸਂ ਪਞ੍ਞਾਪਨਾਯ ਨਤ੍ਥੀਤਿ.