੧੧. ਕਲਹਵਿਵਾਦਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ
੯੭. ਏਕਾਦਸਮੇ ਕਲਹਵਿਵਾਦਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਕੁਤੋਪਹੂਤਾ ਕਲਹਾ ਵਿਵਾਦਾਤਿ ਕਲਹੋ ਚ ਤਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੋ ਵਿਵਾਦੋ ਚਾਤਿ ਇਮੇ ਕੁਤੋ ਜਾਤਾ. ਪਰਿਦੇਵਸੋਕਾ ਸਹਮਚ੍ਛਰਾ ਚਾਤਿ ਪਰਿਦੇਵਸੋਕਾ ਚ ਸਹਮਚ੍ਛਰਾ ਚ ਕੁਤੋ ਪਹੂਤਾ. ਮਾਨਾਤਿਮਾਨਾ ਸਹਪੇਸੁਣਾ ਚਾਤਿ ਮਾਨਾ ਚ ਅਤਿਮਾਨਾ ਚ ਪੇਸੁਣਾ ਚ ਕੁਤੋ ਪਹੂਤਾ. ਤੇਤਿ ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਅਟ੍ਠ ਕਿਲੇਸਧਮ੍ਮਾ. ਤਦਿਙ੍ਘ ਬ੍ਯੂਹੀਤਿ ਤਂ ਮਯਾ ਪੁਚ੍ਛਿਤਮਤ੍ਥਂ ਬ੍ਰੂਹਿ, ਯਾਚਾਮਿ ਤਂ ਅਹਨ੍ਤਿ. ਯਾਚਨਤ੍ਥੋ ਹਿ ਇਙ੍ਘਾਤਿ ਨਿਪਾਤੋ.
ਏਕੇਨ ਆਕਾਰੇਨਾਤਿ ਏਕੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਅਪਰੇਨ ਆਕਾਰੇਨਾਤਿ ਅਪਰੇਨ ਕਾਰਣੇਨ. ਆਗਾਰਿਕਾ ਦਣ੍ਡਪਸੁਤਾਤਿ ਗਹਪਤਿਨੋ ਵਿਹੇਸਮਾਨਾ. ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਆਪਤ੍ਤਿਂ ਆਪਜ੍ਜਨ੍ਤਾਤਿ ਅਨਗਾਰਿਕਾ ਸਤ੍ਤਸੁ ਆਪਤ੍ਤਿਕ੍ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਆਪਜ੍ਜਮਾਨਾ.
ਕੁਤੋਪਹੂਤਾਤਿ ਕੁਤੋਭੂਤਾ. ਕੁਤੋਜਾਤਾਤਿ ਕੁਤੋ ਪਟਿਲਦ੍ਧਭਾਵਾ. ਕੁਤੋਸਞ੍ਜਾਤਾਤਿ ਉਪਸਗ੍ਗੇਨ ਪਦਂ ਵਡ੍ਢਿਤਂ. ਕੁਤੋਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾਤਿ ਕੁਤੋ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਲਕ੍ਖਣਂ ਪਤ੍ਤਾ. ਉਪਸਗ੍ਗੇਨ ਪਦਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੁਤੋਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕੁਤੋਪਾਤੁਭੂਤਾਤਿ ਕੁਤੋਪਾਕਟੀਭੂਤਾ. ਕਿਂ ਨਿਦਾਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਨਿਦੇਤੀਤਿ ਨਿਦਾਨਂ. ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਸਮੁਦੇਤੀਤਿ ਸਮੁਦਯੋ. ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਜਾਯਤੀਤਿ ਜਾਤਿ. ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਪਭਵਤੀਤਿ ਪਭਵੋ. ਮੂਲਂ ਪੁਚ੍ਛਤੀਤਿ ਕਲਹਸ੍ਸ ਕਾਰਣਂ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਕਾਰਣਞ੍ਹਿ ਪਤਿਟ੍ਠਟ੍ਠੇਨ ਮੂਲਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਨਿਪ੍ਫਾਦਨਤ੍ਥਂ ਹਿਨੋਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਹੇਤੁ. ‘‘ਹਨ੍ਦ ਨਂ ਗਣ੍ਹਥਾ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤਂ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਨਿਦੇਤੀਤਿ ਨਿਦਾਨਂ. ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਸਮ੍ਭਵੋ. ਪਭਵਤਿ ਫਲਂ ਏਤਸ੍ਮਾਤਿ ਪਭਵੋ. ਸਮੁਟ੍ਠਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਫਲਂ, ਏਤੇਨ ਵਾ ਸਮੁਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਸਮੁਟ੍ਠਾਨਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਆਹਰਤੀਤਿ ਆਹਾਰੋ. ਅਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਫਲਂ ਆਰਮੇਤੀਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ. ਏਤਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਅਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਫਲਂ ਏਤਿ ਪਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਪਚ੍ਚਯੋ. ਏਤਸ੍ਮਾ ਫਲਂ ਸਮੁਦੇਤੀਤਿ ਸਮੁਦਯੋਤਿ ਏਵਮੇਤੇਸਂ ਪਦਾਨਂ ਵਚਨਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਕਲਹਸ੍ਸ ਚ ਵਿਵਾਦਸ੍ਸ ਚ ਮੂਲਂ ਪੁਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਦੇਸਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ.
੯੮. ਪਿਯਪ੍ਪਹੂਤਾਤਿ ਪਿਯਵਤ੍ਥੁਤੋ ਜਾਤਾ. ਮਚ੍ਛੇਰਯੁਤ੍ਤਾ ਕਲਹਾ ਵਿਵਾਦਾਤਿ ਇਮਿਨਾ ਕਲਹਵਿਵਾਦਾਦੀਨਂ ਨ ਕੇਵਲਂ ਪਿਯਵਤ੍ਥੁਮੇਵ, ਮਚ੍ਛਰਿਯਮ੍ਪਿ ਪਚ੍ਚਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਕਲਹਵਿਵਾਦਸੀਸੇਨ ਚੇਤ੍ਥ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਯਥਾ ਚ ਏਤੇਸਂ ਮਚ੍ਛਰਿਯਂ, ਤਥਾ ਪੇਸੁਣਾਨਞ੍ਚ ਵਿਵਾਦਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਿਵਾਦਜਾਤੇਸੁ ਚ ਪੇਸੁਣਾਨੀ’’ਤਿ. ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਗਾਥਾਯ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ ਉਤ੍ਤਾਨਤ੍ਥੋਯੇਵ.
੯੯. ਪਿਯਾ ਸੁ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾ, ਯੇ ਚਾਪਿ ਲੋਭਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ ਲੋਕੇਤਿ ‘‘ਪਿਯਪ੍ਪਹੂਤਾ ਕਲਹਾ’’ਤਿ ਯੇ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਪਿਯਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾ, ਨ ਕੇਵਲਞ੍ਚ ਪਿਯਾ, ਯੇ ਚਾਪਿ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਯੋ ਲੋਕੇ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ ਲੋਭਹੇਤੁ ਲੋਭੇਨਾਭਿਭੂਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਸੋ ਲੋਭੋ ਚ ਕੁਤੋਨਿਦਾਨੋਤਿ ਦ੍ਵੇ ਅਤ੍ਥੇ ਏਕਾਯ ਪੁਚ੍ਛਾਯ ਪੁਚ੍ਛਤਿ. ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾਤਿ ਚੇਤ੍ਥ ਕਿਂਨਿਦਾਨਾ ਕਿਂਹੇਤੁਕਾਤਿ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਸ੍ਸ ਤੋਆਦੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਸਮਾਸੇ ਚਸ੍ਸ ਲੋਪਾਭਾਵੋ. ਅਥ ਵਾ ਨਿਦਾਨਾਤਿ ਜਾਤਾ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਕੁਤੋ ਜਾਤਾ ਕੁਤੋ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਆਸਾ ਚ ਨਿਟ੍ਠਾ ਚਾਤਿ ਆਸਾ ਚ ਤਸ੍ਸਾ ਆਸਾਯ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਚ. ਯੇ ਸਮ੍ਪਰਾਯਾਯ ਨਰਸ੍ਸ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯੇ ਨਰਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਰਾਯਾਯ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਪਰਾਯਨਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਕਾ ਏਵਾਯਮ੍ਪਿ ਪੁਚ੍ਛਾ.
ਦੀਪਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਸਰਣਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਦੁਕ੍ਖਨਾਸਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਨਿਟ੍ਠਾਪਰਾਯਨਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਸਮਿਦ੍ਧਿਪਰਾਯਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ.
੧੦੦. ਛਨ੍ਦਾਨਿਦਾਨਾਨੀਤਿ ਕਾਮਚ੍ਛਨ੍ਦਾਦਿਛਨ੍ਦਨਿਦਾਨਾਨਿ. ਯੇ ਚਾਪਿ ਲੋਭਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੀਤਿ ਯੇ ਚਾਪਿ ਖਤ੍ਤਿਯਾਦਯੋ ਲੋਭਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਤੇਸਂ ਲੋਭੋਪਿ ਛਨ੍ਦਨਿਦਾਨੋਤਿ ਦ੍ਵੇਪਿ ਅਤ੍ਥੇ ਏਕਤੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜੇਤਿ. ਇਤੋਨਿਦਾਨਾਤਿ ਛਨ੍ਦਨਿਦਾਨਾ ਏਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ‘‘ਇਤੋਨਿਦਾਨਾ’’ਤਿ ਹਿ ਛਨ੍ਦਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਛਨ੍ਦਨਿਦਾਨਾ ਹਿ ਲੋਭਾਦਯੋ. ‘‘ਇਤੋਨਿਦਾਨਾ’’ਤਿ ਸਦ੍ਦਸਿਦ੍ਧਿ ਚੇਤ੍ਥ ‘‘ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਆਸਾਯ ਸਮਿਦ੍ਧਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਨਿਟ੍ਠਾਤਿ ਅਜ੍ਝਾਸਯਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭੋ ਕਥੀਯਤਿ.
੧੦੧. ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾ. ਯੇ ਚਾਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮਣੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਯੇ ਚ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਕੋਧਾਦੀਹਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ, ਤਥਾਰੂਪਾ ਵਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਬੁਦ੍ਧਸਮਣੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਤੇ ਕੁਤੋਪਹੂਤਾਤਿ.
ਅਞ੍ਞਜਾਤਿਕਾਤਿ ਅਞ੍ਞਸਭਾਵਾ. ਅਞ੍ਞਵਿਹਿਤਕਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਨਾਕਾਰੇਨ ਠਿਤਾ. ਸਮਿਤਪਾਪੇਨਾਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਪਿਤਪਾਪੇਨ. ਬਾਹਿਤਪਾਪਧਮ੍ਮੇਨਾਤਿ ਪਹੀਨਲਾਮਕਧਮ੍ਮੇਨ. ਭਿਨ੍ਨਕਿਲੇਸਮੂਲੇਨਾਤਿ ਕਿਲੇਸਮੂਲਾਨਿ ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇਨ. ਸਬ੍ਬਾਕੁਸਲਮੂਲਬਨ੍ਧਨਾ ਪਮੁਤ੍ਤੇਨਾਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਅਕੁਸਲਬਨ੍ਧਨਂ ਮੋਚੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੇਨ. ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਕਥਿਤਾ. ਪਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਪਕਾਰੇਨ ਕਥਿਤਾ.
੧੦੨. ਤਮੂਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਹੋਤਿ ਛਨ੍ਦੋਤਿ ਤਂ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਂ ਤਦੁਭਯਵਤ੍ਥੁਸਙ੍ਖਾਤਂ ਸਾਤਾਸਾਤਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਸਂਯੋਗਵਿਯੋਗਪਤ੍ਥਨਾਵਸੇਨ ਛਨ੍ਦੋ ਪਹੋਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ‘‘ਛਨ੍ਦੋ ਨੁ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ ਕੁਤੋਨਿਦਾਨੋ’’ਤਿ ਅਯਂ ਪਞ੍ਹੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਰੂਪੇਸੁ ਦਿਸ੍ਵਾ ਵਿਭਵਂ ਭਵਞ੍ਚਾਤਿ ਰੂਪੇਸੁ ਵਯਞ੍ਚ ਉਪ੍ਪਾਦਞ੍ਚ ਦਿਸ੍ਵਾ. ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਂ ਕੁਬ੍ਬਤਿ ਜਨ੍ਤੁ ਲੋਕੇਤਿ ਅਪਾਯਾਦਿਕੇ ਲੋਕੇ ਅਯਂ ਜਨ੍ਤੁ ਭੋਗਾਧਿਗਮਤ੍ਥਂ ਤਣ੍ਹਾਵਿਨਿਚ੍ਛਯਂ ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਦਿਟ੍ਠਿਵਿਨਿਚ੍ਛਯਞ੍ਚ ਕੁਰੁਤੇ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ‘‘ਵਿਨਿਚ੍ਛਯਾ ਚਾਪਿ ਕੁਤੋਪਭੂਤਾ’’ਤਿ ਅਯਂ ਪਞ੍ਹੋ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਹੋਤਿ.
ਸਾਤਾਸਾਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯਾਤਿ ਮਧੁਰਞ੍ਚ ਅਮਧੁਰਞ੍ਚ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਞ੍ਚ ਅਨਿਟ੍ਠਾਰਮ੍ਮਣਞ੍ਚ.
ਸੁਰਾਮੇਰਯਮਜ੍ਜਪ੍ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਾਨੁਯੋਗਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੁਰਾਤਿ ਪਿਟ੍ਠਸੁਰਾ ਪੂਵਸੁਰਾ ਓਦਨਸੁਰਾ ਕਿਣ੍ਣਪਕ੍ਖਿਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਭਾਰਸਂਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਪਞ੍ਚ ਸੁਰਾ. ਮੇਰਯਨ੍ਤਿ ਪੁਪ੍ਫਾਸਵੋ ਫਲਾਸਵੋ ਮਧ੍ਵਾਸਵੋ ਗੁਲ਼ਾਸਵੋ ਸਮ੍ਭਾਰਸਂਯੁਤ੍ਤੋਤਿ ਪਞ੍ਚ ਆਸਵਾ. ਤਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਮਦਕਰਣਵਸੇਨ ਮਜ੍ਜਂ. ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਪਮਾਦਕਾਰਣਂ, ਯਾਯ ਚੇਤਨਾਯ ਤਂ ਮਜ੍ਜਂ ਪਿਵਤਿ, ਤਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ. ਅਨੁਯੋਗਨ੍ਤਿ ਤਂ ਸੁਰਾਮੇਰਯਮਜ੍ਜਪ੍ਪਮਾਦਟ੍ਠਾਨਾਨੁਯੋਗਂ ਅਨੁਆਯੋਗਂ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਰਣਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਚ ਪਨ ਤਂ ਅਨੁਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚੇਵ ਭੋਗਾ ਪਰਿਹਾਯਨ੍ਤਿ, ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਚ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਮੇ ਭੋਗਾ ਪਰਿਕ੍ਖਯਂ ਖੀਣਭਾਵਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਜਾਨਾਤਿ. ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਵਿਕਾਲਵਿਸਿਖਾਚਰਿਯਾਨੁਯੋਗਨ੍ਤਿ ਅਵੇਲਾਯ ਵਿਸਿਖਾਸੁ ਚਰਿਯਾਨੁਯੁਤ੍ਤਂ. ਸਮਜ੍ਜਾਭਿਚਰਣਨ੍ਤਿ ਨਚ੍ਚਾਦਿਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਸਮਜ੍ਜਾਭਿਗਮਨਂ. ਆਲਸ੍ਯਾਨੁਯੋਗਨ੍ਤਿ ਕਾਯਾਲਸਿਯਤਾਯ ਯੁਤ੍ਤਪ੍ਪਯੁਤ੍ਤਤਂ. ਅਪਾਯਮੁਖਾਨਿ ਨ ਸੇਵਤੀਤਿ ਭੋਗਾਨਂ ਵਿਨਾਸਦ੍ਵਾਰਾਨਿ ਨ ਸੇਵਤਿ.
ਕਸਿਯਾ ਵਾਤਿ ਕਸਿਕਮ੍ਮੇਨ ਵਾ. ਵਣਿਜ੍ਜਾਯ ਵਾਤਿ ਧਮ੍ਮਿਕਵਣਿਜ੍ਜਕਮ੍ਮੇਨ ਵਾ. ਗੋਰਕ੍ਖੇਨ ਵਾਤਿ ਗੋਪਾਲਕਮ੍ਮੇਨ ਵਾ. ਇਸ੍ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾਤਿ ਧਨੁਸਿਪ੍ਪੇਨ ਵਾ. ਰਾਜਪੋਰਿਸੇਨ ਵਾਤਿ ਰਾਜਸੇਵਕਕਮ੍ਮੇਨ ਵਾ. ਸਿਪ੍ਪਞ੍ਞਤਰੇਨ ਵਾਤਿ ਕੁਮ੍ਭਕਾਰਾਦਿਸਿਪ੍ਪਾਨਂ ਅਞ੍ਞਤਰੇਨ ਵਾ. ਪਟਿਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪਯੋਗਂ ਕਰੋਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਸਸਮ੍ਭਾਰਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਜਾਨਾਤਿ. ‘‘ਅਤ੍ਤਾ ਮੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਚਕ੍ਖੁਸ੍ਮਿਂ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੇਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਿਨਟ੍ਠੇ. ਅਤ੍ਤਾ ਮੇ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋਤਿ ‘‘ਮਮ ਅਤ੍ਤਾ ਵਿਨਟ੍ਠੋ’’ਤਿ ਦਿਟ੍ਠਿਂ ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਵਿਗਤੋ ਮੇ ਅਤ੍ਤਾਤਿ ਵੀਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਮਮ ਅਤ੍ਤਾ. ਸੋਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
੧੦੩. ਏਤੇਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਦ੍ਵਯਮੇਵ ਸਨ੍ਤੇਤਿ ਏਤੇ ਕੋਧਾਦਯੋ ਧਮ੍ਮਾ ਸਾਤਾਸਾਤਦ੍ਵਯੇ ਸਨ੍ਤੇ ਏਵ ਹੋਨ੍ਤਿ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਤਤਿਯਪਞ੍ਹੋਪਿ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੋ ਹੋਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਯੋ ਏਵਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤੇਸੁ ਏਤੇਸੁ ਪਞ੍ਹੇਸੁ ਕਥਂਕਥੀ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਤਸ੍ਸ ਕਥਂਕਥਾਪਹਾਨੂਪਾਯਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਕਥਂਕਥੀ ਞਾਣਪਥਾਯ ਸਿਕ੍ਖੇ’’ਤਿ, ਞਾਣਦਸ੍ਸਨਞਾਣਾਧਿਗਮਨਤ੍ਥਂ ਤਿਸ੍ਸੋ ਸਿਕ੍ਖਾ ਸਿਕ੍ਖੇਯ੍ਯਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਕਿਂਕਾਰਣਾ? ਞਤ੍ਵਾ ਪਵੁਤ੍ਤਾ ਸਮਣੇਨ ਧਮ੍ਮਾ. ਬੁਦ੍ਧਸਮਣੇਨ ਹਿ ਞਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨਤ੍ਥਿ ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮੇਸੁ ਅਞ੍ਞਾਣਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਨ ਞਾਣਾਨੁਭਾਵੇਨ ਤੇ ਅਜਾਨਨ੍ਤੋ ਨ ਜਾਨੇਯ੍ਯ, ਨ ਦੇਸਨਾਦੋਸੇਨ. ਤਸ੍ਮਾ ਕਥਂਕਥੀ ਞਾਣਪਥਾਯ ਸਿਕ੍ਖੇ, ਞਤ੍ਵਾ ਪਵੁਤ੍ਤਾ ਸਮਣੇਨ ਧਮ੍ਮਾਤਿ.
ਪਕ੍ਖੇਪਬਨ੍ਧਨੇਨ ਵਾ ਬਦ੍ਧੋਤਿ ਨਾਗਰਿਕਬਨ੍ਧੇਨ ਬਦ੍ਧੋ. ਪਰਿਕ੍ਖੇਪਬਨ੍ਧਨੇਨ ਵਾਤਿ ਵਤਿਪਰਿਕ੍ਖੇਪਬਨ੍ਧਨੇਨ ਵਾ. ਗਾਮਬਨ੍ਧਨੇਨਾਤਿਆਦੀਸੁ ਤਸ੍ਮਾ ਤਸ੍ਮਾ ਠਾਨਤੋ ਨਿਕ੍ਖਮਿਤੁਂ ਅਲਭਨ੍ਤੋ ਗਾਮਬਨ੍ਧਨਾਦੀਹਿ ਬਦ੍ਧੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਬਨ੍ਧਨਸ੍ਸ ਮੋਕ੍ਖਤ੍ਥਾਯਾਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਸ੍ਸ ਬਨ੍ਧਨਸ੍ਸ ਮੋਚਨਤ੍ਥਂ.
ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਞਾਣਪਥੋਤਿ ਪੁਰੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਞਾਣਂ ਅਪਰਾਪਰੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਞਾਣਸ੍ਸ ਸਞ੍ਚਰਣਮਗ੍ਗੋਤਿ ਞਾਣਮ੍ਪਿ ਞਾਣਪਥੋ. ਞਾਣਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਮ੍ਪਿ ਞਾਣਪਥੋਤਿ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੋਪਿ ਤਂ ਆਲਮ੍ਬਿਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ ਞਾਣਪਥੋ. ਞਾਣਸਹਭੁਨੋਪਿ ਧਮ੍ਮਾ ਞਾਣਪਥੋਤਿ ਞਾਣੇਨ ਸਹੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਅਵਸੇਸਾ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾ ਧਮ੍ਮਾਪਿ ਞਾਣਪਥੋ. ਇਦਾਨਿ ਉਪਮਾਯ ਸਾਧੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਯਥਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੋ ਅਰਿਯਪਥੋ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ.
ਕਥਂਕਥੀ ਪੁਗ੍ਗਲੋਤਿ ਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛਾਵਨ੍ਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਸਕਙ੍ਖੋਤਿ ਸਦ੍ਵੇਲ਼੍ਹਕੋ. ਸਵਿਲੇਖੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤਰਾਜਿਵਨ੍ਤੋ. ਸਦ੍ਵੇਲ਼੍ਹਕੋਤਿ ਕਙ੍ਖਾਵਨ੍ਤੋ. ਸਵਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋਤਿ ਸਨ੍ਦੇਹਵਨ੍ਤੋ. ਞਾਣਾਧਿਗਮਾਯਾਤਿ ਞਾਣਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਾਯ. ਞਾਣਫੁਸਨਾਯਾਤਿ ਞਾਣਪਟਿਵਿਜ੍ਝਨਤ੍ਥਾਯ. ਅਥ ਵਾ ਞਾਣਵਿਨ੍ਦਨਤ੍ਥਾਯ. ਞਾਣਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯਾਤਿ ਞਾਣਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਕਰਣਤ੍ਥਾਯ. ਸਨਿਦਾਨਾਹਨ੍ਤਿ ਅਹਂ ਸਨਿਦਾਨਂ ਸਪਚ੍ਚਯਂ ਕਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਕਰੋਮਿ. ਸਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਕਤ੍ਵਾ. ਨੋ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਅਨਿਯ੍ਯਾਨਿਕਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਕਰੋਮਿ.
੧੦੪. ਸਾਤਂ ਅਸਾਤਞ੍ਚ ਕੁਤੋਨਿਦਾਨਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸਾਤਾਸਾਤਨ੍ਤਿ ਸੁਖਦੁਕ੍ਖਵੇਦਨਾ ਏਵ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਨ ਭਵਨ੍ਤਿ ਹੇਤੇਤਿ ਨ ਭਵਨ੍ਤਿ ਏਤੇ. ਵਿਭਵਂ ਭਵਞ੍ਚਾਪਿ ਯਮੇਤਮਤ੍ਥਂ, ਏਤਂ ਮੇ ਪਬ੍ਰੂਹਿ ਯਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਸਾਤਾਸਾਤਾਨਂ ਵਿਭਵਂ ਭਵਞ੍ਚ ਏਤਮ੍ਪਿ ਯਂ ਅਤ੍ਥਂ. ਲਿਙ੍ਗਬ੍ਯਤ੍ਤਯੋ ਏਤ੍ਥ ਕਤੋ. ਇਦਂ ਪਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਸਾਤਾਸਾਤਾਨਂ ਵਿਭਵੋ ਭਵੋ ਚਾਤਿ ਯੋ ਏਸ ਅਤ੍ਥੋ, ਏਤਂ ਮੇ ਪਬ੍ਰੂਹਿ ਯਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਸਾਤਾਸਾਤਾਨਂ ਵਿਭਵਭਵਵਤ੍ਥੁਕਾ ਵਿਭਵਭਵਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਏਵ ਵਿਭਵਭਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਇਮਸ੍ਸ ਪਞ੍ਹਸ੍ਸ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਪਕ੍ਖੇ ‘‘ਭਵਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਫਸ੍ਸਨਿਦਾਨਾ, ਵਿਭਵਦਿਟ੍ਠਿਪਿ ਫਸ੍ਸਨਿਦਾਨਾ’’ਤਿ ਉਪਰਿ ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ (ਮਹਾਨਿ. ੧੦੫) ਵਕ੍ਖਤਿ. ਇਮਾਯ ਗਾਥਾਯ ਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ.
੧੦੫. ਇਤੋਨਿਦਾਨਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਨਿਦਾਨਂ. ਇਮਾਯਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ.
੧੦੬. ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਵਿਭੂਤੇ ਨ ਫੁਸਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਾਤਿ ਕਿਸ੍ਮਿਂ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇ ਚਕ੍ਖੁਸਮ੍ਫਸ੍ਸਾਦਯੋ ਪਞ੍ਚ ਫਸ੍ਸਾ ਨ ਫੁਸਨ੍ਤਿ. ਇਮਾਯਪਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਨਤ੍ਥਿ.
੧੦੭. ਨਾਮਞ੍ਚ ਰੂਪਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਨਾਮਞ੍ਚ ਵਤ੍ਥਾਰਮ੍ਮਣਰੂਪਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚ. ਰੂਪੇ ਵਿਭੂਤੇ ਨ ਫੁਸਨ੍ਤਿ ਫਸ੍ਸਾਤਿ ਰੂਪੇ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇ ਪਞ੍ਚ ਫਸ੍ਸਾ ਨ ਫੁਸਨ੍ਤਿ.
ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਙ੍ਗਤਿ ਫਸ੍ਸੋਤਿ ਚਕ੍ਖੁਰੂਪਵਿਞ੍ਞਾਣਾਨਂ ਤਿਣ੍ਣਨ੍ਨਂ ਸਙ੍ਗਤਿਯਾ ਫਸ੍ਸੋ ਜਾਯਤਿ. ਚਕ੍ਖੁ ਚ ਰੂਪਾ ਚ ਰੂਪਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਪਸਾਦਚਕ੍ਖੁਞ੍ਚ ਰੂਪਾਰਮ੍ਮਣਾਨਿ ਚ ਰੂਪਭਾਗੇ ਰੂਪਕੋਟ੍ਠਾਸੇ ਕਤ੍ਵਾ. ਚਕ੍ਖੁਸਮ੍ਫਸ੍ਸਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਙ੍ਗਤਿਯਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਫਸ੍ਸਂ ਮੁਞ੍ਚਿਤ੍ਵਾ. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਕਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਅਵਸੇਸਾ ਵੇਦਨਾਦਯੋ ਫਸ੍ਸੇਨ ਸਹਜਾਤਾ ਧਮ੍ਮਾ ਨਾਮਭਾਗੇ. ਸੋਤਞ੍ਚ ਪਟਿਚ੍ਚਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ.
ਚਤੂਹਾਕਾਰੇਹਿ ਰੂਪਂ ਵਿਭੂਤਂ ਹੋਤੀਤਿ ਚਤੂਹਿ ਕਾਰਣੇਹਿ ਰੂਪਂ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਞਾਤਵਿਭੂਤੇਨਾਤਿ ਪਾਕਟਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇਨ. ਤੀਰਣਵਿਭੂਤੇਨਾਤਿ ਅਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਤੀਰਯਿਤ੍ਵਾ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇਨ. ਪਹਾਨਵਿਭੂਤੇਨਾਤਿ ਛਨ੍ਦਰਾਗਪਹਾਨਤੋ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇਨ. ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਵਿਭੂਤੇਨਾਤਿ ਚਤੁਨ੍ਨਂ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਪਟਿਲਾਭਵਸੇਨ ਵੀਤਿਵਤ੍ਤੇਨ.
੧੦੮. ਕਥਂ ਸਮੇਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕਥਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ. ਵਿਭੋਤਿ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਰੂਪਂ ਵਿਭਵਤਿ, ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ ਵਾ. ਸੁਖਂ ਦੁਖਞ੍ਚਾਤਿ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਰੂਪਮੇਵ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.
ਜਾਨੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ. ਆਜਾਨੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਵਿਸੇਸੇਨ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ. ਵਿਜਾਨੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਅਨੇਕਵਿਧੇਨ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ. ਪਟਿਵਿਜਾਨੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਸਮ੍ਮਾ ਜਾਨਿਸ੍ਸਾਮ. ਪਟਿਵਿਜ੍ਝੇਯ੍ਯਾਮਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਬੁਜ੍ਝਿਸ੍ਸਾਮ.
੧੦੯. ਨ ਸਞ੍ਞਸਞ੍ਞੀਤਿ ਯਥਾ ਸਮੇਤਸ੍ਸ ਵਿਭੋਤਿ ਰੂਪਂ, ਸੋ ਪਕਤਿਸਞ੍ਞਾਯ ਸਞ੍ਞੀਪਿ ਨ ਹੋਤਿ. ਨ ਵਿਸਞ੍ਞਸਞ੍ਞੀਤਿ ਵਿਸਞ੍ਞਾਯਪਿ ਵਿਰੂਪਾਯ ਸਞ੍ਞਾਯ ਵਿਸਞ੍ਞੀ ਨ ਹੋਤਿ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਕੋ ਵਾ ਖਿਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੋ ਵਾ. ਨੋਪਿ ਅਸਞ੍ਞੀਤਿ ਸਞ੍ਞਾਵਿਰਹਿਤੋਪਿ ਨ ਹੋਤਿ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤੋ ਵਾ. ਨ ਵਿਭੂਤਸਞ੍ਞੀਤਿ ‘‘ਸਬ੍ਬਸੋ ਰੂਪਸਞ੍ਞਾਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੫੦੮) ਨਯੇਨ ਸਮਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਸਞ੍ਞੀਪਿ ਨ ਹੋਤਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਲਾਭੀ. ਏਵਂ ਸਮੇਤਸ੍ਸ ਵਿਭੋਤਿ ਰੂਪਨ੍ਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਸਞ੍ਞਸਞ੍ਞਿਤਾਦਿਭਾਵੇ ਅਟ੍ਠਤ੍ਵਾ ਯਦੇਤਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇ…ਪੇ… ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਾਯ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨੀਹਰਤੀ’’ਤਿ, ਏਵਂ ਸਮੇਤਸ੍ਸ ਅਰੂਪਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗਿਨੋ ਵਿਭੋਤਿ ਰੂਪਂ. ਸਞ੍ਞਾਨਿਦਾਨਾ ਹਿ ਪਪਞ੍ਚਸਙ੍ਖਾਤਿ ਏਵਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਪਿ ਚ ਯਾ ਸਞ੍ਞਾ, ਤਂਨਿਦਾਨਾ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਪਪਞ੍ਚਾਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਹੀਨਾਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਅਸਞ੍ਞਿਨੋ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਾਤਿ ਸਞ੍ਞਾਵੇਦਨਾ ਨਿਰੋਧੇਤ੍ਵਾ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨਾ ਸਞ੍ਞਾਭਾਵੇਨ ਅਸਞ੍ਞਿਨੋਤਿ ਕਥੀਯਨ੍ਤਿ. ਅਸਞ੍ਞਸਤ੍ਤਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਸਞ੍ਞਾਭਾਵੇਨ ਅਸਞ੍ਞਭਵੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ.
ਸੋ ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ ਚਿਤ੍ਤੇਤਿ ਤਤ੍ਥ ਸੋਤਿ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਕ੍ਕਮਨਿਦਸ੍ਸਨਮੇਤਂ, ਇਮਿਨਾ ਕਮੇਨ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸਮਾਹਿਤੇਤਿ ਇਮਿਨਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਿਨਾ ਸਮਾਹਿਤੇ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਭਾਵੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾਯੇਵ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ, ਪਭਸ੍ਸਰੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਸੁਖਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਘਾਤੇਨ ਵਿਹਤਰਾਗਾਦਿਅਙ੍ਗਣਤ੍ਤਾ ਅਨਙ੍ਗਣੇ. ਅਨਙ੍ਗਣਤ੍ਤਾ ਏਵ ਚ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ. ਅਙ੍ਗਣੇਨ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਕ੍ਕਿਲਿਸ੍ਸਤਿ. ਸੁਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ ਮੁਦੁਭੂਤੇ, ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਵਸੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਞ੍ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਮੁਦੂਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਮੁਦੁਤ੍ਤਾਯੇਵ ਚ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ, ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮੇ ਕਮ੍ਮਯੋਗ੍ਗੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਮੁਦੁ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਹੋਤਿ ਸੁਦ੍ਧਨ੍ਤਮਿਵ ਸੁਵਣ੍ਣਂ. ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਚ ਸੁਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾਯੇਵ. ਯਥਾਹ ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮਿ, ਯਂ ਏਵਂ ਭਾਵਿਤਂ ਕਮ੍ਮਨਿਯਂ ਹੋਤਿ ਯਥਯਿਦਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਚਿਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧.੨੨).
ਏਤੇਸੁ ਹਿ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਭਾਵਾਦੀਸੁ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਠਿਤੇ. ਠਿਤਤ੍ਤਾਯੇਵ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ ਅਚਲੇ ਨਿਰਿਞ੍ਜਨੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਭਾਵੇਨ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਠਿਤੇ. ਸਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ. ਸਦ੍ਧਾਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਞ੍ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ, ਵੀਰਿਯਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਕੋਸਜ੍ਜੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ, ਸਤਿਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਪਮਾਦੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ, ਸਮਾਧਿਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ, ਪਞ੍ਞਾਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਅਵਿਜ੍ਜਾਯ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ, ਓਭਾਸਗਤਂ ਕਿਲੇਸਨ੍ਧਕਾਰੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ. ਇਮੇਹਿ ਛਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤੁਂ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਵਂ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਂ ਹੋਤਿ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਾਯ.
ਅਪਰੋ ਨਯੋ – ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਿਨਾ ਸਮਾਹਿਤੇ. ਨੀਵਰਣਦੂਰੀਭਾਵੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ. ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਸਮਤਿਕ੍ਕਮੇਨ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ. ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਨਿਕਾਨਂ ਪਾਪਕਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਞ੍ਚ ਅਭਾਵੇਨ ਅਨਙ੍ਗਣੇ. ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਾਯ ਅਵਚਰਾਨਂ, ਇਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਾਨਂ ਕੋਪਅਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਨਂ ਚਿਤ੍ਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵਿਗਮੇਨ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ. ਉਭਯਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਅਙ੍ਗਣਸੁਤ੍ਤਵਤ੍ਥਸੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨੇਵ (ਮ. ਨਿ. ੧.੫੭ ਆਦਯੋ, ੭੦ ਆਦਯੋ) ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਵਸਿਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮੁਦੁਭੂਤੇ. ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਭਾਵੂਪਗਮਨੇਨ ਕਮ੍ਮਨਿਯੇ. ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾ ਪਣੀਤਭਾਵੂਪਗਮੇਨ ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ, ਯਥਾ ਆਨੇਞ੍ਜਭਾਵਂ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਠਿਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਮੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਂ ਹੋਤਿ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਪਟਿਲਾਭਤ੍ਥਾਯ ਪਾਦਕਂ ਪਦਟ੍ਠਾਨਭੂਤਂ.
ਆਰੁਪ੍ਪਮਗ੍ਗਸਮਙ੍ਗੀਤਿ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਗਮਨਮਗ੍ਗੇਨ ਅਪਰਿਹੀਨੋ. ਪਪਞ੍ਚਾਯੇਵ ਪਪਞ੍ਚਸਙ੍ਖਾਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਪਪਞ੍ਚਾਯੇਵ ਪਪਞ੍ਚਸਙ੍ਖਾ.
੧੧੦. ਏਤ੍ਤਾਵਤਗ੍ਗਂ ਨੁ ਵਦਨ੍ਤਿ ਹੇਕੇ, ਯਕ੍ਖਸ੍ਸ ਸੁਦ੍ਧਿਂ ਇਧ ਪਣ੍ਡਿਤਾਸੇ. ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਤੋਤਿ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਨੁ ਇਧ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਅਗ੍ਗਂ ਸੁਦ੍ਧਿਂ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਏਤ੍ਤੋ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਅਧਿਕਞ੍ਚ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਪੁਚ੍ਛਤਿ.
ਏਤ੍ਤੋ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋਤਿ ਏਤਸ੍ਮਾ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ.
੧੧੧. ਏਤ੍ਤਾਵਤਗ੍ਗਮ੍ਪਿ ਵਦਨ੍ਤਿ ਹੇਕੇਤਿ ਏਕੇ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਪਣ੍ਡਿਤਮਾਨਿਨੋ ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਪਿ ਅਗ੍ਗਂ ਸੁਦ੍ਧਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤੇਸਂ ਪਨੇਕੇ ਸਮਯਂ ਵਦਨ੍ਤੀਤਿ ਤੇਸਞ੍ਞੇਵ ਏਕੇ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ ਸਮਯਂ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸੇ ਕੁਸਲਾਵਦਾਨਾਤਿ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸੇ ਕੁਸਲਵਾਦਾ ਸਮਾਨਾ.
ਭਵਤਜ੍ਜਿਤਾਤਿ ਭਵਤੋ ਭੀਤਾ. ਵਿਭਵਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦਨ੍ਤੀਤਿ ਉਚ੍ਛੇਦਂ ਪਟਿਚ੍ਚ ਤੁਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਸਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਮਨ੍ਤਿ ਤੇ ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਿਨੋ ਪੁਗ੍ਗਲਸ੍ਸ ਸਮਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਉਪਸਮਨ੍ਤਿ ਅਤੀਵ ਸਮਂ. ਵੂਪਸਮਨ੍ਤਿ ਸਨ੍ਤਂ. ਨਿਰੋਧਨ੍ਤਿ ਅਨੁਪ੍ਪਾਦਂ. ਪਟਿਪਸ੍ਸਦ੍ਧਿਨ੍ਤਿ ਅਪੁਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਂ.
੧੧੨. ਏਤੇ ਚ ਞਤ੍ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਏਤੇ ਚ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਿਕੇ ਸਸ੍ਸਤੁਚ੍ਛੇਦਦਿਟ੍ਠਿਯੋ ਨਿਸ੍ਸਿਤਾਤਿ ਞਤ੍ਵਾ. ਞਤ੍ਵਾ ਮੁਨੀ ਨਿਸ੍ਸਯੇ ਸੋ ਵੀਮਂਸੀਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯੇ ਚ ਞਤ੍ਵਾ ਸੋ ਵੀਮਂਸੀ ਪਣ੍ਡਿਤੋ ਬੁਦ੍ਧਮੁਨਿ. ਞਤ੍ਵਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦੁਕ੍ਖਾਨਿਚ੍ਚਾਦਿਤੋ ਧਮ੍ਮੇ ਞਤ੍ਵਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤੋ. ਭਵਾਭਵਾਯ ਨ ਸਮੇਤੀਤਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਉਪਪਤ੍ਤਿਯਾ ਨ ਸਮਾਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਪਰਾਮਸਨ੍ਤਿ ਅਪਰਾਮਸਨ੍ਤੋ. ਪਰਾਮਾਸਂ ਨਾਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਪ੍ਪਜ੍ਜੋਤਿਕਾਯ ਮਹਾਨਿਦ੍ਦੇਸਟ੍ਠਕਥਾਯ
ਕਲਹਵਿਵਾਦਸੁਤ੍ਤਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.