੯. ਅਨ੍ਤਰਾਮਲਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੮੮. ਨਵਮੇ ਅਨ੍ਤਰਾਮਲਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਅਨ੍ਤਰਾਸਦ੍ਦੋ –

‘‘ਨਦੀਤੀਰੇਸੁ ਸਣ੍ਠਾਨੇ, ਸਭਾਸੁ ਰਥਿਯਾਸੁ ਚ;

ਜਨਾ ਸਙ੍ਗਮ੍ਮ ਮਨ੍ਤੇਨ੍ਤਿ, ਮਞ੍ਚ ਤਞ੍ਚ ਕਿਮਨ੍ਤਰ’’ਨ੍ਤਿ. –

ਆਦੀਸੁ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੨੮) ਕਾਰਣੇ ਆਗਤੋ. ‘‘ਅਦ੍ਦਸਾ ਮਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਞ੍ਞਤਰਾ ਇਤ੍ਥੀ ਵਿਜ੍ਜਨ੍ਤਰਿਕਾਯ ਭਾਜਨਂ ਧੋਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੨.੧੪੯) ਖਣੇ. ‘‘ਅਪਿਚਾਯਂ ਤਪੋਦਾ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਮਹਾਨਿਰਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰਿਕਾਯ ਆਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਪਾਰਾ. ੨੩੧) ਵਿਵਰੇ.

‘‘ਪੀਤਵਤ੍ਥੇ ਪੀਤਧਜੇ, ਪੀਤਾਲਙ੍ਕਾਰਭੂਸਿਤੇ;

ਪੀਤਨ੍ਤਰਾਹਿ ਵਗ੍ਗੂਹਿ, ਅਪਿਲ਼ਨ੍ਧਾਵ ਸੋਭਸੀ’’ਤਿ. –

ਆਦੀਸੁ (ਵਿ. ਵ. ੬੫੮) ਉਤ੍ਤਰਿਸਾਟਕੇ. ‘‘ਯਸ੍ਸਨ੍ਤਰਤੋ ਨ ਸਨ੍ਤਿ ਕੋਪਾ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਉਦਾ. ੨੦) ਚਿਤ੍ਤੇ. ਇਧਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤੇ ਏਵ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਅਨ੍ਤਰੇ ਚਿਤ੍ਤੇ ਭਵਾ ਅਨ੍ਤਰਾ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਤਸ੍ਸ ਮਲਿਨਭਾਵਕਰਣਤੋ ਮਲਾ. ਤਤ੍ਥ ਮਲਂ ਨਾਮ ਦੁਵਿਧਂ – ਸਰੀਰਮਲਂ, ਚਿਤ੍ਤਮਲਨ੍ਤਿ. ਤੇਸੁ ਸਰੀਰਮਲਂ ਸੇਦਜਲ੍ਲਿਕਾਦਿ ਸਰੀਰੇ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਂ, ਤਤ੍ਥ ਲਗ੍ਗਂ ਆਗਨ੍ਤੁਕਰਜਞ੍ਚ, ਤਂ ਉਦਕੇਨਪਿ ਨੀਹਰਣੀਯਂ, ਨ ਤਥਾ ਸਂਕਿਲੇਸਿਕਂ. ਚਿਤ੍ਤਮਲਂ ਪਨ ਰਾਗਾਦਿਸਂਕਿਲੇਸਿਕਂ, ਤਂ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਹੇਵ ਨੀਹਰਣੀਯਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ ਪੋਰਾਣੇਹਿ –

‘‘ਰੂਪੇਨ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠੇਨ, ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਮਾਣਵਾ;

ਰੂਪੇ ਸੁਦ੍ਧੇ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਅਨਕ੍ਖਾਤਂ ਮਹੇਸਿਨਾ.

‘‘ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠੇਨ, ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਮਾਣਵਾ;

ਚਿਤ੍ਤੇ ਸੁਦ੍ਧੇ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਮਹੇਸਿਨਾ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩੭੩; ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੦੬);

ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਸਂਕਿਲੇਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਤ੍ਤਾ ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਵੋਦਾਨਾ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੧੦੦). ਤਸ੍ਮਾ ਭਗਵਾ ਇਧਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਮਲਵਿਸੋਧਨਾਯ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਤਯੋਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਨ੍ਤਰਾਮਲਾ’’ਤਿ ਆਹ.

ਯਥਾ ਚੇਤੇ ਲੋਭਾਦਯੋ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਮਲਿਨਭਾਵਕਰਾ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਸਂਕਿਲੇਸਵਿਧਾਯਕਾਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾਮਲਾ, ਏਵਂ ਏਕਤੋ ਭੁਞ੍ਜਿਤ੍ਵਾ, ਏਕਤੋ ਸਯਿਤ੍ਵਾ, ਓਤਾਰਗਵੇਸੀ ਅਮਿਤ੍ਤਸਤ੍ਤੁ ਵਿਯ ਚਿਤ੍ਤੇ ਏਵ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਨਾਨਾਵਿਧਅਨਤ੍ਥਾਵਹਾ, ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਦੁਕ੍ਖਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਕਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਾਅਮਿਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਮਿਤ੍ਤਪਟਿਪਕ੍ਖਤੋ ਅਮਿਤ੍ਤਾ, ਸਪਤ੍ਤਕਿਚ੍ਚਕਰਣਤੋ ਸਪਤ੍ਤਾ, ਹਿਂਸਨਤੋ ਵਧਕਾ, ਉਜੁਵਿਪਚ੍ਚਨੀਕਤੋ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥਿਕਾ.

ਤਤ੍ਥ ਦ੍ਵੀਹਿ ਆਕਾਰੇਹਿ ਲੋਭਾਦੀਨਂ ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵੇਰੀਪੁਗ੍ਗਲੋ ਹਿ ਅਨ੍ਤਰਂ ਲਭਮਾਨੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵੇਰਿਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥੇਨ ਵਾ ਸੀਸਂ ਪਾਤੇਤਿ, ਉਪਾਯੇਨ ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਅਨਤ੍ਥਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ. ਇਮੇ ਚ ਲੋਭਾਦਯੋ ਪਞ੍ਞਾਸਿਰਪਾਤਨੇਨ ਯੋਨਿਸਮ੍ਪਟਿਪਾਦਨੇਨ ਚ ਤਾਦਿਸਂ ਤਤੋ ਬਲਵਤਰਂ ਅਨਤ੍ਥਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਨ੍ਤਿ. ਕਥਂ? ਚਕ੍ਖੁਦ੍ਵਾਰਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਇਟ੍ਠਾਦੀਸੁ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਆਪਾਥਗਤੇਸੁ ਯਥਾਰਹਂ ਤਾਨਿ ਆਰਬ੍ਭ ਲੋਭਾਦਯੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਏਤ੍ਤਾਵਤਾਸ੍ਸ ਪਞ੍ਞਾਸਿਰਂ ਪਾਤਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ. ਸੋਤਦ੍ਵਾਰਾਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਏਵਂ ਤਾਵ ਪਞ੍ਞਾਸਿਰਪਾਤਨਤੋ ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਸਦਿਸਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਲੋਭਾਦਯੋ ਪਨ ਕਮ੍ਮਨਿਦਾਨਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਣ੍ਡਜਾਦਿਭੇਦਾ ਚਤਸ੍ਸੋ ਯੋਨਿਯੋ ਉਪਨੇਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਯੋਨਿਉਪਗਮਨਮੂਲਕਾਨਿ ਪਞ੍ਚਵੀਸਤਿ ਮਹਾਭਯਾਨਿ ਦ੍ਵਤ੍ਤਿਂਸ ਕਮ੍ਮਕਰਣਾਨਿ ਚ ਆਗਤਾਨੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਯੋਨਿਸਮ੍ਪਟਿਪਾਦਨਤੋਪਿ ਨੇਸਂ ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਸਦਿਸਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਤਿ ਲੋਭਾਦਯੋ ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਸਦਿਸਤਾਯ ਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਭੂਤਤਾਯ ਚ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਾਅਮਿਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਅਪਿਚ ਅਮਿਤ੍ਤੇਹਿ ਕਾਤੁਂ ਅਸਕ੍ਕੁਣੇਯ੍ਯਂ ਲੋਭਾਦਯੋ ਕਰੋਨ੍ਤਿ, ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵੋ ਚ ਲੋਭਾਦੀਹਿ ਜਾਯਤੀਤਿ ਤੇਸਂ ਅਮਿਤ੍ਤਾਦਿਭਾਵੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਦਿਸੋ ਦਿਸਂ ਯਨ੍ਤਂ ਕਯਿਰਾ, ਵੇਰੀ ਵਾ ਪਨ ਵੇਰਿਨਂ;

ਮਿਚ੍ਛਾਪਣਿਹਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਪਾਪਿਯੋ ਨਂ ਤਤੋ ਕਰੇ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੪੨; ਉਦਾ. ੩੩);

ਗਾਥਾਸੁ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰੇਸਞ੍ਚ ਅਨਤ੍ਥਂ ਜਨੇਤੀਤਿ ਅਨਤ੍ਥਜਨਨੋ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਯਦਪਿ ਲੁਦ੍ਧੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਮਨਸਾ ਤਦਪਿ ਅਕੁਸਲਂ; ਯਦਪਿ ਲੁਦ੍ਧੋ ਲੋਭੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਪਰਸ੍ਸ ਅਸਤਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ ਵਧੇਨ ਵਾ ਬਨ੍ਧੇਨ ਵਾ ਜਾਨਿਯਾ ਵਾ ਗਰਹਾਯ ਵਾ ਪਬ੍ਬਾਜਨਾਯ ਵਾ ਬਲਵਮ੍ਹਿ ਬਲਤ੍ਥੋ ਇਤਿ, ਤਦਪਿ ਅਕੁਸਲਂ, ਇਤਿਸ੍ਸਮੇ ਲੋਭਜਾ ਲੋਭਨਿਦਾਨਾ ਲੋਭਸਮੁਦਯਾ ਲੋਭਪਚ੍ਚਯਾ ਅਨੇਕੇ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੭੦).

ਅਪਰਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਂ –

‘‘ਰਤ੍ਤੋ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰਾਗੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ, ਪਰਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ, ਉਭਯਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ, ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੫੪).

ਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਕੋਪਨੋਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸਙ੍ਖੋਭਨੋ. ਲੋਭੋ ਹਿ ਲੋਭਨੀਯੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਖੋਭੇਨ੍ਤੋ ਪਕੋਪੇਨ੍ਤੋ ਵਿਪਰਿਣਾਮੇਨ੍ਤੋ ਵਿਕਾਰਂ ਆਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ, ਪਸਾਦਾਦਿਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਤੁਂ ਨ ਦੇਤਿ. ਭਯਮਨ੍ਤਰਤੋ ਜਾਤਂ, ਤਂ ਜਨੋ ਨਾਵਬੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਤਂ ਲੋਭਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਨ੍ਤਰਤੋ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤੇਯੇਵ ਜਾਤਂ ਅਨਤ੍ਥਜਨਨਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਕੋਪਨਾਦਿਂ ਭਯਂ ਭਯਹੇਤੁਂ ਅਯਂ ਬਾਲਮਹਾਜਨੋ ਨਾਵਬੁਜ੍ਝਤਿ ਨ ਜਾਨਾਤੀਤਿ.

ਲੁਦ੍ਧੋ ਅਤ੍ਥਂ ਨ ਜਾਨਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਪਰਤ੍ਥਾਦਿਭੇਦਂ ਅਤ੍ਥਂ ਹਿਤਂ ਲੁਦ੍ਧਪੁਗ੍ਗਲੋ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ. ਧਮ੍ਮਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਲੁਦ੍ਧੋ ਲੋਭੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਨ ਪਸ੍ਸਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤੋ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਪਗੇਵ ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਂ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ –

‘‘ਰਤ੍ਤੋ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਰਾਗੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਪਰਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਉਭਯਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੫੫).

ਅਨ੍ਧਤਮਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਧਭਾਵਕਰਂ ਤਮਂ. ਯਨ੍ਤਿ ਯਤ੍ਥ. ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਹਿ ਏਤਂ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਮਿਂ ਕਾਲੇ ਲੋਭੋ ਸਹਤੇ ਅਭਿਭਵਤਿ ਨਰਂ, ਅਨ੍ਧਤਮਂ ਤਦਾ ਹੋਤੀਤਿ. ਯਨ੍ਤਿ ਵਾ ਕਾਰਣਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਮਾ ਲੋਭੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਮਾਨੋ ਨਰਂ ਸਹਤੇ ਅਭਿਭਵਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਨ੍ਧਤਮਂ ਤਦਾ ਹੋਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ, ਯ-ਤ-ਸਦ੍ਦਾਨਂ ਏਕਨ੍ਤਸਮ੍ਬਨ੍ਧਭਾਵਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਯਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਾਪਰਾਮਸਨਂ, ‘‘ਲੋਭੋ ਸਹਤੇ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ਲੋਭਸ੍ਸ ਸਹਨਂ ਅਭਿਭਵਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਏਤਂ ਅਨ੍ਧਭਾਵਕਰਸ੍ਸ ਤਮਸ੍ਸ ਗਮਨਂ ਉਪ੍ਪਾਦੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਯਂ ਨਰਂ ਲੋਭੋ ਸਹਤੇ ਅਭਿਭਵਤਿ, ਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਧਤਮਂ ਤਦਾ ਹੋਤਿ, ਤਤੋ ਚ ਲੁਦ੍ਧੋ ਅਤ੍ਥਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ, ਲੁਦ੍ਧੋ ਧਮ੍ਮਂ ਨ ਪਸ੍ਸਤੀਤਿ ਏਵਮੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.

ਯੋ ਚ ਲੋਭਂ ਪਹਨ੍ਤ੍ਵਾਨਾਤਿ ਯੋ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗੇ ਤਦਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਸੇਨ ਚ ਯਥਾਰਹਂ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਹਿ ਲੋਭਂ ਪਜਹਿਤ੍ਵਾ ਤਥਾ ਪਜਹਨਹੇਤੁ ਲੋਭਨੇਯ੍ਯੇ ਦਿਬ੍ਬੇਪਿ ਰੂਪਾਦਿਕੇ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਨ ਲੁਬ੍ਭਤਿ, ਬਲਵਵਿਪਸ੍ਸਨਾਨੁਭਾਵੇਨ ਲੋਭੋ ਪਹੀਯਤੇ ਤਮ੍ਹਾਤਿ ਤਸ੍ਮਾ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇਨ ਲੋਭੋ ਪਹੀਯਤਿ ਪਜਹੀਯਤਿ, ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਪਰਿਚ੍ਚਜੀਯਤਿ. ਯਥਾ ਕਿਂ? ਉਦਬਿਨ੍ਦੂਵ ਪੋਕ੍ਖਰਾਤਿ ਪਦੁਮਿਨਿਪਣ੍ਣਤੋ ਉਦਕਬਿਨ੍ਦੁ ਵਿਯ. ਸੇਸਗਾਥਾਨਮ੍ਪਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.

ਤਥਾ ਦੋਸਸ੍ਸ –

‘‘ਯਦਪਿ ਦੁਟ੍ਠੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਮਨਸਾ ਤਦਪਿ ਅਕੁਸਲਂ; ਯਦਪਿ ਦੁਟ੍ਠੋ ਦੋਸੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਪਰਸ੍ਸ ਅਸਤਾ ਦੁਕ੍ਖਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ ਵਧੇਨ ਵਾ ਬਨ੍ਧੇਨ ਵਾ ਜਾਨਿਯਾ ਵਾ ਗਰਹਾਯ ਵਾ ਪਬ੍ਬਾਜਨਾਯ ਵਾ ਬਲਵਮ੍ਹਿ ਬਲਤ੍ਥੋ ਇਤਿ, ਤਦਪਿ ਅਕੁਸਲਂ. ਇਤਿਸ੍ਸਮੇ ਦੋਸਜਾ ਦੋਸਨਿਦਾਨਾ ਦੋਸਸਮੁਦਯਾ ਦੋਸਪਚ੍ਚਯਾ ਅਨੇਕੇ ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੭੦).

ਤਥਾ –

‘‘ਦੁਟ੍ਠੋ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਦੋਸੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ, ਪਰਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ, ਉਭਯਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤਿ ਚੇਤਸਿਕਮ੍ਪਿ ਦੁਕ੍ਖਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਂ ਪਟਿਸਂਵੇਦੇਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੫੫).

ਤਥਾ –

‘‘ਦੁਟ੍ਠੋ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਦੋਸੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਪਰਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤਿ, ਉਭਯਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾ ਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੩.੫੫) –

ਆਦਿਸੁਤ੍ਤਪਦਾਨੁਸਾਰੇਨ ਅਨਤ੍ਥਜਨਨਤਾ ਅਤ੍ਥਹਾਨਿਹੇਤੁਤਾ ਚ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਤਥਾ ਮੋਹਸ੍ਸ ‘‘ਯਦਪਿ ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰੋਤਿ ਕਾਯੇਨ ਵਾਚਾਯ ਮਨਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੩.੭੦), ‘‘ਮੂਲ਼੍ਹੋ ਖੋ, ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣ, ਮੋਹੇਨ ਅਭਿਭੂਤੋ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਚਿਤ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਬ੍ਯਾਬਾਧਾਯਪਿ ਚੇਤੇਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ(ਅ. ਨਿ. ੩.੫੫), ‘‘ਅਤ੍ਤਤ੍ਥਮ੍ਪਿ ਯਥਾਭੂਤਂ ਨ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਅ. ਨਿ. ੩.੫੫) ਚ ਆਗਤਸੁਤ੍ਤਪਦਾਨੁਸਾਰੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ.

ਤਾਲਪਕ੍ਕਂਵ ਬਨ੍ਧਨਾਤਿ ਤਾਲਫਲਂ ਵਿਯ ਉਸੁਮੁਪ੍ਪਾਦੇਨ ਵਣ੍ਟਤੋ, ਤਤਿਯਮਗ੍ਗਞਾਣੁਪ੍ਪਾਦੇਨ ਤਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਤੋ ਦੋਸੋ ਪਹੀਯਤਿ, ਪਰਿਚ੍ਚਜੀਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਮੋਹਂ ਵਿਹਨ੍ਤਿ ਸੋ ਸਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਸੋ ਅਰਿਯਪੁਗ੍ਗਲੋ ਸਬ੍ਬਂ ਅਨਵਸੇਸਂ ਮੋਹਂ ਚਤੁਤ੍ਥਮਗ੍ਗੇਨ ਵਿਹਨ੍ਤਿ ਵਿਧਮਤਿ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤਿ. ਆਦਿਚ੍ਚੋਵੁਦਯਂ ਤਮਨ੍ਤਿ ਆਦਿਚ੍ਚੋ ਵਿਯ ਉਦਯਂ ਉਗ੍ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੋ ਤਮਂ ਅਨ੍ਧਕਾਰਂ.

ਨਵਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.