੭. ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪਟਿਪਨ੍ਨਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੮੬. ਸਤ੍ਤਮੇ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਧਮ੍ਮੋ ਨਾਮ ਨਵਵਿਧੋ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮੋ, ਤਸ੍ਸ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਅਨੁਧਮ੍ਮੋ ਸੀਲਵਿਸੁਦ੍ਧਿਆਦਿ ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਪਟਿਪਦਾਧਮ੍ਮੋ, ਤਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸ. ਅਯਮਨੁਧਮ੍ਮੋ ਹੋਤੀਤਿ ਅਯਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਸਭਾਵੋ ਪਤਿਰੂਪਸਭਾਵੋ ਹੋਤਿ. ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਾਯਾਤਿ ਕਥਨਾਯ. ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪਟਿਪਨ੍ਨੋਯਨ੍ਤਿ ਯਨ੍ਤਿ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਪਚ੍ਚਤ੍ਤਵਚਨਂ. ਇਦਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ – ਯੇਨ ਅਨੁਧਮ੍ਮੇਨ ਤਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨੋਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰਮਾਨੋ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਬ੍ਯਾਕਰੋਨ੍ਤੋ ਨਾਮ ਸਿਯਾ, ਨ ਤਤੋਨਿਦਾਨਂ ਵਿਞ੍ਞੂਹਿ ਗਰਹਿਤਬ੍ਬੋ ਸਿਯਾਤਿ. ਯਨ੍ਤਿ ਵਾ ਕਿਰਿਯਾਪਰਾਮਸਨਂ, ਤੇਨੇਤਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ ‘‘ਯਦਿਦਂ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸੇਵ ਭਾਸਨਂ, ਧਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਸ੍ਸੇਵ ਚ ਵਿਤਕ੍ਕਨਂ ਤਦੁਭਯਾਭਾਵੇ ਞਾਣੁਪੇਕ੍ਖਾਯ, ਅਯਂ ਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪਟਿਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਤਥਾਰੂਪੋ ਅਯਨ੍ਤਿ ਕਥਨਾਯਾਨੁਰੂਪਹੇਤੁ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਕਾਰਣਂ. ਭਾਸਮਾਨੋ ਧਮ੍ਮਂਯੇਵ ਭਾਸੇਯ੍ਯਾਤਿ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਚੇ ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਧਮ੍ਮਂਯੇਵ ਕਥੇਯ੍ਯ, ਨ ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖਮਹਿਚ੍ਛਤਾਦਿਅਧਮ੍ਮਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਯਾਯਂ ਕਥਾ ਅਭਿਸਲ੍ਲੇਖਿਕਾ ਚੇਤੋਵਿਵਰਣਸਪ੍ਪਾਯਾ ਏਕਨ੍ਤਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ ਵਿਰਾਗਾਯ ਨਿਰੋਧਾਯ ਉਪਸਮਾਯ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਬੋਧਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਕਥਾ, ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਕਥਾ, ਪਵਿਵੇਕਕਥਾ, ਅਸਂਸਗ੍ਗਕਥਾ, ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਕਥਾ, ਸੀਲਕਥਾ, ਸਮਾਧਿਕਥਾ, ਪਞ੍ਞਾਕਥਾ, ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਕਥਾ, ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਕਥਾ, ਏਵਰੂਪਾਯ ਕਥਾਯ ਨਿਕਾਮਲਾਭੀ ਹੋਤਿ ਅਕਿਚ੍ਛਲਾਭੀ ਅਕਸਿਰਲਾਭੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੯.੩; ਉਦਾ. ੩੧).

ਅਭਿਸਲ੍ਲੇਖਿਕਾਯ ਕਥਾਯ ਲਾਭੀ ਏਵ ਹਿ ਤਂ ਭਾਸੇਯ੍ਯ. ਏਤੇਨ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਦਾ ਦਸ੍ਸਿਤਾ.

ਧਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਂ ਧਮ੍ਮਤੋ ਅਨਪੇਤਂ ਵਿਤਕ੍ਕਯਤੋ ‘‘ਸੀਲਾਦਿਪਟਿਪਦਂ ਪਰਿਪੂਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਉਪਰੂਪਰਿ ਉਸ੍ਸਾਹੋ ਅਭਿਵਡ੍ਢਿਸ੍ਸਤਿ. ਸੋ ਪਨ ਵਿਤਕ੍ਕੋ ਸੀਲਾਦੀਨਂ ਅਨੁਪਕਾਰਧਮ੍ਮੇ ਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਉਪਕਾਰਧਮ੍ਮੇ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਨਵਸੇਨ ਹਾਨਭਾਗਿਯਭਾਵਂ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਿਭਾਗਿਯਭਾਵੇਪਿ ਅਟ੍ਠਤ੍ਵਾ ਵਿਸੇਸਭਾਗਿਯਤਂ ਨਿਬ੍ਬੇਧਭਾਗਿਯਤਞ੍ਚ ਪਾਪਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ਅਨੇਕਪ੍ਪਭੇਦੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਨੋ ਅਧਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਨ੍ਤਿ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਂ ਨੋ ਵਿਤਕ੍ਕੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਦੁਭਯਂ ਵਾ ਪਨਾਤਿ ਯਦੇਤਂ ਪਰੇਸਂ ਅਨੁਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਭਾਸਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਗ੍ਗਹਣਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਨਞ੍ਚ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਥ ਵਾ ਪਨ ਤਂ ਉਭਯਂ ਅਭਿਨਿਵਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਕਤ੍ਵਾ. ਉਪੇਕ੍ਖਕੋਤਿ ਤਥਾਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਉਦਾਸੀਨੋ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਮੇਵ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਸਮਥਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯਮੇਵ ਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਮ੍ਪਿ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥਪਿ ਸਙ੍ਖਾਰੁਪੇਕ੍ਖਾਞਾਣਵਸੇਨ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ ਯਾਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਞਾਣਂ ਮਗ੍ਗੇਨ ਘਟੀਯਤਿ, ਤਾਵ ਯਥਾ ਤਂ ਤਿਕ੍ਖਂ ਸੂਰਂ ਪਸਨ੍ਨਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਹਤਿ, ਤਥਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ ਸਤੋ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋਤਿ.

ਗਾਥਾਸੁ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਧਮ੍ਮੋ ਆਰਮਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਆਰਾਮੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਧਮ੍ਮਾਰਾਮੋ. ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਰਤੋਤਿ ਧਮ੍ਮਰਤੋ. ਤਸ੍ਸੇਵ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਵਿਚਿਨ੍ਤਨਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਵਿਚਿਨ੍ਤਯਂ ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ, ਮਨਸਿ ਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤਿ ਤਮੇਵ ਧਮ੍ਮਂ ਉਪਰੂਪਰਿਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਵਿਮੁਤ੍ਤਾਯਤਨਸੀਸੇ ਠਤ੍ਵਾ ਪਰੇਸਂ ਦੇਸਨਾਵਸੇਨ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮੋ ਆਰਮਿਤਬ੍ਬਟ੍ਠੇਨ ਆਰਾਮੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਧਮ੍ਮਾਰਾਮੋ. ਤਥੇਵ ਤਸ੍ਮਿਂ ਧਮ੍ਮੇ ਰਤੋ ਅਭਿਰਤੋਤਿ ਧਮ੍ਮਰਤੋ. ਤੇਸਂਯੇਵ ਸੀਲਾਦਿਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਿਯੋ ਸਮਨ੍ਵੇਸਨ੍ਤੋ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਾਦੀਨਂ ਓਕਾਸਂ ਅਦਤ੍ਵਾ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾਦਿਧਮ੍ਮਂਯੇਵ ਅਨੁਵਿਚਿਨ੍ਤਨਤੋ ਧਮ੍ਮਂ ਅਨੁਵਿਚਿਨ੍ਤਯਂ. ਤਦੁਭਯਂ ਵਾ ਪਨ ਓਲ਼ਾਰਿਕਤੋ ਦਹਨ੍ਤੋ ਅਜ੍ਝੁਪੇਕ੍ਖਿਤ੍ਵਾ ਸਮਥਵਿਪਸ੍ਸਨਾਧਮ੍ਮਮੇਵ ਉਪਰੂਪਰਿ ਭਾਵਨਾਵਸੇਨ ਅਨੁਸ੍ਸਰਨ੍ਤੋ ਅਨੁਬ੍ਰੂਹਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ. ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਾਤਿ ਸਤ੍ਤਤਿਂਸਪ੍ਪਭੇਦਾ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਧਮ੍ਮਾ ਨਵਵਿਧਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾ ਚ ਨ ਪਰਿਹਾਯਤਿ, ਨ ਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਤਂ ਅਧਿਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਇਦਾਨਿ ਤਸ੍ਸ ਅਨੁਸ੍ਸਰਣਵਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਚਰਂ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਚਰਂ ਵਾਤਿ ਭਿਕ੍ਖਾਚਾਰਵਸੇਨ ਚਙ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਚ ਚਰਨ੍ਤੋ ਵਾ. ਯਦਿ ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤੋ ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਵਾ, ਉਦ ਵਾ ਸਯਨ੍ਤਿ ਸਯਨ੍ਤੋ ਵਾ. ਏਵਂ ਚਤੂਸੁਪਿ ਇਰਿਯਾਪਥੇਸੁ. ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਸਮਯਂ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਸਙ੍ਖਾਤੇ ਗੋਚਰਜ੍ਝਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਰਾਗਾਦਿਕਿਲੇਸਾਨਂ ਵੂਪਸਮਨਵਸੇਨ ਪਜਹਨਵਸੇਨ ਸਮਯਂ ਸਮੇਨ੍ਤੋ. ਸਨ੍ਤਿਮੇਵਾਧਿਗਚ੍ਛਤੀਤਿ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਨ੍ਤਿਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਪਾਪੁਣਾਤੀਤਿ.

ਸਤ੍ਤਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.