੭. ਦੁਤਿਯਸੇਖਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ

੧੭. ਸਤ੍ਤਮੇ ਬਾਹਿਰਨ੍ਤਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਸਨ੍ਤਾਨਤੋ ਬਹਿ ਭਵਂ. ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਸੀਲਾਦਿਗੁਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਅਘਸ੍ਸ ਘਾਤਾ, ਹਿਤਸ੍ਸ ਵਿਧਾਤਾ ਸਬ੍ਬਾਕਾਰੇਨ ਉਪਕਾਰਕੋ ਮਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾ. ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ ਪਕਤਿਯਾ ਸਦ੍ਧਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਸੀਲਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸੁਤਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚਾਗਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਤਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ. ਤਤ੍ਥ ਸਦ੍ਧਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਦ੍ਦਹਤਿ ਤਥਾਗਤਸ੍ਸ ਬੋਧਿਂ, ਤੇਨ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੋਧਿਹੇਤੁਭੂਤਂ ਸਤ੍ਤੇਸੁ ਹਿਤਸੁਖੇਸਿਤਂ ਨ ਪਰਿਚ੍ਚਜਤਿ, ਸੀਲਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀਨਂ ਪਿਯੋ ਹੋਤਿ ਗਰੁ ਚ ਭਾਵਨੀਯੋ ਚੋਦਕੋ ਪਾਪਗਰਹੀ ਵਤ੍ਤਾ ਵਚਨਕ੍ਖਮੋ, ਸੁਤਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਖਨ੍ਧਾਯਤਨਸਚ੍ਚਪਟਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਾਦਾਦਿਕਾਨਂ ਗਮ੍ਭੀਰਾਨਂ ਕਥਾਨਂ ਕਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ, ਚਾਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛੋ ਹੋਤਿ ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠੋ ਪਵਿਵਿਤ੍ਤੋ ਅਸਂਸਟ੍ਠੋ, ਵੀਰਿਯਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਰੇਸਞ੍ਚ ਹਿਤਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਹੋਤਿ, ਸਤਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਉਪਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸਤਿ ਹੋਤਿ ਪਰਮੇਨ ਸਤਿਨੇਪਕ੍ਕੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਚਿਰਕਤਮ੍ਪਿ ਚਿਰਭਾਸਿਤਮ੍ਪਿ ਸਰਿਤਾ ਅਨੁਸ੍ਸਰਿਤਾ, ਸਮਾਧਿਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤੋ ਹੋਤਿ ਸਮਾਹਿਤੋ ਏਕਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੋ, ਪਞ੍ਞਾਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਵਿਪਰੀਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ. ਸੋ ਸਤਿਯਾ ਕੁਸਲਾਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਿਯੋ ਸਮਨ੍ਵੇਸਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਹਿਤਸੁਖਂ ਯਥਾਭੂਤਂ ਜਾਨਿਤ੍ਵਾ ਸਮਾਧਿਨਾ ਤਤ੍ਥ ਅਬ੍ਯਗ੍ਗਚਿਤ੍ਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵੀਰਿਯੇਨ ਸਤ੍ਤੇ ਅਹਿਤਤੋ ਨਿਸੇਧੇਤ੍ਵਾ ਏਕਨ੍ਤਹਿਤੇ ਨਿਯੋਜੇਤਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ –

‘‘ਪਿਯੋ ਗਰੁ ਭਾਵਨੀਯੋ, ਵਤ੍ਤਾ ਚ ਵਚਨਕ੍ਖਮੋ;

ਗਮ੍ਭੀਰਞ੍ਚ ਕਥਂ ਕਤ੍ਤਾ, ਨੋ ਚਾਟ੍ਠਾਨੇ ਨਿਯੋਜਕੋ’’ਤਿ. (ਨੇਤ੍ਤਿ. ੧੧੩);

ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕੁਸਲਂ ਪਜਹਤਿ, ਕੁਸਲਂ ਭਾਵੇਤੀਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਕਤਾਞਾਣਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਦ੍ਧਂ ਫਾਤਿਂ ਕਰੋਤਿ, ਸਦ੍ਧਾਜਾਤੋ ਉਪਸਙ੍ਕਮਤਿ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਣਾਤਿ. ਤਂ ਧਮ੍ਮਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਤਥਾਗਤੇ ਸਦ੍ਧਂ ਪਟਿਲਭਤਿ, ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਾਪਟਿਲਾਭੇਨ ਘਰਾਵਾਸਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਅਨੁਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਚਤੁਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸੀਲਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤਿ, ਯਥਾਬਲਂ ਧੁਤਧਮ੍ਮੇ ਸਮਾਦਾਯ ਵਤ੍ਤਤਿ, ਦਸਕਥਾਵਤ੍ਥੁਲਾਭੀ ਹੋਤਿ, ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਵਿਹਰਤਿ ਉਪਟ੍ਠਿਤਸ੍ਸਤਿ ਸਮ੍ਪਜਾਨੋ ਪੁਬ੍ਬਰਤ੍ਤਾਪਰਰਤ੍ਤਂ ਬੋਧਿਪਕ੍ਖਿਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਭਾਵਨਾਨੁਯੋਗਮਨੁਯੁਤ੍ਤੋ, ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਉਸ੍ਸੁਕ੍ਕਾਪੇਤ੍ਵਾ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਅਕੁਸਲਂ ਸਮੁਚ੍ਛਿਨ੍ਦਤਿ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਚ ਕੁਸਲਂ ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਂ ਗਮੇਨ੍ਤੋ ਵਡ੍ਢੇਤਿ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹੇਤਂ –

‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਤਂ, ਮੇਘਿਯ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਪਾਟਿਕਙ੍ਖਂ ਕਲ੍ਯਾਣਸਹਾਯਸ੍ਸ ਕਲ੍ਯਾਣਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਸ੍ਸ ‘ਯਂ ਸੀਲਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਾਤਿਮੋਕ੍ਖਸਂਵਰਸਂਵੁਤੋ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਤਿ ਆਚਾਰਗੋਚਰਸਮ੍ਪਨ੍ਨੋ, ਅਣੁਮਤ੍ਤੇਸੁ ਵਜ੍ਜੇਸੁ, ਭਯਦਸ੍ਸਾਵੀ ਸਮਾਦਾਯ ਸਿਕ੍ਖਿਸ੍ਸਤਿ, ਸਿਕ੍ਖਾਪਦੇਸੁ’.

‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਤਂ…ਪੇ… ਕਲ੍ਯਾਣਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਸ੍ਸ ‘ਯਂ ਯਾਯਂ ਕਥਾ ਅਭਿਸਲ੍ਲੇਖਿਕਾ ਚੇਤੋਵਿਵਰਣਸਪ੍ਪਾਯਾ ਏਕਨ੍ਤਨਿਬ੍ਬਿਦਾਯ…ਪੇ… ਨਿਬ੍ਬਾਨਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਿਦਂ – ਅਪ੍ਪਿਚ੍ਛਕਥਾ, ਸਨ੍ਤੁਟ੍ਠਿਕਥਾ, ਪਵਿਵੇਕਕਥਾ, ਅਸਂਸਗ੍ਗਕਥਾ, ਵੀਰਿਯਾਰਮ੍ਭਕਥਾ, ਸੀਲਕਥਾ, ਸਮਾਧਿਕਥਾ…ਪੇ… ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਕਥਾ. ਏਵਰੂਪਾਯ ਕਥਾਯ ਨਿਕਾਮਲਾਭੀ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਅਕਿਚ੍ਛਲਾਭੀ ਅਕਸਿਰਲਾਭੀ’.

‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਤਂ …ਪੇ… ਕਲ੍ਯਾਣਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਸ੍ਸ ‘ਯਂ ਆਰਦ੍ਧਵੀਰਿਯੋ ਵਿਹਰਿਸ੍ਸਤਿ ਅਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਹਾਨਾਯ ਕੁਸਲਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਦਾਯ ਥਾਮਵਾ ਦਲ਼੍ਹਪਰਕ੍ਕਮੋ ਅਨਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਧੁਰੋ ਕੁਸਲੇਸੁ ਧਮ੍ਮੇਸੁ’.

‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਤਂ…ਪੇ… ਕਲ੍ਯਾਣਸਮ੍ਪਵਙ੍ਕਸ੍ਸ ‘ਯਂ ਪਞ੍ਞਵਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਉਦਯਤ੍ਥਗਾਮਿਨਿਯਾ ਪਞ੍ਞਾਯ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਅਰਿਯਾਯ ਨਿਬ੍ਬੇਧਿਕਾਯ ਸਮ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਕ੍ਖਯਗਾਮਿਨਿਯਾ’’’ਤਿ (ਉਦਾ. ੩੧).

ਏਵਂ ਸਕਲਵਟ੍ਟਦੁਕ੍ਖਪਰਿਮੁਚ੍ਚਨਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ –

‘‘ਮਮਞ੍ਹਿ, ਆਨਨ੍ਦ, ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਂ ਆਗਮ੍ਮ ਜਾਤਿਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਜਾਤਿਯਾ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਜਰਾਧਮ੍ਮਾ ਸਤ੍ਤਾ ਜਰਾਯ ਪਰਿਮੁਚ੍ਚਨ੍ਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੧੨੯).

ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ – ‘‘ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਕੁਸਲਂ ਪਜਹਤਿ, ਕੁਸਲਂ ਭਾਵੇਤੀ’’ਤਿ.

ਗਾਥਾਯ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋਤਿ ਪਤਿਸ੍ਸਵਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਸਹ ਪਤਿਸ੍ਸੇਨਾਤਿ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋ, ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਓਵਾਦਂ ਸਿਰਸਾ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਕੋ ਸੁਬ੍ਬਚੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਹਿਤਸੁਖੇ ਪਤਿਟ੍ਠਾਪਨੇਨ ਪਤਿ ਇਸੇਤੀਤਿ ਪਤਿਸ੍ਸੋ, ਓਵਾਦਦਾਯਕੋ. ਗਰੁਆਦਰਯੋਗੇਨ ਤੇਨ ਪਤਿਸ੍ਸੇਨ ਸਹ ਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਸਪ੍ਪਤਿਸ੍ਸੋ, ਗਰੂਸੁ ਗਰੁਚਿਤ੍ਤੀਕਾਰਬਹੁਲੋ. ਸਗਾਰਵੋਤਿ ਛਬ੍ਬਿਧੇਨਪਿ ਗਾਰਵੇਨ ਯੁਤ੍ਤੋ. ਕਰਂ ਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਵਚਨਨ੍ਤਿ ਕਲ੍ਯਾਣਮਿਤ੍ਤਾਨਂ ਓਵਾਦਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਯਥੋਵਾਦਂ ਪਟਿਪਜ੍ਜਨ੍ਤੋ. ਸਮ੍ਪਜਾਨੋਤਿ ਸਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨਿਯੇਨ ਸਮ੍ਪਜਞ੍ਞੇਨ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ. ਪਤਿਸ੍ਸਤੋਤਿ ਕਮ੍ਮਟ੍ਠਾਨਂ ਫਾਤਿਂ, ਗਮੇਤੁਂ ਸਮਤ੍ਥਾਯ ਸਤਿਯਾ ਪਤਿਸ੍ਸਤੋ ਸਤੋਕਾਰੀ. ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨਾਤਿ ਸੀਲਾਦਿਵਿਸੁਦ੍ਧਿਪਟਿਪਾਟਿਯਾ, ਤਤ੍ਥ ਚ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਚੇਵ ਮਗ੍ਗਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਚ. ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਨ੍ਤਿ ਕਾਮਰਾਗਸਂਯੋਜਨਾਦੀਨਂ ਸਬ੍ਬੇਸਂ ਸਂਯੋਜਨਾਨਂ ਖੇਪਨਤੋ ਸਬ੍ਬਸਂਯੋਜਨਕ੍ਖਯਸਙ੍ਖਾਤਸ੍ਸ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਸ੍ਸ ਪਰਿਯੋਸਾਨਭੂਤਂ ਅਰਹਤ੍ਤਂ, ਤਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਭੂਤਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਮੇਵ ਵਾ. ਪਾਪੁਣੇ ਅਧਿਗਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਤਿ ਇਮੇਸੁ ਦ੍ਵੀਸੁ ਸੁਤ੍ਤੇਸੁ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਪਧਾਨਙ੍ਗਂ ਨਾਮ ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.

ਸਤ੍ਤਮਸੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.