੬. ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ

ਦੁਪ੍ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਵੇਸਾਲਿਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਮਹਾਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ. ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ – ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਵਨਸਣ੍ਡੇ, ਤੇਨ ਖੋ ਪਨ ਸਮਯੇਨ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਛਣੋ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਵੇਸਾਲਿਯਾ ਤੂਰਿਯਤਾਲ਼ਿਤਵਾਦਿਤਨਿਗ੍ਘੋਸਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪਰਿਦੇਵਮਾਨੋ ਤਾਯਂ ਵੇਲਾਯਂ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ –

‘‘ਏਕਕਾ ਮਯਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਹਰਾਮ,

ਅਪਵਿਦ੍ਧਂਵ ਵਨਸ੍ਮਿਂ ਦਾਰੁਕਂ;

ਏਤਾਦਿਸਿਕਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ,

ਕੋਸੁ ਨਾਮਮ੍ਹੇਹਿ ਪਾਪਿਯੋ’’ਤਿ. (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੨੯);

ਸੋ ਕਿਰ ਵਜ੍ਜਿਰਟ੍ਠੇ ਰਾਜਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾਰੇਨ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਂ ਰਜ੍ਜਂ ਪਹਾਯ ਪਬ੍ਬਜਿਤੋ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਚਾਤੁਮਹਾਰਾਜਿਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਏਕਾਬਦ੍ਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਕਲਨਗਰੇ ਧਜਪਟਾਕਾਦੀਹਿ ਪਟਿਮਣ੍ਡਿਤੇ ਕੋਮੁਦਿਯਾ ਪੁਣ੍ਣਮਾਯ ਸਬ੍ਬਰਤ੍ਤਿਂ ਛਣਵਾਰੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਭੇਰਿਯਾਦੀਨਂ ਤੂਰਿਯਾਨਂ ਤਾਲ਼ਿਤਾਨਂ ਨਿਗ੍ਘੋਸਂ ਵੀਣਾਦੀਨਞ੍ਚ ਵਾਦਿਤਾਨਂ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਯਾਨਿ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਸਤ੍ਤ ਰਾਜਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਰਾਜਸਤਾਨਿ ਸਤ੍ਤ ਰਾਜਾਨੋ, ਤਤ੍ਤਕਾ ਏਵ ਚ ਨੇਸਂ ਉਪਰਾਜਸੇਨਾਪਤਿਆਦਯੋ, ਤੇਸੁ ਅਲਙ੍ਕਤਪਟਿਯਤ੍ਤੇਸੁ ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਕੀਲ਼ਨਤ੍ਥਾਯ ਵੀਥਿਂ ਓਤਿਣ੍ਣੇਸੁ ਸਟ੍ਠਿਹਤ੍ਥੇ ਮਹਾਚਙ੍ਕਮੇ ਚਙ੍ਕਮਮਾਨੋ ਗਗਨਮਜ੍ਝੇ ਠਿਤਂ ਪੁਣ੍ਣਚਨ੍ਦਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਚਙ੍ਕਮਕੋਟਿਯਂ ਫਲਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਠਿਤੋ ਵੇਠਨਾਲਙ੍ਕਾਰਵਿਰਹਿਤਤ੍ਤਾ ਵਨੇ ਛਡ੍ਡਿਤਦਾਰੁਕਂ ਵਿਯ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਓਲੋਕੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਅਞ੍ਞੋ ਅਮ੍ਹੇਹਿ ਲਾਮਕਤਰੋ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਪਕਤਿਯਾ ਆਰਞ੍ਞਕਾਦਿਗੁਣਯੁਤ੍ਤੋਪਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਖਣੇ ਅਨਭਿਰਤਿਯਾ ਪੀਲ਼ਿਤੋ ਏਵਮਾਹ. ਸੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਵਨਸਣ੍ਡੇ ਅਧਿਵਤ੍ਥਾਯ ਦੇਵਤਾਯ ‘‘ਇਮਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਸਂਵੇਜੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ –

‘‘ਏਕਕੋਵ ਤ੍ਵਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਵਿਹਰਸਿ, ਅਪਵਿਦ੍ਧਂਵ ਵਨਸ੍ਮਿਂ ਦਾਰੁਕਂ;

ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਬਹੁਕਾ ਪਿਹਯਨ੍ਤਿ, ਨੇਰਯਿਕਾ ਵਿਯ ਸਗ੍ਗਗਾਮਿਨ’’ਨ੍ਤਿ. (ਸਂ. ਨਿ. ੧.੨੨੯) –

ਵੁਤ੍ਤਂ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ਪੁਨਦਿਵਸੇ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਨਿਸੀਦਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਞਤ੍ਵਾ ਘਰਾਵਾਸਸ੍ਸ ਦੁਕ੍ਖਤਂ ਪਕਾਸੇਤੁਕਾਮੋ ਪਞ੍ਚ ਦੁਕ੍ਖਾਨਿ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –

੩੦੨. ‘‘ਦੁਪ੍ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਦੁਰਭਿਰਮਂ, ਦੁਰਾਵਾਸਾ ਘਰਾ ਦੁਖਾ;

ਦੁਕ੍ਖੋਸਮਾਨਸਂਵਾਸੋ, ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਤਿਤਦ੍ਧਗੂ;

ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਚਦ੍ਧਗੂ ਸਿਯਾ, ਨ ਚ ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਤਿਤੋ ਸਿਯਾ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਦੁਪ੍ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਂ ਵਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਵਾ ਭੋਗਕ੍ਖਨ੍ਧਞ੍ਚੇਵ ਞਾਤਿਪਰਿਵਟ੍ਟਞ੍ਚ ਪਹਾਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਸਾਸਨੇ ਉਰਂ ਦਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਨਾਮ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਦੁਰਭਿਰਮਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਪਬ੍ਬਜਿਤੇਨਾਪਿ ਭਿਕ੍ਖਾਚਰਿਯਾਯ ਜੀਵਿਤਵੁਤ੍ਤਿਂ ਘਟੇਨ੍ਤੇਨ ਅਪਰਿਮਾਣਸੀਲਕ੍ਖਨ੍ਧਗੋਪਨਧਮ੍ਮਾਨੁਧਮ੍ਮਪ੍ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਪੂਰਣਵਸੇਨ ਅਭਿਰਮਿਤੁਂ ਦੁਕ੍ਖਂ. ਦੁਰਾਵਾਸਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਘਰਂ ਆਵਸਨ੍ਤੇਨ ਰਾਜੂਨਂ ਰਾਜਕਿਚ੍ਚਂ, ਇਸ੍ਸਰਾਨਂ ਇਸ੍ਸਰਕਿਚ੍ਚਂ ਵਹਿਤਬ੍ਬਂ, ਪਰਿਜਨਾ ਚੇਵ ਧਮ੍ਮਿਕਾ ਸਮਣਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾ ਚ ਸਙ੍ਗਹਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਵਂ ਸਨ੍ਤੇਪਿ ਘਰਾਵਾਸੋ ਛਿਦ੍ਦਘਟੋ ਵਿਯ ਮਹਾਸਮੁਦ੍ਦੋ ਵਿਯ ਚ ਦੁਪ੍ਪੂਰੋ. ਤਸ੍ਮਾ ਘਰਾਵਾਸਾ ਨਾਮੇਤੇ ਦੁਰਾਵਾਸਾ ਦੁਕ੍ਖਾ ਆਵਸਿਤੁਂ, ਤੇਨੇਵ ਕਾਰਣੇਨ ਦੁਕ੍ਖਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਕ੍ਖੋ ਸਮਾਨਸਂਵਾਸੋਤਿ ਗਿਹਿਨੋ ਵਾ ਹਿ ਯੇ ਜਾਤਿਗੋਤ੍ਤਕੁਲਭੋਗੇਹਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਵਾ ਸੀਲਾਚਾਰਬਾਹੁਸਚ੍ਚਾਦੀਹਿ ਸਮਾਨਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਕੋਸਿ ਤ੍ਵਂ, ਕੋਸ੍ਮਿ ਅਹ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਨਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਧਿਕਰਣਪਸੁਤਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤੇ ਅਸਮਾਨਾ ਨਾਮ, ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਂਵਾਸੋ ਦੁਕ੍ਖੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਤਿਤਦ੍ਧਗੂਤਿ ਯੇ ਵਟ੍ਟਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਪਟਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਅਦ੍ਧਗੂ, ਤੇ ਦੁਕ੍ਖੇ ਅਨੁਪਤਿਤਾਵ. ਤਸ੍ਮਾ ਨ ਚਦ੍ਧਗੂਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਦੁਕ੍ਖਾਨੁਪਤਿਤਭਾਵੋਪਿ ਦੁਕ੍ਖੋ ਅਦ੍ਧਗੂਭਾਵੋਪਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਵਟ੍ਟਸਙ੍ਖਾਤਂ ਅਦ੍ਧਾਨਂ ਗਮਨਤਾਯ ਅਦ੍ਧਗੂ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰੇਨ ਦੁਕ੍ਖੇਨ ਅਨੁਪਤਿਤੋਪਿ ਨ ਭਵੇਯ੍ਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਪਞ੍ਚਸੁ ਠਾਨੇਸੁ ਦਸ੍ਸਿਤੇ ਦੁਕ੍ਖੇ ਨਿਬ੍ਬਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਪਞ੍ਚੋਰਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਿ ਪਞ੍ਚ ਉਦ੍ਧਮ੍ਭਾਗਿਯਾਨਿ ਸਂਯੋਜਨਾਨਿ ਪਦਾਲੇਤ੍ਵਾ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹੀਤਿ.

ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਭਿਕ੍ਖੁਵਤ੍ਥੁ ਛਟ੍ਠਂ.