੮. ਤਿਤ੍ਥਿਯਵਤ੍ਥੁ

ਨ ਮੋਨੇਨਾਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਤਿਤ੍ਥਿਯੇ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.

ਤੇ ਕਿਰ ਭੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ‘‘ਖੇਮਂ ਹੋਤੁ, ਸੁਖਂ ਹੋਤੁ, ਆਯੁ ਵਡ੍ਢਤੁ, ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਨਾਮ ਕਲਲਂ ਅਤ੍ਥਿ, ਅਸੁਕਟ੍ਠਾਨੇ ਨਾਮ ਕਣ੍ਟਕੋ ਅਤ੍ਥਿ, ਏਵਰੂਪਂ ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਮਙ੍ਗਲਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਨ ਪਠਮਬੋਧਿਯਂ ਅਨੁਮੋਦਨਾਦੀਨਂ ਅਨਨੁਞ੍ਞਾਤਕਾਲੇ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗੇ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨਂ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਅਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤਿ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ‘‘ਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਾ ਮਙ੍ਗਲਂ ਸੁਣਾਮ, ਭਦ੍ਦਨ੍ਤਾ ਪਨ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤਾ ਪਕ੍ਕਮਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਉਜ੍ਝਾਯਿਂਸੁ. ਭਿਕ੍ਖੂ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸਤ੍ਥੁ ਆਰੋਚੇਸੁਂ. ਸਤ੍ਥਾ, ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਾਦੀਸੁ ਯਥਾਸੁਖਂ ਅਨੁਮੋਦਨਂ ਕਰੋਥ, ਉਪਨਿਸਿਨ੍ਨਕਥਂ ਕਰੋਥ, ਧਮ੍ਮਂ ਕਥੇਥਾ’’ਤਿ ਅਨੁਜਾਨਿ. ਤੇ ਤਥਾ ਕਰਿਂਸੁ. ਮਨੁਸ੍ਸਾ ਅਨੁਮੋਦਨਾਦੀਨਿ ਸੁਣਨ੍ਤਾ ਉਸ੍ਸਾਹਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਸਕ੍ਕਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ. ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਨ ‘‘ਮਯਂ ਮੁਨਿਨੋ ਮੋਨਂ ਕਰੋਮ, ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਸਾਵਕਾ ਭਤ੍ਤਗ੍ਗਾਦੀਸੁ ਮਹਾਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਉਜ੍ਝਾਯਿਂਸੁ.

ਸਤ੍ਥਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਸੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵਮਤ੍ਤੇਨ ‘ਮੁਨੀ’ਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਏਕਚ੍ਚੇ ਹਿ ਅਜਾਨਨ੍ਤਾ ਨ ਕਥੇਨ੍ਤਿ, ਏਕਚ੍ਚੇ ਅਵਿਸਾਰਦਤਾਯ, ਏਕਚ੍ਚੇ ‘ਮਾ ਨੋ ਇਮਂ ਅਤਿਸਯਤ੍ਥਂ ਅਞ੍ਞੇ ਜਾਨਿਂਸੂ’ਤਿ ਮਚ੍ਛੇਰੇਨ. ਤਸ੍ਮਾ ਮੋਨਮਤ੍ਤੇਨ ਮੁਨਿ ਨ ਹੋਤਿ, ਪਾਪਵੂਪਸਮੇਨ ਪਨ ਮੁਨਿ ਨਾਮ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਇਮਾ ਗਾਥਾ ਅਭਾਸਿ –

੨੬੮. ‘‘ਨ ਮੋਨੇਨ ਮੁਨੀ ਹੋਤਿ, ਮੂਲ਼੍ਹਰੂਪੋ ਅਵਿਦ੍ਦਸੁ;

ਯੋ ਚ ਤੁਲਂਵ ਪਗ੍ਗਯ੍ਹ, ਵਰਮਾਦਾਯ ਪਣ੍ਡਿਤੋ.

੨੬੯. ‘‘ਪਾਪਾਨਿ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤਿ, ਸ ਮੁਨੀ ਤੇਨ ਸੋ ਮੁਨਿ;

ਯੋ ਮੁਨਾਤਿ ਉਭੋ ਲੋਕੇ, ਮੁਨਿ ਤੇਨ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਨ ਮੋਨੇਨਾਤਿ ਕਾਮਞ੍ਹਿ ਮੋਨੇਯ੍ਯਪਟਿਪਦਾਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਮਗ੍ਗਞਾਣਮੋਨੇਨ ਮੁਨਿ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਇਧ ਪਨ ਤੁਣ੍ਹੀਭਾਵਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਮੋਨੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਮੂਲ਼੍ਹਰੂਪੋਤਿ ਤੁਚ੍ਛਰੂਪੋ. ਅਵਿਦ੍ਦਸੂਤਿ ਅਵਿਞ੍ਞੂ. ਏਵਰੂਪੋ ਹਿ ਤੁਣ੍ਹੀਭੂਤੋਪਿ ਮੁਨਿ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਮੋਨੇਨ ਮੁਨਿ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ, ਤੁਚ੍ਛਸਭਾਵੋ ਪਨ ਅਵਿਞ੍ਞੂ ਚ ਹੋਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਯੋ ਚ ਤੁਲਂਵ ਪਗਯ੍ਹਾਤਿ ਯਥਾ ਹਿ ਤੁਲਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤੋ ਅਤਿਰੇਕਂ ਚੇ ਹੋਤਿ, ਹਰਤਿ. ਊਨਂ ਚੇ ਹੋਤਿ, ਪਕ੍ਖਿਪਤਿ. ਏਵਮੇਵ ਯੋ ਅਤਿਰੇਕਂ ਹਰਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਪਾਪਂ ਹਰਤਿ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤਿ, ਊਨਕੇ ਪਕ੍ਖਿਪਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਕੁਸਲਂ ਪਰਿਪੂਰੇਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਪਨ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਸੀਲਸਮਾਧਿਪਞ੍ਞਾਵਿਮੁਤ੍ਤਿਵਿਮੁਤ੍ਤਿਞਾਣਦਸ੍ਸਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਵਰਂ ਉਤ੍ਤਮਮੇਵ ਆਦਾਯ ਪਾਪਾਨਿ ਅਕੁਸਲਕਮ੍ਮਾਨਿ ਪਰਿਵਜ੍ਜੇਤਿ. ਸ ਮੁਨੀਤਿ ਸੋ ਮੁਨਿ ਨਾਮਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਸੋ ਮੁਨੀਤਿ ਕਸ੍ਮਾ ਪਨ ਸੋ ਮੁਨੀਤਿ ਚੇ? ਯਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣਂ, ਤੇਨ ਸੋ ਮੁਨੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਮੁਨਾਤਿ ਉਭੋ ਲੋਕੇਤਿ ਯੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਖਨ੍ਧਾਦਿਲੋਕੇ ਤੁਲਂ ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾ ਮਿਨਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ‘‘ਇਮੇ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਿਕਾ ਖਨ੍ਧਾ, ਇਮੇ ਬਾਹਿਰਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਨਯੇਨ ਇਮੇ ਉਭੋ ਅਤ੍ਥੇ ਮੁਨਾਤਿ. ਮੁਨਿ ਤੇਨ ਪਵੁਚ੍ਚਤੀਤਿ ਤੇਨ ਕਾਰਣੇਨ ਮੁਨੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.

ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.

ਤਿਤ੍ਥਿਯਵਤ੍ਥੁ ਅਟ੍ਠਮਂ.