੧੩. ਕਿਸਾਗੋਤਮੀਵਤ੍ਥੁ

ਯੋ ਚ ਵਸ੍ਸਸਤਂ ਜੀਵੇਤਿ ਇਮਂ ਧਮ੍ਮਦੇਸਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ਜੇਤਵਨੇ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਕਿਸਾਗੋਤਮਿਂ ਆਰਬ੍ਭ ਕਥੇਸਿ.

ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਕਿਰੇਕਸ੍ਸ ਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਧਨਂ ਅਙ੍ਗਾਰਾ ਏਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਸੇਟ੍ਠਿ ਤਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਸੋਕੋ ਆਹਾਰਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਞ੍ਚਕੇ ਨਿਪਜ੍ਜਿ. ਤਸ੍ਸੇਕੋ ਸਹਾਯਕੋ ਗੇਹਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਕਸ੍ਮਾ ਸੋਚਸੀ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਿਂ ਸੁਤ੍ਵਾ, ‘‘ਸਮ੍ਮ, ਮਾ ਸੋਚਿ, ਅਹਂ ਏਕਂ ਉਪਾਯਂ ਜਾਨਾਮਿ, ਤਂ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ, ਸਮ੍ਮਾ’’ਤਿ? ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਪਣੇ ਕਿਲਞ੍ਜਂ ਪਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤੇ ਅਙ੍ਗਾਰੇ ਰਾਸਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਨਿਸੀਦ, ਆਗਤਾਗਤੇਸੁ ਮਨੁਸ੍ਸੇਸੁ ਯੇ ਏਵਂ ਵਦਨ੍ਤਿ – ‘‘ਸੇਸਜਨਾ ਵਤ੍ਥਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਅਙ੍ਗਾਰੇ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਤੇ ਵਦੇਯ੍ਯਾਸਿ – ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਂ ਅਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਕਿਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ? ਯੋ ਪਨ ਤਂ ਏਵਂ ਵਦਤਿ ‘‘ਸੇਸਜਨਾ ਵਤ੍ਥਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਪਨ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਤਂ ਵਦੇਯ੍ਯਾਸਿ ‘‘ਕਹਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਇਦ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਆਹਰ, ਤਾਵ ਨ’’ਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥੇਹਿ ਪਟਿਚ੍ਛੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਏਵਂ ਦਿਨ੍ਨਂ ਤਵ ਹਤ੍ਥੇ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਸਾ ਪਨ ਸਚੇ ਕੁਮਾਰਿਕਾ ਹੋਤਿ, ਤਵ ਗੇਹੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਨਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਧਨਂ ਤਸ੍ਸਾ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਤਾਯ ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਲਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾਸਿ. ਸਚੇ ਕੁਮਾਰਕੋ ਹੋਤਿ, ਤਵ ਗੇਹੇ ਵਯਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਧੀਤਰਂ ਤਸ੍ਸ ਦਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਧਨਂ ਨਿਯ੍ਯਾਦੇਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਦਿਨ੍ਨਂ ਵਲਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾਸੀਤਿ. ਸੋ ‘‘ਭਦ੍ਦਕੋ ਉਪਾਯੋ’’ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਪਣੇ ਅਙ੍ਗਾਰੇ ਰਾਸਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਨਿਸੀਦਿ. ਯੇ ਪਨ ਨਂ ਏਵਮਾਹਂਸੁ – ‘‘ਸੇਸਜਨਾ ਵਤ੍ਥਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤਿ, ਕਿਂ ਪਨ ਤ੍ਵਂ ਅਙ੍ਗਾਰੇ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ਤੇਸਂ ‘‘ਅਤ੍ਤਨੋ ਸਨ੍ਤਕਂ ਅਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਕਿਂ ਕਰੋਮੀ’’ਤਿ ਪਟਿਵਚਨਂ ਅਦਾਸਿ. ਅਥੇਕਾ ਗੋਤਮੀ ਨਾਮ ਕੁਮਾਰਿਕਾ ਕਿਸਸਰੀਰਤਾਯ ਕਿਸਾਗੋਤਮੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਮਾਨਾ ਪਰਿਜਿਣ੍ਣਕੁਲਸ੍ਸ ਧੀਤਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਏਕੇਨ ਕਿਚ੍ਚੇਨ ਆਪਣਦ੍ਵਾਰਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਤਂ ਸੇਟ੍ਠਿਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਵਮਾਹ – ‘‘ਕਿਂ, ਤਾਤ, ਸੇਸਜਨਾ ਵਤ੍ਥਤੇਲਮਧੁਫਾਣਿਤਾਦੀਨਿ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤਿ, ਤ੍ਵਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਂ ਵਿਕ੍ਕਿਣਨ੍ਤੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ’’ਤਿ? ‘‘ਕਹਂ, ਅਮ੍ਮ, ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣ’’ਨ੍ਤਿ? ‘‘ਨਨੁ ‘ਤ੍ਵਂ ਤਦੇਵ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਸੀ’ਤਿ, ਆਹਰ, ਤਾਵ ਨਂ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ. ਸਾ ਹਤ੍ਥਪੂਰਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਹਤ੍ਥੇਸੁ ਠਪੇਸਿ, ਤਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਮੇਵ ਅਹੋਸਿ.

ਅਥ ਨਂ ਸੇਟ੍ਠਿ ‘‘ਕਤਰਂ ਤੇ, ਅਮ੍ਮ, ਗੇਹ’’ਨ੍ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਸੁਕਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤਸ੍ਸਾ ਅਸ੍ਸਾਮਿਕਭਾਵਂ ਞਤ੍ਵਾ ਧਨਂ ਪਟਿਸਾਮੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਚਤ੍ਤਾਲੀਸਕੋਟਿਧਨਂ ਪਟਿਚ੍ਛਾਪੇਸਿ. ਸਬ੍ਬਂ ਹਿਰਞ੍ਞਸੁਵਣ੍ਣਮੇਵ ਅਹੋਸਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਗਬ੍ਭੋ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ. ਸਾ ਦਸਮਾਸਚ੍ਚਯੇਨ ਪੁਤ੍ਤਂ ਵਿਜਾਯਿ. ਸੋ ਪਦਸਾ ਗਮਨਕਾਲੇ ਕਾਲਮਕਾਸਿ. ਸਾ ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਮਰਣਤਾਯ ਤਂ ਝਾਪੇਤੁਂ ਨੀਹਰਨ੍ਤੇ ਵਾਰੇਤ੍ਵਾ ‘‘ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮੇ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਮਤਕਲ਼ੇਵਰਂ ਅਙ੍ਕੇਨਾਦਾਯ ‘‘ਅਪਿ ਨੁ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਜਾਨਾਥਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਘਰਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਵਿਚਰਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾ, ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਤ੍ਵਂ ਉਮ੍ਮਤ੍ਤਿਕਾ ਜਾਤਾ, ਮਤਕਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਵਿਚਰਸੀ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਾ ‘‘ਅਵਸ੍ਸਂ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਜਾਨਨਕਂ ਲਭਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ ਵਿਚਰਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਏਕੋ ਪਣ੍ਡਿਤਪੁਰਿਸੋ ਦਿਸ੍ਵਾ, ‘‘ਅਯਂ ਮਮ ਧੀਤਾ ਪਠਮਂ ਪੁਤ੍ਤਕਂ ਵਿਜਾਤਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਅਦਿਟ੍ਠਪੁਬ੍ਬਮਰਣਾ, ਮਯਾ ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਅਵਸ੍ਸਯੇਨ ਭਵਿਤੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ ਚਿਨ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਆਹ – ‘‘ਅਮ੍ਮ, ਅਹਂ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਨ ਜਾਨਾਮਿ, ਭੇਸਜ੍ਜਜਾਨਨਕਂ ਪਨ ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕੋ ਜਾਨਾਤਿ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ? ‘‘ਸਤ੍ਥਾ, ਅਮ੍ਮ, ਜਾਨਾਤਿ, ਗਚ੍ਛ, ਤਂ ਪੁਚ੍ਛਾਹੀ’’ਤਿ. ਸਾ ‘‘ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਾਤ, ਪੁਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਾਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਤੁਮ੍ਹੇ ਕਿਰ ਮੇ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਜਾਨਾਥ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਜਾਨਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਕਿਂ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਅਚ੍ਛਰਗ੍ਗਹਣਮਤ੍ਤੇ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕੇ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਲਭਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਭਨ੍ਤੇ’’. ‘‘ਕਸ੍ਸ ਪਨ ਗੇਹੇ ਲਦ੍ਧੁਂ ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ? ‘‘ਯਸ੍ਸ ਗੇਹੇ ਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਧੀਤਾ ਵਾ ਨ ਕੋਚਿ ਮਤਪੁਬ੍ਬੋ’’ਤਿ. ਸਾ ‘‘ਸਾਧੁ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮਤਪੁਤ੍ਤਕਂ ਅਙ੍ਕੇਨਾਦਾਯ ਅਨ੍ਤੋਗਾਮਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਪਠਮਗੇਹਸ੍ਸ ਦ੍ਵਾਰੇ ਠਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗੇਹੇ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕੋ, ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਮੇ ਭੇਸਜ੍ਜਂ ਏਤ’’ਨ੍ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਅਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ਤੇਨ ਹਿ ਦੇਥਾਤਿ. ਤੇਹਿ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕੇਸੁ ਦਿਯ੍ਯਮਾਨੇਸੁ ‘‘ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਗੇਹੇ ਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਧੀਤਾ ਵਾ ਮਤਪੁਬ੍ਬੋ ਕੋਚਿ ਨਤ੍ਥਿ, ਅਮ੍ਮਾ’’ਤਿ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਕਿਂ ਵਦੇਸਿ, ਅਮ੍ਮ? ਜੀਵਮਾਨਾ ਹਿ ਕਤਿਪਯਾ, ਮਤਕਾ ਏਵ ਬਹੁਕਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੇ ‘‘ਤੇਨ ਹਿ ਗਣ੍ਹਥ ਵੋ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕੇ, ਨੇਤਂ ਮਮ ਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਭੇਸਜ੍ਜ’’ਨ੍ਤਿ ਪਟਿਅਦਾਸਿ.

ਸਾ ਇਮਿਨਾ ਨੀਯਾਮੇਨ ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਨਂ ਪੁਚ੍ਛਨ੍ਤੀ ਵਿਚਰਿ. ਸਾ ਏਕਗੇਹੇਪਿ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕੇ ਅਗਹੇਤ੍ਵਾ ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯੇ ਚਿਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਅਹੋ ਭਾਰਿਯਂ ਕਮ੍ਮਂ, ਅਹਂ ‘ਮਮੇਵ ਪੁਤ੍ਤੋ ਮਤੋ’ਤਿ ਸਞ੍ਞਮਕਾਸਿਂ, ਸਕਲਗਾਮੇਪਿ ਪਨ ਜੀਵਨ੍ਤੇਹਿ ਮਤਕਾਵ ਬਹੁਤਰਾ’’ਤਿ. ਤਸ੍ਸਾ ਏਵਂ ਚਿਨ੍ਤਯਮਾਨਾਯ ਪੁਤ੍ਤਸਿਨੇਹਂ ਮੁਦੁਕਹਦਯਂ ਥਦ੍ਧਭਾਵਂ ਅਗਮਾਸਿ. ਸਾ ਪੁਤ੍ਤਂ ਅਰਞ੍ਞੇ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਵਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਲਦ੍ਧਾ ਤੇ ਏਕਚ੍ਛਰਮਤ੍ਤਾ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਕਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਨ ਲਦ੍ਧਾ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਕਲਗਾਮੇ ਜੀਵਨ੍ਤੇਹਿ ਮਤਕਾਵ ਬਹੁਤਰਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਨਂ ਸਤ੍ਥਾ ‘‘ਤ੍ਵਂ ‘ਮਮੇਵ ਪੁਤ੍ਤੋ ਮਤੋ’ਤਿ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖੇਸਿ, ਧੁਵਧਮ੍ਮੋ ਏਸ ਸਤ੍ਤਾਨਂ. ਮਚ੍ਚੁਰਾਜਾ ਹਿ ਸਬ੍ਬਸਤ੍ਤੇ ਅਪਰਿਪੁਣ੍ਣਜ੍ਝਾਸਯੇ ਏਵ ਮਹੋਘੋ ਵਿਯ ਪਰਿਕਡ੍ਢਮਾਨੋਯੇਵ ਅਪਾਯਸਮੁਦ੍ਦੇ ਪਕ੍ਖਿਪਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –

‘‘ਤਂ ਪੁਤ੍ਤਪਸੁਸਮ੍ਮਤ੍ਤਂ, ਬ੍ਯਾਸਤ੍ਤਮਨਸਂ ਨਰਂ;

ਸੁਤ੍ਤਂ ਗਾਮਂ ਮਹੋਘੋਵ, ਮਚ੍ਚੁ ਆਦਾਯ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ. (ਧ. ਪ. ੨੮੭);

ਗਾਥਾਪਰਿਯੋਸਾਨੇ ਕਿਸਾਗੋਤਮੀ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹਿ, ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਬਹੂ ਸੋਤਾਪਤ੍ਤਿਫਲਾਦੀਨਿ ਪਾਪੁਣਿਂਸੂਤਿ.

ਸਾ ਪਨ ਸਤ੍ਥਾਰਂ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਯਾਚਿ, ਸਤ੍ਥਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕਂ ਪੇਸੇਤ੍ਵਾ ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਸਾ ਲਦ੍ਧੂਪਸਮ੍ਪਦਾ ਕਿਸਾਗੋਤਮੀ ਥੇਰੀਤਿ ਪਞ੍ਞਾਯਿ. ਸਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਉਪੋਸਥਾਗਾਰੇ ਵਾਰਂ ਪਤ੍ਵਾ ਦੀਪਂ ਜਾਲੇਤ੍ਵਾ ਨਿਸਿਨ੍ਨਾ ਦੀਪਜਾਲਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯੋ ਚ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿਯੋ ਚ ਦਿਸ੍ਵਾ ‘‘ਏਵਮੇਵ ਇਮੇ ਸਤ੍ਤਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਚ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਏਵ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤੀ’’ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿ. ਸਤ੍ਥਾ ਗਨ੍ਧਕੁਟਿਯਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋਵ ਓਭਾਸਂ ਫਰਿਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸਾ ਸਮ੍ਮੁਖੇ ਨਿਸੀਦਿਤ੍ਵਾ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ‘‘ਏਵਮੇਵ, ਗੋਤਮਿ, ਇਮੇ ਸਤ੍ਤਾ ਦੀਪਜਾਲਾ ਵਿਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਚੇਵ ਨਿਰੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਚ, ਨਿਬ੍ਬਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਏਵ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਅਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾਨਂ ਵਸ੍ਸਸਤਂ ਜੀਵਨਤੋ ਨਿਬ੍ਬਾਨਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਸ੍ਸ ਖਣਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਜੀਵਿਤਂ ਸੇਯ੍ਯੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਅਨੁਸਨ੍ਧਿਂ ਘਟੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਗਾਥਮਾਹ –

੧੧੪. ‘‘ਯੋ ਚ ਵਸ੍ਸਸਤਂ ਜੀਵੇ, ਅਪਸ੍ਸਂ ਅਮਤਂ ਪਦਂ;

ਏਕਾਹਂ ਜੀਵਿਤਂ ਸੇਯ੍ਯੋ, ਪਸ੍ਸਤੋ ਅਮਤਂ ਪਦ’’ਨ੍ਤਿ.

ਤਤ੍ਥ ਅਮਤਂ ਪਦਨ੍ਤਿ ਮਰਣਵਿਰਹਿਤਕੋਟ੍ਠਾਸਂ, ਅਮਤਮਹਾਨਿਬ੍ਬਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਮੇਵ.

ਦੇਸਨਾਵਸਾਨੇ ਕਿਸਾਗੋਤਮੀ ਯਥਾਨਿਸਿਨ੍ਨਾਵ ਸਹ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਹਿ ਅਰਹਤ੍ਤੇ ਪਤਿਟ੍ਠਹੀਤਿ.

ਕਿਸਾਗੋਤਮੀਵਤ੍ਥੁ ਤੇਰਸਮਂ.