ਨਿਦਾਨਕਥਾ

ਯਮਕਪਾਟਿਹੀਰਾਵਸਾਨਸ੍ਮਿਞ੍ਹਿ ਭਗਵਾ ਤਿਦਸਪੁਰੇ ਪਾਰਿਚ੍ਛਤ੍ਤਕਮੂਲੇ ਪਣ੍ਡੁਕਮ੍ਬਲਸਿਲਾਯਂ ਵਸ੍ਸਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਮਾਤਰਂ ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦੇਵਪਰਿਸਾਯ ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਂ ਕਥੇਨ੍ਤੋ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਣੀਵਿਭਙ੍ਗਧਾਤੁਕਥਾਪੁਗ੍ਗਲਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿਪ੍ਪਕਰਣਾਨਿ ਦੇਸਯਿਤ੍ਵਾ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਦੇਸਨਾਯ ਵਾਰੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇ ‘‘ਅਨਾਗਤੇ ਮਮ ਸਾਵਕੋ ਮਹਾਪਞ੍ਞੋ ਮੋਗ੍ਗਲਿਪੁਤ੍ਤਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ ਨਾਮ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਸਾਸਨਮਲਂ ਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਤਤਿਯਸਙ੍ਗੀਤਿਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਮਜ੍ਝੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਸਕਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਸਤਾਨਿ ਪਰਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਸੁਤ੍ਤਸਹਸ੍ਸਂ ਸਮੋਧਾਨੇਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਪਕਰਣਂ ਭਾਜੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਤਸ੍ਸੋਕਾਸਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋ ਯਾ ਚੇਸਾ ਪੁਗ੍ਗਲਵਾਦੇ ਤਾਵ ਚਤੂਸੁ ਪਞ੍ਹੇਸੁ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਪਞ੍ਚਕਾਨਂ ਵਸੇਨ ਅਟ੍ਠਮੁਖਾ ਵਾਦਯੁਤ੍ਤਿ, ਤਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਕਥਾਮਗ੍ਗੇਸੁ ਅਸਮ੍ਪੁਣ੍ਣਭਾਣਵਾਰਮਤ੍ਤਾਯ ਤਨ੍ਤਿਯਾ ਮਾਤਿਕਂ ਠਪੇਸਿ. ਅਥਾਵਸੇਸਂ ਅਭਿਧਮ੍ਮਕਥਂ ਵਿਤ੍ਥਾਰਨਯੇਨੇਵ ਕਥੇਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਥਵਸ੍ਸੋ ਸੁਵਣ੍ਣਰਜਤਸੋਪਾਨਮਜ੍ਝੇ ਮਣਿਮਯੇਨ ਸੋਪਾਨੇਨ ਦੇਵਲੋਕਤੋ ਸਙ੍ਕਸ੍ਸਨਗਰੇ ਓਰੁਯ੍ਹ ਸਤ੍ਤਹਿਤਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਨ੍ਤੋ ਯਾਵਤਾਯੁਕਂ ਠਤ੍ਵਾ ਅਨੁਪਾਦਿਸੇਸਾਯ ਨਿਬ੍ਬਾਨਧਾਤੁਯਾ ਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਯਿ.

ਅਥਸ੍ਸ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਪ੍ਪਮੁਖੋ ਵਸੀਗਣੋ ਅਜਾਤਸਤ੍ਤੁਰਾਜਾਨਂ ਸਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਸਰੀਰਂ ਸਙ੍ਗਹਂ ਆਰੋਪੇਸਿ. ਤਤੋ ਵਸ੍ਸਸਤਸ੍ਸ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਦਸ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਦੀਪਯਿਂਸੁ. ਤਾਨਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਾਕਣ੍ਡਕਸ੍ਸ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਸ੍ਸ ਪੁਤ੍ਤੋ ਯਸਤ੍ਥੇਰੋ ਸੁਸੁਨਾਗਪੁਤ੍ਤਂ ਕਾਲਾਸੋਕਂ ਨਾਮ ਰਾਜਾਨਂ ਸਹਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵਾਦਸਨ੍ਨਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਸਤ੍ਤਥੇਰਸਤਾਨਿ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਤਾਨਿ ਦਸਵਤ੍ਥੂਨਿ ਮਦ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਸਰੀਰਂ ਸਙ੍ਗਹਂ ਆਰੋਪੇਸਿ.

ਤੇਹਿ ਪਨ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਾਹਕਤ੍ਥੇਰੇਹਿ ਨਿਗ੍ਗਹਿਤਾ ਦਸਸਹਸ੍ਸਾ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਕ੍ਖਂ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਨੁਰੂਪਂ ਦੁਬ੍ਬਲਪਕ੍ਖਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਵਿਸੁਂ ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕਾਚਰਿਯਕੁਲਂ ਨਾਮ ਅਕਂਸੁ. ਤਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਆਚਰਿਯਕੁਲਾਨਿ ਜਾਤਾਨਿ – ਗੋਕੁਲਿਕਾ ਚ ਏਕਬ੍ਯੋਹਾਰਿਕਾ ਚ. ਗੋਕੁਲਿਕਨਿਕਾਯਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰਾਨਿ ਦ੍ਵੇ ਆਚਰਿਯਕੁਲਾਨਿ ਜਾਤਾਨਿ – ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਾਦਾ ਚ ਬਾਹੁਲਿਯਾ ਚ. ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਿਕਾਤਿਪਿ ਤੇਸਂਯੇਵ ਨਾਮਂ. ਤੇਸਂਯੇਵ ਅਨ੍ਤਰੇ ਚੇਤਿਯਵਾਦਾ ਨਾਮ ਅਪਰੇ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਏਵਂ ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕਾਚਰਿਯਕੁਲਤੋ ਦੁਤਿਯੇ ਵਸ੍ਸਸਤੇ ਪਞ੍ਚਾਚਰਿਯਕੁਲਾਨਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿ. ਤਾਨਿ ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਛ ਹੋਨ੍ਤਿ.

ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਦੁਤਿਯੇ ਵਸ੍ਸਸਤੇ ਥੇਰਵਾਦਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਦ੍ਵੇ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ – ਮਹਿਸਾਸਕਾ ਚ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ ਚ. ਤਤ੍ਥ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਵਾਦਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਪਰੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ – ਧਮ੍ਮੁਤ੍ਤਰਿਯਾ, ਭਦ੍ਰਯਾਨਿਕਾ, ਛਨ੍ਨਾਗਾਰਿਕਾ, ਸਮਿਤਿਯਾਤਿ. ਪੁਨ ਤਸ੍ਮਿਂਯੇਵ ਦੁਤਿਯੇ ਵਸ੍ਸਸਤੇ ਮਹਿਸਾਸਕਵਾਦਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਿਵਾਦਾ ਧਮ੍ਮਗੁਤ੍ਤਿਕਾਤਿ ਦ੍ਵੇ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਪੁਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਿਵਾਦਕੁਲਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਕਸ੍ਸਪਿਕਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾ. ਕਸ੍ਸਪਿਕੇਸੁ ਭਿਨ੍ਨੇਸੁ ਅਪਰੇ ਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਕਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾ. ਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਕੇਸੁ ਭਿਨ੍ਨੇਸੁ ਸੁਤ੍ਤਵਾਦਾ ਨਾਮ ਜਾਤਾਤਿ ਥੇਰਵਾਦਤੋ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਇਮੇ ਏਕਾਦਸ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤੇ ਥੇਰਵਾਦੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਦ੍ਵਾਦਸ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਤਿ ਇਮੇ ਚ ਦ੍ਵਾਦਸ, ਮਹਾਸਙ੍ਘਿਕਾਨਞ੍ਚ ਛ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾਤਿ ਸਬ੍ਬੇਵ ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਦੁਤਿਯੇ ਵਸ੍ਸਸਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਅਟ੍ਠਾਰਸ ਨਿਕਾਯਾਤਿਪਿ, ਅਟ੍ਠਾਰਸਾਚਰਿਯਕੁਲਾਨੀਤਿਪਿ ਏਤੇਸਂਯੇਵ ਨਾਮਂ. ਏਤੇਸੁ ਪਨ ਸਤ੍ਤਰਸ ਵਾਦਾ ਭਿਨ੍ਨਕਾ, ਥੇਰਵਾਦੋ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਕੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇਤਂ ਦੀਪਵਂਸੇ –

‘‘ਨਿਕ੍ਕਡ੍ਢਿਤਾ ਪਾਪਭਿਕ੍ਖੂ, ਥੇਰੇਹਿ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ;

ਅਞ੍ਞਂ ਪਕ੍ਖਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾਨ, ਅਧਮ੍ਮਵਾਦੀ ਬਹੂ ਜਨਾ.

‘‘ਦਸਸਹਸ੍ਸਾ ਸਮਾਗਨ੍ਤ੍ਵਾ, ਅਕਂਸੁ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗਹਂ;

ਤਸ੍ਮਾਯਂ ਧਮ੍ਮਸਙ੍ਗੀਤਿ, ਮਹਾਸਙ੍ਗੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

‘‘ਮਹਾਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਵਿਲੋਮਂ ਅਕਂਸੁ ਸਾਸਨੇ;

ਭਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਮੂਲਸਙ੍ਗਹਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਸਙ੍ਗਹਂ.

‘‘ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਸਙ੍ਗਹਿਤਾ ਸੁਤ੍ਤਂ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਕਰਿਂਸੁ ਤੇ;

ਅਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਭਿਨ੍ਦਿਂਸੁ, ਵਿਨਯੇ ਨਿਕਾਯੇਸੁ ਚ ਪਞ੍ਚਸੁ.

‘‘ਪਰਿਯਾਯਦੇਸਿਤਞ੍ਚਾਪਿ, ਅਥੋ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਦੇਸਿਤਂ;

ਨੀਤਤ੍ਥਞ੍ਚੇਵ ਨੇਯ੍ਯਤ੍ਥਂ, ਅਜਾਨਿਤ੍ਵਾਨ ਭਿਕ੍ਖਵੋ.

‘‘ਅਞ੍ਞਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਭਣਿਤਂ, ਅਞ੍ਞਂ ਅਤ੍ਥਂ ਠਪਯਿਂਸੁ ਤੇ;

ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਚ੍ਛਾਯਾਯ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ, ਬਹੁਂ ਅਤ੍ਥਂ ਵਿਨਾਸਯੁਂ.

‘‘ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾਨ ਏਕਦੇਸਂ, ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਿਨਯਗਮ੍ਭੀਰਂ;

ਪਤਿਰੂਪਂ ਸੁਤ੍ਤਂ ਵਿਨਯਂ, ਤਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਕਰਿਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਪਰਿਵਾਰਂ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਂ, ਅਭਿਧਮ੍ਮਂ ਛਪ੍ਪਕਰਣਂ;

ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਞ੍ਚ ਨਿਦ੍ਦੇਸਂ, ਏਕਦੇਸਞ੍ਚ ਜਾਤਕਂ.

‘‘ਏਤ੍ਤਕਂ ਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਨ, ਅਞ੍ਞਾਨਿ ਅਕਰਿਂਸੁ ਤੇ;

ਨਾਮਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ, ਆਕਪ੍ਪਕਰਣਾਨਿ ਚ.

‘‘ਪਕਤਿਭਾਵਂ ਜਹਿਤ੍ਵਾ, ਤਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ;

ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਾ ਭਿਨ੍ਨਵਾਦਾ, ਮਹਾਸਙ੍ਗੀਤਿਕਾਰਕਾ.

‘‘ਤੇਸਞ੍ਚ ਅਨੁਕਾਰੇਨ, ਭਿਨ੍ਨਵਾਦਾ ਬਹੂ ਅਹੁ;

ਤਤੋ ਅਪਰਕਾਲਮ੍ਹਿ, ਤਸ੍ਮਿਂ ਭੇਦੋ ਅਜਾਯਥ.

‘‘ਗੋਕੁਲਿਕਾ ਏਕਬ੍ਯੋਹਾਰਿ, ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਵੋ;

ਗੋਕੁਲਿਕਾਨਂ ਦ੍ਵੇ ਭੇਦਾ, ਅਪਰਕਾਲਮ੍ਹਿ ਜਾਯਥ.

‘‘ਬਹੁਸ੍ਸੁਤਿਕਾ ਚ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤਿ, ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਵੋ;

ਚੇਤਿਯਾ ਚ ਪੁਨਵਾਦੀ, ਮਹਾਸਙ੍ਗੀਤਿਭੇਦਕਾ.

‘‘ਪਞ੍ਚਵਾਦਾ ਇਮੇ ਸਬ੍ਬੇ, ਮਹਾਸਙ੍ਗੀਤਿਮੂਲਕਾ;

ਅਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਭਿਨ੍ਦਿਂਸੁ, ਏਕਦੇਸਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਂ.

‘‘ਗਨ੍ਥਞ੍ਚ ਏਕਦੇਸਞ੍ਹਿ, ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ;

ਨਾਮਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ, ਆਕਪ੍ਪਕਰਣਾਨਿ ਚ.

‘‘ਪਕਤਿਭਾਵਂ ਜਹਿਤ੍ਵਾ, ਤਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ;

ਵਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਥੇਰਵਾਦਮ੍ਹਿ, ਪੁਨ ਭੇਦੋ ਅਜਾਯਥ.

‘‘ਮਹਿਸਾਸਕਾ ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਾ, ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਵੋ;

ਵਜ੍ਜਿਪੁਤ੍ਤਕਵਾਦਮ੍ਹਿ, ਚਤੁਧਾ ਭੇਦੋ ਅਜਾਯਥ.

‘‘ਧਮ੍ਮੁਤ੍ਤਰਿਕਾ ਭਦ੍ਦਯਾਨਿਕਾ, ਛਨ੍ਨਾਗਾਰਿਕਾ ਚ ਸਮਿਤਿ;

ਮਹਿਸਾਸਕਾਨਂ ਦ੍ਵੇ ਭੇਦਾ, ਅਪਰਕਾਲਮ੍ਹਿ ਅਜਾਯਥ.

‘‘ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਿਵਾਦਾ ਧਮ੍ਮਗੁਤ੍ਤਾ, ਦ੍ਵਿਧਾ ਭਿਜ੍ਜਿਤ੍ਥ ਭਿਕ੍ਖਵੋ;

ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਿਵਾਦਾਨਂ ਕਸ੍ਸਪਿਕਾ, ਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਕਸ੍ਸਪਿਕੇਨ ਚ.

‘‘ਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਕਾਨਂ ਸੁਤ੍ਤਵਾਦੀ, ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਭਿਜ੍ਜਥ;

ਇਮੇ ਏਕਾਦਸ ਵਾਦਾ, ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਾ ਥੇਰਵਾਦਤੋ.

‘‘ਅਤ੍ਥਂ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਭਿਨ੍ਦਿਂਸੁ, ਏਕਦੇਸਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਹਂ;

ਗਨ੍ਥਞ੍ਚ ਏਕਦੇਸਞ੍ਹਿ, ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਨਾਮਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਪਰਿਕ੍ਖਾਰਂ, ਆਕਪ੍ਪਕਰਣਾਨਿ ਚ;

ਪਕਤਿਭਾਵਂ ਜਹਿਤ੍ਵਾ, ਤਞ੍ਚ ਅਞ੍ਞਂ ਅਕਂਸੁ ਤੇ.

‘‘ਸਤ੍ਤਰਸ ਭਿਨ੍ਨਵਾਦਾ, ਏਕਵਾਦੋ ਅਭਿਨ੍ਨਕੋ;

ਸਬ੍ਬੇਵਟ੍ਠਾਰਸ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਭਿਨ੍ਨਵਾਦੇਨ ਤੇ ਸਹ.

‘‘ਨਿਗ੍ਰੋਧੋਵ ਮਹਾਰੁਕ੍ਖੋ, ਥੇਰ ਵਾਦਾਨਮੁਤ੍ਤਮੋ;

ਅਨੂਨਂ ਅਨਧਿਕਞ੍ਚ, ਕੇਵਲਂ ਜਿਨਸਾਸਨਂ.

‘‘ਸਨ੍ਤਕਾ ਵਿਯ ਰੁਕ੍ਖਮ੍ਹਿ, ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਵਾਦਸੇਸਕਾ;

ਪਠਮੇ ਵਸ੍ਸਸਤੇ ਨਤ੍ਥਿ, ਦੁਤਿਯੇ ਵਸ੍ਸਸਤਨ੍ਤਰੇ;

ਭਿਨ੍ਨਾ ਸਤ੍ਤਰਸ ਵਾਦਾ, ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ ਜਿਨਸਾਸਨੇ’’ਤਿ.

ਅਪਰਾਪਰਂ ਪਨ ਹੇਮਵਤਿਕਾ, ਰਾਜਗਿਰਿਕਾ, ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਥਿਕਾ, ਪੁਬ੍ਬਸੇਲਿਯਾ, ਅਪਰਸੇਲਿਯਾ, ਵਾਜਿਰਿਯਾਤਿ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਛ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾ. ਤੇ ਇਧ ਅਨਧਿਪ੍ਪੇਤਾ. ਪੁਰਿਮਕਾਨਂ ਪਨ ਅਟ੍ਠਾਰਸਨ੍ਨਂ ਆਚਰਿਯਵਾਦਾਨਂ ਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਸਾਸਨੇ ਪਟਿਲਦ੍ਧਸਦ੍ਧੋ ਅਸੋਕੋ ਧਮ੍ਮਰਾਜਾ ਦਿਵਸੇ ਦਿਵਸੇ ਬੁਦ੍ਧਪੂਜਾਯ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਧਮ੍ਮਪੂਜਾਯ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਸਙ੍ਘਪੂਜਾਯ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਅਤ੍ਤਨੋ ਆਚਰਿਯਸ੍ਸ ਨਿਗ੍ਰੋਧਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਸਤਸਹਸ੍ਸਂ, ਚਤੂਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਭੇਸਜ੍ਜਤ੍ਥਾਯ ਸਤਸਹਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਪਞ੍ਚਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਪਰਿਚ੍ਚਜਨ੍ਤੋ ਸਾਸਨੇ ਉਲ਼ਾਰਂ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਂ ਪਵਤ੍ਤੇਸਿ.

ਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਹਤਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਾ ਅਨ੍ਤਮਸੋ ਘਾਸਚ੍ਛਾਦਨਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਅਲਭਨ੍ਤਾ ਲਾਭਸਕ੍ਕਾਰਂ ਪਤ੍ਥਯਮਾਨਾ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਪਬ੍ਬਜਿਤ੍ਵਾ ਸਕਾਨਿ ਸਕਾਨਿ ਦਿਟ੍ਠਿਗਤਾਨਿ – ‘‘ਅਯਂ ਧਮ੍ਮੋ, ਅਯਂ ਵਿਨਯੋ, ਇਦਂ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨ’’ਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਨ੍ਤਿ. ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਅਲਭਮਾਨਾਪਿ ਸਯਮੇਵ ਕੇਸੇ ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ ਕਾਸਾਯਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਅਚ੍ਛਾਦੇਤ੍ਵਾ ਵਿਹਾਰੇਸੁ ਵਿਚਰਨ੍ਤਾ ਉਪੋਸਥਕਮ੍ਮਾਦਿਕਰਣਕਾਲੇ ਸਙ੍ਘਮਜ੍ਝਂ ਪਵਿਸਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੇਨ ਧਮ੍ਮੇਨ ਵਿਨਯੇਨ ਸਤ੍ਥੁਸਾਸਨੇਨ ਨਿਗ੍ਗਯ੍ਹਮਾਨਾਪਿ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯਾਨੁਲੋਮਾਯ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਯਾ ਅਸਣ੍ਠਹਨ੍ਤਾ ਅਨੇਕਰੂਪਂ ਸਾਸਨਸ੍ਸ ਅਬ੍ਬੁਦਞ੍ਚ ਮਲਞ੍ਚ ਕਣ੍ਟਕਞ੍ਚ ਸਮੁਟ੍ਠਾਪੇਨ੍ਤਿ. ਕੇਚਿ ਅਗ੍ਗਿਂ ਪਰਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਕੇਚਿ ਪਞ੍ਚਾਤਪੇ ਤਪਨ੍ਤਿ, ਕੇਚਿ ਆਦਿਚ੍ਚਂ ਅਨੁਪਰਿਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ, ਕੇਚਿ ‘‘ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਵਿਨਯਞ੍ਚ ਵੋਭਿਨ੍ਦਿਸ੍ਸਾਮਾ’’ਤਿ ਤਥਾ ਤਥਾ ਪਗ੍ਗਣ੍ਹਿਂਸੁ. ਤਦਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਨ ਤੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਉਪੋਸਥਂ ਵਾ ਪਵਾਰਣਂ ਵਾ ਅਕਾਸਿ. ਅਸੋਕਾਰਾਮੇ ਸਤ੍ਤ ਵਸ੍ਸਾਨਿ ਉਪੋਸਥੋ ਉਪਚ੍ਛਿਜ੍ਜਿ.

ਰਾਜਾ ‘‘ਆਣਾਯ ਕਾਰੇਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਵਾਯਮਨ੍ਤੋਪਿ ਕਾਰੇਤੁਂ ਨਾਸਕ੍ਖਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਦੁਗ੍ਗਹਿਤਗਾਹਿਨਾ ਬਾਲੇਨ ਅਮਚ੍ਚੇਨ ਅਨੇਕੇਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂਸੁ ਜੀਵਿਤਾ ਵੋਰੋਪਿਤੇਸੁ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰੀ ਅਹੋਸਿ. ਸੋ ਤਞ੍ਚ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਂ ਤਞ੍ਚ ਸਾਸਨੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਂ ਅਬ੍ਬੁਦਂ ਵੂਪਸਮੇਤੁਕਾਮੋ ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥੇ ਪਟਿਬਲੋ’’ਤਿ ਸਙ੍ਘਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਮੋਗ੍ਗਲਿਪੁਤ੍ਤਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ ਸੁਤ੍ਵਾ ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਵਚਨੇਨ ਅਹੋਗਙ੍ਗਾਪਬ੍ਬਤਤੋ ਥੇਰਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਦਸ੍ਸਨੇਨ ਥੇਰਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੇ ਨਿਬ੍ਬਿਚਿਕਿਚ੍ਛੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸਾਰਂ ਵੂਪਸਮੇਸਿ. ਥੇਰੋਪਿ ਤਂ ਰਾਜੁਯ੍ਯਾਨੇਯੇਵ ਵਸਨ੍ਤੋ ਸਤ੍ਤ ਦਿਵਸਾਨਿ ਸਮਯਂ ਉਗ੍ਗਣ੍ਹਾਪੇਸਿ. ਸੋ ਉਗ੍ਗਹਿਤਸਮਯੋ ਸਤ੍ਤਮੇ ਦਿਵਸੇ ਅਸੋਕਾਰਾਮੇ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਣਿਪਾਕਾਰਂ ਪਰਿਕ੍ਖਿਪਾਪੇਤ੍ਵਾ ਸਾਣਿਪਾਕਾਰਨ੍ਤਰੇ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਏਕਲਦ੍ਧਿਕੇ ਏਕਲਦ੍ਧਿਕੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਏਕਤੋ ਏਕਤੋ ਕਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮੇਕਂ ਭਿਕ੍ਖੁਸਮੂਹਂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਭਨ੍ਤੇ, ਕਿਂਵਾਦੀ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ? ਤਤੋ ਸਸ੍ਸਤਵਾਦਿਨੋ – ‘‘ਸਸ੍ਸਤਵਾਦੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਏਕਚ੍ਚਸਸ੍ਸਤਿਕਾ, ਅਨ੍ਤਾਨਨ੍ਤਿਕਾ, ਅਮਰਾਵਿਕ੍ਖੇਪਿਕਾ, ਅਧਿਚ੍ਚਸਮੁਪ੍ਪਨ੍ਨਿਕਾ, ਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਅਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਨੇਵਸਞ੍ਞੀਨਾਸਞ੍ਞੀਵਾਦਾ, ਉਚ੍ਛੇਦਵਾਦਾ, ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਦਾ – ‘‘ਦਿਟ੍ਠਧਮ੍ਮਨਿਬ੍ਬਾਨਵਾਦੀ’’ਤਿ ਆਹਂਸੁ. ਰਾਜਾ ਪਠਮਮੇਵ ਸਮਯਸ੍ਸ ਉਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਨਯਿਮੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਇਮੇਤਿ ਞਤ੍ਵਾ ਤੇਸਂ ਸੇਤਕਾਨਿ ਵਤ੍ਥਾਨਿ ਦਤ੍ਵਾ ਉਪ੍ਪਬ੍ਬਾਜੇਸਿ. ਤੇ ਸਬ੍ਬੇਪਿ ਸਟ੍ਠਿਸਹਸ੍ਸਾ ਅਹੇਸੁਂ.

ਅਥਞ੍ਞੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਪਕ੍ਕੋਸਾਪੇਤ੍ਵਾ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਕਿਂਵਾਦੀ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦੀ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਰਾਜਾ ਥੇਰਂ ਪੁਚ੍ਛਿ – ‘‘ਵਿਭਜ੍ਜਵਾਦੀ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ? ‘‘ਆਮ, ਮਹਾਰਾਜਾ’’ਤਿ. ਤਤੋ ਰਾਜਾ ‘ਸੁਦ੍ਧਂ ਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਾਸਨਂ, ਕਰੋਤੁ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘੋ ਉਪੋਸਥ’ਨ੍ਤਿ ਆਰਕ੍ਖਂ ਦਤ੍ਵਾ ਨਗਰਂ ਪਾਵਿਸਿ. ਸਮਗ੍ਗੋ ਸਙ੍ਘੋ ਸਨ੍ਨਿਪਤਿਤ੍ਵਾ ਉਪੋਸਥਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਨ੍ਨਿਪਾਤੇ ਸਟ੍ਠਿਭਿਕ੍ਖੁਸਤਸਹਸ੍ਸਾਨਿ ਅਹੇਸੁਂ. ਤਸ੍ਮਿਂ ਸਮਾਗਮੇ ਮੋਗ੍ਗਲਿਪੁਤ੍ਤਤਿਸ੍ਸਤ੍ਥੇਰੋ ਯਾਨਿ ਚ ਤਦਾ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ, ਯਾਨਿ ਚ ਆਯਤਿਂ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬੇਸਮ੍ਪਿ ਤੇਸਂ ਪਟਿਬਾਹਨਤ੍ਥਂ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਦਿਨ੍ਨਨਯਵਸੇਨੇਵ ਤਥਾਗਤੇਨ ਠਪਿਤਮਾਤਿਕਂ ਵਿਭਜਨ੍ਤੋ ਸਕਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚ ਸੁਤ੍ਤਸਤਾਨਿ ਪਰਵਾਦੇ ਪਞ੍ਚਾਤਿ ਸੁਤ੍ਤਸਹਸ੍ਸਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਇਮਂ ਪਰਪ੍ਪਵਾਦਮਥਨਂ ਆਯਤਿਲਕ੍ਖਣਂ ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਪ੍ਪਕਰਣਂ ਅਭਾਸਿ.

ਤਤੋ ਸਟ੍ਠਿਸਤਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖ੍ਯੇਸੁ ਭਿਕ੍ਖੂ ਉਚ੍ਚਿਨਿਤ੍ਵਾ ਤਿਪਿਟਕਪਰਿਯਤ੍ਤਿਧਰਾਨਂ ਪਭਿਨ੍ਨਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਨਂ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਸਹਸ੍ਸਮੇਕਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰੋ ਚ ਯਸਤ੍ਥੇਰੋ ਚ ਧਮ੍ਮਞ੍ਚ ਵਿਨਯਞ੍ਚ ਸਙ੍ਗਾਯਿਂਸੁ; ਏਵਮੇਵ ਸਙ੍ਗਾਯਨ੍ਤੋ ਸਾਸਨਮਲਂ ਵਿਸੋਧੇਤ੍ਵਾ ਤਤਿਯਸਙ੍ਗੀਤਿਂ ਅਕਾਸਿ. ਤਤ੍ਥ ਅਭਿਧਮ੍ਮਂ ਸਙ੍ਗਾਯਨ੍ਤੋ ਇਮਂ ਯਥਾਭਾਸਿਤਂ ਪਕਰਣਂ ਸਙ੍ਗਹਂ ਆਰੋਪੇਸਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ –

‘‘ਯਂ ਪੁਗ੍ਗਲਕਥਾਦੀਨਂ, ਕਥਾਨਂ ਵਤ੍ਥੁਭਾਵਤੋ;

ਕਥਾਵਤ੍ਥੁਪ੍ਪਕਰਣਂ, ਸਙ੍ਖੇਪੇਨ ਅਦੇਸਯੀ.

‘‘ਮਾਤਿਕਾਠਪਨੇਨੇਵ, ਠਪਿਤਸ੍ਸ ਸੁਰਾਲਯੇ;

ਤਸ੍ਸ ਮੋਗ੍ਗਲਿਪੁਤ੍ਤੇਨ, ਵਿਭਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਹੀਤਲੇ.

‘‘ਇਦਾਨਿ ਯਸ੍ਮਾ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੋ, ਅਤ੍ਥਸਂਵਣ੍ਣਨਾਕ੍ਕਮੋ;

ਤਸ੍ਮਾ ਨਂ ਵਣ੍ਣਯਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਤਂ ਸੁਣਾਥ ਸਮਾਹਿਤਾ’’ਤਿ.

ਨਿਦਾਨਕਥਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.

ਮਹਾਵਗ੍ਗੋ