੧੨. ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ
ਅਭਿਞ੍ਞਾਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੩੬੫. ਸਂਵਣ੍ਣਨਾਵਸੇਨ ਅਨਨ੍ਤਰਸਮਾਧਿਕਥਾਯ ਆਸਨ੍ਨਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤਂ ਦੀਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਯਂ ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾ’’ਤਿ ਆਹ. ‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤੁਂ ਯੋਗੋ ਕਾਤਬ੍ਬੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪਯੋਜਨਵਿਸੇਸੇ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਵਞ੍ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਕਿਞ੍ਚਾਪਿ ਥਿਰਤਰਭਾਵੋ, ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਭਾਵਨਾਸੁਖਤਾ ਚ ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਯ ਆਨਿਸਂਸੋ ਏਵ, ਤਥਾਪਿ ਪਞ੍ਚ ਲੋਕਿਯਾਭਿਞ੍ਞਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਯ ਆਨਿਸਂਸਭਾਵੇਨ ਪਾਕਟਾ ਪਞ੍ਞਾਤਾਤਿ ਤਾਸਂਯੇਵ ਵਸੇਨ ਯੋਗਿਨੋ ਅਧਿਗਤਾਨਿਸਂਸਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਚੁਦ੍ਦਸਧਾ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨੇਨ ਥਿਰਤਰਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਲੋਕਿਯਾਭਿਞ੍ਞਾਸੁ ਵਸੀਭਾਵੋਪਿ ਸਮਾਧਿਸ੍ਸੇਵ ਵਸੀਭਾਵੋ, ਤਥਾ ਚ ‘‘ਸਮਾਹਿਤੋ ਯਥਾਭੂਤਂ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ (ਸਂ. ਨਿ. ੩.੫; ੪.੯੯; ੫.੧੦੭੧; ਨੇਤ੍ਤਿ. ੪੦; ਮਿ. ਪ. ੨.੧.੧੪) ਵਚਨਤੋ ‘‘ਸੁਖੇਨੇਵ ਪਞ੍ਞਾਭਾਵਨਂ ਸਮ੍ਪਾਦੇਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਸਮਾਧਿਭਾਵਨਾਯ ਆਨਿਸਂਸਲਾਭੋ ਥਿਰਤਰਤਾ, ਸੁਖੇਨੇਵ ਚ ਪਞ੍ਞਾਭਾਵਨਾ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾਕਥਂ ਤਾਵ ਆਰਭਿਸ੍ਸਾਮ, ਪਞ੍ਞਾਭਾਵਨਾਯ ਓਕਾਸੇ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤੇਪੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਭਗਵਤਾ ਪਞ੍ਚ ਲੋਕਿਕਾਭਿਞ੍ਞਾ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਨ ਚਤੁਕ੍ਕਜ੍ਝਾਨਮਤ੍ਤਮੇਵ ਇਧ ਸਾਸਨੇ ਸਮ੍ਪਾਦੇਤਬ੍ਬਂ, ਨਪਿ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਞਾਣਮੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਉਤ੍ਤਰੁਤ੍ਤਰਿਪਣੀਤਪਣੀਤਧਮ੍ਮਦੇਸਨਤ੍ਥਞ੍ਚ.
ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਬ੍ਬਨਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਜਹਨਕਿਰਿਯਂ, ਇਦਂ ਇਦ੍ਧੀਸੁ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧਿਯਾ ਪਧਾਨਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਦ੍ਧਿਂ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਞ੍ਚਾਤਿ ਏਵਂ ਵਾ ਅਤ੍ਥੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ. ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਸ੍ਸ ਵਿਸੁਂ ਗਹਣਮ੍ਪਿ ਵੁਤ੍ਤਕਾਰਣੇਨੇਵ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਆਕਾਸਕਸਿਣਵਸੇਨ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਨ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤਿ, ਆਲੋਕਕਸਿਣਞ੍ਚ ਓਦਾਤਕਸਿਣਨ੍ਤੋਗਧਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਓਦਾਤਕਸਿਣਪਰਿਯਨ੍ਤੇਸੂ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮਾਦਿਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਵਿਧਿਨੋ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ, ਆਕਾਸਨਿਮ੍ਮਾਨਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਪਨ ਤਦੁਭਯਮ੍ਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਅਟ੍ਠ ਅਟ੍ਠਾਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇਸੁ ਕਸਿਣੇਸੁ ਏਕੇਕਸ੍ਮਿਂ ਅਟ੍ਠ ਅਟ੍ਠ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ. ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮਤੋਤਿ ਕਸਿਣਪਟਿਪਾਟਿਤੋ, ਪਟਿਪਾਟਿ ਚ ਦੇਸਨਾਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਝਾਨਾਨੁਲੋਮੋ ਪਨ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨਪਿ. ਉਕ੍ਕਮਨਂ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਂ, ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਮੇਵ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ, ਝਾਨਸ੍ਸ ਉਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਝਾਨੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ, ਤਤੋ, ਝਾਨਲਙ੍ਘਨਤੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਤੋ ਅਙ੍ਗਾਤਿਕ੍ਕਮਤੋ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਦਮੇਤਬ੍ਬਂ ਯਦਿਚ੍ਛਕਂ ਯਤ੍ਥਿਚ੍ਛਕਂ ਝਾਨਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਾਦਿਸੁਖਤ੍ਥਂ, ਤੇਸਂ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਞ੍ਚ ਸਲ੍ਲਕ੍ਖਣਤ੍ਥਂ. ਏਵਞ੍ਹਿਸ੍ਸ ਤਤ੍ਥ ਵਿਸਵਿਤਾ ਸਮਿਜ੍ਝਤੀਤਿ.
੩੬੬. ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤੀਤਿ ਕਿਂ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਉਦਾਹੁ ਏਕੇਕਨ੍ਤਿ? ਕਿਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਯਦਿ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਮ੍ਪਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਤੋ ਵਿਸੇਸੋ ਨ ਸਿਯਾ, ਅਥ ਏਕੇਕਂ ਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਤੋ. ਨਾਯਂ ਦੋਸੋ ਆਭੋਗਵਸੇਨ ਤੇਸਂ ਵਿਸੇਸਸਿਦ੍ਧਿਤੋ. ਯਦਾ ਹਿ ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮਮੇਵ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਕਸਿਣੇ ਝਾਨਾਨਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਨ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਂ, ਤਦਾ ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮੋ. ਯਦਾ ਪਨ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਂ ਆਭੁਜਿਤ੍ਵਾ ਝਾਨਾਨਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਦਾ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਆਦੀਨਮ੍ਪਿ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਵਿਸੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਇਦਂ ਕਸਿਣਾਨੁਲੋਮਂ ਨਾਮ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
ਤਥੇਵਾਤਿ ‘‘ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਅਟ੍ਠਸੁ ਕਸਿਣੇਸੁ ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਮ੍ਪੀ’’ਤਿ ਏਤਸ੍ਸ ਉਪਸਂਹਾਰਤ੍ਥੋ ਤਥਾ-ਸਦ੍ਦੋ. ਪਟਿਲੋਮਤੋ ਚੇਤ੍ਥ ਪਟਿਪਾਟਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਪਟਿਲੋਮਕ੍ਕਮੇਨਾ’’ਤਿ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਪਠਮਂ ਓਦਾਤਕਸਿਣੇ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਤੋ ਲੋਹਿਤਕਸਿਣੇਤਿ ਯਾਵ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਾ.
ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ‘‘ਸਤਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਬਹੁਲਾਕਾਰਮਾਹ.
ਤਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣੇਯੇਵ. ਤਤੋਤਿ ਪਚ੍ਛਾ ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਰਕਾਲਂ. ਤਦੇਵਾਤਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣਮੇਵ. ਤਤੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਨ੍ਤਿ ਤਤੋ ਪਥਵੀਕਸਿਣੁਗ੍ਘਾਟਿਮਾਕਾਸੇ ਪਵਤ੍ਤਿਤਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਤਂ ਲਙ੍ਘਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਅਭਾਵੇ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ. ਪਥਵੀਕਸਿਣੁਗ੍ਘਾਟਿਮਾਕਾਸਕਸਿਣਂ ਪਥਵੀਕਸਿਣਪਕ੍ਖਿਕਮੇਵ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਕਸਿਣਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਅਥ ਵਾ ਅਟ੍ਠਸੁ ਕਸਿਣੇਸੁ ਕਸ੍ਸਚਿ ਉਕ੍ਕਮਨਂ ਇਧ ਕਸਿਣੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਮਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਸਿਣਂ ਅਨੁਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਝਾਨੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਚ੍ਛਿਤਂ ਅਵਧਾਰਣੇਨ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਂ, ਉਕ੍ਕਮਨਸ੍ਸ ਚ ਸਰੂਪਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਵਂ ਕਸਿਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਤਂ ਪਕਾਰਂ ਸਹ ਨਿਸ੍ਸਯੇਨ ਸੇਸਕਸਿਣੇਸੁ ਅਤਿਦਿਸਨ੍ਤੋ ‘‘ਏਵਂ ਆਪੋਕਸਿਣਾਦਿ…ਪੇ… ਕਾਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਯਥਾ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਮੂਲਕਂ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦੀਸੁ ਝਾਨੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਦਸ੍ਸਿਤਂ, ਏਵਂ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਾਦਿਮੂਲਕਮ੍ਪਿ ਤਂ ਯਥਾਰਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਂ.
ਤਦੇਵਾਤਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਮੇਵ. ਕਸਿਣੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕੇਪਿ ਆਪੋਕਸਿਣਾਦਿਮੂਲਿਕਾ ਯੋਜਨਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਾ, ਤਥਾ ਯਥਾਰਹਂ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਾਦਿਮੂਲਿਕਾ.
ਲੋਹਿਤਕਸਿਣਤੋ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਨ੍ਤਿ ਲੋਹਿਤਕਸਿਣਂ ਆਵਜ੍ਜੇਨ੍ਤੋ ਅਭਿਮੁਖਂ ਕਤ੍ਵਾ ਤਸ੍ਸ ਉਗ੍ਘਾਟਨੇਨ ਉਪਟ੍ਠਿਤੇ ਕਸਿਣੁਗ੍ਘਾਟਿਮਾਕਾਸੇ ਅਮਨਸਿਕਾਰੇਨ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਤਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਪਵਤ੍ਤਵਿਞ੍ਞਾਣਸ੍ਸ ਅਪਗਮਂ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਆਕਿਞ੍ਚਞ੍ਞਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ.
ਇਤਰੇਸਨ੍ਤਿ ਅਵਸਿਟ੍ਠਰੂਪਾਵਚਰਜ੍ਝਾਨਾਨਂ. ਨ ਹਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥਿ, ਨਾਪਿ ਤਾਨਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣੇ ਪਵਤ੍ਤਨ੍ਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਅਙ੍ਗਾਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਵਚਨੇ ‘‘ਨੀਲਕਸਿਣਂ ਉਗ੍ਘਾਟੇਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸਾਨਞ੍ਚਾਯਤਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਯਥਾਲਾਭਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯਤੋ ਪਨ ਯਥਾ ਅਙ੍ਗਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਏਵ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਏਵਂ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨੇਸੁ ਏਵ ਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸੇਵ ਹਿ ਝਾਨਸ੍ਸ ਆਰਮ੍ਮਣਨ੍ਤਰੇ ਪਵਤ੍ਤਿ ਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਸਬ੍ਬਕਸਿਣੇਸੁ ਏਕਸ੍ਸੇਵ ਝਾਨਸ੍ਸ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਆਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿਕਂ ਨਾਮਾ’’ਤਿ.
ਯਥਾ ਪਨ ‘‘ਸਬ੍ਬਕਸਿਣੇਸੂ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ਆਕਾਸਵਿਞ੍ਞਾਣਕਸਿਣਾਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ ਹੋਤੀਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ਇਧ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂਯੇਵ ਕਸਿਣਾਨਂ ਅਧਿਗਤਤ੍ਤਾ, ਏਵਂ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਅਰੂਪਜ੍ਝਾਨਂ ‘‘ਏਕਂ ਝਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਸ੍ਸ ਇਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ. ਤਸ੍ਮਾ ਆਰੁਪ੍ਪਜ੍ਝਾਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਅਙ੍ਗਾਰਮ੍ਮਣਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਪਰਿਯਾਯੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਪੀਤਕਸਿਣੁਗ੍ਘਾਟਿਮਾਕਾਸੇ ਯਂ ਪਠਮਾਰੁਪ੍ਪਵਿਞ੍ਞਾਣਂ, ਤਦਾਰਮ੍ਮਣਂ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਪੀਤਕਸਿਣਤੋ ਵਿਞ੍ਞਾਣਞ੍ਚਾਯਤਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਸੇਸਦ੍ਵਯੇਪਿ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਵਸੇਨਾਤਿ ਅਞ੍ਞਤ੍ਥੋ ਅਨ੍ਤਰ-ਸਦ੍ਦੋ. ਅਨ੍ਤਰਮੇਵ ਅਨ੍ਤਰਿਕਂ, ਏਕਜ੍ਝਂ ਅਨ੍ਤਰਿਕਂ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਤਿ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਂ, ਝਾਨਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ, ਤਸ੍ਸ ਵਸੇਨ. ਯਥਾ ਅਙ੍ਗਾਨਂ, ਆਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਚ ਏਕਜ੍ਝਂ ਅਞ੍ਞਥਾ ਵਿਸੇਸੋ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨਾਤਿ. ਸੋ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ ਹੇਟ੍ਠਿਮਾਨਂ ਤੇਸਂ ਅਙ੍ਗਾਰਮ੍ਮਣਾਨਂ ਸਮਤਿਕ੍ਕਮਨਵਸੇਨ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਵਸੇਨ ਅਙ੍ਗਾਨਞ੍ਚ ਆਰਮ੍ਮਣਾਨਞ੍ਚ ਸਙ੍ਕਮਨ’’ਨ੍ਤਿ. ‘‘ਇਦਂ ਝਾਨਂ ਪਞ੍ਚਙ੍ਗਿਕ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਙ੍ਗੇਸੁ, ‘‘ਇਦਂ ਪਥਵੀਕਸਿਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਨਾ ਆਰਮ੍ਮਣੇਸੁ ਚ ਵਵਤ੍ਥਾਪਿਤੇਸੁ ਏਕਜ੍ਝਂ ਤੇਸਂ ਵਵਤ੍ਥਾਪਨੇ ਨ ਕੋਚਿ ਵਿਸੇਸੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਅਯਂ ਵਿਧਿ ਨਾਭਤੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਝਾਨੁਕ੍ਕਨ੍ਤਿਕਾਦੀਸੁ ਪਟਿਲੋਮਕ੍ਕਮੇਨ, ਅਨੁਲੋਮਪਟਿਲੋਮਕ੍ਕਮੇਨ ਚ ਏਕਨ੍ਤਰਿਕਭਾਵੇਨ ਲਬ੍ਭਮਾਨਮ੍ਪਿ ਝਾਨਾਦੀਨਂ ਉਕ੍ਕਮਨਂ ਨ ਉਦ੍ਧਟਂ, ਤੇਹਿ ਨਯੇਹਿ ਵਿਨਾਪਿ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਂ ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਪਪਞ੍ਚਪਰਿਹਾਰਤ੍ਥਂ ਵਾ ਤੇ ਅਟ੍ਠਕਥਾਸੁ ਅਨਾਗਤਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
੩੬੭. ਅਭਾਵਿਤਭਾਵਨੋ ਝਾਨਾਭਿਞ੍ਞਾਸੁ ਅਕਤਾਧਿਕਾਰੋ. ਤਤ੍ਥ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯਰਹਿਤੋਪੀਤਿ ਕੇਚਿ. ਆਦਿਭੂਤਂ ਯੋਗਕਮ੍ਮਂ ਆਦਿਕਮ੍ਮਂ, ਤਂ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕੋ, ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਕਤਪਰਿਚਯੋ ਭਾਵਨਂ ਅਨੁਯੁਞ੍ਜਨ੍ਤੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯੋਗਾਵਚਰੋ’’ਤਿ. ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਭਾਰੋਤਿ ਦੋਸਵਿਵਜ੍ਜਨਾਦਿਵਿਧਿਨਾ ਕਸਿਣਮਣ੍ਡਲੇ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਯਾਵ ਉਗ੍ਗਹਨਿਮਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਕਸਿਣਪਰਿਕਮ੍ਮਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਨਾਮ ਭਾਰੋ, ਪਗੇਵ ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਬ੍ਬਨਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਿਮਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਨਨ੍ਤਿ ਪਟਿਭਾਗਨਿਮਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਾਦਨਂ. ਤਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾਤਿ ਤਂ ਨਿਮਿਤ੍ਤਂ, ਭਾਵਨਞ੍ਚ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ. ਨ ਹਿ ਭਾਵਨਾਯ ਵਿਨਾਵ ਨਿਮਿਤ੍ਤਵਡ੍ਢਨਂ ਲਬ੍ਭਤਿ. ਕੇਚਿ ਉਪਚਾਰਸਮਾਧਿਂ ਲਭਿਤ੍ਵਾ ਅਪ੍ਪਨਾਸਮਾਧਿਂ ਅਧਿਗਨ੍ਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਨ੍ਤਿ, ਤਾਦਿਸਾਪਿ ਬਹੂ ਹੋਨ੍ਤੇਵਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਪ੍ਪਨਾਧਿਗਮੋ ਭਾਰੋ’’ਤਿ. ਅਪ੍ਪਨਾਧਿਗਮੋਤਿ ਵਾ ਅਟ੍ਠਨ੍ਨਂ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਅਧਿਗਮਮਾਹ. ਅਞ੍ਞੋਵ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਨਂ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ, ਅਞ੍ਞੋ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਿਦਮਿਤਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਪਿ ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਬ੍ਬਨਂ ਨਾਮ ਭਾਰੋ’’ਤਿ. ਖਿਪ੍ਪਂ ਨਿਸਨ੍ਤਿ ਨਿਸਾਮਨਂ ਝਾਨਚਕ੍ਖੁਨਾ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦਿਝਾਨਾਰਮ੍ਮਣਸ੍ਸ ਦਸ੍ਸਨਂ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਖਿਪ੍ਪਨਿਸਨ੍ਤਿ, ਸੀਘਤਰਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਾ, ਤਸ੍ਸ ਭਾਵੋ ਖਿਪ੍ਪਨਿਸਨ੍ਤਿਭਾਵੋ. ਅਮ੍ਬਤਰੁਨਿਚਿਤਂ ਮਹਾਮਹਿਨ੍ਦਤ੍ਥੇਰਾਦੀਹਿ ਓਤਿਣ੍ਣਟ੍ਠਾਨਂ ਥੇਰਮ੍ਬਤ੍ਥਲਂ. ਯਥਾ ਪਟਿਪਕ੍ਖਵਿਜਯਾਯ ਯੋਧਾਜੀਵਾ ਨਿਮ੍ਮਲਮੇਵ ਅਸਿਤੋਮਰਾਦਿਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਿਚਰਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾਪਿ ਕਿਲੇਸਵਿਜਯਾਯ ਨਿਮ੍ਮਲਾਵ ਝਾਨਾਭਿਞ੍ਞਾ ਵਲ਼ਞ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਸ੍ਮਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਪਤਿਟ੍ਠਾਭਾਵੋਤਿ ਇਧ ਪਰਸ੍ਸ ਉਪਦ੍ਦਵੂਪਸਮਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਤਂ ਹਿ ਖਿਪ੍ਪਨਿਸਨ੍ਤਿਭਾਵਤੋਪਿ ਗਰੁਤਰਂ ਅਚ੍ਚਾਯਿਕਕਿਚ੍ਚਸਾਧਨਵਸੇਨ ਵਿਧਾਤਬ੍ਬਤੋ ਦੁਰਭਿਸਮ੍ਭਵਤਰਤ੍ਤਾ. ਤਂ ਪਨ ਰਕ੍ਖਿਤਤ੍ਥੇਰਨਿਦਸ੍ਸਨੇਨੇਵ ਸਿਦ੍ਧਮ੍ਪਿ ਤਤੋ ਗਰੁਤਰੇਨ ਅਙ੍ਗਾਰਵਸ੍ਸਪਰਿਤ੍ਤਾਣੇਨ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਗਿਰਿਭਣ੍ਡਵਾਹਨਪੂਜਾਯ…ਪੇ… ਥੇਰੋ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਆਹ. ਗਿਰਿਭਣ੍ਡਵਾਹਨਪੂਜਾ ਨਾਮ ਚੇਤਿਯਗਿਰਿਮਾਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਕਲਦੀਪੇ, ਸਮੁਦ੍ਦੇ ਚ ਯਾਵ ਯੋਜਨਾ ਮਹਤੀ ਦੀਪਪੂਜਾ. ਪਥਵਿਂ ਮਾਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਮਾਰੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਤਂ ਅਙ੍ਗਾਰਵਸ੍ਸਂ ਫੁਲਿਙ੍ਗਮਤ੍ਤੇਨਪਿ ਯਾਵ ਮਨੁਸ੍ਸੇ ਨ ਪਾਪੁਣਾਤਿ, ਤਾਵਦੇਵ ਆਕਾਸੇ ਪਥਵਿਂ ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ.
ਬਲਵਪੁਬ੍ਬਯੋਗਾਨਨ੍ਤਿ ਗਰੁਤਰੂਪਨਿਸ੍ਸਯਾਨਂ, ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਦੀਨਂ ਹੇਤੁਭੂਤਮਹਾਭਿਨੀਹਾਰਾਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਏਕਚ੍ਚੇ ਮਹਾਸਾਵਕੇ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਭਾਵਨਾਨੁਕ੍ਕਮੋ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਂ. ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਦੀਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਠਾਨਾਠਾਨਞਾਣਾਦੀਨਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ, ਨ ਸੇਸਾਭਿਞ੍ਞਾਨਮੇਵ. ਸਾਵਕਾਨਮ੍ਪਿ ਹਿ ਠਾਨਾਠਾਨਞਾਣਾਦੀਨਿ ਪਦੇਸਵਸੇਨ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸੇਵ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਂ ਭਾਵਨਾਨੁਕ੍ਕਮਂ ਵਿਨਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾਯੋ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਨ ਇਤਰਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਮਾ. ਅਗ੍ਗਿਧਮਨਾਦੀਹੀਤਿ ਅਗ੍ਗਿਮ੍ਹਿ ਤਾਪਨਕੋਟ੍ਟਨਾਦੀਹਿ. ਯਥਾ ਚਾਤਿ ਚ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਲਾਖਾਕਾਰਾਦੀਨਂ ਲਾਖਾਕੋਟ੍ਟਨਾਦਿਂ ਅਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਛਨ੍ਦ…ਪੇ… ਵਸੇਨਾਤਿ ‘‘ਛਨ੍ਦਵਤੋ ਚੇ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਿਜ੍ਝਤਿ, ਮਯ੍ਹਮ੍ਪਿ ਸਿਜ੍ਝਤੀ’’ਤਿ ਕਤ੍ਤੁਕਮ੍ਯਤਾਛਨ੍ਦਂ ਸੀਸਂ ਧੁਰਂ ਜੇਟ੍ਠਂ ਪੁਬ੍ਬਙ੍ਗਮਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਛਨ੍ਦਂ ਵਾ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤ੍ਵਾ ਤਂ ਭਾਵਨਾਯ ਮੁਖਂ ਕਤ੍ਵਾ ਝਾਨਸ੍ਸ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨਵਸੇਨ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ‘‘ਆਵਜ੍ਜਨਾਦਿਵਸੀਭਾਵਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਅਟ੍ਠਸੁਪਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤੀਸੁ ਸਾਤਿਸਯਂ ਵਸੀਭਾਵਾਪਾਦਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਞ੍ਚ ਖੋ ਆਦਿਕਮ੍ਮਿਕਵਸੇਨ, ਨ ਕਤਾਧਿਕਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁ…ਪੇ… ਵਟ੍ਟਤੀ’’ਤਿ. ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਹਿ ਯਂ ਝਾਨਂ ਪਾਦਕਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਬ੍ਬਾ, ਤਤ੍ਥੇਵ ਸਾਤਿਸਯਂ ਚਿਣ੍ਣਵਸਿਤਾਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਾ, ਨ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ‘‘ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਮਤ੍ਤੇ ਚਿਣ੍ਣਵਸਿਨਾ’’ਤਿ ਵਚਨਤੋ ਅਰੂਪਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯੋ ਵਿਨਾਪਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਤਮ੍ਪਿ ਯਦਿ ਪੁਬ੍ਬਹੇਤੁਸਮ੍ਪਨ੍ਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਯੁਤ੍ਤਮੇਵ. ਅਥੇਤਰਸ੍ਸ, ਤੇਸਂ ਮਤਿਮਤ੍ਤਂ. ਯਥਾਤਿ ਯੇਨ ਪਕਾਰੇਨ ਯੇਨ ਵਿਧਿਨਾ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਨਿਪ੍ਫਾਦਨੇ.
੩੬੮. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਚ ਤਦੇਵ ਪਚ੍ਚਾਮਸਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਨਯਾਨੁਸਾਰੇਨੇਵਾਤਿ ਪਾਲ਼ਿਗਤਿਯਾ ਅਨੁਸਰਣੇਨੇਵ, ਪਾਠਸਂਵਣ੍ਣਨਾਨੁਕ੍ਕਮੇਨੇਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ‘‘ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਆਹ ‘‘ਅਧਿਗਤਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨੋ ਯੋਗੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ ਸਮਾਹਿਤੇ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਵਂ-ਸਦ੍ਦੋ ਹੇਟ੍ਠਾਝਾਨਤ੍ਤਯਾਧਿਗਮਪਟਿਪਾਟਿਸਿਦ੍ਧਸ੍ਸ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਾਨਸ੍ਸ ਨਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਵਨ੍ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਕ੍ਕਮਨਿਦਸ੍ਸਨਮੇਤ’’ਨ੍ਤਿ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ, ਤਸ੍ਸ ਚ ਅਧਿਗਮਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਨਿਦਸ੍ਸਨਂ. ਯੇਨ ਸਮਾਧਾਨਾਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਿ ਲਦ੍ਧੋ, ਤਦੁਭਯਨਿਦਸ੍ਸਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਮਿਨਾ…ਪੇ… ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਯਦਿਪਿ ‘‘ਏਵ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ਆਗਮਨਸਮਾਧਿਨਾ ਸਦ੍ਧਿਂ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਾਨਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸਮਾਧਿ ਏਵ ਪਨ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭਾਵਤੋ ਪਧਾਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਿਨਾ ਸਮਾਹਿਤੇ’’ਤਿ. ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਭਾਵੇਨਾਤਿ ਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਜਨਿਤਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਸਬ੍ਭਾਵੇਨ. ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਚਨੀਕਧਮ੍ਮੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾਯ ਹਿ ਪਚ੍ਚਨੀਕਸਮਨੇਪਿ ਅਬ੍ਯਾਵਟਾਯ ਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਉਪੇਕ੍ਖਾਯ ਵਤ੍ਤਮਾਨਾਯ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ, ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮਾ ਚ ਸੁਪਰਿਸੁਦ੍ਧਾ, ਸੁਵਿਸਦਾ ਚ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਸਤਿਸੀਸੇਨ ਪਨ ਤਤ੍ਥ ਦੇਸਨਾ ਕਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਤਿਪਾਰਿਸੁਦ੍ਧਿਭਾਵੇਨ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧੇ’’ਤਿ. ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਿਯਾ ਏਵ ਪਚ੍ਚਯਵਿਸੇਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਿਵਿਸੇਸੋ ਪਰਿਯੋਦਾਤਤਾ ਸੁਧਨ੍ਤਸੁਵਣ੍ਣਸ੍ਸ ਨਿਘਂਸਨੇਨ ਪਭਸ੍ਸਰਤਾ ਵਿਯਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤ੍ਤਾਯੇਵ ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ, ਪਭਸ੍ਸਰੇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ.
ਸੁਖਾਦੀਨਂ ਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਘਾਤੇਨਾਤਿ ਸੁਖਸੋਮਨਸ੍ਸਾਨਂ, ਦੁਕ੍ਖਦੋਮਨਸ੍ਸਾਨਞ੍ਚ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਰਾਗਦੋਸਪਚ੍ਚਯਾਨਂ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਨ. ‘‘ਸੁਖਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਯੋ, ਸੋਮਨਸ੍ਸਂ ਰਾਗਸ੍ਸ, ਦੁਕ੍ਖਂ ਦੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਰਾਗਾਦਯੋ ਚੇਤਸੋ ਮਲਾਸੁਚਿਭਾਵੇਨ ‘‘ਅਙ੍ਗਣਾਨੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਉਪਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਕਿਲੇਸਨਟ੍ਠੇਨ ਉਪਕ੍ਕਿਲੇਸਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨਙ੍ਗਣਤ੍ਤਾਯੇਵ ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸੇ’’ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਙ੍ਗਣੇਨ ਹਿ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਕ੍ਕਿਲਿਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ, ਵਿਬਾਧੀਯਤਿ ਉਪਤਾਪੀਯਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸੁਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾਤਿ ਪਗੁਣਭਾਵਾਪਾਦਨੇਨ ਸੁਟ੍ਠੁ ਭਾਵਿਤਤ੍ਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ, ਆਵਜ੍ਜਨਾਦਿਨਾ ਪਞ੍ਚਧਾ, ਚੁਦ੍ਦਸਵਿਧੇਨ ਵਾ ਪਰਿਦਮਨੇਨ ਵਸਵਤ੍ਤਿਤਂ ਉਪਗਤੇਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਵਸੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਗੁਣਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸੁਪਰਿਮਦ੍ਦਿਤਂ ਵਿਯ ਚਮ੍ਮਂ, ਸੁਪਰਿਕਮ੍ਮਕਤਾ ਵਿਯ ਚ ਲਾਖਾ ਮੁਦੁਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮੇਤਿ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਾਦਿਇਦ੍ਧਿਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮੇ. ਤਞ੍ਚ ਉਭਯਨ੍ਤਿ ਮੁਦੁਤਾਕਮ੍ਮਨਿਯਦ੍ਵਯਂ.
ਨਾਹਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ ਨ-ਕਾਰੋ ਪਟਿਸੇਧਤ੍ਥੋ. ਅਹਨ੍ਤਿ ਸਤ੍ਥਾ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਨਿਦ੍ਦਿਸਤਿ. ਭਿਕ੍ਖਵੇਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਲਪਤਿ. ਅਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਇਦਾਨਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਚਿਤ੍ਤਤੋ ਅਞ੍ਞਂ. ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪੀਤਿ ਏਕਮ੍ਪਿ ਸਭਾਵਧਮ੍ਮਂ ਨ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਅਯਂ ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਅਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸਬ੍ਬਞ੍ਞੁਤਞ੍ਞਾਣੇਨ ਓਲੋਕੇਨ੍ਤੋਪਿ ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪਿ ਨ ਸਮਨੁਪਸ੍ਸਾਮਿ. ਯਂ ਵਸੀਭਾਵਾਪਾਦਨੇਨ ਭਾਵਿਤਂ, ਤਥਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਕਰਣੇਨ ਬਹੁਲੀਕਤਂ, ਏਵਂ ਸਵਿਸੇਸਮੁਦੁਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਮੁਦੁਂ, ਕਮ੍ਮਕ੍ਖਮਤਾਯ ਕਮ੍ਮਨਿਯਞ੍ਚ ਹੋਤਿ. ਯਥਯਿਦਂ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ, ਤੇਸਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਤਾਯ ਏਵਮਾਹਾਤਿ. ਯਥਾ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਾ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਾਦਯੋ ਨ ਵਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਸੁਭਾਵਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ.
ਤਤ੍ਥ ਅਵਟ੍ਠਿਤਂ ਇਧ ‘‘ਠਿਤਂ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ ਚ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਤੇਸੁ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਾਦੀਸੁ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਠਿਤੇ, ਠਿਤਤ੍ਤਾਯੇਵ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ. ਯਥਾ ਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਤਾ ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਲਕ੍ਖੀਯਨ੍ਤਿ, ਏਵਂ ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਪਿ ਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਤਾਹਿ ਲਕ੍ਖੀਯਤੀਤਿ, ਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਭਾਵੇਨ ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਸੇ ਠਿਤਤ੍ਤਾ ‘‘ਠਿਤੇ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਾ ਹਿ ਕਾਰਣੇਨ ਫਲਂ ਨਿਦ੍ਧਰੀਯਤਿ, ਏਵਂ ਫਲੇਨਾਪਿ ਕਾਰਣਂ ਨਿਦ੍ਧਰੀਯਤੀਤਿ ਨਿਚ੍ਚਲਭਾਵੇਨ ਅਵਟ੍ਠਾਨਂ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਿ. ਸਾ ਚ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਧਮ੍ਮੇਸੁ ਥਿਰਭਾਵੇਨ, ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਹਿ ਅਕਮ੍ਮਨਿਯਤਾਯ ਚ ਸਮ੍ਭਵਨ੍ਤੀ ਸਦ੍ਧਾਦਿਬਲਾਨਂ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਹੋਤੀਤਿ ‘‘ਸਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋ ਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਵਰਿਤੁਂ ‘‘ਸਦ੍ਧਾਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸਦ੍ਧਾਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਸੁਭਾਵਿਤਂ ਵਸੀਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਏਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਂਸੇਨ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਚ੍ਛਿਕਰਣੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਾਯ ਸਦ੍ਧਾਯ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਦ੍ਧਾਬਲੇਨ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਿਤਂ. ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯੇਨਾਤਿ ਤਪ੍ਪਟਿਪਕ੍ਖੇਨ ਅਸ੍ਸਦ੍ਧਿਯੇਨ ਹੇਤੁਨਾ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ ਨ ਚਲਤਿ ਨ ਕਮ੍ਪਤਿ, ਅਞ੍ਞਦਤ੍ਥੁ ਉਪਰਿ ਵਿਸੇਸਾਵਹਭਾਵੇਨੇਵ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਵੀਰਿਯਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ – ਵੀਰਿਯਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਵਸੀਭਾਵਾਪਾਦਨਪਰਿਦਮਨਸਾਧਨੇਨ ਵੀਰਿਯੇਨ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਿਤਂ. ਸਤਿਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੇ ਭਾਵਨਾਬਹੁਲੀਕਾਰੇ ਅਸਮ੍ਮੋਸਸਾਧਿਕਾਯ, ਕੁਸਲਾਨਞ੍ਚ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਗਤਿਯੋ ਸਮਨ੍ਨੇਸਮਾਨਾਯ ਸਤਿਯਾ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਿਤਂ. ਸਮਾਧਿਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥੇਵ ਅਵਿਕ੍ਖੇਪਸਾਧਨੇਨ ਸਮਾਧਾਨੇਨ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਿਤਂ. ਪਞ੍ਞਾਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸਾ ਏਵ ਭਾਵਨਾਯ ਉਪਕਾਰਾਨੁਪਕਾਰਧਮ੍ਮਾਨਂ ਪਜਾਨਨਲਕ੍ਖਣਾਯ ਪਞ੍ਞਾਯ ਉਪਤ੍ਥਮ੍ਭਿਤਂ. ਓਭਾਸਗਤਨ੍ਤਿ ਞਾਣੋਭਾਸਸਹਗਤਂ. ਓਭਾਸਭੂਤੇਨ ਹਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਸਮਾਧਾਨਸਂਵਦ੍ਧਿਤੇਨ ਞਾਣੇਨ ਸਂਕਿਲੇਸਪਕ੍ਖਂ ਯਾਥਾਵਤੋ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੋ ਤਤੋ ਉਤ੍ਰਸਨ੍ਤੋ ਓਤ੍ਤਪ੍ਪਨ੍ਤੋ ਤਂ ਅਧਿਭਵਤਿ, ਨ ਤੇਨ ਅਭਿਭੂਯਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਿਲੇਸਨ੍ਧਕਾਰੇਨ ਨ ਇਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਏਤੇਨ ਞਾਣਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਂ ਹਿਰੋਤ੍ਤਪ੍ਪਬਲਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤਨ੍ਤਿ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸਮਾਧਿਨਾ ਸਮਾਹਿਤਤਾ, ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਤਾ, ਪਰਿਯੋਦਾਤਤਾ, ਅਨਙ੍ਗਣਤਾ, ਵਿਗਤੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਤਾ, ਮੁਦੁਭਾਵੋ, ਕਮ੍ਮਨਿਯਤਾ, ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਠਿਤਤਾ, ਸਮਾਹਿਤਸ੍ਸ ਵਾ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਇਮਾਨਿ ਅਙ੍ਗਾਨੀਤਿ ‘‘ਸਮਾਹਿਤੇ’’ਤਿ ਇਮਂ ਅਙ੍ਗਭਾਵੇਨ ਅਗ੍ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਿਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਵਿਸੁਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਮੇਹਿ ਅਟ੍ਠਹਿ ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤਂ. ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਦਿਅਤ੍ਥਂ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਂ ਤਦਭਿਮੁਖਂ ਕਰਣਯੋਗ੍ਗਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਚ੍ਛਿਕਰਣੀਯਾਨਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਯਾ’’ਤਿ.
ਕਾਮਂ ਨੀਵਰਣਾਨਿ ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭੇਤ੍ਵਾ ਏਵ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਸਮਧਿਗਮੋ, ਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਕੇ ਵੂਪਸਮੇ ਏਵ ਚ ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਾਦਿਸਮਧਿਗਮੋ, ਤਥਾਪਿ ਨ ਤਥਾ ਤੇਹਿ ਦੂਰੀਭੂਤਾ ਅਪੇਤਾ ਵਾ ਯਥਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਤੋ, ਚੇਤਸੋ ਮਲੀਨਭਾਵਸਙ੍ਖਾਤਉਪ੍ਪਿਲਾਭੋਗਕਰੇਹਿ ਨੀਵਰਣਾਦੀਹਿ ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਿਮੁਤ੍ਤਿਯਾ ਤਸ੍ਸ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਿ, ਪਰਿਯੋਦਾਤਤਾ ਚ ਯੁਤ੍ਤਾਤਿ ਆਹ ‘‘ਨੀਵਰਣ…ਪੇ… ਪਰਿਯੋਦਾਤੇ’’ਤਿ. ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਯਾਨਨ੍ਤਿ ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਹੇਤੁਕਾਨਂ ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨਕਾਨਂ. ਪਾਪਕਾਨਨ੍ਤਿ ਲਾਮਕਾਨਂ. ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਛਾਯ ਅਵਚਰਾਨਂ ਇਚ੍ਛਾਵਸੇਨ ਓਤਿਣ੍ਣਾਨਂ ‘‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਮੇਵ ਸਤ੍ਥਾ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਪਟਿਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿਆਦਿਨਯਪ੍ਪਵਤ੍ਤਾਨਂ ਮਾਨਮਾਯਾਸਾਠੇਯ੍ਯਾਦੀਨਂ. ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨਾਪਿ ਤੇਸਂਯੇਵ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਅਭਿਜ੍ਝਾ ਚੇਤ੍ਥ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਯ੍ਯਾ, ਮਾਨਾਦਯੋ ਚ ਤਦੇਕਟ੍ਠਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ ‘‘ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਅਨੁਵਤ੍ਤਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਯ੍ਯਾ ਪਨ ਨੀਵਰਣਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਗਹਿਤਾ, ਕਥਂ ਪਨ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨੇਨ ਅਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨੇਯ੍ਯਾ ਇਧ ਵਿਗਚ੍ਛਨ੍ਤੀਤਿ? ‘‘ਸਬ੍ਬੇ ਕੁਸਲਾ ਧਮ੍ਮਾ ਸਬ੍ਬਾਕੁਸਲਾਨਂ ਪਟਿਪਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਸਲ੍ਲੇਖਪਟਿਪਤ੍ਤਿਵਸੇਨ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਝਾਨਸ੍ਸ ਅਪਰਾਮਟ੍ਠਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤੋ. ਯੇ ਪਨੇਤ੍ਥ ‘‘ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਂ ਅਭਿਜ੍ਝਾਦੀਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮੇਹਿ ਪਦੇਹਿ ਕੋਪਅਪਚ੍ਚਯਕਆਮਰਾਗਬ੍ਯਾਪਾਦਾਦਯੋ ਗਹਿਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ‘‘ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਯਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਠਂ ਪਟਿਕ੍ਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਨੀਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਪਾਠੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਂ ਤੇਸਂ ਮਤਿਮਤ੍ਤਂ ਤਥਾ ਪਾਠਸ੍ਸੇਵ ਅਭਾਵਤੋ. ਝਾਨਪਟਿਲਾਭਪਚ੍ਚਨੀਕਾ ਚ ਨੀਵਰਣਾ ਚੇਵ ਤਦੇਕਟ੍ਠਾ ਚ ਤੇਸਂ ਦੂਰੀਭਾਵਂ ਵਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਅਭਾਵਵਿਗਮਚੋਦਨਾਯ ਅਯੁਜ੍ਜਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਨਨੁ ਚ ਅਨਙ੍ਗਣਸੁਤ੍ਤ- (ਮ. ਨਿ. ੧.੫੭ ਆਦਯੋ) ਵਤ੍ਥਸੁਤ੍ਤੇਸੁ (ਮ. ਨਿ. ੧.੭੦ ਆਦਯੋ) ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਨ ਲਬ੍ਭਤਿ, ਓਲ਼ਾਰਿਕਾਨਂਯੇਵ ਪਾਪਧਮ੍ਮਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ? ਸਚ੍ਚਮੇਤਂ, ਇਧ ਪਨ ਅਧਿਗਤਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਸ੍ਸ ਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਸੁਖੁਮਾਯੇਵ ਤੇ ਗਹਿਤਾ, ਅਙ੍ਗਣੂਪਕ੍ਕਿਲੇਸਤਾਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਪਨੇਤ੍ਥ ਸੁਤ੍ਤਾਨਂ ਅਪਦਿਸਨਂ. ਤਥਾ ਹਿ ‘‘ਸੁਤ੍ਤਾਨੁਸਾਰੇਨਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਨ ਸੁਤ੍ਤਵਸੇਨਾਤਿ. ਅਵਸ੍ਸਂ ਚੇ ਤਮੇਵਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ ਅਧਿਗਤਜ੍ਝਾਨਾਨਮ੍ਪਿ ਕੇਸਞ੍ਚਿ ਇਚ੍ਛਾਵਚਰਾਨਂ ਪਵਤ੍ਤਿਸਬ੍ਭਾਵਤੋ.
ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਭਾਵੂਪਗਮੇਨਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦਕਭਾਵਸ੍ਸ ਪਦਟ੍ਠਾਨਭਾਵਸ੍ਸ ਉਪਗਮਨੇਨ. ਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਯਾਤਿ ਇਤੋ ਪਰਂ ਕਤ੍ਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਭਾਵਵਸੇਨ ਅਭਿਨੀਹਾਰਕ੍ਖਮਭਾਵਨਾਯ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਤ੍ਤਾ. ਪਣੀਤਭਾਵੂਪਗਮੇਨਾਤਿ ਤਤੋ ਏਵ ਪਧਾਨਭਾਵਂ ਨੀਤਤਾਯ ਉਤ੍ਤਮਟ੍ਠੇਨ, ਅਤਿਤ੍ਤਿਕਰਟ੍ਠੇਨ ਚ ਪਣੀਤਭਾਵਸ੍ਸ ਉਪਗਮਨੇਨ. ਉਭਯਞ੍ਚੇਤਂ ਠਿਤਿਯਾ ਕਾਰਣਵਚਨਂ ਪਰਿਪੁਣ੍ਣਾਯ ਭਾਵਨਾਯ ਪਣੀਤਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਠਿਤੇ’’ਤਿ. ‘‘ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਇਦਂ ਠਿਤਿਯਾ ਵਿਸੇਸਨਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਯਥਾ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਠਿਤੇ’’ਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਕ੍ਖੇ ‘‘ਠਿਤੇ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤੇ’’ਤਿ ਉਭਯਮੇਕਂ ਅਙ੍ਗਂ, ‘‘ਸਮਾਹਿਤੇ’’ਤਿ ਪਨ ਇਦਮ੍ਪਿ ਏਕਮਙ੍ਗਂ. ਤੇਨੇਵਸ੍ਸ ਪਠਮਵਿਕਪ੍ਪਤੋ ਵਿਸੇਸਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਏਵਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠਙ੍ਗਸਮਨ੍ਨਾਗਤ’’ਨ੍ਤਿ.
ਦਸਇਦ੍ਧਿਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
੩੬੯. ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਅਤ੍ਥੇਨਾਤਿ ਸਿਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨ. ਪਟਿਲਾਭਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਪਾਪੁਣਨਟ੍ਠੇਨ. ਤਨ੍ਤਿ ਕਾਮਿਤਂ ਵਤ੍ਥੁਂ. ਸਮਿਜ੍ਝਤੀਤਿ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਤਿ. ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਆਦਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਯਾਵ ਝਾਨਮਗ੍ਗਾ ਇਧ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਂ. ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਪਾਪੁਣੀਯਤਿ. ਪਟਿਹਰਤੀਤਿ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਪਟਿਪਕ੍ਖਂ ਹਰਤਿ ਅਪਨੇਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਟਿਪਕ੍ਖਂ ਹਰਤੀਤਿ ਪਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਾਦਿ, ਪਟਿਹਾਰਿਯਮੇਵ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਯਥਾ ‘‘ਵੇਕਤਂ, ਵੇਸਮ’’ਨ੍ਤਿ ਚ.
ਇਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨਾਤਿ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਨਟ੍ਠੇਨ. ਉਪਾਯਸਮ੍ਪਦਾਯਾਤਿ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਉਪਾਯਸ੍ਸ, ਞਾਯਾਰਮ੍ਭਸ੍ਸਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਪਸਵੇਤਿ. ਸੀਲਵਾਤਿ ਆਚਾਰਸੀਲੇਨ ਸੀਲਵਾ. ਕਲ੍ਯਾਣਧਮ੍ਮੋਤਿ ਦਸਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਵਸੇਨ ਸੁਨ੍ਦਰਧਮ੍ਮੋ. ਸੀਲਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਵਾ ਸੀਲਵਾ. ਦਾਨਾਦਿਸੇਸਪੁਞ੍ਞਕਿਰਿਯਵਤ੍ਥੁਵਸੇਨ ਕਲ੍ਯਾਣਧਮ੍ਮੋ. ਪਣਿਦਹਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਪਤ੍ਥੇਸ੍ਸਤਿ.
ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਵਡ੍ਢਨ੍ਤਿ, ਉਕ੍ਕਂਸਂ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਸਾਤਿਸਯਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਨਪਟਿਲਾਭਸਿਜ੍ਝਨਬੁਦ੍ਧਿਅਤ੍ਥੇ ਹਿ ਇਦ੍ਧਿ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਸਾ ਦਸਵਿਧਾਤਿ ਸਬ੍ਬਾ ਇਦ੍ਧਿਯੋ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਥੁਦ੍ਧਾਰਵਸੇਨ ਇਧਾਧਿਪ੍ਪੇਤਂ ਇਦ੍ਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਬਹੁਭਾਵਾਦਿਕਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਾ. ਵਿਵਿਧਂ ਰੂਪਨਿਮ੍ਮਾਨਸਙ੍ਖਾਤਂ ਕੁਬ੍ਬਨਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਾ. ਮਨੋਮਯਾਤਿ ਝਾਨਮਨੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਭਾਵਤੋ ਮਨੋਮਯਾ. ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਿਪ੍ਫਾਰੋ ਵੇਗਾਯਿਤਤ੍ਤਂ ਏਤਿਸ੍ਸਾ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਞਾਣਵਿਪ੍ਫਾਰਾ. ਅਰਿਯਾਨਂ ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਰਿਯਾ. ਯਤੋ ਕੁਤੋਚਿ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਤੋ ਜਾਤਾ ਇਦ੍ਧਿ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਜਾ. ਸਾਤਿਸਯਪੁਞ੍ਞਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਇਦ੍ਧਿ ਪੁਞ੍ਞਵਤੋ ਇਦ੍ਧਿ. ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕਜਾ ਇਦ੍ਧਿ ਜਾਤਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਹੋਤਿ, ਇਤਰਾ ਯਦਾ ਤਦਾ ਪੁਞ੍ਞਸ੍ਸ ਵਿਪਚ੍ਚਨਕਾਲੇਤਿ ਏਵਂ ਵਾ ਇਮਾਸਂ ਵਿਸੇਸੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ. ਆਥਬ੍ਬਨਵਿਜ੍ਜਾਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਾ ਵਿਜ੍ਜਾਮਯਾ. ਸਮ੍ਮਾਪਯੋਗੋ ਉਪਾਯਪਯੋਗੋ ਞਾਯਾਰਮ੍ਭੋ.
੩੭੦. ਪਕਤਿਯਾ ਏਕੋਤਿ ਸਭਾਵੇਨ ਏਕੋ. ਬਹੁਕਨ੍ਤਿ ਬਹੁਂ. ਤੇਨ ਅਗ੍ਗਹਿਤਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅਨੇਕਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਤਂ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਆਵਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਸਙ੍ਖਾਤੇਨ ਆਭੋਗੇਨ ਆਭੁਜਤਿ ਭਾਵਿਰੂਪੇ ਤੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਮਨਸਿਕਾਰੇਨ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤਿ. ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਤਥਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣੇਨ ਯਥਾਧਿਪ੍ਪੇਤੇ ਬਹੁਕੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਿ, ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹੇਵ ਬਹੁਭਾਵਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਬਹੁਭਾਵਾਪਾਦਕਂ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਞਾਣਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਚ ਤਥਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਸੇਸੇਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਏਵਨ੍ਤਿ ਪਕਾਰਤ੍ਥੋ ਏਵਂ-ਸਦ੍ਦੋ, ਤੇਨ ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਕਾਰਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨਾਤਿ ‘‘ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੦) ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨ ਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਤ੍ਤਾ.
੩੭੧. ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਪਕਤਿਸਣ੍ਠਾਨਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਾਕਤਿਕਰੂਪਂ. ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਵਿਜਹਨਵਿਕਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਵਿਜਹਨਪੁਬ੍ਬਕਸ੍ਸ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਾਦਿਵਣ੍ਣਵਿਕਾਰਸ੍ਸ ਵਸੇਨ.
੩੭੨. ਇਮਮ੍ਹਾ ਕਾਯਾਤਿ ਪਚ੍ਚਕ੍ਖਭਾਵੇਨ ‘‘ਇਮਮ੍ਹਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸ੍ਸ ਕਰਜਕਾਯਾ. ਅਞ੍ਞਂ ਕਾਯਨ੍ਤਿ ਅਞ੍ਞਂ ਇਦ੍ਧਿਮਯਂ ਕਾਯਂ. ਤਤੋ ਏਵ ਇਦ੍ਧਿਮਯਰੂਪਵਨ੍ਤਤਾਯ ਰੂਪਿਂ. ਅਭਿਞ੍ਞਾਮਨੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਮਨੋਮਯਂ. ਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਨਵਸੇਨ. ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣਸ੍ਸ ਹਿ ਯਥਾ ਮਨੋਮਯੋ ਕਾਯੋ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਤਿ, ਤਥਾ ਪਵਤ੍ਤਿ ਮਨੋਮਯਿਦ੍ਧਿ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਥਮਯਮੇਵ ਮਨੋਮਯਿਦ੍ਧੀਤਿ? ਰੁਲ਼੍ਹੀਵੇਸਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ ਯਥਾ ‘‘ਮਨੋਮਯੋ ਅਤ੍ਤਭਾਵੋ’’ਤਿ, ਯਥਾ ਵਾ ‘‘ਗੋਸਮਞ੍ਞਾ ਵਿਸਾਣਾਦਿਮਤਿ ਪਿਣ੍ਡੇ’’. ਅਥ ਵਾ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰਤੋ ਨਿਕ੍ਖਨ੍ਤੇ, ਇਦ੍ਧਿਮਤਾ ਚ ਏਕਨ੍ਤਸਦਿਸੇ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਿਮ੍ਮਾਨੇ ਸੁਪਾਕਟੋ ਮਨਸਾ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤਭਾਵੋਤਿ ਯਥਾ ਸਾਤਿਸਯੋ ਮਨੋਮਯਵੋਹਾਰੋ, ਨ ਤਥਾ ਅਞ੍ਞਾਸੁ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧੀਸੁ ਸਮਞ੍ਞਨ੍ਤਰਵਨ੍ਤਾਸੂਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ.
੩੭੩. ਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਾਤਿ ਅਰਹਤ੍ਤਮਗ੍ਗਞਾਣੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਕ੍ਖਣੇ, ਤਤੋਪਿ ਵਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਨ੍ਤਿਮਭਵਿਕਸ੍ਸ ਪਟਿਸਨ੍ਧਿਗ੍ਗਹਣਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ. ਪਚ੍ਛਾ ਵਾ ਯਾਵ ਖਨ੍ਧਪਰਿਨਿਬ੍ਬਾਨਾ. ਤਙ੍ਖਣੇ ਵਾ ਮਗ੍ਗੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮਯੇ. ਞਾਣਾਨੁਭਾਵਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਸੂਰਿਯਸ੍ਸ ਉਟ੍ਠਿਤਟ੍ਠਾਨੇ, ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਚ ਆਲੋਕਕਰਣਸਮਤ੍ਥਤਾ ਵਿਯ ਤਸ੍ਸੇਵ ਞਾਣਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਹਾਤਬ੍ਬਪਹਾਨਭਾਵੇਤਬ੍ਬਭਾਵਨਾਪਾਰਿਪੂਰਿਸਙ੍ਖਾਤੋ ਵਿਸੇਸੋ. ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਪਨ ਅਨਨ੍ਤਰਾਯਤਾਵਸੇਨ ਆਗਤਾਨਿ. ਅਨਿਚ੍ਚਾਨੁਪਸ੍ਸਨਾਯਾਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੇ ਅਨਿਚ੍ਚਤੋ ਅਨੁਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿਯਾ ਬਲਵਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ. ਆਰਦ੍ਧਵਿਪਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਹਿ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਿਪਸ੍ਸਨਾਯ ਪਵਤ੍ਤਿਕ੍ਖਣੇ ਤਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ, ਪਚ੍ਛਾ ਚ ਪਕਿਣ੍ਣਕਸਮ੍ਮਸਨਵਾਰੇ ਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਾਯ ਪਹਾਨਟ੍ਠੋ ਇਜ੍ਝਤਿ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ. ਕਾਮਂ ਏਤ੍ਤਕਾਯ ਸਙ੍ਖੇਪਕਥਾਯਪਿ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਥੋ ਪਕਾਸਿਤੋਵ, ਵਿਤ੍ਥਾਰਕਥਾਯ ਪਨ ਵਿਭੂਤਤਰੋ ਹੋਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਵਿਤ੍ਥਾਰੇਨ ਕਥੇਤਬ੍ਬ’’ਨ੍ਤਿ.
ਗਬ੍ਭਗਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਅਨਾਦਰੇ ਸਾਮਿਵਚਨਂ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨਾਤਿ ‘‘ਪਚ੍ਛਿਮਭਵਿਕਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਬਾਕੁਲਤ੍ਥੇਰਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ.
ਦਾਰੁਭਾਰਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਦਾਰੁਭਾਰਂ ਸਕਟੇ ਕਤ੍ਵਾ, ਆਰੋਪੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਓਸ੍ਸਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾਤਿ ਛਡ੍ਡੇਤ੍ਵਾ. ਸਕਟਮੂਲੇਤਿ ਸਕਟਸਮੀਪੇ. ਵਾਲ਼ਯਕ੍ਖਾਨੁਚਰਿਤੇਤਿ ਕੁਰੁਰੇਹਿ ਯਕ੍ਖੇਹਿ ਅਨੁਵਿਚਰਿਤਬ੍ਬੇ. ਯਕ੍ਖਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਞ੍ਹਿ ਰਾਜਗਹਨਗਰਂ.
੩੭੪. ਸਮਾਧਿਤੋਤਿ ਪਠਮਜ੍ਝਾਨਾਦਿਸਮਾਧਿਤੋ. ਪੁਬ੍ਬੇਤਿ ਉਪਚਾਰਜ੍ਝਾਨਕ੍ਖਣੇ. ਪਚ੍ਛਾਤਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਚਿਣ੍ਣਪਰਿਯਨ੍ਤੇ. ਤਙ੍ਖਣੇਤਿ ਸਮਾਪਨ੍ਨਕ੍ਖਣੇ. ਸਮਥਾਨੁਭਾਵਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਵਿਸੇਸੋਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਤਸ੍ਮਿਂ ਝਾਨੇ ਸਮਾਧਿਤੇਜੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੋ ਨੀਵਰਣਵਿਕ੍ਖਮ੍ਭਨਵਿਤਕ੍ਕਾਦਿਸਮਤਿਕ੍ਕਮਸਞ੍ਞਾਵੇਦਯਿਤਨਿਰੋਧਪਰਿਸ੍ਸਯਸਹਨਾਦਿਕੋ ਵਿਸੇਸੋ.
ਕਪੋਤਕਨ੍ਦਰਾਯਨ੍ਤਿ ਏਵਂਨਾਮਕੇ ਅਰਞ੍ਞਵਿਹਾਰੇ. ਜੁਣ੍ਹਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਚਨ੍ਦਾਲੋਕਵਤਿਯਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ. ਨਵੋਰੋਪਿਤੇਹਿ ਕੇਸੇਹੀਤਿ ਇਤ੍ਥਮ੍ਭੂਤਲਕ੍ਖਣੇ ਕਰਣਵਚਨਂ. ਯਸ੍ਸਾਤਿ ਪਹਾਰਸ੍ਸ. ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਯਕ੍ਖਸ੍ਸ. ਖਿਪ੍ਪਨਿਸਨ੍ਤਿਭਾਵਸ੍ਸ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤਤ੍ਤਾ ਥੇਰੋ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਹਰਨ੍ਤੇ ਏਵ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਹਰਣਸਮਯੇ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪ੍ਪੇਸੀ’’ਤਿ. ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਪਨ ‘‘ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਹੋਤਿ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਸਮਾਧਿਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ (ਉਦਾ. ੩੪) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮੇ ਪਨ ਥੇਰਾ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਨਸਮਕਾਲਂ ਤੇਨ ਪਹਾਰੋ ਦਿਨ੍ਨੋਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.
ਸਞ੍ਜੀਵਤ੍ਥੇਰਨ੍ਤਿ ਕਕੁਸਨ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਦੁਤਿਯਂ ਅਗ੍ਗਸਾਵਕਂ ਮਹਾਥੇਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਸੋ ਹਿ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਰਞ੍ਞਾਦੀਸੁ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਅਪ੍ਪਕਸਿਰੇਨੇਵ ਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਤਿ, ਤਸ੍ਮਾ ਏਕਦਿਵਸਂ ਅਞ੍ਞਤਰਸ੍ਮਿਂ ਰੁਕ੍ਖਮੂਲੇ ਨਿਰੋਧਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿ, ਤਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਨ੍ਨ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ. ਚੀਵਰੇ ਅਂਸੁਮਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਨ ਝਾਯਿਤ੍ਥ, ਸਰੀਰੇ ਕਾ ਕਥਾ. ਤੇਨੇਵ ਹਿ ਥੇਰੋ ‘‘ਸਞ੍ਜੀਵੋ’’ ਤ੍ਵੇਵ ਪਞ੍ਞਾਯਿਤ੍ਥ. ਅਯਮਸ੍ਸਾਤਿ ਅਸ੍ਸ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਸਞ੍ਜੀਵਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਯੋ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਂ ਅਗ੍ਗਿਪਰਿਸ੍ਸਯਾਭਾਵੋ, ਅਯਂ ਸਮਾਧਿਵਿਪ੍ਫਾਰਾ ਇਦ੍ਧੀਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਕਥਂ ਪਨ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਂ ਸਮਾਧਿਵਿਪ੍ਫਾਰਸਮ੍ਭਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਨੁਪੁਬ੍ਬ…ਪੇ… ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿ.
ਪਠਮਂ ਠਪਿਤਭਣ੍ਡਕਸ੍ਸਾਤਿ ਸਬ੍ਬਪਠਮਂ ਠਪਿਤਭਣ੍ਡਕਸ੍ਸ. ਤਞ੍ਹਿ ਗਹਣਕਾਲੇ ਸਬ੍ਬਪਚ੍ਛਿਮਂ ਗਯ੍ਹਤਿ. ਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨਾਤਿ ‘‘ਏਤ੍ਤਕੇ ਕਾਲੇ ਗਤੇ ਵੁਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ. ਭੀਤਾ ਵਿਰਵਿਂਸੂਤਿ ਰਤ੍ਤਨ੍ਧਕਾਰੇ ਰੂਪਦਸ੍ਸਨੇਨ ‘‘ਪਿਸਾਚੋ ਉਟ੍ਠਹਤੀ’’ਤਿ ਮਞ੍ਞਮਾਨਾ. ਏਤ੍ਤਕੇਹਿ ਨਾਮ ਭਣ੍ਡਕੇਹਿ ਅਜ੍ਝੋਤ੍ਥਟੋ ਨਿਬ੍ਬਿਕਾਰੋ ‘‘ਅਹੋ ਮਹਾਨੁਭਾਵੋ, ਅਹੋ ਵਿਵੇਕਵਾਸੀ’’ਤਿ ਚ ਥੇਰਗਤੇਨ ਪਸਾਦੇਨ.
ਤਤ੍ਤਤੇਲਕਟਾਹਨ੍ਤਿ ਆਧਾਰਸੀਸੇਨ ਆਧੇਯ੍ਯਮਾਹ, ਕਟਾਹੇ ਤਤ੍ਤਤੇਲਂ ਕਟਾਹੇਨ ਆਸਿਞ੍ਚੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਵਿਵਟ੍ਟਮਾਨਨ੍ਤਿ ਕਤ੍ਥਚਿਪਿ ਅਲਗ੍ਗਨਵਸੇਨ ਭਸ੍ਸਨ੍ਤਂ.
ਸਪਰਿਵਾਰਾਤਿ ਪਞ੍ਚਹਿ ਇਤ੍ਥਿਸਤੇਹਿ ਸਪਰਿਵਾਰਾ. ਰਾਜਾਨਂ ਮੇਤ੍ਤਾਯ ਫਰੀਤਿ ਓਦਿਸ੍ਸਕਮੇਤ੍ਤਾਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ ਰਾਜਾਨਂ ਫੁਸਿ. ਖਿਪਿਤੁਨ੍ਤਿ ਵਿਜ੍ਝਿਤੁਂ. ਓਰੋਪੇਤੁਨ੍ਤਿ ਸਰਸਨ੍ਨਾਹਂ ਪਟਿਸਂਹਰਿਤੁਂ.
੩੭੫. ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਦੀਸੂਤਿ ਅਨਿਟ੍ਠਾਦੀਸੁ. ਅਨਿਟ੍ਠਂ ਹਿ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਂ, ਅਮਨੁਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ‘‘ਪਟਿਕ੍ਕੂਲ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਦਿਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਰਮ੍ਮਣੇ. ਉਪੇਕ੍ਖਕੋਤਿ ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾਯ ਉਪੇਕ੍ਖਕੋ. ਤਤ੍ਥਾਤਿ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਪਟਿਕ੍ਕੂਲਭੇਦੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ. ਸਤੋਤਿ ਸਤਿਵੇਪੁਲ੍ਲਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਤਿਮਾ. ਸਮ੍ਪਜਾਨੋਤਿ ਪਞ੍ਞਾਵੇਪੁਲ੍ਲਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਸਮ੍ਪਜਾਨਕਾਰੀ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਯਂ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਦਿਵਤ੍ਥੂਸੁ ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞੀਵਿਹਾਰਾਦਿਕਾ ਖੀਣਾਸਵਾਨਂ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗਾਧਿਗਮਸਿਦ੍ਧਾ ਚਿਤ੍ਤਿਸ੍ਸਰਿਯਤਾ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚੇਤੋਵਸਿਪ੍ਪਤ੍ਤਾਨਂ…ਪੇ… ਵੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ.
ਅਨਿਟ੍ਠੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਸਤ੍ਤਸਞ੍ਞਿਤੇ ਮੇਤ੍ਤਾਫਰਣਂ ਵਾ ਧਾਤੁਸੋ ਪਚ੍ਚਵੇਕ੍ਖਣਾਯ ਧਾਤੁਮਨਸਿਕਾਰਂ ਵਾ ਗੂਥਾਦਿਕੇ ਧਾਤੁਮਨਸਿਕਾਰਂ ਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞੀ ਵਿਹਰਤੀਤਿ ਹਿਤੇਸਿਤਾਯ, ਧਮ੍ਮਸਭਾਵਚਿਨ੍ਤਨਾਯ ਚ ਨ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞੀ ਹੁਤ੍ਵਾ ਇਰਿਯਾਪਥਵਿਹਾਰੇਨ ਵਿਹਰਤਿ. ਇਟ੍ਠੇ ਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਞਾਤਿਮਿਤ੍ਤਾਦਿਕੇ. ਕੇਸਾਦਿਅਸੁਚਿਕੋਟ੍ਠਾਸਮਤ੍ਤਮੇਵਾਤਿ ਅਸੁਭਫਰਣਂ ਵਾ ਅਸੁਭਮਨਸਿਕਾਰਂ ਵਾ. ਤਤ੍ਥ ਰੂਪਧਮ੍ਮਜਾਤਂ ਅਨਿਚ੍ਚਨ੍ਤਿ ਆਦਿਅਤ੍ਥੋ ਇਤਿ-ਸਦ੍ਦੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਨਿਚ੍ਚਦੁਕ੍ਖਾਨਤ੍ਤਵਿਪਰਿਣਾਮਧਮ੍ਮੋਤਿ ਮਨਸਿਕਾਰਂ ਵਾ ਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ਯੋਜਨਾ. ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਾਪਟਿਕ੍ਕੂਲੇਸੂਤਿ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਾਨਿ ਵਤ੍ਥੂਨਿ ਏਕਜ੍ਝਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਵਦਤਿ. ਏਸ ਨਯੋ ਇਤਰਤ੍ਥ. ਯਂ ਵਾ ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਪਠਮਂ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਤੋ ਉਪਟ੍ਠਿਤਮੇਵ ਪਚ੍ਛਾ ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਤੋ ਉਪਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਯਞ੍ਚ ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਤੋ ਉਪਟ੍ਠਿਤਮੇਵ ਪਚ੍ਛਾ ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਤੋ ਉਪਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਦੁਭਯੇਪਿ ਖੀਣਾਸਵੋ ਸਚੇ ਆਕਙ੍ਖਤਿ, ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ ਅਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞੀ ਵਾ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ, ਪਟਿਕ੍ਕੂਲਸਞ੍ਞੀ ਵਾਤਿ ਅਯਮਰਿਯਿਦ੍ਧਿ ਵੁਤ੍ਤਾ.
ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਰੂਪਂ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਕਾਰਣਵਸੇਨ ‘‘ਚਕ੍ਖੂ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਵੋਹਾਰੇਨ ਰੂਪਦਸ੍ਸਨਸਮਤ੍ਥੇਨ ਚਕ੍ਖੁਵਿਞ੍ਞਾਣੇਨ, ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਾ ਕਾਰਣਭੂਤੇਨ, ਦ੍ਵਾਰਭੂਤੇਨ ਵਾ ਰੂਪਂ ਪਸ੍ਸਿਤ੍ਵਾ. ਨੇਵ ਸੁਮਨੋ ਹੋਤੀਤਿ ਗੇਹਸ੍ਸਿਤਸੋਮਨਸ੍ਸਸ੍ਸਾਯਂ ਪਟਿਕ੍ਖੇਪੋ, ਨ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਪਕ੍ਖਿਕਾਯ ਕਿਰਿਯਾਸੋਮਨਸ੍ਸਵੇਦਨਾਯ. ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਇਟ੍ਠਾਨਿਟ੍ਠਛਲ਼ਾਰਮ੍ਮਣਾਪਾਥੇ ਪਰਿਸੁਦ੍ਧਪਕਤਿਭਾਵਾਵਿਜਹਨਲਕ੍ਖਣਂ ਛਸੁ ਦ੍ਵਾਰੇਸੁ ਪਵਤ੍ਤਿਯਾ ‘‘ਛਲ਼ਙ੍ਗੁਪੇਕ੍ਖਾ’’ਤਿ ਲਦ੍ਧਨਾਮਂ ਤਤ੍ਰਮਜ੍ਝਤ੍ਤੁਪੇਕ੍ਖਂ. ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਮਤ੍ਥਂ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਸਮਤ੍ਥੇਤੁਂ ‘‘ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੩੭੬. ਪਕ੍ਖੀਆਦੀਨਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਦੇਵਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ. ਵੇਹਾਸਗਮਨਾਦਿਕਾਤਿ ਪਨ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਚਕ੍ਖੁਵਿਸੁਦ੍ਧਿਆਦਿਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਾਤਿ. ਕੁਸਲਕਮ੍ਮੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾਪਿ ਅਕੁਸਲਵਿਪਾਕਾਨੁਭਾਵੇਨ ਸੁਖਸਮੁਸ੍ਸਯਤੋ ਵਿਨਿਪਤਿਤਤ੍ਤਾ ਵਿਨਿਪਾਤਿਕਾਨਂ. ਝਾਨਨ੍ਤਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਤ੍ਤਂ ਝਾਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ. ਵਿਪਸ੍ਸਨਾਪਿ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤਾ ਉਬ੍ਬੇਗਪੀਤਿਸਹਿਤਾ ਆਕਾਸੇ ਲਙ੍ਘਾਪਨਮਤ੍ਤਾਪਿ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਾ’’ਤਿ. ‘‘ਪਠਮਕਪ੍ਪਿਕਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਂ ‘‘ਏਕਚ੍ਚਾਨਂ ਮਨੁਸ੍ਸਾਨ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਨਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਏਵਮਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਆਦਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਪੁਨਬ੍ਬਸੁਮਾਤਾਦੀਨਂ ਸਙ੍ਗਹੋ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬੋ.
੩੭੭. ਵੇਹਾਸਨ੍ਤਿ ਭੁਮ੍ਮਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ, ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਸਂਯੋਗੇ ਵਾ. ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤੀ ਹਿ ਚਕ੍ਕਰਤਨਂ ਪੁਰਕ੍ਖਤ੍ਵਾ ਅਤ੍ਤਨੋ ਭਵਨਤੋ ਅਬ੍ਭੁਗ੍ਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਆਕਾਸੇਨੇਵ ਸਿਨੇਰੁਂ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਕਲਚਕ੍ਕਵਾਲ਼ਂ ਅਨੁਸਂਯਾਯਤੀਤਿ. ਅਸ੍ਸਬਨ੍ਧਾਤਿ ਅਸ੍ਸਪਾਲਾ, ਯੇ ਅਸ੍ਸਾਨਂ ਯਵਦਾਯਕਾ. ਤਥਾ ਗੋਬਨ੍ਧਾ.
ਚਕ੍ਕਵਤ੍ਤਿਆਦੀਨਂ ਪੁਞ੍ਞਿਦ੍ਧਿਯਾ ਵਿਤ੍ਥਾਰਿਯਮਾਨਾਯ ਅਤਿਪਪਞ੍ਚੋ ਹੋਤੀਤਿ ਪੁਞ੍ਞਵਤੋ ਇਦ੍ਧਿਂ ਲਕ੍ਖਣਤੋ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਪਰਿਪਾਕਂ ਗਤੇ ਪੁਞ੍ਞਸਮ੍ਭਾਰੇ ਇਜ੍ਝਨਕਵਿਸੇਸੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ਜੋਤਿਕਾਦੀਨਂ ਪੁਞ੍ਞਿਦ੍ਧਿਂ ਏਕਦੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਸੁਵਣ੍ਣਪਬ੍ਬਤੋਤਿ ਸਬ੍ਬਸੁਵਣ੍ਣਮਯੋ ਪਬ੍ਬਤੋ. ਤਸ੍ਸ ਕਿਰ ਗਹਿਤਗਹਿਤਟ੍ਠਾਨੇ ਓਧਿ ਨ ਪਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਏਕਸੀਤਾਮਤ੍ਤੇਤਿ ਏਤ੍ਥ ਸੀਤਾ ਨਾਮ ਕਸਨਵਸੇਨ ਨਙ੍ਗਲਸ੍ਸ ਗਤਮਗ੍ਗੋ. ਤੁਮ੍ਬਂ ਨਾਮ ਆਲ਼੍ਹਕਂ. ਚੁਦ੍ਦਸ ਮਗ੍ਗਾਤਿ ਚਤੁਦ੍ਦਸ ਕਸਨਮਗ੍ਗਾ.
੩੭੮. ਵਿਜ੍ਜਂ ਪਰਿਜਪਿਤ੍ਵਾਤਿ ਗਨ੍ਧਾਰੀਵਿਜ੍ਜਾਦਿਕਂ ਅਤ੍ਤਨੋ ਵਿਜ੍ਜਂ ਕਤੂਪਚਾਰਂ ਪਰਿਵਤ੍ਤੇਤ੍ਵਾ ਮਨ੍ਤਪਠਨਕ੍ਕਮੇਨ ਪਠਿਤ੍ਵਾ.
੩੭੯. ਸਮ੍ਮਾਪਯੋਗੇਨਾਤਿ ਉਪਾਯਪਯੋਗੇਨ, ਯਥਾ ਯਥਿਚ੍ਛਿਤਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਪਵਤ੍ਤਿਤਞਾਯਾਰਮ੍ਭੇਨ. ਤਸ੍ਸ ਤਸ੍ਸ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸਾਤਿ ਯਥਾਧਿਪ੍ਪੇਤਸ੍ਸ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਕਮ੍ਮਸ੍ਸ. ਏਤ੍ਥ ਚਾਤਿ ‘‘ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮਾਪਯੋਗਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾ ਇਜ੍ਝਨਟ੍ਠੇਨ ਇਦ੍ਧੀ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੮) ਇਮਿਸ੍ਸਾ ਦਸਮਾਯ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਨਿਦ੍ਦੇਸੇਪਿ. ਪੁਰਿਮਪਾਲ਼ਿਸਦਿਸਾਵਾ’’ਤਿ ਸਮਾਧਿਵਿਪ੍ਫਾਰਇਦ੍ਧਿਆਦੀਨਂ ਨਿਦ੍ਦੇਸਸਦਿਸਾਵ. ਸਕਟਬ੍ਯੂਹਾਦਿਕਰਣਵਸੇਨਾਤਿ ਸਕਟਬ੍ਯੂਹਚਕ੍ਕਬ੍ਯੂਹਪਦੁਮਬ੍ਯੂਹਾਦੀਨਂ ਸਂਵਿਧਾਨਵਸੇਨ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਵਿਸੇਸੋਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਗਣਿਤਗਨ੍ਧਬ੍ਬਾਦਿ ਸਿਪ੍ਪਕਮ੍ਮਂ. ਸਲ੍ਲਕਤ੍ਤਕਾਦਿ ਵੇਜ੍ਜਕਮ੍ਮਂ. ਇਰੁਬ੍ਬੇਦਾਦੀਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਵੇਦਾਨਂ.
‘‘ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾਵ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੩੮; ਮ. ਨਿ. ੧.੧੪੭; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੮੩੪; ਪਟਿ. ਮ. ੧.੧੦੨; ੩.੧੦) ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਿਦ੍ਧਿਯਾ ਏਵ ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਆਹ ‘‘ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਾ ਇਦ੍ਧਿਯੇਵ ਆਗਤਾ’’ਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਨਤ੍ਥੇਤਿ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਨਿਸਂਸਸਙ੍ਖਾਤੇ, ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਸਙ੍ਖਾਤੇ ਵਾ ਅਤ੍ਥੇ.
੩੮੦. ‘‘ਏਕਵਿਧੇਨ ਞਾਣਵਤ੍ਥੁ’’ਨ੍ਤਿਆਦੀਸੁ (ਵਿਭ. ੭੫੧) ਕੋਟ੍ਠਾਸਤ੍ਥੋ ਵਿਧਸਦ੍ਦੋ, ‘‘ਵਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਸੇਨਾਬ੍ਯੂਹਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੩) ਵਿਕਪ੍ਪਤ੍ਥੋ, ਤਦੁਭਯਮ੍ਪੇਤ੍ਥ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਕੋਟ੍ਠਾਸਾਯ, ਇਦ੍ਧਿਵਿਕਪ੍ਪਾਯ ਵਾ’’ਤਿ. ਇਦ੍ਧਿ ਹਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਸੁ ਏਕੋ ਕੋਟ੍ਠਾਸੋ, ਵਕ੍ਖਮਾਨੇਹਿ ਭੇਦੇਹਿ ਅਨੇਕਪ੍ਪਭੇਦਾ ਚ. ਵੁਤ੍ਤਪ੍ਪਕਾਰਵਸੇਨਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਚੁਦ੍ਦਸਪ੍ਪਕਾਰਸ੍ਸ, ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਸ੍ਸ ਸਮਾਹਿਤਤਾਦਿਪ੍ਪਕਾਰਸ੍ਸ ਚ ਵਸੇਨ. ‘‘ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਯਾ’’ਤਿ ਤਦਤ੍ਥਸ੍ਸ ਸਮ੍ਪਦਾਨਵਚਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਧਿਗਮਤ੍ਥਾਯਾ’’ਤਿ. ‘‘ਕਸਿਣਾਰਮ੍ਮਣਤੋ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਸਮਾਨਸਨ੍ਤਾਨਤਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਕਸਿਣਾਰਮ੍ਮਣਤ੍ਤਾ. ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਭਿਮੁਖਂ ਪੇਸੇਤੀਤਿ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਸ੍ਸ ਅਭਿਮੁਖਭਾਵੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਯਂ ਹਿ ‘‘ਸਤਂ ਹੋਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਨਂ, ਤਦੇਵਸ੍ਸ ਅਭਿਨੀਹਰਣਂ, ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਾਭਿਮੁਖਪੇਸਨਞ੍ਚ ਤਥੇਵ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ ਅਭਿਨਿਨ੍ਨਾਮਨਂ ਇਧ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧੇ ਅਧਿਮੁਤ੍ਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਅਧਿਗਨ੍ਤਬ੍ਬਇਦ੍ਧਿਪੋਣਂ ਇਦ੍ਧਿਪਬ੍ਭਾਰਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਇਧ ਪਚ੍ਚਨੁਭਵਨਫੁਸਨਾ ਸਚ੍ਛਿਕਿਰਿਯਾਪਤ੍ਤਿਪਰਿਯਾਯਾ ਏਵਾਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਾਪੁਣਾਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਸ੍ਸ.
ਏਕੋਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਕ੍ਖਮਾਨਂ ਬਹੁਭਾਵਂ ਉਪਾਦਾਯ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥੋ. ਸੋ ਹਿਸ੍ਸ ਪਟਿਯੋਗੀ ‘‘ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਤਿ, ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿ. ਸੋ ਚ ਖੋ ਬਹੁਭਾਵਂ ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਠਿਤਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾਵ ਏਕਭਾਵੂਪਗਮੋ. ਯਥਾਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਪਨ ਸਰਸੇਨੇਵ ਏਕਭਾਵੂਪਗਮੋ ਇਧ ਨਾਧਿਪ੍ਪੇਤੋ ਅਨਿਦ੍ਧਿਨਿਮ੍ਮਾਨਭਾਵਤੋ. ਤਮ੍ਪਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨ ਸਿਦ੍ਧਤ੍ਤਾ ਇਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੋਯੇਵਾਤਿ ਕੇਚਿ. ਅਟ੍ਠਾਨੇ ਵਾਯਂ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ, ਏਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾਪਿ ਹੋਤਿ, ਬਹੁਧਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਏਕੋਪਿ ਹੋਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਪਕ੍ਖੇ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵਕ੍ਖਮਾਨਂ ਏਕਭਾਵਂ ਉਪਾਦਾਯ ‘‘ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡਨਤ੍ਥੋ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੋ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਸਬ੍ਬਂ ਯਥਾਰਹਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ. ਬਹੁਭਾਵਨਿਮ੍ਮਾਨੇ ਪਯੋਜਨਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਬਹੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਬਹੂਨਂ ਸਨ੍ਤਿਕੇਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਨਿਮ੍ਮਿਤਾਨਂ ਬਹੂਨਂ ਸਮੀਪੇ, ਤੇਹਿ ਪਰਿਵਾਰਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਵੁਤ੍ਤਵਿਕਪ੍ਪਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ‘‘ਧਮ੍ਮਂ ਵਾ ਕਥੇਤੁਕਾਮੋ’’ਤਿ ਏਵਮਾਦਿ ਸਙ੍ਗਯ੍ਹਤਿ. ‘‘ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਏਵਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ.
੩੮੧. ਭਵਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਦ੍ਧੀਤਿ ਭੂਮਿਯੋ, ਝਾਨਾਨਿ. ਏਤ੍ਥਾਤਿ ਚ ਹੇਤੁਮ੍ਹਿ ਭੁਮ੍ਮਵਚਨਂ. ਵਿਵੇਕਤੋ ਜਾਤਾ ਭੂਮਿ ਵਿਵੇਕਜਭੂਮਿ. ਵਿਵੇਕਜਂ ਹਿ ਪਠਮਂ ਝਾਨਂ ਨੀਵਰਣਵਿਵੇਕਸਮ੍ਭੂਤਤ੍ਤਾ. ਪੀਤਿਸੁਖਭੂਤਾ ਭੂਮਿ ਪੀਤਿਸੁਖਭੂਮਿ. ਦੁਤਿਯਜ੍ਝਾਨਞ੍ਹਿ ਪੀਤਿਸੁਖਭੂਮਿਭੂਤਞ੍ਚੇਵ ਪੀਤਿਸੁਖਸਞ੍ਜਾਤਞ੍ਚ ਸਮਾਧਿਵਸੇਨ. ਉਪਰਿ ਦ੍ਵੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਇਦ੍ਧਿਲਾਭਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਅਧਿਗਮਾਯ. ਇਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਲਭਮਾਨਾਯ, ਬਹੁਲੀਕਰਣਾਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦ੍ਧਿਵਿਕੁਬ੍ਬਨਤਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਵਿਵਿਧਰੂਪਕਾਰਣਾਯ, ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧਿਯਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਦ੍ਧਿਵਿਸਵਿਤਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਵਿਵਿਧਾਨਿਸਂਸਪਸਵਨਾਯ. ਇਦ੍ਧਿਵਸਿਤਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਖਿਪ੍ਪਨਿਸਨ੍ਤਿਆਦਿਭਾਵਾਵਹਵਸੀਭਾਵਤ੍ਥਾਯ. ਇਦ੍ਧਿਵੇਸਾਰਜ੍ਜਾਯਾਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਟਿਪਕ੍ਖਦੂਰੀਭਾਵੇਨ ਵਿਗਤਸਂਕਿਲੇਸਤਾਯ ਸੁਟ੍ਠੁ ਵਿਸਾਰਦਭਾਵਾਯ. ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਂ ਤਾਵ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਭੂਮਿ ਹੋਤੁ ਤਤ੍ਥ ਪਤਿਟ੍ਠਾਯ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਤੋ, ਇਤਰਾਨਿ ਪਨ ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਥ ਤੀਣਿ ਝਾਨਾਨਿ ਸਮ੍ਭਾਰਭੂਮਿਯੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਤਤਿਯਜ੍ਝਾਨੇ ਸੁਖਫਰਣੇਨ, ਪਠਮਦੁਤਿਯੇਸੁ ਪੀਤਿਫਰਣੇਨ ਸੁਖਫਰਣੇਨ ਚ ਹੇਤੁਭੂਤੇਨਾਤਿ ਯਥਾਰਹਵਸੇਨ ਯੋਜਨਾ. ਫਰਣਂ ਚੇਤ੍ਥ ਝਾਨਸ੍ਸ ਸੁਭਾਵਿਤਭਾਵੇਨ ਸਾਤਿਸਯਾਨਂ ਪੀਤਿਸੁਖਾਨਂ ਵਸੇਨ ਝਾਨਪ੍ਪਚ੍ਚਯਾਦਿਨਾ ਸਹਜਾਤਨਾਮਕਾਯਸ੍ਸ ਪਰਿਬ੍ਰੂਹਨਂ, ਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ ਚ ਤਂਸਮੁਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਪਣੀਤਰੂਪੇਹਿ ਪਰਿਪ੍ਫੁਟਤਾ. ਤੇਨਾਹ ਭਗਵਾ ‘‘ਪੀਤਿਸੁਖੇਨ ਅਭਿਸਨ੍ਦੇਤਿ ਪਰਿਸਨ੍ਦੇਤਿ ਪਰਿਪੂਰੇਤਿ ਪਰਿਪ੍ਫਰਤੀ’’ਤਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੨੬; ਮ. ਨਿ. ੧.੪੨੭). ਸੁਖਸਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਝਾਨਸੁਖੇਨ ਸਹਗਤਂ ਸਞ੍ਞਂ. ਲਹੁਸਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਤਂਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਲਹੁਤਾਸਹਗਤਂ ਸਞ੍ਞਂ. ਓਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਨੁਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ. ਤੇਸੁ ਹਿ ਝਾਨੇਸੁ ਸਾਤਿਸਯਾਯ ਲਹੁਤਾਯ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ ਸੁਖਂ ਸਨ੍ਤਾਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤੇਨ੍ਤੋ ਯੋਗੀ ਤਂ ਸਮੋਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤੀਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਝਾਨਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਹਿ ਲਹੁਤਾ ਵਿਨਾਪਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਆਕਾਸਂ ਲਙ੍ਘਾਪਨਪ੍ਪਮਾਣਪ੍ਪਤ੍ਤਾ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ਲਹੁਭਾਵਗ੍ਗਹਣੇਨੇਵ ਚੇਤ੍ਥ ਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਭਾਵਾਪਿ ਗਹਿਤਾ ਏਵ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਲਹੁਮੁਦੁਕਮ੍ਮਞ੍ਞਕਾਯੋ ਹੁਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
ਇਮਿਨਾ ਪਰਿਯਾਯੇਨਾਤਿ ਤਿਣ੍ਣਂ ਝਾਨਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਨੇਨ ਸੁਖਲਹੁਭਾਵਪ੍ਪਤ੍ਤਨਾਮਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ ਸਤਿ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨੇ ਚਤੁਤ੍ਥਂ ਝਾਨਂ ਸੁਖੇਨੇਵ ਇਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀਤਿ ਇਮਿਨਾ ਪਰਿਯਾਯੇਨ. ਪਕਤਿਭੂਮਿਯਾ ਹਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਭੂਤਾ ਸਮ੍ਭਾਰਭੂਮਿਯੋ ਪਾਕਾਰਸ੍ਸ ਨੇਮਿਪ੍ਪਦੇਸੋ ਵਿਯਾਤਿ.
੩੮੨. ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋਤਿ ਗਣਨਪਰਿਚ੍ਛੇਦੋ. ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾਤਿ ਏਤ੍ਥ ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਇਦ੍ਧਿ, ਸਮਿਜ੍ਝਤਿ ਨਿਪ੍ਫਜ੍ਜਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਇਜ੍ਝਨ੍ਤਿ ਵਾ ਏਤਾਯ ਸਤ੍ਤਾ ਇਦ੍ਧਾ ਵੁਦ੍ਧਾ ਉਕ੍ਕਂਸਗਤਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਇਦ੍ਧਿ. ਪਠਮੇਨਤ੍ਥੇਨ ਇਦ੍ਧਿ ਏਵ ਪਾਦੋਤਿ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਇਦ੍ਧਿਕੋਟ੍ਠਾਸੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਦੁਤਿਯੇਨਤ੍ਥੇਨ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋਤਿ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ. ਪਾਦੋਤਿ ਪਤਿਟ੍ਠਾ, ਅਧਿਗਮੂਪਾਯੋਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨ ਹਿ ਉਪਰੂਪਰਿਵਿਸੇਸਸਙ੍ਖਾਤਂ ਇਦ੍ਧਿਂ ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਪਾਪੁਣਨ੍ਤਿ. ਅਯਂ ਤਾਵ ਅਟ੍ਠਕਥਾਨਯੋ. ਤਤ੍ਥ ਇਦ੍ਧਿ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਪਠਮੋ ਕਤ੍ਤੁਅਤ੍ਥੋ, ਦੁਤਿਯੋ ਕਰਣਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪਾਦ-ਸਦ੍ਦਸ੍ਸ ਏਕੋ ਕਰਣਤ੍ਥੋਵ. ਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਵ ਇਦ੍ਧਿ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਨ ਚ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀ, ਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾ ਚ ਇਦ੍ਧਿ ਪਜ੍ਜਨਕਰਣੇਨ ਪਾਦੇਨ ਸਮਾਨਾਧਿਕਰਣਾ ਹੋਤੀਤਿ ਪਠਮੇਨ ਅਤ੍ਥੇਨ ‘‘ਇਦ੍ਧਿ ਏਵ ਪਾਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਤਥਾ ਇਦ੍ਧਿਕਿਰਿਯਾਕਰਣੇਨ ਸਾਧੇਤਬ੍ਬਾਵ ਵੁਦ੍ਧਿਸਙ੍ਖਾਤਾ ਇਦ੍ਧਿ ਪਜ੍ਜਨਕਿਰਿਯਾਕਰਣੇਨ ਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਤਿ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਕਰਣਾਨਂ ਨ ਅਸਮਾਨਾਧਿਕਰਣਤਾ ਸਮ੍ਭਵਤੀਤਿ ਦੁਤਿਯੇਨਤ੍ਥੇਨ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿ ਚ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਵਤ੍ਤੁਂ. ਤਸ੍ਮਾ ਪਠਮੇਨਤ੍ਥੇਨ ਸਮਾਨਾਧਿਕਰਣਸਮਾਸੋ, ਦੁਤਿਯੇਨ ਸਾਮਿਵਚਨਸਮਾਸੋ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤੀਤਿ ਪਠਮੇਨਤ੍ਥੇਨ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ, ਦੁਤਿਯੇਨਤ੍ਥੇਨ ਇਦ੍ਧਿ ਏਵ ਪਾਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋਤਿ ਸਮਾਸੋ ਯੁਤ੍ਤੋ, ਯਥਾਵੁਤ੍ਤੋਪਿ ਵਾ, ਪਾਦਸ੍ਸ ਇਜ੍ਝਮਾਨਕੋਟ੍ਠਾਸਇਜ੍ਝਨਕਰਣੂਪਾਯਭਾਵਤੋ.
ਪੁਬ੍ਬਭਾਗਛਨ੍ਦਵਸੇਨ ਛਨ੍ਦਹੇਤੁਕੋ. ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਛਨ੍ਦਵਸੇਨ ਛਨ੍ਦਾਧਿਕੋ. ਪੁਬ੍ਬਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਵਸੇਨ ਏਵ ਪਨ ਸਹਜਾਤਛਨ੍ਦਸ੍ਸਾਪਿ ਅਧਿਕਤਾ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਅਥ ਵਾ ‘‘ਛਨ੍ਦਞ੍ਚੇ ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ ਲਭਤਿ ਸਮਾਧਿਂ, ਲਭਤਿ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸੇਕਗ੍ਗਤਂ, ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧੀ’’ਤਿ ਇਮਾਯ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਛਨ੍ਦਾਧਿਪਤਿਸਮਾਧਿ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧੀਤਿ ਅਧਿਪਤਿ-ਸਦ੍ਦਲੋਪਂ ਕਤ੍ਵਾ ਸਮਾਸੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵਿਞ੍ਞਾਯਤਿ. ਅਧਿਪਤਿਸਦ੍ਦਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਪਨ ਅਟ੍ਠਕਥਾਯਂ ‘‘ਛਨ੍ਦਹੇਤੁਕੋ ਛਨ੍ਦਾਧਿਕੋ ਵਾ ਸਮਾਧੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਛਨ੍ਦਂ ਅਧਿਪਤਿਂ ਕਰਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ. ਪਧਾਨਭੂਤਾਤਿ ਵੀਰਿਯਭੂਤਾਤਿ ਕੇਚਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਸਙ੍ਖਤਸਙ੍ਖਾਰਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਪਨ ਪਧਾਨਗ੍ਗਹਣਂ. ਅਥ ਵਾ ਤਂ ਤਂ ਵਿਸੇਸਂ ਸਙ੍ਖਰੋਤੀਤਿ ਸਙ੍ਖਾਰੋ, ਸਬ੍ਬਮ੍ਪਿ ਵੀਰਿਯਂ. ਤਤ੍ਥ ਚਤੁਕਿਚ੍ਚਸਾਧਕਤੋ ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਨਿਵਤ੍ਤਨਤ੍ਥਂ ਪਧਾਨਗ੍ਗਹਣਂ. ਪਧਾਨਭੂਤਾ ਸੇਟ੍ਠਭੂਤਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਸ੍ਸ ਪਨ ਵੀਰਿਯਸ੍ਸ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਤ੍ਤਾ ਬਹੁਵਚਨਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਯੋ ਪਨ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਾਦੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿ ਏਵਂ ਸਮਾਸਯੋਜਨਾਵਸੇਨ ਪਾਦਸ੍ਸ ਉਪਾਯਤ੍ਥਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਤ੍ਥੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਸੋ ਪਟਿਲਾਭਪੁਬ੍ਬਭਾਗਾਨਂ ਕਤ੍ਤੁਕਰਣਿਦ੍ਧਿਭਾਵਂ ‘‘ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੪੫੭) ਵਾ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਆਗਤਤ੍ਤਾ ਛਨ੍ਦਾਦੀਹਿ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦੇਹਿ ਸਾਧੇਤਬ੍ਬਾਯ ਵੁਦ੍ਧਿਯਾ ਕਤ੍ਤਿਦ੍ਧਿਭਾਵਂ, ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਕਰਣਿਦ੍ਧਿਭਾਵਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਵੀਰਿਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦੇ ‘‘ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸਮਨ੍ਨਾਗਤ’’ਨ੍ਤਿ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਵੀਰਿਯਂ ਆਗਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪੁਰਿਮਂ ਸਮਾਧਿਵਿਸੇਸਨਂ ਵੀਰਿਯਾਧਿਪਤਿ ਸਮਾਧਿ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧੀਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮਙ੍ਗਦਸ੍ਸਨਂ. ਦ੍ਵੇ ਏਵ ਹਿ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮਙ੍ਗਾਨਿ ਸਮਾਧਿ, ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ ਚ. ਛਨ੍ਦਾਦਯੋ ਸਮਾਧਿਵਿਸੇਸਨਾਨਿ, ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ ਪਨ ਪਧਾਨਵਚਨੇਨੇਵ ਵਿਸੇਸਿਤੋ, ਨ ਛਨ੍ਦਾਦੀਹੀਤਿ ਨ ਇਧ ਵੀਰਿਯਾਧਿਪਤਿਤਾ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਸ੍ਸ ਵੁਤ੍ਤਾ ਹੋਤਿ. ਵੀਰਿਯਞ੍ਚ ਸਮਾਧਿਂ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਠਿਤਮੇਵ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮਙ੍ਗਵਸੇਨ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰਵਚਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਨਾਪਿ ਦ੍ਵੀਹਿ ਵੀਰਿਯੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਮੋ ਵੁਤ੍ਤੋ ਹੋਤੀਤਿ. ਯਸ੍ਮਾ ਪਨ ਛਨ੍ਦਾਦੀਹਿ ਵਿਸਿਟ੍ਠੋ ਸਮਾਧਿ, ਤਥਾ ਵਿਸਿਟ੍ਠੇਨੇਵ ਚ ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤੋ ਪਧਾਨਸਙ੍ਖਾਰੋ, ਸੇਸਧਮ੍ਮਾ ਚ, ਤਸ੍ਮਾ ਸਮਾਧਿਵਿਸੇਸਨਾਨਂ ਵਸੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਵਿਸੇਸਨਭਾਵੋ ਚ ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਤਂਤਂਅਵਸ੍ਸਯਵਸੇਨ ਹੋਤੀਤਿ.
ਅਥ ਵਾਤਿਆਦਿਨਾ ਨਿਸ੍ਸਯਟ੍ਠੇਪਿ ਪਾਦ-ਸਦ੍ਦੇ ਉਪਾਯਟ੍ਠੇਨ ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਤੇਨੇਵ ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਉਤ੍ਤਰਚੂਲ਼ਭਾਜਨੀਯੇ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਛਨ੍ਦਿਦ੍ਧਿਪਾਦੋ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਭ. ੪੫੭) ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਮੇਵ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ. ਪਞ੍ਹਾਪੁਚ੍ਛਕੇ ਚ ‘‘ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਇਦ੍ਧਿਪਾਦਾ ਇਧ ਭਿਕ੍ਖੁ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾਵ (ਵਿਭ. ੪੬੨) ਉਦ੍ਦੇਸਂ ਕਤ੍ਵਾਪਿ ਪੁਨ ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਂਯੇਵ ਕੁਸਲਾਦਿਭਾਵੋ ਵਿਭਤ੍ਤੋ. ਉਪਾਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਮੇਵ ਹਿ ਸੁਤ੍ਤੇ, ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ ਚ ਨਿਸ੍ਸਯਿਦ੍ਧਿਪਾਦਦਸ੍ਸਨਂ ਕਤਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਚਤੁਬ੍ਬਿਧਤਾ ਨ ਹੋਤੀਤਿ.
੩੮੩. ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਿ ਅਟ੍ਠਾਤਿ ਛਨ੍ਦਸਮਾਧਿ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿ ਚਿਤ੍ਤਸਮਾਧਿ ਵੀਮਂਸਾਸਮਾਧੀਤਿ ਏਵਂ ਛਨ੍ਦਾਦੀਨਿ ਅਟ੍ਠ. ਕਾਮਂ ਚੇਤ੍ਥ ਚਤੂਸੁਪਿ ਠਾਨੇਸੁ ਸਮਾਧਿ ਸਮਾਧਿ ਏਵ, ਤਥਾਪਿ ਇਦ੍ਧਿਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤੁਕਾਮਤਾਛਨ੍ਦਸਹਿਤੋਵ ਸਮਾਧਿ ਇਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ, ਨ ਕੇਵਲੋ. ਏਵਂ ਵੀਰਿਯਸਮਾਧਿਆਦਯੋਪਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਛਨ੍ਦਾਦਿਸਹਿਤਾ ਏਤੇ ਚਤ੍ਤਾਰੋ ਚ ਸਮਾਧੀ, ਛਨ੍ਦਾਦਯੋ ਚ ਚਤ੍ਤਾਰੋਤਿ ਅਟ੍ਠ ਪਜ੍ਜਤਿ ਇਦ੍ਧਿ ਏਤੇਹਿ ਪਾਪੁਣੀਯਤਿ, ਸਯਂ ਵਾ ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯ ਸਮ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤੀਤਿ ਪਦਾਨੀਤਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਪਟਿਲਾਭਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ਯਂ ਪਨ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਛਨ੍ਦੋ ਨ ਸਮਾਧੀ’’ਤਿਆਦਿ, ਤਂ ਯਦਿਪਿ ਛਨ੍ਦਾਦਯੋ ਸਮਾਧਿਸਹਿਤਾਵ ਇਦ੍ਧਿਂ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਵਿਸੁਂ ਨੇਸਂ ਪਦਭਾਵਦਸ੍ਸਨਂ. ਏਕਤੋ ਨਿਯੁਤ੍ਤੋਵ, ਨ ਏਕੇਕੋ ਹੁਤ੍ਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਨਿਯੁਤ੍ਤੋਵਾਤਿ ਸਹਿਤੋ ਏਵ, ਨ ਵਿਯੁਤ੍ਤੋ.
੩੮੪. ਅਨੋਨਤਨ੍ਤਿ ਨ ਓਨਤਂ, ਵੀਰਿਯੇਨ ਪਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ ਅਲੀਨਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੋਸਜ੍ਜੇ ਨ ਇਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ, ਕੋਸਜ੍ਜਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਨ ਚਲਤੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਉਦ੍ਧਂ ਨਤਂ ਉਨ੍ਨਤਂ, ਉਦ੍ਧਤਂ ਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ. ਨ ਉਨ੍ਨਤਂ ਅਨੁਨ੍ਨਤਂ, ਅਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਂ ਸਮਾਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਉਦ੍ਧਚ੍ਚੇ ਨ ਇਞ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਅਭਿਸਙ੍ਗਵਸੇਨ ਨਤਂ ਅਭਿਨਤਂ, ਨ ਅਭਿਨਤਂ ਅਨਭਿਨਤਂ, ਅਰਤ੍ਤਂ. ਅਪਗਮਨਵਸੇਨ ਨਤਂ ਅਪਨਤਂ, ਕੋਧਵਸੇਨ ਵਿਮੁਖਂ. ਨ ਅਪਨਤਂ ਅਨਪਨਤਂ, ਅਦੁਟ੍ਠਂ. ਦਿਟ੍ਠਿਯਾ ‘‘ਅਹਂ, ਮਮ’’ਨ੍ਤਿ ਨਿਸ੍ਸਯਵਸੇਨ ਨ ਨਿਸ੍ਸਿਤਨ੍ਤਿ ਅਨਿਸ੍ਸਿਤਂ. ਛਨ੍ਦਰਾਗਵਸੇਨ ਨ ਪਟਿਬਦ੍ਧਨ੍ਤਿ ਅਪ੍ਪਟਿਬਦ੍ਧਂ. ਰਾਗੋ ਕੇਵਲਂ ਆਸਤ੍ਤਿਮਤ੍ਤਂ, ਛਨ੍ਦਰਾਗੋ ਪਨ ਬਹਲਕਿਲੇਸੋ. ਤਥਾ ਹਿਸ੍ਸ ਦੂਰੇ ਠਿਤਮ੍ਪਿ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਪਟਿਬਦ੍ਧਮੇਵ. ਵਿਪ੍ਪਮੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਿਸੇਸਤੋ ਪਮੁਤ੍ਤਂ. ਝਾਨਾਨਂ ਕਾਮਰਾਗਪਟਿਪਕ੍ਖਤਾਯ ਆਹ ‘‘ਕਾਮਰਾਗੇ’’ਤਿ. ਵਿਸਂਯੁਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਵਿਵਿਤ੍ਤਂ ਸਂਕਿਲੇਸਤੋ, ਨ ਵਾ ਸਂਯੁਤ੍ਤਂ ਚਤੂਹਿਪਿ ਯੋਗੇਹਿ. ਵਿਮਰਿਯਾਦਿਕਤਂ ਕਿਲੇਸਮਰਿਯਾਦਾਯ, ਯਥਾ ਈਸਕਮ੍ਪਿ ਕਿਲੇਸਮਰਿਯਾਦਾ ਨ ਹੋਤਿ, ਤਥਾ ਪਟਿਪਨ੍ਨਂ. ਏਕਤ੍ਤਗਤਨ੍ਤਿ ਏਕਗ੍ਗਤਂ ਉਪਗਤਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਮੇਵ ਸਮਾਹਿਤਂ. ਤਤੋ ਏਵ ਨਾਨਤ੍ਤਕਿਲੇਸੇਹਿ ਨਾਨਾਸਭਾਵੇਹਿ ਕਿਲੇਸੇਹਿ ਨ ਇਞ੍ਜਤਿ.
ਏਸ ਅਤ੍ਥੋਤਿ ਕੋਸਜ੍ਜਾਦਿਨਿਮਿਤ੍ਤਂ. ਇਮਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਆਨੇਞ੍ਜਨਤ੍ਥੋ ਸਿਦ੍ਧੋ ਏਵ ਆਨੇਞ੍ਜਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ ਪਕਾਸਨਵਸੇਨ ਦਸ੍ਸਿਤਤ੍ਤਾ. ਪੁਨ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਭੂਮਿਪਾਦਪਦਦਸ੍ਸਨਪ੍ਪਸਙ੍ਗੇਨ ‘‘ਇਮਾਨਿ ਮੂਲਾਨਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ ਮੂਲਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਪੁਨ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਪੁਰਿਮੋਤਿ ‘‘ਸਦ੍ਧਾਦੀਹਿ ਪਰਿਗ੍ਗਹਿਤਤ੍ਤਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਛਧਾ ਦਸ੍ਸਿਤਨਯੋ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਅਧੁਨਾ ਸੋਲ਼ਸਧਾ ਦਸ੍ਸਿਤਨਯੋ. ਸੁਤ੍ਤਨਯੇ, ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਨਯੇ ਚ ਦਸ੍ਸਿਤੇ ਤਤ੍ਥ ਸਮ੍ਮੋਹੋ ਨ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਦਸ੍ਸਿਤੇਤਿ ਆਹ ‘‘ਉਭਯਤ੍ਥ ਅਸਮ੍ਮੋਹਤ੍ਥ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੮੫. ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋਤਿ ‘‘ਕਥਂ ਪਨਾਯਂ ਏਵਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਅਤ੍ਤਨਾ ਵੁਤ੍ਤਪਦਂ ਉਦ੍ਧਰਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਧਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬੇਨ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਝਾਨਾਨਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯਾਤਿ ਕੇਚਿ, ਤਂ ਅਯੁਤ੍ਤਂ. ਯਥਿਚ੍ਛਿਤਜ੍ਝਾਨਸਮਾਪਜ੍ਜਨਤ੍ਥਞ੍ਹਿ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਦਮਨਂ, ਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਮੇਵ ਚ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਂ, ਨ ਇਤਰਾਨਿ. ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਤੋ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ਕਾਮਾਵਚਰਚਿਤ੍ਤੇਨ ‘‘ਸਤਂ ਹੋਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਚਿਨ੍ਤਨਮੇਵੇਤ੍ਥ ਪਰਿਕਮ੍ਮਕਰਣਂ, ਤਥਾਵਜ੍ਜਨਮੇਵ ਚ ਆਵਜ੍ਜਨਂ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ, ਤਤੋ ਭਿਯ੍ਯੋਪੀਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦੀਪੇਤਿ. ਯਥਾ ਹਿ ਝਾਨਭਾਵਨਾ, ਏਵਮਭਿਞ੍ਞਾਭਾਵਨਾਪਿ. ‘‘ਏਕਵਾਰਂ ਦ੍ਵੇਵਾਰ’’ਨ੍ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਨਿਦਸ੍ਸਨਮਤ੍ਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਨਿਮਿਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਨ੍ਤਿ ਪਟਿਭਾਗਨਿਮਿਤ੍ਤਾਰਮ੍ਮਣਂ. ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਕੇਕਸ੍ਸ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਤਾਰਮ੍ਮਣਤਾ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਾ ‘‘ਸਤਂ ਹੋਮੀ’’ਤਿ ਪਵਤ੍ਤਨਤੋ. ਸਹਸ੍ਸਾਰਮ੍ਮਣਾਨੀਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਵਣ੍ਣਵਸੇਨਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਰਿਕਪ੍ਪਿਤਵਣ੍ਣਵਸੇਨ. ਨੋ ਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਸੇਨਾਤਿ ਨ ਸਤ੍ਤਪਣ੍ਣਤ੍ਤਿਵਸੇਨ. ਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਅਪ੍ਪਨਾਚਿਤ੍ਤਮਿਵਾਤਿ ਇਵਗ੍ਗਹਣਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਠਮੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਦਿਸਭਾਵਤੋ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਤਸ੍ਸ ਅਪ੍ਪਨਾਭਾਵਤੋ. ਰੂਪਾਵਚਰਚਤੁਤ੍ਥਜ੍ਝਾਨਿਕਨ੍ਤਿ ਰੂਪਾਵਚਰਚਤੁਤ੍ਥਝਾਨਵਨ੍ਤਂ, ਤੇਨ ਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਂ.
੩੮੬. ਯਦਿ ਏਵਂ ‘‘ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਵਚਨਂ ਕਥਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਯਮ੍ਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਤ੍ਰਾਪੀਤਿ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਮ੍ਪਿ. ਆਵਜ੍ਜਤੀਤਿ ‘‘ਬਹੁਕਂ ਆਵਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ ਇਦਂ ਪਾਠਪਦਂ ਪਰਿਕਮ੍ਮਵਸੇਨੇਵ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਆਵਜ੍ਜਨਵਸੇਨ. ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਸ੍ਸ, ਅਞ੍ਞਸ੍ਸ ਵਾ ਕਾਮਾਵਚਰਸ੍ਸ ਞਾਣਸ੍ਸ ਵਸੇਨ. ਨ ਹਿ ਤਸ੍ਸ ਤਾਦਿਸੋ ਆਨੁਭਾਵੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ. ਤਸ੍ਮਾਤਿ ਯਸ੍ਮਾ ਅਪ੍ਪਨਾਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਅਭਿਞ੍ਞਾਞਾਣਸ੍ਸੇਵ ਵਸੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ, ਤਸ੍ਮਾ. ਅਯਮਧਿਟ੍ਠਾਨਕ੍ਕਮੋਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਬਹੁਕਂ ਆਵਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿਆਦਿਮਾਹ. ਤਤ੍ਥ ਸਨ੍ਨਿਟ੍ਠਾਪਨਵਸੇਨਾਤਿ ਨਿਪ੍ਫਾਦਨਵਸੇਨ.
ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਨ ਕੇਵਲਂ ਵਚਨਮਤ੍ਤਮੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਯਮੇਤਸ੍ਸਤ੍ਥਸ੍ਸ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਾਯੇਨ ਸਚ੍ਛਿਕਤਤ੍ਤਾ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀਤਿ ਸਕ੍ਖਿਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ.
ਕੋਕਨਦਨ੍ਤਿ ਪਦੁਮਵਿਸੇਸਨਂ ਯਥਾ ‘‘ਕੋਕਾਸਕ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਂ ਕਿਰ ਬਹੁਪਤ੍ਤਂ, ਵਣ੍ਣਸਮ੍ਪਨ੍ਨਂ, ਅਤਿਵਿਯ ਸੁਗਨ੍ਧਞ੍ਚ ਹੋਤਿ. ਪਾਤੋਤਿ ਪਗੇਵ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਯਥਾ ਕੋਕਨਦਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਦੁਮਂ ਪਾਤੋ ਸੂਰਿਯਸ੍ਸੁਗ੍ਗਮਨਵੇਲਾਯਂ ਫੁਲ੍ਲਂ ਵਿਕਸਿਤਂ ਅਵੀਤਗਨ੍ਧਂ ਸਿਯਾ ਵਿਰੋਚਮਾਨਂ, ਏਵਂ ਸਰੀਰਗਨ੍ਧੇਨ, ਗੁਣਗਨ੍ਧੇਨ ਚ ਸੁਗਨ੍ਧਂ ਸਰਦਕਾਲੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇ ਆਦਿਚ੍ਚਮਿਵ ਅਤ੍ਤਨੋ ਤੇਜਸਾ ਤਪਨ੍ਤਂ ਅਙ੍ਗੇਹਿ ਨਿਚ੍ਛਰਣਕਜੁਤਿਤਾਯ ਅਙ੍ਗੀਰਸਂ ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧਂ ਪਸ੍ਸਾਤਿ.
ਅਭਬ੍ਬੋਤਿ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਸਾਰਮਿਦਂ ਸਾਸਨਂ, ਪਟਿਪਤ੍ਤਿ ਚ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਮੂਲਿਕਾ, ਤ੍ਵਞ੍ਚ ਪਰਿਯਤ੍ਤਿਂ ਉਗ੍ਗਹੇਤੁਂ ਅਸਮਤ੍ਥੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਅਭਬ੍ਬੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਭਬ੍ਬੋ ਨਾਮ ਨ ਹੋਤਿ ਵਾਸਧੁਰਸ੍ਸੇਵ ਪਧਾਨਭਾਵਤੋ.
ਭਿਕ੍ਖੂਤਿ ਪਬ੍ਬਜਿਤਵੋਹਾਰੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਭਾਵਿਨਂ ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਭਾਵਂ ਉਪਾਦਾਯ ਯਥਾ ‘‘ਅਗਮਾ ਰਾਜਗਹਂ ਬੁਦ੍ਧੋ’’ਤਿ (ਸੁ. ਨਿ. ੪੧੦). ਪਿਲੋਤਿਕਖਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਸੁਵਿਸੁਦ੍ਧਂ ਚੋਲ਼ਖਣ੍ਡਂ. ਰਜੋ ਹਰਤੀਤਿ ਰਜੋਹਰਣਂ. ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਅਦਾਸਿ ਤਤ੍ਥ ਪੁਬ੍ਬੇ ਕਤਾਧਿਕਾਰਤ੍ਤਾ. ਤਥਾ ਹਿ ਯੋਨਿਸੋ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨ੍ਤੋ ‘‘ਅਤ੍ਤਭਾਵਸ੍ਸ ਪਨਾਯਂ ਦੋਸੋ’’ਤਿ ਅਸੁਭਸਞ੍ਞਂ, ਅਨਿਚ੍ਚਸਞ੍ਞਞ੍ਚ ਪਟਿਲਭਿਤ੍ਵਾ ਨਾਮਰੂਪਪਰਿਗ੍ਗਹਾਦਿਨਾ ਪਞ੍ਚਸੁ ਖਨ੍ਧੇਸੁ ਞਾਣਂ ਓਤਾਰੇਤ੍ਵਾ ਕਲਾਪਸਮ੍ਮਸਨਾਦਿਕ੍ਕਮੇਨ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਉਦਯਬ੍ਬਯਞਾਣਾਦਿਪਟਿਪਾਟਿਯਾ ਵਿਪਸ੍ਸਨਂ ਅਨੁਲੋਮਗੋਤ੍ਰਭੁਸਮੀਪਂ ਪਾਪੇਸਿ. ਓਭਾਸਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਪੁਬ੍ਬਿਕਾ ਭਾਸਿਤਗਾਥਾ ਓਭਾਸਗਾਥਾ.
ਰਾਗੋ ਰਜੋ ਅਰਿਯਸ੍ਸ ਵਿਨਯੇ, ਨ ਚ ਪਨ ਰੇਣੁ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ‘‘ਰਜੋ’’ਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਸ ਮਲੀਨਭਾਵਕਰਣਤੋ. ਰਾਗਸ੍ਸੇਤਂ ਅਧਿਵਚਨਂ ‘‘ਰਜੋ’’ਤਿ. ਏਤਂ ਰਜਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਰਾਗਸਙ੍ਖਾਤਂ ਰਜਂ. ਵਿਪ੍ਪਜਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਗ੍ਗਮਗ੍ਗੇਨ ਵਿਸੇਸਤੋ ਪਜਹਨਹੇਤੁ. ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ ਤੇਤਿ ਤੇ ਪਜਹਨਕਾ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ. ਵੀਤਰਜਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸੋ ਪਹੀਨਰਾਗਾਦਿਰਜਸ੍ਸ ਬੁਦ੍ਧਸ੍ਸ ਭਗਵਤੋ ਸਾਸਨੇ. ਤਥਾ ਹਿ ਵਦਨ੍ਤਿ –
‘‘ਚਿਤ੍ਤਮ੍ਹਿ ਸਂਕਿਲਿਟ੍ਠਮ੍ਹਿ, ਸਂਕਿਲਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਮਾਣਵਾ;
ਚਿਤ੍ਤੇ ਸੁਦ੍ਧੇ ਵਿਸੁਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਇਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਮਹੇਸਿਨਾ’’ਤਿ. (ਦੀ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩੭੩; ਮ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੧.੧੦੬; ਸਂ. ਨਿ. ਅਟ੍ਠ. ੨.੩.੧੦੦; ਇਤਿਵੁ. ਅਟ੍ਠ. ੮੮);
ਛਲ਼ਭਿਞ੍ਞਾਗਹਣੇਨ ਗਹਿਤਾਯ ਛਲ਼ਭਿਞ੍ਞਾਯ ਵਿਭਾਵਿਤੇਪਿ ਅਰਿਯਮਗ੍ਗੇ ਅਨੁਤ੍ਤਰਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਫਲਨਿਬ੍ਬਾਨੇਹਿ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਙ੍ਗਣ੍ਹਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਨਵ ਲੋਕੁਤ੍ਤਰਧਮ੍ਮਾ’’ਤਿ.
ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ ਪਿਦਹਨਾਕਾਰੇਨ ਹਤ੍ਥਂ ਠਪੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਹਤ੍ਥਂ ਪਿਦਹੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਹਤ੍ਥਨ੍ਤਿ ਵਾ ਕਰਣਤ੍ਥੇ ਉਪਯੋਗਵਚਨਂ, ਹਤ੍ਥੇਨ ਪਿਦਹੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁਨ੍ਤਿ ਸਹਸ੍ਸਧਾ. ਸਹਸ੍ਸਧਾ ਹਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਏਕਚਿਤ੍ਤੇਨੇਵ ਨਿਮ੍ਮਿਨਨ੍ਤੋਪਿ ਸਹਸ੍ਸਵਾਰਂ ਨਿਮ੍ਮਿਨਨ੍ਤੋ ਵਿਯ ਹੋਤਿ. ਅਸਤਿਪਿ ਕਿਰਿਯਾਬ੍ਯਾਵੁਤ੍ਤਿਯਂ ਤਦਤ੍ਥਸਿਦ੍ਧਿਤੋਤਿ ਇਮਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਹਸ੍ਸਕ੍ਖਤ੍ਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਮ੍ਬਵਨੇਤਿ ਅਮ੍ਬਵਨੇ ਕਤਵਿਹਾਰੇ. ਰਮ੍ਮੇਤਿ ਰਮਣੀਯੇ. ਯਾਵ ਕਾਲਪ੍ਪਵੇਦਨਾ, ਤਾਵ ਨਿਸੀਦੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਅਨਿਯਮੇਤ੍ਵਾਤਿ ਵਣ੍ਣਾਵਯਵਸਰੀਰਾਵਯਵਪਰਿਕ੍ਖਾਰਕਿਰਿਯਾਵਿਸੇਸਾਦੀਹਿ ਨਿਯਮਂ ਅਕਤ੍ਵਾ. ਨਾਨਾਵਣ੍ਣੇਤਿ ਨਾਨਾਕਾਰੇ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਵਣ੍ਣਾਦਿਵਸੇਨ ਨਾਨਾਵਿਧੇ. ਮਿਸ੍ਸਕਕੇਸੇਤਿ ਪਲਿਤੇਹਿ ਮਿਸ੍ਸਿਤਕੇਸੇ. ਉਪਡ੍ਢਰਤ੍ਤਵਣ੍ਣਉਪਡ੍ਢਪਣ੍ਡੁਵਣ੍ਣਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਉਪਡ੍ਢਰਤ੍ਤਚੀਵਰੇ. ਪਦਵਸੇਨ ਅਤ੍ਥਸ੍ਸ, ਗਮਨਵਸੇਨ ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਭਣਨਂ ਪਦਭਾਣਂ. ਪਰਿਕਥਾਦਿਵਸੇਨ ਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਕਥਨਂ ਧਮ੍ਮਕਥਾ. ਸਰੇਨ ਭਞ੍ਞਂ ਸੁਤ੍ਤਾਦੀਨਂ ਉਚ੍ਚਾਰਣਂ ਸਰਭਞ੍ਞਂ. ਅਪਰੇਪੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਕਾਰਤੋ ਅਞ੍ਞੇਪਿ ਦੀਘਰਸ੍ਸਕਿਸਥੂਲਾਦਿਕੇ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਕੇ. ਇਚ੍ਛਿਤਿਚ੍ਛਿਤਪ੍ਪਕਾਰਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ਯਥਾ ਯਥਾ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਤਂਤਂਪਕਾਰਾਯੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਯਤ੍ਤਕਾ ਹਿ ਵਿਸੇਸਾ ਵਣ੍ਣਾਦਿਵਸੇਨ ਤੇਸੁ ਇਚ੍ਛਿਤਾ, ਤਤ੍ਤਕਵਿਸੇਸਵਨ੍ਤੋਵ ਤੇ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਤੇ ਪਨ ਤਥਾ ਬਹੁਧਾ ਭਿਨ੍ਨਾਕਾਰੇਪਿ ਵਣ੍ਣਵਸੇਨ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਏਕਮੇਵ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਪਵਤ੍ਤਤਿ. ਅਯਂ ਹਿਸ੍ਸ ਆਨੁਭਾਵੋ – ਯਥਾ ਏਕਾਵ ਚੇਤਨਾ ਨਾਨਾਵਿਸੇਸਵਨ੍ਤਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤੇਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਭਵਪਤ੍ਥਨਾ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ ਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ. ਅਚਿਨ੍ਤੇਯ੍ਯੋ ਚ ਕਮ੍ਮਵਿਪਾਕੋਤਿ ਚੇ, ਇਧਾਪਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਸੇਸਪਚ੍ਚਯੋ ਹੋਤਿ, ਅਚਿਨ੍ਤੇਯ੍ਯੋ ਚ ਇਦ੍ਧਿਵਿਸਯੋਤਿ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਸ ਨਯੋਤਿ ਯ੍ਵਾਯਂ ਬਹੁਭਾਵਨਿਮ੍ਮਾਨੇ ‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਂ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਨਯੋ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਏਸ ਨਯੋ ਇਤਰੇਸੁਪਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਸੁ.
ਇਤਿ ਅਵਿਸੇਸਂ ਅਤਿਦੇਸੇਨ ਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਵਿਸੇਸਂ ਸਰੂਪਤੋ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਯਂ ਪਨ ਵਿਸੇਸੋ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਇਮਿਨਾ ਭਿਕ੍ਖੁਨਾ ਇਚ੍ਛਨ੍ਤੇਨਾਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਮਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਇਦ੍ਧਿਮਾ’’ਤਿ ਮਂ ਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਅਨ੍ਤਰਾਵਾਤਿ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਸ੍ਸ ਅਬ੍ਭਨ੍ਤਰੇ ਏਵ. ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਨ੍ਤਿਆਦਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਕਰਣਾਕਾਰਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਇਤਰਂ ਪਨ ਅਤਿਦੇਸੇਨੇਵ ਵਿਭਾਵਿਤਨ੍ਤਿ. ਏਵਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋਤਿ ‘‘ਏਕੋ ਹੋਮੀ’’ਤਿ ਅਨ੍ਤਰਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਅਕਰੋਨ੍ਤੋ. ‘‘ਯਥਾਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਵਸੇਨਾ’’ਤਿ ਇਮਿਨਾ ‘‘ਸਤਂ ਹੋਮੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ ਕਰੋਨ੍ਤੇਨ ਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਸੇਨੇਵ ਕਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਸਯਮੇਵ ਏਕੋ ਹੋਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਪਟਿਪ੍ਪਸ੍ਸਦ੍ਧਤ੍ਤਾ. ਏਤ੍ਥ ਚ ਪਰਿਕਮ੍ਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤਾਨਂ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਵਣ੍ਣਵਸੇਨ ਸਯਮੇਵ ਆਰਮ੍ਮਣਂ ਹੋਤਿ. ਤੇਸੁ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤਾਨਿ ਸਨ੍ਤਤਿਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਾਰਮ੍ਮਣਾਨਿ. ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਤਿਵਤ੍ਤਮਾਨਾਰਮ੍ਮਣਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਏਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣਿਕਤ੍ਤਾਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ.
੩੮੭. ‘‘ਆਵਿਭਾਵ’’ਨ੍ਤਿ ਪਦਸ੍ਸ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤੇਨ ਹੋਤਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ ਉਪਯੋਗਵਚਨੇਨ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ਤਥਾ ਵਕ੍ਖਮਾਨੇਨ ਚ ਗਚ੍ਛਤਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ, ਪਰੇਸਞ੍ਚ ਆਵਿਭਾਵਸ੍ਸ ਇਚ੍ਛਿਤਤ੍ਤਾ, ਨਾਮਪਦਞ੍ਚ ਕਿਰਿਯਾਪਦਾਪੇਕ੍ਖਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਾਸਾਮਞ੍ਞਵਾਚਿਨਾ ਕਰੋਤਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਯੋਜੇਤ੍ਵਾ ਆਹ ‘‘ਆਵਿਭਾਵਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਤਿਰੋਭਾਵਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥਾਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਥਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਨ੍ਤਿ ਚੋਦਨਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਇਦਮੇਵ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਕਾਮਂ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਯਂ ‘‘ਆਵਿਭਾਵਨ੍ਤਿ ਕੇਨਚਿ ਅਨਾਵਟਂ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੧) ਆਗਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਇਦਮੇਵ ਆਵਿਭਾਵਕਰਣਂ, ਤਿਰੋਭਾਵਕਰਣਞ੍ਚ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੇਸਪਦਾਨਿ ਤੇਸਂਯੇਵ ਵੇਵਚਨਾਨਿ. ਅਨ੍ਧਕਾਰਨ੍ਤਿ ਰਤ੍ਤਨ੍ਧਕਾਰਂ, ਦਿਵਾਪਿ ਵਾ ਬਿਲਗੁਹਾਦਿਗਤਂ ਅਨ੍ਧਕਾਰਂ. ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਕੁਟ੍ਟਕਵਾਟਾਦਿਨਾ ਪਟਿਚ੍ਛਾਦਿਤਂ. ਅਨਾਪਾਥਨ੍ਤਿ ਦੂਰਤਾਸੁਖੁਮਤਰਤਾਦਿਨਾ ਨ ਆਪਾਥਗਤਂ. ਅਯਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਮਾ. ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋਪਿ ਦੂਰੇ ਠਿਤੋਪਿ ਅਤ੍ਤਾ ਵਾ ਪਰੋ ਵਾ ਯਥਾ ਦਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਵਿਭਤ੍ਤਿਂ ਪਰਿਣਾਮੇਤ੍ਵਾ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਆਲੋਕਜਾਤਨ੍ਤਿ ਆਲੋਕਭੂਤਂ, ਜਾਤਾਲੋਕਂ ਵਾ.
੩੮੮. ਏਤਂ ਪਨ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਨ੍ਤਿ ਆਵਿਭਾਵਪਾਟਿਹਾਰਿਯਮਾਹ. ਕੇਨ ਕਤਪੁਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਥ ਕਾਯਸਕ੍ਖਿਂ ਪੁਚ੍ਛਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਤ੍ਥਾ ਤਾਵ ਕਾਯਸਕ੍ਖੀ’’ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ‘‘ਭਗਵਤਾ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਵਿਭਾਵੇਤੁਂ ‘‘ਭਗਵਾ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਾਵਤ੍ਥਿਵਾਸਿਕੇ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ, ਤਥਾ ‘‘ਯਾਵ ਅਵੀਚਿਂ ਦਸ੍ਸੇਸੀ’’ਤਿ. ਆਕਾਸਗਤੇਸੁ ਹੇਟ੍ਠਿਮਹੇਟ੍ਠਿਮਵਿਮਾਨੇਸੁ ਉਪਰੂਪਰਿਵਿਮਾਨਂ ਬ੍ਯਵਧਾਯਕੇਸੁ ਬ੍ਯੂਹਿਯਮਾਨੇਸੁ ਤਗ੍ਗਤਂ ਆਕਾਸਂ ਬ੍ਯੂਲ਼੍ਹਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਆਕਾਸਞ੍ਚ ਦ੍ਵਿਧਾ ਵਿਯੂਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ.
ਅਯਮਤ੍ਥੋਤਿ ਆਵਿਭਾਵਪਾਟਿਹਾਰਿਯਸ੍ਸ ਸਤ੍ਥਾਰਾ ਕਤਭਾਵੋ. ਪੁਰਿਮਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਟਿਪਤ੍ਤਿਆਵਜ੍ਜਨਂ ਬੁਦ੍ਧਪ੍ਪਵੇਣਿਯਾ ਅਨੁਪਾਲਨਤ੍ਥਂ. ‘‘ਏਕੇਨ ਪਾਦੇਨਾ’’ਤਿਆਦਿ ਤਿਵਿਕ੍ਕਮਦਸ੍ਸਨਂ. ਨਯਂ ਦੇਤਿ ਯਸ੍ਸ ਨਯਸ੍ਸ ਅਨੁਸਾਰੇਨ ਵਾਚਨਾਮਗ੍ਗਂ ਠਪੇਸਿ.
ਚੂਲ਼ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕੋ ਨਾਮ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਮਹਾਸੇਟ੍ਠਿਸ੍ਸ ਕਨਿਟ੍ਠਭਾਤਾ.
ਸਿਨੇਰੁਪਬ੍ਬਤਂ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾਤਿ ਤਂ ਪਰਿਸਾਯ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨਰੂਪਂਯੇਵ ਕਤ੍ਵਾ ਨਿਬ੍ਬਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ. ਨਨ੍ਤਿ ਸਿਨੇਰੁਪਬ੍ਬਤਂ.
ਅਨੇਕਸਤਸਹਸ੍ਸਸਙ੍ਖਸ੍ਸ ਓਕਾਸਲੋਕਸ੍ਸ, ਤਂਨਿਵਾਸਿਸਤ੍ਤਲੋਕਸ੍ਸ ਚ ਵਿਵਟਭਾਵਕਰਣਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਲੋਕਵਿਵਰਣਂ ਨਾਮ. ਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤਿ ਸਹਮ੍ਪਤਿਮਹਾਬ੍ਰਹ੍ਮਾ.
ਪਸ੍ਸਥ ਤਾਵ ਅਪਣ੍ਣਕਪਟਿਪਦਾਯ ਫਲਨ੍ਤਿ ਨਿਰਯਭਯੇਨ ਤਜ੍ਜੇਤ੍ਵਾ ਸਤ੍ਥੁ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਿਕਥਾਨਯੇਨ ਸਗ੍ਗਸੁਖੇਨ ਪਲੋਭੇਤ੍ਵਾ, ਨ ਪਨ ਸਗ੍ਗਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯਂ ਨਿਨ੍ਨਭਾਵਾਪਾਦਨੇਨ.
੩੮੯. ਯਥਾ ਆਵਿਭਾਵਕਰਣੇ ਆਲੋਕਕਸਿਣਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ ਆਲੋਕਨਿਮ੍ਮਾਨਾਯ, ਏਵਂ ਤਿਰੋਭਾਵਕਰਣੇ ਅਨ੍ਧਕਾਰਨਿਮ੍ਮਾਨਾਯ ਨੀਲਕਸਿਣਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਂ. ਕਾਮਞ੍ਚੇਤਂ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਸਰੂਪਤੋ ਨਾਗਤਂ, ‘‘ਵਿਵਟਂ ਆਵਟ’’ਨ੍ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੧) ਪਨ ਵਚਨਤੋ ਅਤ੍ਥਤੋ ਆਗਤਮੇਵ. ਓਦਾਤਕਸਿਣਨ੍ਤੋਗਧਂ ਵਾ ਆਲੋਕਕਸਿਣਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤੋਵਾਯਮਤ੍ਥੋ. ਅਨ੍ਧਕਾਰਨ੍ਤਿ ਅਨ੍ਧਕਾਰਵਨ੍ਤਂ.
੩੯੦. ਅਵਸੇਸੇ ਇਟ੍ਟਿਯਤ੍ਥੇਰਾਦਿਕੇ.
੩੯੧. ਪਾਕਟੋ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਏਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਪਾਕਟਂ, ਪਾਕਟਞ੍ਚ ਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਞ੍ਚਾਤਿ ਪਾਕਟਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਨ ਏਤ੍ਥ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਪਾਕਟੋਤਿ ਅਪਾਕਟਂ, ਅਪਾਕਟਞ੍ਚ ਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਞ੍ਚਾਤਿ ਅਪਾਕਟਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਇਦ੍ਧਿਮਤੋ ਏਵ ਹਿ ਪਾਕਟਾਪਾਕਟਭਾਵੇਨਾਯਂ ਭੇਦੋ, ਨ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਸ੍ਸ. ਨ ਹਿ ਤਂ ਅਪਾਕਟਂ ਅਤ੍ਥਿ.
ਉਤ੍ਤਰਿਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਾਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ ਦਸ ਕੁਸਲਕਮ੍ਮਪਥਧਮ੍ਮਾ, ਤਤੋ ਮਨੁਸ੍ਸਧਮ੍ਮਤੋ ਉਤ੍ਤਰਿ. ਇਦ੍ਧਿਸਙ੍ਖਾਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਇਦ੍ਧਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਆਲ਼ਿਨ੍ਦੇਤਿ ਪਮੁਖੇ. ਓਕਾਸੇਹੀਤਿ ਪਕਿਰ. ਇਦ੍ਧਾਭਿਸਙ੍ਖਾਰਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਪਯੋਗਂ. ਅਭਿਸਙ੍ਖਾਸੀਤਿ ਅਭਿਸਙ੍ਖਰਿ, ਅਕਾਸੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਾਲਚ੍ਛਿਗ੍ਗਲ਼ੇਨਾਤਿ ਕੁਞ੍ਚਿਕਚ੍ਛਿਦ੍ਦੇਨ. ਅਗ੍ਗਲ਼ਨ੍ਤਰਿਕਾਯਾਤਿ ਪਿਟ੍ਠਸਙ੍ਘਾਤਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇਨ.
ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋਤਿ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿਤੁਕਾਮੋ. ਬਕੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਯਥਾ ਅਨ੍ਤਰਧਾਯਿਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ, ਤਥਾ ਕਤ੍ਵਾ ਭਗਵਾ ਸਯਂ ਤਸ੍ਸ, ਬ੍ਰਹ੍ਮਗਣਸ੍ਸ ਚ ਅਨਾਪਾਥਭਾਵਗਮਨੇਨ ਅਨ੍ਤਰਹਿਤੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ‘‘ਸਮਣਸ੍ਸ ਗੋਤਮਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਠਾਨੇ ਅਤ੍ਥਿਭਾਵੋ ਵਾ ਨਤ੍ਥਿਭਾਵੋ ਵਾ ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਜਾਨਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਗਣਸ੍ਸ ਵਚਨੋਕਾਸੋ ਮਾ ਹੋਤੂਤਿ ‘‘ਭਵੇਵਾਹ’’ਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਗਾਥਂ ਅਭਾਸਿ.
ਤਤ੍ਥ ਭਵੇਵਾਹਂ ਭਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾਤਿ ਅਹਂ ਭਵੇ ਸਂਸਾਰੇ ਜਾਤਿਜਰਾਦਿਭੇਦਂ ਭਯਂ ਦਿਸ੍ਵਾ ਏਵ. ਭਵਞ੍ਚ ਵਿਭਵੇਸਿਨਨ੍ਤਿ ਇਮਞ੍ਚ ਕਾਮਭਵਾਦਿਂ ਤਿਵਿਧਮ੍ਪਿ ਸਤ੍ਤਭਵਂ, ਵਿਭਵੇਸਿਨਂ ਵਿਭਵਂ ਗਵੇਸਮਾਨਮ੍ਪਿ ਪਰਿਯੇਸਮਾਨਮ੍ਪਿ ਪੁਨਪ੍ਪੁਨਂ ਭਵੇ ਏਵ ਦਿਸ੍ਵਾ. ਭਵਂ ਨਾਭਿਵਦਿਨ੍ਤਿ ਤਣ੍ਹਾਦਿਟ੍ਠਿਵਸੇਨ ਕਿਞ੍ਚਿ ਭਵਂ ਨ ਅਭਿਵਦਿਂ ਨ ਗਹੇਸਿਂ. ਨਨ੍ਦਿਞ੍ਚ ਨ ਉਪਾਦਿਯਿਨ੍ਤਿ ਭਵਤਣ੍ਹਂ ਨ ਉਪਗਚ੍ਛਿਂ, ਨ ਅਗ੍ਗਹੇਸਿਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ.
੩੯੨. ਅਲਗ੍ਗਮਾਨੋਤਿ ਵਿਨਿਵਿਜ੍ਝਿਤ੍ਵਾ ਗਮਨੇਨ ਕੁਟ੍ਟਾਦੀਸੁ ਕਤ੍ਥਚਿ ਨ ਲਗ੍ਗਮਾਨੋ. ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਕਤਪਰਿਕਮ੍ਮੇਨਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਪਰਤੋ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ, ਤਂ ਆਵਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਕਾਸੋ ਹੋਤੁ, ਆਕਾਸੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਏਵਂ ਕਤਪਰਿਕਮ੍ਮੇਨ ਇਦ੍ਧਿਮਤਾ. ਪਾਕਾਰਪਬ੍ਬਤਾਪੇਕ੍ਖਾਯ ‘‘ਸੁਸਿਰੋ, ਛਿਦ੍ਦੋ’’ਤਿ ਚ ਪੁਲ੍ਲਿਙ੍ਗਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਉਬ੍ਬੇਧਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਂ ਵਿਵਰਂ ਸੁਸਿਰਂ. ਤਿਰਿਯਂ ਪਵਤ੍ਤਂ ਛਿਦ੍ਦਂ.
ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਕਸਿਣੇ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦੀਸੁ ਯਤ੍ਥ ਕਤ੍ਥਚਿ ਕਸਿਣੇ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਕਾਸੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬੋ. ਤਤ੍ਥ ਕਾਰਣਮਾਹ ‘‘ਅਟ੍ਠਸਮਾਪਤ੍ਤਿਵਸੀਭਾਵੋਯੇਵ ਪਮਾਣ’’ਨ੍ਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਯਂ ਯਂ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਤਂ ਤਦੇਵ ਹੋਤਿ. ਏਤੇਨ ਪਥਵਿਯਾ ਉਮ੍ਮੁਜ੍ਜਨਨਿਮੁਜ੍ਜਨੇ ਆਪੋਕਸਿਣਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ, ਉਦਕਾਦੀਸੁ ਪਥਵੀਨਿਮ੍ਮਾਨੇ ਪਥਵੀਕਸਿਣਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਨ ਏਕਨ੍ਤਤੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਏਤਨ੍ਤਿ ਏਤਂ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਾਦਿਗਮਨਪਾਟਿਹਾਰਿਯਕਰਣੇ ਆਕਾਸਕਸਿਣਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ ਅਵਸ੍ਸਂ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਨੁਚ੍ਛਵਿਕਭਾਵਤੋ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਆਕਾਸਕਸਿਣਵਸੇਨ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਂ ਵਿਵਟਕਰਣ’’ਨ੍ਤਿਆਦਿਵਚਨਂ ਵਿਯ ਪਥਵੀਕਸਿਣਵਸੇਨ ‘‘ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿਭਾਵੋ ‘‘ਆਕਾਸੇ ਵਾ ਉਦਕੇ ਵਾ ਪਥਵਿਂ ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਪਦਸਾ ਗਮਨਂ ਇਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਯਂ ਪਕਿਣ੍ਣਕਨਯੇ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਮ੍ਪਿ ਸਮਤ੍ਥਿਤਂ ਹੋਤਿ.
‘‘ਦੋਸੋ ਨਤ੍ਥੀ’’ਤਿ ਦ੍ਵਿਕ੍ਖਤ੍ਤੁਂ ਬਦ੍ਧਂ ਸੁਬਦ੍ਧਂ ਵਿਯ ਦਲ਼੍ਹੀਕਰਣਂ ਨਾਮ ਹੋਤੀਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੇਨ ਵਤ੍ਵਾ ਤੇਨ ਪਯੋਜਨਾਭਾਵਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਪੁਨ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਆਕਾਸੋ ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਸਚੇਪਿ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਨ੍ਤਰਾ ਉਪਟ੍ਠਿਤਂ ਪਬ੍ਬਤਾਦਿ ਸਿਯਾ, ਤਮ੍ਪਿ ‘‘ਆਕਾਸੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਤ੍ਤਾ ਆਕਾਸੋ ਹੋਤਿਯੇਵ. ਇਦਮ੍ਪਿ ਅਟ੍ਠਾਨਪਰਿਕਪ੍ਪਨਮਤ੍ਤਂ, ਤਾਦਿਸਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਮੇਵ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਅਨ੍ਤਰਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
੩੯੩. ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਿਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਂ ਞਾਣੇਨ ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਦਿਤ੍ਵਾ. ਤਤ੍ਰਾਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂ ਪਥਵਿਯਾ ਉਦਕਭਾਵਾਧਿਟ੍ਠਾਨੇ ਅਯਂ ਯਥਾਵੁਤ੍ਤਪਟਿਪਤ੍ਤਿਵਿਭਾਵਿਨੀ ਪਾਲ਼ਿ. ਪਰਤੋ ‘‘ਤਤ੍ਰਾਯਂ ਪਾਲ਼ੀ’’ਤਿ ਆਗਤਟ੍ਠਾਨੇਸੁਪਿ ਇਮਿਨਾ ਨਯੇਨ ਅਤ੍ਥੋ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬੋ.
ਸੋਤਿ ਇਦ੍ਧਿਮਾ. ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਕਾਲੇ ਕਾਲਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਪਰਿਚ੍ਛਿਨ੍ਨਕਾਲਂ ਪਨ ਅਤਿਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ. ਪਕਤਿਯਾ ਉਦਕਂ ਅਨਿਮ੍ਮਾਨਉਦਕਂ.
੩੯੪. ਵਿਪਰੀਤਨ੍ਤਿ ਯਂ ਉਦਕਂ ਅਕ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਅਕ੍ਕਮਨ੍ਤੋ ਨ ਸਂਸੀਦਤਿ, ਤਂ ਪਨੇਤ੍ਥ ਇਦ੍ਧਿਯਾ ਪਥਵੀਨਿਮ੍ਮਾਨਵਸੇਨ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਪਥਵੀਕਸਿਣਨ੍ਤਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣਜ੍ਝਾਨਂ.
੩੯੫. ਪਲ੍ਲਙ੍ਕਨ੍ਤਿ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਊਰੁਬਦ੍ਧਾਸਨਂ. ਛਿਨ੍ਨਪਕ੍ਖੋ, ਅਸਞ੍ਜਾਤਪਕ੍ਖੋ ਵਾ ਸਕੁਣੋ ਡੇਤੁਂ ਨ ਸਕ੍ਕੋਤੀਤਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ‘‘ਪਕ੍ਖੀ ਸਕੁਣੋ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੧) ਪਕ੍ਖੀ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਵਿਸੇਸੇਤ੍ਵਾ ਸਕੁਣੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ‘‘ਪਕ੍ਖੇਹਿ ਯੁਤ੍ਤਸਕੁਣੋ’’ਤਿ ਆਹ. ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ‘‘ਪਥਵੀ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ.
ਆਕਾਸੇ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖੇਤਿ ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖਸਞ੍ਞਿਤੇ ਆਕਾਸੇ. ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਹਿ ਆਵਰਣਂ ਨਤ੍ਥਿ, ਤਂ ਤਂ ‘‘ਆਕਾਸ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਯਞ੍ਚ ਇਦ੍ਧਿਮਾ ਨ ਪਥਵਿਯਾ ਆਸਨ੍ਨੇ ਆਕਾਸੇ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਯਤ੍ਥ ਪਨ ਪਕ੍ਖੀਨਂ ਅਗੋਚਰੋ, ਤਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਾਦਿਸਞ੍ਚ ਲੋਕੇ ‘‘ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਅਨ੍ਤਲਿਕ੍ਖਸਞ੍ਞਿਤੇ ਆਕਾਸੇ’’ਤਿ.
ਥੇਰੋਤਿ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵੁਤ੍ਤ ਤਿਪਿਟਕਚੂਲ਼ਾਭਯਤ੍ਥੇਰੋ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਮਾਪਜ੍ਜਨਨ੍ਤਿ ਪੁਨ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਸਮਾਪਜ੍ਜਨਂ. ਨਨੁ ਸਮਾਹਿਤਮੇਵਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿ ਇਦ੍ਧਿਮਤੋ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਸ੍ਸ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਚ੍ਚਨ੍ਤਂ ਸਮਾਹਿਤਮੇਵ ਹੋਤਿ, ਨ ਅਞ੍ਞਦਾ ਵਿਯ ਅਸਮਾਹਿਤਨ੍ਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤਂ ਪਨ ਥੇਰਸ੍ਸ ਮਤਿਮਤ੍ਤਂ. ਪੁਬ੍ਬੇ ਹਿ ਪਥਵੀਕਸਿਣਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਪਥਵਿਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਯ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਇਦਾਨਿ ਪਨ ਆਕਾਸੋ ਇਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬੋ, ਤਸ੍ਮਾ ਆਕਾਸਕਸਿਣਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਮੇਵ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕਿਞ੍ਚਾਪੀ’’ਤਿਆਦਿ. ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਪਟਿਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਤਤ੍ਥ ਕੁਟ੍ਟਾਦਿ ‘‘ਆਕਾਸੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਆਕਾਸੋ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਇਧਾਪਿ ਪਬ੍ਬਤਰੁਕ੍ਖਾਦਿਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਆਕਾਸਂ ਕਤ੍ਵਾ ਗਨ੍ਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਥ ਵਾ ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ‘‘ਸਚੇ ਪਨਸ੍ਸ ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਅਧਿਟ੍ਠਹਿਤ੍ਵਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ (ਵਿਸੁਦ੍ਧਿ. ੨.੩੯੨) ਤਤ੍ਥ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨ. ਏਤੇਨ ‘‘ਪੁਰਿਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨਬਲੇਨੇਵ ਚਸ੍ਸ ਅਨ੍ਤਰਾ ਅਞ੍ਞੋ ਪਬ੍ਬਤੋ ਵਾ ਰੁਕ੍ਖੋ ਵਾ ਉਤੁਮਯੋ ਉਟ੍ਠਹਿਸ੍ਸਤੀਤਿ ਅਟ੍ਠਾਨਮੇਵੇਤ’’ਨ੍ਤਿ ਨਾਗਾਦੀਹਿ ਕਯਿਰਮਾਨੋ ਵਿਬਨ੍ਧੋ ਗਮਨਨ੍ਤਰਾਯਂ ਨ ਕਰੋਤੀਤਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ.
ਓਕਾਸੇਤਿ ਜਨਵਿਵਿਤ੍ਤੇ ਯੁਤ੍ਤਟ੍ਠਾਨੇ. ਪਾਕਟੋ ਹੋਤਿ ਆਕਾਸਚਾਰੀ ਅਯਂ ਸਮਣੋਤਿ.
੩੯੬. ਦ੍ਵਾਚਤ੍ਤਾਲੀਸਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਗ੍ਗਹਣਂ ਪਠਮਕਪ੍ਪਵਸੇਨ ਕਤਂ, ਤਤੋ ਪਰਂ ਪਨ ਅਨੁਕ੍ਕਮੇਨ ਪਥਵਿਯਾ ਉਸ੍ਸਿਤਭਾਵੇਨ ਤਤੋ ਕਤਿਪਯਯੋਜਨੂਨਤਾ ਸਿਯਾ, ਅਪ੍ਪਕਂ ਅਧਿਕਂ ਵਾ ਊਨਂ ਵਾ ਗਣਨੂਪਗਂ ਨ ਹੋਤੀਤਿ ਤਥਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੀਸੁ ਦੀਪੇਸੁ ਏਕਕ੍ਖਣੇ ਆਲੋਕਕਰਣੇਨਾਤਿ ਯਦਾ ਯਸ੍ਮਿਂ ਦੀਪੇ ਮਜ੍ਝੇ ਤਿਟ੍ਠਨ੍ਤਿ, ਤਦਾ ਤਤੋ ਪੁਰਿਮਸ੍ਮਿਂ ਅਤ੍ਥਂ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਾ ਪਚ੍ਛਿਮੇ ਉਦੇਨ੍ਤਾ ਹੁਤ੍ਵਾ ਆਲੋਕਕਰਣੇਨ. ਅਞ੍ਞਜੋਤੀਨਂ ਵਾ ਅਭਿਭਵਨੇਨ, ਦੁਦ੍ਦਸਤਾਯ ਚ ਮਹਿਦ੍ਧਿਕੇ. ਸਤ੍ਤਾਨਂ ਸੀਤਪਰਿਲ਼ਾਹਵੂਪਸਮਨੇਨ, ਓਸਧਿਤਿਣਵਨਪ੍ਪਤੀਨਂ ਪਰਿਬ੍ਰੂਹਨੇਨ ਚ ਮਹਾਨੁਭਾਵੇ. ਛੁਪਤੀਤਿ ਫੁਸਤਿ. ਪਰਿਮਜ੍ਜਤੀਤਿ ਹਤ੍ਥਂ ਇਤੋ ਚਿਤੋ ਚ ਸਞ੍ਚਾਰੇਨ੍ਤੋ ਘਂਸੇਤਿ. ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨੇਵਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਕਸ੍ਸਚਿ ਅਭਿਞ੍ਞਾਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਵਸੇਨ. ਏਵ-ਕਾਰੇਨ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਵਿਸੇਸਂ ਨਿਵਤ੍ਤੇਤਿ, ਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਨਤ੍ਥੇਤ੍ਥ ਕਸਿਣਸਮਾਪਤ੍ਤਿਨਿਯਮੋ’’ਤਿ. ਤਿਰੋਕੁਟ੍ਟਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਦੀਸੁ ਵਿਯ ਇਮਸ੍ਮਿਂ ਨਾਮ ਕਸਿਣੇ ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤਬ੍ਬਨ੍ਤਿ ਨ ਏਤ੍ਥ ਕੋਚਿ ਨਿਯਮੋ ਅਤ੍ਥੀਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਤਥਾ ਹਿ ਪਾਲ਼ਿਯਂ ਕਿਞ੍ਚਿ ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਂ ਅਪਰਾਮਸਿਤ੍ਵਾ ‘‘ਇਧ ਸੋ ਇਦ੍ਧਿਮਾ’’ਤਿਆਦਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੦-੧੧) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਹੋਤਿ ‘‘ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯੇ’’ਤਿ ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤਂ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਂ. ਰੂਪਗਤਂ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇਤਿ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤਂ ਰੂਪਗਤਂ, ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਵਾ ਰੂਪਗਤਂ. ਹਤ੍ਥਂ ਵਾ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਪਰਾਮਸਤੀਤਿ ਯੋਜਨਾ.
ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਨਂ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯੁਤ੍ਤਿਯਾ ਪਨੇਤ੍ਥ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸ੍ਸਪਿ ਵਡ੍ਢਨਚ੍ਛਾਯਾ ਦਿਸ੍ਸਤਿ. ਅਤ੍ਤਨੋ ਅਣੁਮਹਨ੍ਤਭਾਵਾਪਾਦਨੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸ੍ਸ ਹਾਪਨਂ ਵਿਯ ਵਡ੍ਢਨਮ੍ਪਿ ਲਬ੍ਭਤੇਵ. ਯਥਾ ਆਯਸ੍ਮਤੋ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਸ੍ਸ ਨਨ੍ਦੋਪਨਨ੍ਦਦਮਨੇਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਂ ਸਹਵਤ੍ਥੁਨਾ ਥੇਰਵਾਦਂ ਆਹਰਿਤ੍ਵਾ ਤਮਤ੍ਥਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਤਿਪਿਟਕਚੂਲ਼ਨਾਗਤ੍ਥੇਰੋ ਆਹਾ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਕਿਂ ਪਨ ਨ ਹੋਤਿ, ਹੋਤਿਯੇਵਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਦ੍ਵੇ ਹਿ ਪਟਿਸੇਧਾ ਪਕਤਿਂ ਗਮੇਨ੍ਤੀਤਿ. ‘‘ਤਦਾ ਮਹਨ੍ਤਂ ਹੋਤਿ ਮਹਾਮੋਗ੍ਗਲ੍ਲਾਨਤ੍ਥੇਰਸ੍ਸ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਇਦਂ ਯਥਾਧਿਕਤਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਖੁਦ੍ਦਕਭਾਵਾਪਾਦਨਮ੍ਪੇਤ੍ਥ ਲਬ੍ਭਤੇਵ.
ਨਨ੍ਦੋਪਨਨ੍ਦਨਾਗਦਮਨਕਥਾਵਣ੍ਣਨਾ
ਓਲੋਕੇਸਿ ਬੁਦ੍ਧਾਚਿਣ੍ਣਵਸੇਨ ‘‘ਅਤ੍ਥਿ ਨੁ ਖੋ ਅਸ੍ਸ ਉਪਨਿਸ੍ਸਯੋ’’ਤਿ. ਲੋਕਿਯਂ ਰਤਨਤ੍ਤਯੇ ਪਸਾਦਲਕ੍ਖਣਂ ਸਾਸਨਾਵਤਾਰਂ ਸਨ੍ਧਾਯਾਹ ‘‘ਅਪ੍ਪਸਨ੍ਨੋ’’ਤਿ. ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿਤੋ ਵਿਵੇਚੇਤ੍ਵਾ ਪਸਾਦੇਤਬ੍ਬੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਕੋ ਨੁ ਖੋ…ਪੇ… ਵਿਵੇਚੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ.
ਤਂ ਦਿਵਸਨ੍ਤਿ ਯਦਾ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੁਸਙ੍ਘਪਰਿਵੁਤੋ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨਾਭਿਮੁਖੋ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਤਂ ਦਿਵਸਭਾਗਂ. ਆਪਾਨਭੂਮਿਂ ਸਜ੍ਜਯਿਂਸੂਤਿ ਯਤ੍ਥ ਸੋ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਭੋਜਨਕਿਚ੍ਚਂ ਕਰੋਤਿ, ਤਂ ਪਰਿਵੇਸਨਟ੍ਠਾਨਂ ਸਿਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਮਟ੍ਠਂ ਭੋਜਨੂਪਕਰਣੂਪਨਯਨਾਦਿਨਾ ਸਜ੍ਜਯਿਂਸੁ ਪਟਿਯਾਦੇਸੁਂ. ਤਿਵਿਧਨਾਟਕੇਹੀਤਿ ਵਧੂਕੁਮਾਰਿਕਞ੍ਞਾਵਤ੍ਥਾਹਿ ਤਿਵਿਧਾਹਿ ਨਾਟਕਿਤ੍ਥੀਹਿ. ਓਲੋਕਯਮਾਨੋਤਿ ਪੇਕ੍ਖਨ੍ਤੋ, ਵਿਚਾਰੇਨ੍ਤੋ ਵਾ.
ਉਪਰੂਪਰੀਤਿ ਮਤ੍ਥਕਮਤ੍ਥਕੇ. ਭਵਨੇਨਾਤਿ ਭਵਨਪਦੇਸੇਨ. ਭੋਗੇਹੀਤਿ ਸਰੀਰਭੋਗੇਹਿ. ਅਵਕੁਜ੍ਜੇਨਾਤਿ ਨਿਕੁਜ੍ਜਿਤੇਨ. ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਯਥਾ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨਸ੍ਸ ਪਦੇਸੋਪਿ ਨਾਵਸਿਸ੍ਸਤਿ, ਏਵਂ ਪਰਿਯਾਦਾਯ.
ਸਿਨੇਰੁਪਰਿਭਣ੍ਡਨ੍ਤਿ ਸਿਨੇਰੁਮੇਖਲਂ. ਸਿਨੇਰੁਸ੍ਸ ਕਿਰ ਸਮਨ੍ਤਤੋ ਬਹਲਤੋ, ਪੁਥੁਲਤੋ ਚ ਪਞ੍ਚਯੋਜਨਸਹਸ੍ਸਪਰਿਮਾਣਾਨਿ ਚਤ੍ਤਾਰਿ ਪਰਿਭਣ੍ਡਾਨਿ ਤਾਵਤਿਂਸਭਵਨਸ੍ਸ ਆਰਕ੍ਖਾਯ ਨਾਗੇਹਿ, ਗਰੁਲ਼ੇਹਿ, ਕੁਮ੍ਭਣ੍ਡੇਹਿ, ਯਕ੍ਖੇਹਿ ਚ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਾਨਿ, ਤਾਨਿ ਪਰਿਭਣ੍ਡਭਾਵਸਾਮਞ੍ਞੇਨ ਏਕਜ੍ਝਂ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਪਰਿਭਣ੍ਡ’’ਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਹਿ ਕਿਰ ਸਿਨੇਰੁਸ੍ਸ ਉਪਡ੍ਢਂ ਪਰਿਯਾਦਿਨ੍ਨਂ.
ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਮਨੁਸ੍ਸਰੂਪਂ ਅਨ੍ਤਰਧਾਪੇਤ੍ਵਾ. ਬਾਧਤੀਤਿ ਖੇਦਮਤ੍ਤਂ ਉਪ੍ਪਾਦੇਤਿ.
ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਸੁਖੁਮਤ੍ਤਭਾਵਨਿਮ੍ਮਾਨੇਨ ਨਾਗਰੂਪਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ. ਮੁਖਂ ਵਿਵਰਿ ‘‘ਮੁਖਗਤਂ ਸਮਣਂ ਸਂਖਾਦਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ਪਾਚੀਨੇਨ ਚ ਪਚ੍ਛਿਮੇਨ ਚਾਤਿ ਨਾਗਸ੍ਸ ਤਥਾਨਿਪਨ੍ਨਤ੍ਤਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸੁਟ੍ਠੁ ਸਤਿਯਾ ਪਚ੍ਚੁਪਟ੍ਠਾਪਨਤ੍ਥਮਾਹ ‘‘ਮਨਸਿ ਕਰੋਹੀ’’ਤਿ.
ਆਦਿਤੋ ਪਟ੍ਠਾਯ ਸਬ੍ਬਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨੀਤਿ ਤਦਾ ਥੇਰੇਨ ਕਤਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਮਂ ਪਨ ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਇਮਂ ਨਾਸਾਵਾਤਵਿਸ੍ਸਜ੍ਜਨਕਾਰਣਂ.
ਅਨੁਬਨ੍ਧੀਤਿ ‘‘ਨ ਸਕ੍ਕਾ ਏਵਂਮਹਿਦ੍ਧਿਕਸ੍ਸ ਇਮਸ੍ਸ ਸਮਣਸ੍ਸ ਪਟਿਪਹਰਿਤੁ’’ਨ੍ਤਿ ਭਯੇਨ ਪਲਾਯਨ੍ਤਂ ਅਨੁਬਨ੍ਧਿ.
ਏਕਪਟਿਪਾਟਿਯਾਤਿ ਏਕਾਯ ਪਟਿਪਾਟਿਯਾ, ਨਿਰਨ੍ਤਰਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਅਯਮੇਵਾਤਿ ਯਾ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਂ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਕਸ੍ਸ ਵਡ੍ਢਿ, ਅਯਮੇਵ. ਏਤ੍ਥ ਏਦਿਸੇ ਹਤ੍ਥਵਡ੍ਢਨਾਦਿਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇ ਯੁਤ੍ਤਿ ਯੁਤ੍ਤਰੂਪਾ ਚਿਤ੍ਤਤੋ, ਉਤੁਤੋ ਵਾ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਕਰੂਪਾਨਂ ਅਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਨਤੋ. ਅਥ ਵਾ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਨ੍ਤਿ ਸਕਲਮੇਵ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਬਦ੍ਧਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਤਸ੍ਸ ਤਥਾ ਵਡ੍ਢਿ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ ਏਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵਡ੍ਢਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ. ਏਕਸਨ੍ਤਾਨੇ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਂ, ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਮ੍ਪਿ ਅਤ੍ਥਤੋ ਅਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਮੇਵ. ਤਤ੍ਥ ਯਥਾ ਆਲ਼੍ਹਕਮਤ੍ਤੇ ਖੀਰੇ ਅਨੇਕਾਲ਼੍ਹਕੇ ਉਦਕੇ ਆਸਿਤ੍ਤੇ ਯਦਿਪਿ ਖੀਰਂ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਂ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥਕਮੇਵ ਲਮ੍ਬਮਾਨਂ ਹੁਤ੍ਵਾ ਤਿਟ੍ਠਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਨ ਤਤ੍ਥ ਖੀਰਂ ਵਡ੍ਢਤਿ, ਉਦਕਮੇਵ ਵਡ੍ਢਤਿ, ਏਵਮੇਵਂ ਯਦਿਪਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਂ ਅਨੁਪਾਦਿਨ੍ਨਞ੍ਚ ਸਮ੍ਭਿਨ੍ਨਂ ਵਿਯ ਪਵਤ੍ਤਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਉਪਾਦਿਨ੍ਨਂ ਨ ਵਡ੍ਢਤਿ, ਇਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੇਨ ਚਿਤ੍ਤਜਂ, ਤਦਨੁਸਾਰੇਨ ਉਤੁਜਞ੍ਚ ਵਡ੍ਢਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਸੋਤਿ ਸੋ ਇਦ੍ਧਿਮਾ. ਏਵਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾਕਾਰੇਨ ਹਤ੍ਥਂ ਵਾ ਵਡ੍ਢੇਤ੍ਵਾ ਤੇ ਵਾ ਆਗਨ੍ਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਪਾਸੇ ਠਿਤੇ ਕਤ੍ਵਾ. ਪਾਦਟ੍ਠਪਨਾਦਿਪਿ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਅਪਰੋਪਿ ਇਦ੍ਧਿਮਾ. ਤਥੇਵਾਤਿ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਕਰਣਤੋ ਪੁਬ੍ਬੇ ਵਿਯ. ਤਥੂਪਮਮੇਤਨ੍ਤਿ ਯਥਾ ਉਦਕਪੁਣ੍ਣਾਸੁ ਨਾਨਾਪਾਤੀਸੁ ਬਹੂਹਿ ਨਾਨਾਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲੇਸੁ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਸੁ ਨ ਤੇਨ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਸ੍ਸ ਗਮਨਾਦਿਉਪਰੋਧੋ, ਬਹੂਨਞ੍ਚ ਪਚ੍ਚੇਕਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਤਥੂਪਮਮੇਤਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਚਨ੍ਦਿਮਸੂਰਿਯਾਨਂ ਗਮਨਾਦਿਉਪਰੋਧਾਭਾਵਤੋ, ਬਹੂਨਞ੍ਚ ਇਦ੍ਧਿਮਨ੍ਤਾਨਂ ਤਤ੍ਥ ਇਦ੍ਧਿਪਯੋਗਸ੍ਸ ਯਥਿਚ੍ਛਿਤਂ ਸਮਿਜ੍ਝਨਤੋਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ.
੩੯੭. ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾਤਿ ਅਭਿਵਿਧਿਵਸੇਨ ਪਨ ਪਰਿਚ੍ਛੇਦਂ ਕਤ੍ਵਾ, ਨ ਮਰਿਯਾਦਵਸੇਨ. ਤਥਾ ਹੇਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕੇ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ. ਪਾਲ਼ੀਤਿ ਪਟਿਸਮ੍ਭਿਦਾਮਗ੍ਗਪਾਲ਼ਿ.
ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤੀਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਾ ਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸ੍ਸੇਵ ਗਮਨਂ ਅਧਿਪ੍ਪੇਤਂ, ਨਾਪਿ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਸ੍ਸ ਗਮਨਮੇਵ, ਅਥ ਖੋ ਅਞ੍ਞਥਾ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ. ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਤਿ ਪਨ ਦੂਰਾਵਧਿਨਿਦਸ੍ਸਨਮੇਤਂ, ਤਸ੍ਮਾ ‘‘ਸਚੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿ ਵਤ੍ਵਾਪਿ ਇਤਰਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਸਨ੍ਤਿਕੇਪਿ ਦੂਰੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤਤ੍ਥ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ, ਤੇਨ ਵੁਤ੍ਤਾਵਸੇਸਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਿਦ੍ਧਿਯਾ ਨਿਪ੍ਫਾਦੇਤਬ੍ਬਸ੍ਸ ਸਬ੍ਬਸ੍ਸਾਪਿ ਸਙ੍ਗਹੋ, ਨ ਵੁਤ੍ਤਸ੍ਸੇਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਯਮਕਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਵਸਾਨੇਤਿਆਦਿਨਾ ਤਿਵਿਕ੍ਕਮਸ੍ਸ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਿਦ੍ਧਿਨਿਪ੍ਫਨ੍ਨਤਾ ਵੁਤ੍ਤਾ, ਅਞ੍ਞਤ੍ਥ ਪਨ ਲਕ੍ਖਣਾਨਿਸਂਸਤਾ. ਤਦੁਭਯਂ ਯਥਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤਿ, ਤਥਾ ਵਿਚਾਰੇਤ੍ਵਾ ਗਹੇਤਬ੍ਬਂ.
ਨੀਲਮਾਤਿਕਨ੍ਤਿ ਨੀਲਵਣ੍ਣੋਦਕਮਾਤਿਕਂ.
ਮਹਾਬੋਧਿਨ੍ਤਿ ਅਪਰਾਜਿਤਪਲ੍ਲਙ੍ਕਂ ਮਹਾਬੋਧਿਂ. ਚਿਤ੍ਤੇ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੇ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਕਾਸੀਤਿ ਤਥਾ ਚਿਤ੍ਤੁਪ੍ਪਤ੍ਤਿਸਮਨਨ੍ਤਰਮੇਵ ਪਥਵਿਂ, ਸਮੁਦ੍ਦਞ੍ਚ ਸਂਖਿਪਿਤ੍ਵਾ ਮਹਾਬੋਧਿਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਕਾਸਿ.
ਨਕ੍ਖਤ੍ਤਦਿਵਸੇਤਿ ਮਹਦਿਵਸੇ. ਚਨ੍ਦਪੂਵੇਤਿ ਚਨ੍ਦਸਦਿਸੇ ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਾਕਾਰੇ ਪੂਵੇ. ਏਕਪਤ੍ਤਪੂਰਮਤ੍ਤਮਕਾਸੀਤਿ ਯਥਾ ਤੇ ਪਮਾਣਤੋ ਸਰੂਪੇਨੇਵ ਅਨ੍ਤੋਪਤ੍ਤਪਰਿਯਾਪਨ੍ਨਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਅਕਾਸਿ.
ਕਾਕਵਲਿਯਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ‘‘ਭਗਵਾ ਥੋਕਂ ਬਹੁਂ ਅਕਾਸੀ’’ਤਿ ਆਨੇਤ੍ਵਾ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਤਬ੍ਬਂ. ਤਂ ਪਨ ਵਤ੍ਥੁਂ ਸਙ੍ਖੇਪਤੋਵ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਮਹਾਕਸ੍ਸਪਤ੍ਥੇਰੋ ਕਿਰਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾਤਿ ਨਿਰੋਧਸਮਾਪਤ੍ਤਿਯਾ.
ਗਙ੍ਗਾਤੀਰੇਤਿ ਤਮ੍ਬਪਣ੍ਣਿਦੀਪੇ ਗਙ੍ਗਾਨਦਿਯਾ ਤੀਰੇ. ਸਞ੍ਞਂ ਅਦਾਸੀਤਿ ਯਥਾ ਤੇ ਯਥਾਧਿਟ੍ਠਿਤਂ ਸਪ੍ਪਿਂ ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਤਥਾ ਸਞ੍ਞਂ ਅਦਾਸਿ.
ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਯਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਰੂਪਂ ਦਟ੍ਠੁਕਾਮੋ, ਤਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਰੂਪਂ ਪਸ੍ਸਤਿ. ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਣਾਤੀਤਿ ਦਿਬ੍ਬਾਯ ਸੋਤਧਾਤੁਯਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਣਾਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਜਾਨਾਤੀਤਿ ਚੇਤੋਪਰਿਯਞਾਣੇਨ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਜਾਨਾਤਿ. ਕਰਜਕਾਯਸ੍ਸ ਵਸੇਨਾਤਿ ਚਾਤੁਮਹਾਭੂਤਿਕਰੂਪਕਾਯਸ੍ਸ ਵਸੇਨ. ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਣਾਮੇਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਕਿਂ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ, ਕਥਂ ਵਾ ਪਰਿਣਾਮਨਨ੍ਤਿ ਆਹ ‘‘ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ ਕਾਯੇ ਆਰੋਪੇਤੀ’’ਤਿ. ਕਥਂ ਪਨ ਕਾਯੇ ਆਰੋਪੇਤੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਕਾਯਾਨੁਗਤਿਕਂ ਕਰੋਤੀ’’ਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿ ਸਦ੍ਦਦਨ੍ਧਰੋਵਾਯਨ੍ਤਿ ਵਚਨਪਥਂ ਪਚ੍ਛਿਨ੍ਦਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਦਨ੍ਧਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਕਰੋਤੀਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਕਾਯਗਮਨਂ ਹਿ ਦਨ੍ਧਂ, ਦਨ੍ਧਮਹਾਭੂਤਪਚ੍ਚਯਤ੍ਤਾਤਿ ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਨ ਕਾਯੇਨ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਤਾਯ ਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਰਿਣਾਮੇਨ੍ਤੋ ਯੋਗੀ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯ ‘‘ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਾਯੋ ਵਿਯ ਦਨ੍ਧਗਮਨਂ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਰੋਤਿ. ਤਥਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਕਰਣਂ ਹਿ ਸਨ੍ਧਾਯ ‘‘ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਪਨ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਞਾਣੇਨ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤੋ ਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਾਯੇ ਆਰੋਪੇਤਿ, ਕਾਯਾਨੁਗਤਿਕਂ ਦਨ੍ਧਗਮਨਂ ਕਰੋਤਿ.
ਸੁਖਸਞ੍ਞਨ੍ਤਿ ਸੁਖਸਹਗਤਂ ਸਞ੍ਞਂ, ਸਞ੍ਞਾਸੀਸੇਨ ਨਿਦ੍ਦੇਸੋ. ਲਹੁਭਾਵੇਨ ਸਞ੍ਞਾਤਨ੍ਤਿ ਲਹੁਸਞ੍ਞਂ. ਕਥਂ ਪਨ ਇਦ੍ਧਿਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਹ ਸੁਖਸਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਭਵੋਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੁਖਸਞ੍ਞਾ ਨਾਮ ਉਪੇਕ੍ਖਾਸਮ੍ਪਯੁਤ੍ਤਾ ਸਞ੍ਞਾ’’ਤਿ. ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਸਞ੍ਞਾਤਨ੍ਤਿ ਵਾ ਸੁਖਸਞ੍ਞਂ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਉਪੇਕ੍ਖਾ ਹਿ ਸਨ੍ਤਂ ਸੁਖਨ੍ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਾ’’ਤਿ ਏਕਨ੍ਤਗਰੁਕੇਹਿ ਨੀਵਰਣੇਹਿ, ਓਲ਼ਾਰਿਕੇਹਿ ਅਨੁਪਸਨ੍ਤਸਭਾਵੇਹਿ ਚ ਵਿਤਕ੍ਕਾਦੀਹਿ ਵਿਪ੍ਪਯੋਗੋ ਚਿਤ੍ਤਚੇਤਸਿਕਾਨਂ ਲਹੁਭਾਵਸ੍ਸ ਕਾਰਣਨ੍ਤਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ਆਹ ‘‘ਸਾਯੇਵ…ਪੇ… ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਾ’’ਤਿ. ਤਂ ਓਕ੍ਕਨ੍ਤਸ੍ਸਾਤਿ ਤਂ ਸੁਖਲਹੁਸਞ੍ਞਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤਸ੍ਸ. ਅਸ੍ਸਾਤਿ ਯੋਗਿਨੋ. ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਤਾ ਏਵ ਏਤ੍ਥ ਪਮਾਣਨ੍ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਏਤਸ੍ਮਿਂ ਦਿਸ੍ਸਮਾਨੇਨ ਕਾਯੇਨ ਗਮਨੇ ਯਂ ਠਾਨਂ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮੋ, ਤਂ ਉਦ੍ਦਿਸ੍ਸ ਗਨ੍ਤੁਕਾਮਤਾਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਪਰਿਕਮ੍ਮਾਧਿਟ੍ਠਾਨਾਨਿ ਏਵ ਪਮਾਣਂ, ਤਾਵਤਾ ਗਮਨਂ ਇਜ੍ਝਤਿ. ਤਸ੍ਮਾ ਮਗ੍ਗਨਿਮ੍ਮਾਨਵਾਯੁਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਹਿ ਵਿਨਾਪਿ ਇਚ੍ਛਿਤਦੇਸਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤੀਤਿ. ਇਦਾਨਿ ਤਮੇਵਤ੍ਥਂ ਪਾਕਟਤਰਂ ਕਾਤੁਂ ‘‘ਸਤਿ ਹੀ’’ਤਿਆਦਿ ਵੁਤ੍ਤਂ.
ਕਾਯਂ ਗਹੇਤ੍ਵਾਤਿ ਕਰਜਕਾਯਂ ਆਰਮ੍ਮਣਕਰਣਵਸੇਨ ਪਰਿਕਮ੍ਮਚਿਤ੍ਤੇਨ ਗਹੇਤ੍ਵਾ. ਚਿਤ੍ਤੇ ਆਰੋਪੇਤੀਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਕਾਯੋ ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਚਿਤ੍ਤੇ ਆਰੋਪੇਤਿ ਤਗ੍ਗਤਿਕਂ ਕਰੋਤਿ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਚਿਤ੍ਤਾਨੁਗਤਿਕਂ ਕਰੋਤਿ ਸੀਘਗਮਨ’’ਨ੍ਤਿ. ਚਿਤ੍ਤਗਮਨਨ੍ਤਿ ਚਿਤ੍ਤਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਮਾਹ. ਇਦਂ ਪਨ ਚਿਤ੍ਤਵਸੇਨ ਕਾਯਪਰਿਣਾਮਨਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਚਿਤ੍ਤਗਮਨਮੇਵਾਤਿ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮਾਨਗਮਨਮੇਵ. ਕਥਂ ਪਨ ਕਾਯੋ ਦਨ੍ਧਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਕੋ ਲਹੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿਨਾ ਚਿਤ੍ਤੇਨ ਸਮਾਨਗਤਿਕੋ ਹੋਤੀਤਿ? ਨ ਸਬ੍ਬਥਾ ਸਮਾਨਗਤਿਕੋ. ਯਥੇਵ ਹਿ ਕਾਯਵਸੇਨ ਚਿਤ੍ਤਪਰਿਣਾਮਨੇ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਬ੍ਬਥਾ ਕਾਯੇਨ ਸਮਾਨਗਤਿਕਂ ਨ ਹੋਤਿ. ਨ ਹਿ ਤਦਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਭਾਵਸਿਦ੍ਧੇਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਖਣੇਨ ਅਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਗਰੁਵੁਤ੍ਤਿਕਸ੍ਸ ਰੂਪਧਮ੍ਮਸ੍ਸ ਖਣੇਨ ਵਤ੍ਤਤਿ. ‘‘ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਅਯਂ ਕਾਯੋ ਵਿਯ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਨ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਦਨ੍ਧਗਤਿਕਸ੍ਸ ਕਾਯਸ੍ਸ ਅਨੁਵਤ੍ਤਨਤੋ ਯਾਵ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿ, ਤਾਵ ਕਾਯਗਤਿਅਨੁਲੋਮੇਨੇਵ ਹੁਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਤਾਨਵਸੇਨ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਕਾਯਗਤਿਯਾ ਪਰਿਣਾਮਿਤਂ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ‘‘ਅਯਂ ਕਾਯੋ ਇਦਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਯ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨੇਨ ਪਗੇਵ ਸੁਖਲਹੁਸਞ੍ਞਾਯ ਸਮ੍ਪਾਦਿਤਤ੍ਤਾ ਅਭਾਵਿਤਿਦ੍ਧਿਪਾਦਾਨਂ ਵਿਯ ਦਨ੍ਧਂ ਅਵਤ੍ਤਿਤ੍ਵਾ ਯਥਾ ਲਹੁਕਤਿਪਯਚਿਤ੍ਤਵਾਰੇਹੇਵ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿ ਹੋਤਿ, ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤਮਾਨੋ ਕਾਯੋ ਚਿਤ੍ਤਗਤਿਯਾ ਪਰਿਣਾਮਿਤੋ ਨਾਮ ਹੋਤਿ, ਨ ਏਕਚਿਤ੍ਤਕ੍ਖਣੇਨੇਵ ਇਚ੍ਛਿਤਟ੍ਠਾਨਪ੍ਪਤ੍ਤਿਯਾ.
ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ‘‘ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਬਲਵਾ ਪੁਰਿਸੋ ਸਮਿਞ੍ਜਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਪਸਾਰੇਯ੍ਯ, ਪਸਾਰਿਤਂ ਵਾ ਬਾਹਂ ਸਮਿਞ੍ਜੇਯ੍ਯਾ’’ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਉਪਮਾਵਚਨਂ ਨਿਪ੍ਪਰਿਯਾਯੇਨੇਵ ਸਮਤ੍ਥਿਤਂ ਹੋਤਿ. ਅਵਸ੍ਸਂ ਚੇਤਂ ਏਵਂ ਸਮ੍ਪਟਿਚ੍ਛਿਤਬ੍ਬਂ, ਅਞ੍ਞਥਾ ਸੁਤ੍ਤਾਭਿਧਮ੍ਮਪਾਠੇਹਿ, ਵਿਨਯਅਟ੍ਠਕਥਾਯ ਚ ਵਿਰੋਧੋ ਸਿਯਾ, ਧਮ੍ਮਤਾ ਚ ਵਿਲੋਮਿਤਾ. ‘‘ਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਂ ਏਕਧਮ੍ਮਮ੍ਪੀ’’ਤਿ (ਅ. ਨਿ. ੧.੧੧ ਆਦਯੋ) ਹਿ ਏਤ੍ਥ ਅਞ੍ਞਗਹਣੇਨ ਰੂਪਧਮ੍ਮਾ ਗਹਿਤਾ ਅਲਹੁਪਰਿਵਤ੍ਤਿਤਾਯ. ਅਭਿਧਮ੍ਮੇ (ਪਟ੍ਠਾ. ੧.੧.੧੦-੧੧) ਚ ਪੁਰੇਜਾਤਪਚ੍ਚਯੋ ਰੂਪਮੇਵ ਵੁਤ੍ਤੋ, ਪਚ੍ਛਾਜਾਤਪਚ੍ਚਯੋ ਚ ਤਸ੍ਸੇਵ. ਯਤ੍ਥ ਯਤ੍ਥ ਚ ਧਮ੍ਮਾ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਨ੍ਤਿ, ਤਤ੍ਥ ਤਤ੍ਥੇਵ ਭਿਜ੍ਜਨ੍ਤਿ. ਨਤ੍ਥਿ ਦੇਸਨ੍ਤਰਸਙ੍ਕਮਨਂ, ਨ ਚ ਸਭਾਵੋ ਅਞ੍ਞਥਾ ਹੋਤੀਤਿ. ਨ ਹਿ ਇਦ੍ਧਿਬਲੇਨ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕੇਨਚਿ ਲਕ੍ਖਣਂ ਅਞ੍ਞਥਤ੍ਤਂ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ, ਭਾਵਞ੍ਞਥਤ੍ਤਮੇਵ ਪਨ ਕਾਤੁਂ ਸਕ੍ਕਾ. ‘‘ਤੀਸੁਪਿ ਖਣੇਸੂ’’ਤਿ ਇਦਮ੍ਪਿ ਗਮਨਾਰਮ੍ਭਂ ਸਨ੍ਧਾਯ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ਗਮਨਨਿਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਥੇਰੋਤਿ ਅਟ੍ਠਕਥਾਚਰਿਯਾਨਂ ਅਨ੍ਤਰੇ ਏਕੋ ਥੇਰੋ. ਇਧਾਤਿ ਇਦਂ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਵਿਭਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਪਾਠੇ. ਸਯਂ ਗਮਨਮੇਵ ਆਗਤਂ ‘‘ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਂ ਗਚ੍ਛਤੀ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ.
ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਾਦੀਨਨ੍ਤਿ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਾਦੀਨਂ ਅਙ੍ਗਾਨਂ. ਤਥਾ ਹਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ‘‘ਸਬ੍ਬਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗ’’ਨ੍ਤਿ, ਸਬ੍ਬਅਙ੍ਗਪਚ੍ਚਙ੍ਗਵਨ੍ਤਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਪਸਾਦੋ ਨਾਮ ਨਤ੍ਥੀਤਿ ਇਮਿਨਾਵ ਭਾਵਜੀਵਿਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਮ੍ਪਿ ਅਭਾਵੋ ਵੁਤ੍ਤੋਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਰੁਚਿਵਸੇਨਾਤਿ ਇਚ੍ਛਾਵਸੇਨ. ਅਞ੍ਞਮ੍ਪੀਤਿ ਭਗਵਤਾ ਕਰਿਯਮਾਨਤੋ ਅਞ੍ਞਮ੍ਪਿ ਕਿਰਿਯਂ ਕਰੋਤਿ. ਅਯਞ੍ਚੇਤ੍ਥ ਬੁਦ੍ਧਾਨੁਭਾਵੋ. ਯਦਿ ਸਾਵਕਨਿਮ੍ਮਿਤੇਸੁ ਨਾਨਪ੍ਪਕਾਰਤਾ ਨਤ੍ਥਿ, ‘‘ਸਚੇ ਪਨ ਨਾਨਾਵਣ੍ਣੇ ਕਾਤੁਕਾਮੋ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿ ਯਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਤਂ ਕਥਨ੍ਤਿ? ਤਂ ਤਥਾ ਤਥਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਅਧਿਟ੍ਠਹਨ੍ਤਸ੍ਸ ਤੇ ਤੇ ਵਣ੍ਣਵਯਾਦਿਵਿਸੇਸਾ ਪਰਿਕਮ੍ਮਾਨੁਰੂਪਂ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤ੍ਵਾ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਇਧ ਪਨ ਯਥਾਧਿਟ੍ਠਿਤੇ ਨਿਮ੍ਮਿਤਰੂਪੇ ਸਚੇ ਸਾਵਕੋ ‘‘ਇਮੇ ਵਿਸੇਸਾ ਹੋਨ੍ਤੂ’’ਤਿ ਇਚ੍ਛਤਿ, ਨ ਇਜ੍ਝਤਿ, ਬੁਦ੍ਧਾਨਂ ਪਨ ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਅਯਮਤ੍ਥੋ ਦਸ੍ਸਿਤੋਤਿ ਨ ਕੋਚਿ ਵਿਰੋਧੋ.
ਇਦਾਨਿ ਯਾਨਿ ਤਾਨਿ ‘‘ਯਾਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਲੋਕਾਪਿ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤੀ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੦) ਪਾਲ਼ਿਯਾ ਅਤ੍ਥਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵਿਭਤ੍ਤਾਨਿ ‘‘ਦੂਰੇਪਿ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ਅਧਿਟ੍ਠਾਤੀ’’ਤਿਆਦੀਨਿ ਚੁਦ੍ਦਸ ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਨਿ, ਤਤ੍ਥ ਸਿਖਾਪ੍ਪਤ੍ਤਂ ਕਾਯੇਨ ਵਸਵਤ੍ਤਨਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਦਸ੍ਸੇਤੁਂ ‘‘ਏਤ੍ਥ ਚਾ’’ਤਿਆਦਿ ਆਰਦ੍ਧਂ. ਤਤ੍ਥ ਯਨ੍ਤਿ ਕਿਰਿਯਾਪਰਾਮਸਨਂ, ਤੇਨ ‘‘ਰੂਪਂ ਪਸ੍ਸਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ਰੂਪਦਸ੍ਸਨਂ, ‘‘ਸਦ੍ਦਂ ਸੁਣਾਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ਸਦ੍ਦਸਵਨਂ, ‘‘ਚਿਤ੍ਤਂ ਪਜਾਨਾਤੀ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ਯਦੇਤਂ ਚਿਤ੍ਤਜਾਨਨਨ੍ਤਿ ਏਵਂ ਦਿਬ੍ਬਚਕ੍ਖੁਸੋਤਚੇਤੋਪਰਿਯਞਾਣਕਤ੍ਤੁਕਂ ਦਸ੍ਸਨਸਵਨਜਾਨਨਕਿਰਿਯਂ ਪਰਾਮਸਤੀਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਇਤੋ ਪਰੇਸੁ ਸਨ੍ਤਿਟ੍ਠਤੀਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਯਮ੍ਪਿਸ੍ਸਾਤਿ ਯਮ੍ਪਿ ਅਸ੍ਸ. ਯੋਗਿਨੋ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਬਨ੍ਧੋ. ਯਞ੍ਚ ਖੋਤਿ ਏਤ੍ਥ ਖੋ-ਸਦ੍ਦੋ ਅਵਧਾਰਣਤ੍ਥੋ, ਵਿਸੇਸਤ੍ਥੋ ਵਾ, ਤੇਨ ਅਯਮੇਵੇਤ੍ਥ ਕਾਯੇਨ ਵਸਵਤ੍ਤਨਪਾਟਿਹਾਰਿਯੇਸੁ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਤਰਨ੍ਤਿ ਦੀਪੇਤਿ. ਕਸ੍ਮਾ? ‘‘ਅਯਂ ਨੁ ਖੋ ਇਦ੍ਧਿਮਾ, ਅਯਂ ਨੁ ਖੋ ਨਿਮ੍ਮਿਤੋ’’ਤਿ ਏਕਚ੍ਚਸ੍ਸ ਬ੍ਰਹ੍ਮੁਨੋ ਆਸਙ੍ਕੁਪ੍ਪਾਦਨਤੋ. ਯਦਗ੍ਗੇਨ ਚੇਤਂ ਅਧਿਟ੍ਠਿਤਂ ਵਿਸੇਸਤੋ ਮਨੋਮਯਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਤਦਗ੍ਗੇਨ ਉਕ੍ਕਟ੍ਠਤਰਨ੍ਤਿ ਵੇਦਿਤਬ੍ਬਂ. ਤੇਨਾਹ ‘‘ਏਤ੍ਤਾਵਤਾ ਕਾਯੇਨ ਵਸਂ ਵਤ੍ਤੇਤਿ ਨਾਮਾ’’ਤਿ. ਯਦਿ ਏਵਂ ਕਸ੍ਮਾ ਇਧ ਸੇਸਾਨਿ ਗਹਿਤਾਨੀਤਿ ਆਹ ‘‘ਸੇਸਂ…ਪੇ… ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ.
੩੯੮. ਇਦਂ ਨਾਨਾਕਰਣਨ੍ਤਿ ਕਾਮਮਿਮਾਪਿ ਦ੍ਵੇ ਇਦ੍ਧਿਯੋ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਸੇਨੇਵ ਇਜ੍ਝਨ੍ਤਿ, ਤਥਾਪਿ ਇਦਂ ਇਦਾਨਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨਂ ਇਮਾਸਂ ਨਾਨਾਕਰਣਂ ਵਿਸੇਸੋ. ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਤਿਰੂਪਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਅਪਨੇਤ੍ਵਾ, ਪਰੇਸਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾਤਿ ਅਤ੍ਥੋ. ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਨ੍ਤਿ ਕੁਮਾਰਕਸਣ੍ਠਾਨਂ. ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਤਥਾ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨ੍ਤੋ ਅਤ੍ਤਨਿ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਨਾਗਵਣ੍ਣਂ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁਪਿ ਏਸੇਵ ਨਯੋ. ਹਤ੍ਥਿਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਮ੍ਪਿ ਹਤ੍ਥਿਂ ਕਤ੍ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਿ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਪਿ ਹਤ੍ਥਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤਿ. ਏਤਦਤ੍ਥਮੇਵ ਹਿ ਇਧ ‘‘ਹਤ੍ਥਿਵਣ੍ਣਂ ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਅਵਤ੍ਵਾ ‘‘ਹਤ੍ਥਿਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ (ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੩) ਵੁਤ੍ਤਂ. ਯਂ ਪਨ ਕੇਚਿ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਹਤ੍ਥਿਆਦਿਦਸ੍ਸਨਵਚਨਂ ‘‘ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ’’ਤਿ ਵਚਨੇਨ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧਿਭਾਵੇਨ ਵਿਰੁਜ੍ਝਤੀਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਦਯੁਤ੍ਤਂ. ਕਸ੍ਮਾ? ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਵਿਜਹਨਂ ਨਾਮ ਅਤ੍ਤਨੋ ਪਕਤਿਰੂਪਸ੍ਸ ਅਞ੍ਞੇਸਂ ਅਦਸ੍ਸਨਂ, ਨ ਸਬ੍ਬੇਨ ਸਬ੍ਬਂ ਤਸ੍ਸ ਨਿਰੋਧਨਂ. ਏਵਂ ਸਤਿ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਅਦਸ੍ਸੇਤ੍ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾ ਹਤ੍ਥਿਂ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੋ ‘‘ਪਕਤਿਵਣ੍ਣਂ ਵਿਜਹਿਤ੍ਵਾ ਹਤ੍ਥਿਂ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੇ ਕੋ ਏਤ੍ਥ ਵਿਰੋਧੋ, ਅਤ੍ਤਨਾ ਪਨ ਹਤ੍ਥਿਵਣ੍ਣੋ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹਿਦ੍ਧਾਪਿ ਹਤ੍ਥਿਂ ਦਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਮੇਵ ਨਤ੍ਥਿ. ਤੇਨੇਵਾਹ ‘‘ਬਹਿਦ੍ਧਾਪਿ ਹਤ੍ਥਿਆਦਿਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤ’’ਨ੍ਤਿ. ਏਵਞ੍ਚ ਕਤ੍ਵਾ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧਿਭਾਵੇਨ ਚ ਨ ਕੋਚਿ ਵਿਰੋਧੋ.
ਪਾਲ਼ਿਯਞ੍ਚ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਂ ਵਾਤਿਆਦੀਸੁ ਅਨਿਯਮਤ੍ਥੋ ਵਾ-ਸਦ੍ਦੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤੇਸੁ ਏਕੇਕਸ੍ਸੇਵ ਕਰਣਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ. ਹਤ੍ਥਿਮ੍ਪੀਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਹਤ੍ਥਿਆਦੀਨਂ ਬਹੂਨਂ ਏਕਜ੍ਝਂ ਕਾਤਬ੍ਬਾਭਾਵਦਸ੍ਸਨਤ੍ਥਂ ਸਮੁਚ੍ਚਯਤ੍ਥੋ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੋ ਵੁਤ੍ਤੋ. ਤੇਨ ‘‘ਹਤ੍ਥਿਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਦੁਤਿਯੇ ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵ ਅਤ੍ਥੋ ਗਹੇਤਬ੍ਬੋ.
ਇਦ੍ਧਿਮਤੋ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੁਮਾਰਕਾਕਾਰੇਨ ਪਰੇਸਂ ਦਸ੍ਸਨਂ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਨਿਮ੍ਮਾਨਂ, ਨ ਏਤ੍ਥ ਕਿਞ੍ਚਿ ਅਪੁਬ੍ਬਂ ਪਥਵੀਆਦਿਵਤ੍ਥੁ ਨਿਪ੍ਫਾਦੀਯਤੀਤਿ ਕਸਿਣਨਿਯਮੇਨ ਪਯੋਜਨਾਭਾਵਤੋ ‘‘ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਾਰਮ੍ਮਣਤੋ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਸਤਿਪਿ ਵਾ ਵਤ੍ਥੁਨਿਪ੍ਫਾਦਨੇ ਯਥਾਰਹਂ ਤਂ ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦਿਵਸੇਨੇਵ ਇਜ੍ਝਤੀਤਿ ਏਵਮ੍ਪੇਤ੍ਥ ਕਸਿਣਨਿਯਮੇਨ ਪਯੋਜਨਂ ਨਤ੍ਥੇਵ. ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਞ੍ਹਿ ਦਸ੍ਸੇਨ੍ਤੇਨ ਨੀਲਵਣ੍ਣਂ ਵਾ ਦਸ੍ਸੇਤਬ੍ਬਂ ਸਿਯਾ, ਪੀਤਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਵਣ੍ਣਂ ਵਾ. ਤਥਾ ਸਤਿ ਨੀਲਾਦਿਕਸਿਣਾਨਿ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤਬ੍ਬਾਨੀਤਿ ਆਪਨ੍ਨੋਵ ਕਸਿਣਨਿਯਮੋ. ਏਸੇਵ ਨਯੋ ਸੇਸੇਸੁਪਿ. ਏਵਮਧਿਟ੍ਠਿਤੇ ਯਦੇਕੇ ਪਥਵੀਕਸਿਣਵਸੇਨ ‘‘ਏਕੋਪਿ ਹੁਤ੍ਵਾ ਬਹੁਧਾ ਹੋਤੀ’’ਤਿਆਦਿ (ਦੀ. ਨਿ. ੧.੨੩੮; ਮ. ਨਿ. ੧.੧੪੭; ਸਂ. ਨਿ. ੫.੮੪੨; ਪਟਿ. ਮ. ੩.੧੦) ਭਾਵੋਤਿ ਏਵਂ ਪਵਤ੍ਤੇਨ ਕਸਿਣਨਿਦ੍ਦੇਸੇਨ ਇਧ ਵਿਕੁਬ੍ਬਨਿਦ੍ਧਿਨਿਦ੍ਦੇਸੇ ‘‘ਪਥਵੀਕਸਿਣਾਦੀਸੁ ਅਞ੍ਞਤਰਾਰਮ੍ਮਣਤੋ’’ਤਿਆਦਿਵਚਨਸ੍ਸ ਵਿਰੋਧਂ ਆਸਙ੍ਕਨ੍ਤਿ, ਸੋ ਅਨੋਕਾਸੋਵਾਤਿ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ. ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤਬ੍ਬਭਾਵੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾ ਇਚ੍ਛਿਤੋਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣੋ, ਨ ਪਨ ਅਤ੍ਤਨੋ ਦਹਰਕਾਲੇ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣੋਤਿ. ਨਾਗਾਦਿਵਣ੍ਣੇਸੁਪਿ ਅਯਂ ਨਯੋ ਬ੍ਯਾਪੀ ਏਵਾਤਿ ਯਦੇਕੇ ‘‘ਨਾਗਾਦਿਨਿਮ੍ਮਾਨੇ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ ਵਿਯਾ’’ਤਿ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਤਦਪੋਹਤਂ ਦਟ੍ਠਬ੍ਬਂ.
ਬਹਿਦ੍ਧਾਪੀਤਿ ਪਿ-ਸਦ੍ਦੇਨ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ ਸਮ੍ਪਿਣ੍ਡੇਤਿ. ਅਯਞ੍ਹੇਤ੍ਥ ਅਤ੍ਥੋ – ਹਤ੍ਥਿਮ੍ਪਿ ਦਸ੍ਸੇਤੀਤਿਆਦਿ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਂ, ਬਹਿਦ੍ਧਾਪਿ ਹਤ੍ਥਿਆਦਿਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨ ਵੁਤ੍ਤਂ, ਨ ‘‘ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਂ ਵਾ’’ਤਿਆਦਿ ਵਿਯ ਅਜ੍ਝਤ੍ਤਮੇਵ ਕੁਮਾਰਕਵਣ੍ਣਾਦੀਨਂ ਦਸ੍ਸਨਵਸੇਨਾਤਿ. ਯਂ ਏਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬਂ ਅਧਿਟ੍ਠਾਨਵਿਧਾਨਂ, ਤਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਮੇਵ.
੩੯੯. ਕਾਯਨ੍ਤਿ ਅਤ੍ਤਨੋ ਕਰਜਕਾਯਂ. ਵੁਤ੍ਤਨਯੇਨੇਵਾਤਿ ‘‘ਅਯਂ ਕਾਯੋ ਸੁਸਿਰੋ ਹੋਤੂ’’ਤਿ ਪਰਿਕਮ੍ਮਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪੁਨ ‘‘ਪਾਦਕਜ੍ਝਾਨਂ ਸਮਾਪਜ੍ਜਿਤ੍ਵਾ ਵੁਟ੍ਠਾਯਾ’’ਤਿ ਇਮਂ ਹੇਟ੍ਠਾ ਵੁਤ੍ਤਨਯਾਨੁਸਾਰਮਾਹ. ਅਞ੍ਞਂ ਕਾਯਨ੍ਤਿ ਯਂ ਮਨੋਮਯਂ ਕਾਯਂ ਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤੁਕਾਮੋ, ਤਂ. ਮੁਞ੍ਜਮ੍ਹਾਤਿ ਮੁਞ੍ਜਤਿਣਤੋ. ਈਸਿਕਨ੍ਤਿ ਤਸ੍ਸ ਕਣ੍ਡਂ. ਕੋਸਿਯਾਤਿ ਅਸਿਕੋਸਤੋ. ਕਰਣ੍ਡਾਯਾਤਿ ਪੇਲ਼ਾਯ, ਨਿਮ੍ਮੋਕਤੋਤਿ ਚ ਵਦਨ੍ਤਿ. ਅਬ੍ਬਾਹਤੀਤਿ ਉਦ੍ਧਰਤਿ. ਪਵਾਹੇਯ੍ਯਾਤਿ ਆਕਡ੍ਢੇਯ੍ਯ.
ਇਦ੍ਧਿਵਿਧਨਿਦ੍ਦੇਸਵਣ੍ਣਨਾ ਨਿਟ੍ਠਿਤਾ.
ਇਤਿ ਦ੍ਵਾਦਸਮਪਰਿਚ੍ਛੇਦਵਣ੍ਣਨਾ.