੬. ਤ੍ਯਾਦਿਕਣ੍ਡ

ਅਥ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਕ੍ਰਿਯਾਵਾਚੀਹਿ ਧਾਤੂਹਿ ਵੁਚ੍ਚਨ੍ਤੇ.

ਕ੍ਰਿਯਂ ਆਚਿਕ੍ਖਤੀਤਿ ਆਖ੍ਯਾਤਨ੍ਤਿ ਕ੍ਰਿਯਾਪਦਸ੍ਸ ਪੁਬ੍ਬਾਚਰਿਯਸਞ੍ਞਾ. ਕਾਲ+ਕਾਰਕ+ਪੁਰਿਸਪਰਿਦੀਪਕਂ ਕ੍ਰਿਯਾਲਕ੍ਖਣਂ ਤ੍ਯਾਦ੍ਯਨ੍ਤਂ ਅਲਿਙ੍ਗਞ੍ਚ, ਵੁਤ੍ਤਮ੍ਪਿ ਚੇ+ਤਂ –

ਯਂ ਤਿਕਾਲਂ ਤਿਪੁਰਿਸਂ, ਕ੍ਰਿਯਾਵਾਚੀ ਤਿਕਾਰਕਂ;

ਅਤਿਲਿਙ੍ਗਂ ਦ੍ਵਿਵਚਨਂ, ਤ+ਦਾਖ੍ਯਾਤਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

੧੪. ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਬਹੁਲਂ –ਤਿ

ਚ ਸਬ੍ਬਤ੍ਥ ਵਤ੍ਤਤੇ. ਕ੍ਰਿਯਾ ਅਤ੍ਥੋ ਏਤਸ੍ਸਾਤਿ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥੋ ਧਾਤੁ, ਸੋ ਚ ਦੁਵਿਧੋ ਸਕਮ੍ਮਕਾ+ਕਮ੍ਮਕਵਸੇਨ. ਤਤ੍ਥ ਯਸ੍ਮਿਂ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥੇ ਕਤ੍ਤੁਵਾਚਿਮ੍ਹਾ ਕਮ੍ਮਂ ਗਵੇਸੀਯਤੇ, ਸੋ ਸਕਮ੍ਮਕੋ. ਇਤਰੋ ਅਕਮ੍ਮਕੋ.

ਤਤ੍ਰ ਸਕਮ੍ਮਕਾ ਕਮ੍ਮਾਪੇਕ੍ਖਂ ਕ੍ਰਿਯਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਯਥਾ ਕਟਂ ਕਰੋਤਿ, ਗਾਮਂ ਗਚ੍ਛਤਿ, ਓਦਨਂ ਪਚਤਿ. ਅਕਮ੍ਮਕਾ ਕਮ੍ਮਨਿਰਪੇਕ੍ਖਂ ਕ੍ਰਿਯਂ ਵਦਨ੍ਤਿ, ਯਥਾ ਅਚ੍ਛਤਿ ਸੇਤਿ ਤਿਟ੍ਠਤਿ. ਕ੍ਰਿਯਾਤਿ ਚ ਗਮਨਪਚਨਾਦਿਕੋ ਅਸਤ੍ਤਸਮ੍ਮਤੋ ਕਤ੍ਤਰਿ ਕਮ੍ਮੇ ਵਾ ਪਤਿਟ੍ਠਿਤੋ ਕਾਰਕਸਮੂਹਸਾਧਿਯੋ ਪਦਤ੍ਥੋ ਵੁਚ੍ਚਤਿ. ਅਪਿ ਚ –

ਕਰਣਂ ਭਵਨਂ ਚਾਪਿ, ਕਰ+ਭੂਹਿ ਕਥੀਯਤੇ;

ਤਤੋ ਕ੍ਰਿਯਾਦਿਵਾਚਤ੍ਤਂ, ਪਾਕਾਦੀਨਂ ਕਥਂ ਭਵੇ.

ਕਰ+ਭੂਧਾਤੂਹਿ ਕਰਣਞ੍ਚ ਭਵਨਞ੍ਚ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਪਾਕ+ਗਮਨਾਦੀਹਿ ਤੇਸਂ ਕ੍ਰਿਯਾਭਵਨਾਨਂ ਵਾਚ੍ਚਤ੍ਤਂ ਕਥਂ ਭਵਤੀਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ ਹੋਤਿ. ਪੁਨਪਿ –

ਪਾਕਾਦੀਨਞ੍ਹਿ ਵਾਚ੍ਚਤ੍ਤਂ, ਕਰਭੂਸੁ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ;

ਤਂ ਬਹੁਤਰਵਾਚ੍ਚਤ੍ਤਂ, ਪਾਕਾਦੀਸੁ ਨ ਯੁਜ੍ਜਤਿ.

ਤਂ ਨਾਮ –

ਕਾਰਿਯਰੂਪਾ ਹਿ ਧਾਤ੍ਵਤ੍ਥਾ, ਸਤ੍ਤਾਯੁਤ੍ਤਾ ਚ ਤੇ+ਖਿਲਾ;

ਤਤੋ ਕ੍ਰਿਯਾ ਚ ਭਾਵੋ ਚ, ਸਾਮਞ੍ਞਂ ਤੇਸੁ ਗਮ੍ਯਤੇ.

੧. ਵਤ੍ਤਮਾਨੇਤਿ ਅਨ੍ਤਿ ਸਿ ਥ ਮਿ ਮ ਤੇ ਅਨ੍ਤੇ ਸੇ ਵ੍ਹੇ ਏ ਮ੍ਹੇ.

ਵਤ੍ਤਮਾਨੇ ਆਰਦ੍ਧਾਪਰਿਸਮਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਕ੍ਰਿਯਾਧਿਕਾਰਤ੍ਤਾ ‘‘ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ’’ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਂ. ਤੇਸ+ਮਨਿਯਮੇ –

੧੪. ਪੁਬ੍ਬਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕਾਨ+ਮੇਕਾਨੇਕੇਸੁ ਤੁਮ੍ਹਾ+ਮ੍ਹ+ਸੇਸੇਸੁ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਮਜ੍ਝਿਮੁ+ਤ੍ਤਮ+ਪਠਮਾ

ਏਕਾਨੇਕੇਸੁ ਤੁਮ੍ਹਅਮ੍ਹਸਦ੍ਦਵਚਨੀਯੇਸੁ ਤਦਞ੍ਞਸਦ੍ਦਵਚਨੀਯੇਸੁ ਚ ਕਾਰਕੇਸੁ ਪੁਬ੍ਬਚ੍ਛਕ੍ਕਾਨਂ ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕਾਨਞ੍ਚ ਮਜ੍ਝਿਮੁ+ਤ੍ਤਮ+ਪਠਮਾ ਦ੍ਵੇ ਦ੍ਵੇ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ. ਤਤ੍ਥਤਿ ਅਨ੍ਤੀਤਿ ਪਠਮਪੁਰਿਸੋ, ਆਦੋ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਸਿ ਥ ਇਤਿ ਮਜ੍ਝਿਮਪੁਰਿਸੋ, ਮਜ੍ਝੇ ਨਿਦ੍ਦਿਟ੍ਠਤ੍ਤਾ. ਮਿ ਮ ਇਤਿ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸੋ. ਉਤ੍ਤਮਸਦ੍ਦੋ+ਯਂ ਸਭਾਵਤੋ ਤਿਪਭੁਤੀਨ+ਮਨ੍ਤ+ਮਾਹ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇਪਿ ਤੇ ਅਨ੍ਤੇਤਿਆਦਿਨਾ ਏਵਂ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ. ਏਵਂ ਸੇਸੇਸੁ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿਆਦੀਸੁ ਸਤ੍ਤਸੁ ਪਚ੍ਚਯਵਿਧਾਨਸੁਤ੍ਤੇਸੁਪਿ ਯੋਜੇਤਬ੍ਬਂ.

ਇਦਾਨਿ ਭੂਵਾਦੀਨ+ਮਟ੍ਠਗਣਾਨਂ ਭੂਵਾਦਿਗਣੇਸੁ ਭੂ=ਸਤ੍ਤਾਯ+ਮਿਤਿ ਪਠਮਧਾਤੁਤੋ ਪਰਾ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਯੋਜੀਯਨ੍ਤੇ. ਤਤ੍ਥ ‘‘ਏਕਮ੍ਹਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਏਕਵਚਨਂ’’ਤਿ ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ ਪਰਭੂਤੇਸੁ ਕਤ੍ਤੁ+ਕਮ੍ਮ+ਭਾਵੇਸੁਯੇਵ ਕ੍ਯਵਿਕਰਣਲਵਿਕਰਣਾ ਹੋਨ੍ਤੀਤਿ ‘‘ਕ੍ਯੋ ਭਾਵਕਮ੍ਮੇਸ੍ਵ+ਪਰੋਕ੍ਖੇਸੁ ਮਾਨ+ਨ੍ਤ+ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ’’ ‘‘ਕਤ੍ਤਰਿ ਲੋ’’ ਇਚ੍ਚਾਦਿਨਾ ਤੇਸਂ ਵਿਕਰਣਾਨਂ ਵਿਧਾਨਾ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਕਤ੍ਤੁ+ਕਮ੍ਮ+ਭਾਵੇਸ੍ਵੇਵ ਵਿਞ੍ਞਾਯਨ੍ਤੀਤਿ ਕਤ੍ਤਰਿ ਤਿਮ੍ਹਿਲੋ. ਕੇ ਤੇ ਵਿਕਰਣਾ –

ਪੁਬ੍ਬਾਪਰਭਾਗਟ੍ਠਾਨਾ, ਭਿਨ੍ਨਧਾਤੁਵਿਭਤ੍ਤਿਯੋ;

ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਪਚ੍ਚਯਾ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਏਤੇ ਵਿਕਰਣਾ ਸਿਯੁਂ.

੫,੮੨. ਯੁਵਣ੍ਣਾਨ+ਮੇ, ਓ ਪਚ੍ਚਯੇ

ਇਵਣ੍ਣੁ+ਵਣ੍ਣਨ੍ਤਾਨਂ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਤਾਨਂ ਏ+ਓ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂ ਪਚ੍ਚਯੇਤਿ ਊਸ੍ਸੋ+ਕਾਰੋ.

੫,੮੯. ਏਓਨ+ਮਯ+ਵਾ ਸਰੇ

ਸਰੇ ਪਰੇ ਏਓਨ+ਮਯਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂਤਿ ਓਸ੍ਸ ਅਵਾਦੇਸੋ. ਸੋ ਪੁਰਿਸੋ ਸਾਧੁ ਭਵਤਿ, ਸਾ ਇਤ੍ਥੀ ਸਾਧੁ ਭਵਤਿ, ਚਿਤ੍ਤਂ ਸਾਧੁ ਭਵਤਿ.

ਉਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕਤ੍ਤੁ ਆਖ੍ਯਾਤੇ, ਤਤਿਯਾ ਨ ਚ ਕਤ੍ਤਰਿ;

ਪਠਮਾਵਿਭਤ੍ਤਿ ਹੋਤੇਵ, ਅਤ੍ਥਮਤ੍ਤਂ ਅਪੇਕ੍ਖਿਯ.

ਸਤਿਪਿ ਕ੍ਰਿਯਾਯੇਕਤ੍ਤੇ ਕਤ੍ਤੂਨਂ ਬਹੁਤ੍ਤਾ ‘‘ਬਹੁਮ੍ਹਿ ਵਤ੍ਤਬ੍ਬੇ ਬਹੁਵਚਨਂ’’ਤਿ ਅਨ੍ਤਿ.

੧੬੧. ਕ੍ਵਚਿ ਵਿਕਰਣਾਨਨ੍ਤਿ

ਵਿਕਰਣਾਨਂ ਕ੍ਵਚਿ ਲੋਪੋ ਹੋਤੀਤਿ ਲਵਿਕਰਣਸ੍ਸ ਲੋਪੋ, ਸੇਸਂ ਪੁਰਿਮਸਦਿਸਂ. ਤੇ ਪੁਰਿਸਾ ਭਵਨ੍ਤਿ. ਮਜ੍ਝਿਮਪੁਰਿ- ਸੇਕਵਚਨਂ ਸਿ, ਤ੍ਵਂ ਭਵਸਿ. ਬਹੁਵਚਨਂ ਥਪਚ੍ਚਯੋ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਭਵਥ. ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸੇਕਵਚਨਂ ਮਿਪਚ੍ਚਯੋ.

੫੭. ਹਿਮਿਮੇਸ੍ਵ+ਸ੍ਸ

ਅਕਾਰਸ੍ਸ ਦੀਘੋ ਹੋਤਿ ਹਿਮਿਮੇਸੁ. ਅਹਂ ਭਵਾਮਿ. ਬਹੁਵਚਨਂ ਮਪਚ੍ਚਯੋ, ਮਯਂ ਭਵਾਮ. ਏਵਂ ਪਰਚ੍ਛੇਕ੍ਕੇਪਿ-ਭਵਤੇ, ਭਵਨ੍ਤੇ. ਭਵਸੇ, ਭਵਵ੍ਹੇ. ਭਵੇ, ਭਵਮ੍ਹੇ. ਕੇਚਿ ਦੀਘਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਠਨ੍ਤਿ, ‘‘ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇ ਦੀਘਰਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਦੀਘੋ, ਭਵਾਮ੍ਹੇ.

ਏਤ੍ਥ ਚ –

ਲਜ੍ਜਾ ਸਤ੍ਤਾ ਠਿਤਿ ਜਾਗਰਣਂ,

ਵੁਦ੍ਧਿ ਕ੍ਖਯ ਜੀਵਿਤ ਮਰਣਂ;

ਕੀਲ਼ਾ ਰੁਚਿ ਰੋਚਤੇ ਇਤ੍ਯੇਵਂ,

ਵੁਤ੍ਤਾ ਅਕਮ੍ਮਕਧਾਤੁ ਸਬ੍ਬੇ.

–ਤਿ ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਕਮ੍ਮਂ ਦੁਤਿਯਾ ਨ.

ਪਚ=ਪਾਕੇ, ਅਕਾਰੋ ਉਚ੍ਚਾਰਣਤ੍ਥੋ, ਏਵ+ਮੁਪਰਿਪਿ. ਪਚ ਇਤਿ ਠਿਤੇ ਲਵਿਕਰਣਂ, ਵਿਕਰਣਲੋਪਾਦਿ ਪੁਰਿਮਸਮਂ. ਸੋ ਓਦਨਂ ਪਚਤਿ, ਤੇ ਪਚਨ੍ਤਿ. ਤ੍ਵਂ ਪਚਸਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਚਥ. ਅਹਂ ਪਚਾਮਿ, ਮਯਂ ਪਚਾਮ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ-ਪਚਤੇ, ਪਚਨ੍ਤੇ. ਪਚਸੇ, ਪਚਵ੍ਹੇ. ਪਚੇ, ਪਚਾਮ੍ਹੇ.

੧,੨੨. ਵਿਪ੍ਪਟਿਸੇਧੇ

ਵਿਪ੍ਪਟਿਸੇਧਨਂ=ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਪਟਿਸੇਧਨਂ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸੇਧੋ. ਪਠਮਮਜ੍ਝਿਮਪੁਰਿਸਾਨਂ ਦ੍ਵਿਨ੍ਨਂ ਏਕਤ੍ਥ ਪਸਙ੍ਗੇ ਮਜ੍ਝਿਮਪੁਰਿਸਬਹੁਵਚਨਂ ਥਪਚ੍ਚਯੋ. ਸੋ ਚ ਪਚਤਿ, ਤ੍ਵਞ੍ਚ ਪਚਸਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਚਥ. ਤੁਲ੍ਯਬਲਵਿਰੋਧਿਨੋ ਹਿ ਵਿਪ੍ਪਟਿਸੇਧਾ ਪਠਮਮਜ੍ਝਿਮਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਾਨਂ ਤਿਣ੍ਣਂ ਏਕਤ੍ਥ ਪਸਙ੍ਗੇ ਉਤ੍ਤਮਪੁਰਿਸਬਹੁਵਚਨਂ ਹੋਤਿ, ਸੋ ਚ ਪਚਤਿ, ਤ੍ਵਞ੍ਚ ਪਚਸਿ, ਅਹਞ੍ਚ ਪਚਾਮਿ ਮਯਂ ਪਚਾਮਾਤਿ ਭਵਤਿ.

ਅਮ+ਗਮ=ਗਮਨੇ –

੫,੧੭੩. ਗਮ ਯਮਿ+ਸਾ+ਸ ਦਿਸਾਨਂ ਵਾ ਚ੍ਛਙ

ਏਤੇਸਂ ਧਾਤੂਨਂ ਚ੍ਛਙ ਵਾ ਹੋਤਿ ਨ੍ਤ+ਮਾਨ+ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ. ਸੋ ਗਾਮਂ ਗਚ੍ਛਤਿ. ਅਨ੍ਤਿ –

੭੪. ਗਰੁਪੁਬ੍ਬਾ ਰਸ੍ਸਾ ਰੇ+ਨ੍ਤੇਨ੍ਤੀਨਂ

ਗਰੁਪੁਬ੍ਬਸ੍ਮਾ ਰਸ੍ਸਾ ਨ੍ਤੇ+ਨ੍ਤੀਨਂ ਰੇ ਵਾ ਹੋਤਿ.

ਅਕ੍ਖਰਨਿਯਮੋ ਛਨ੍ਦਂ,

ਗਰੁਲਹੁਨਿਯਮੋ ਭਵੇ ਵੁਤ੍ਤਿ;

ਦੀਘੋ ਸਂਯੋਗਾਦਿਪੁਬ੍ਬੋ,

ਰਸ੍ਸੋ ਗਰੁ ਲਹੁ ਤੁ ਰਸ੍ਸੋ.

ਗਚ੍ਛਰੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ. ਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛਸਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਗਚ੍ਛਥ. ਅਹਂ ਗਚ੍ਛਾਮਿ, ਮਯਂ ਗਚ੍ਛਾਮ. ਚ੍ਛਾਦੇਸਾਭਾਵਪਕ੍ਖੇ ‘‘ਊ ਲਸ੍ਸੇ’’ਤਿ ਏਕਾਰੇ ਗਮੇਤਿ. ਪਰਲੋਪੇ ਗਮੇਨ੍ਤਿ. ਗਮੇਸਿ, ਗਮੇਥ. ਗਮੇਮਿ, ਗਮੇਮ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇਪਿ ਸੋ ਗਚ੍ਛਤੇ, ਗਚ੍ਛਰੇ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤੇ. ਗਚ੍ਛਸੇ, ਗਚ੍ਛਵ੍ਹੇ. ਗਚ੍ਛੇ, ਗਚ੍ਛਾਮ੍ਹੇ.

ਪੁਰੇ ਅਧਮ੍ਮੋ ਦਿਬ੍ਬਤਿ, ਪੁਰਾ ਮਰਾਮੀਤਿ ਚ ਤਂਸਮੀਪੇ ਤਬ੍ਬੋਹਾਰੂਪਚਾਰੇਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵਚਨਂ. ਵੁਤ੍ਤਞ੍ਹਿ –

ਆਰਦ੍ਧਾ+ਨਿਟ੍ਠਿਤਂ ਕਿਚ੍ਚਂ, ਵਤ੍ਤਮਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ;

ਵਤ੍ਤਮਾਨਸਮੀਪਞ੍ਚ, ਵਤ੍ਤਮਾਨਨ੍ਤਿ ਵੁਚ੍ਚਤਿ.

ਕਿਮਿਵ ਤੇ –

ਗਙ੍ਗਾਚ ਤਂਸਮੀਪਞ੍ਚ, ਯਤੋ ਗਙ੍ਗਾਤਿ ਞਾਯਤੇ;

ਗਙ੍ਗਾਯਂ ਪਾਤੁ+ਮਾਗਚ੍ਛ, ਘੋਸੋ ਗਙ੍ਗਾਯ+ਮਿਤ੍ਯਪਿ.

ਮੁਖ੍ਯਾ+ਮੁਖ੍ਯਤ੍ਥਭੇਦੇਨ, ਵਤ੍ਤਮਾਨਂ ਤਤੋ ਦ੍ਵਿਧਾ;

ਮੁਖ੍ਯਞ੍ਹਿ ਰੁਲ਼੍ਹਿ+ਮਾਪਨ੍ਨਂ, ਤ+ਦਾਰੋਪਾ ਅਮੁਖ੍ਯਤਾਤਿ.

ਪੁਰੇ+ਪੁਰਾਸਦ੍ਦੇਹਿ ਵਾ ਅਨਾਗਤਤਾ ਗਮ੍ਯਤੇ, ਤਦਾ ਤਸ੍ਸ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤ੍ਤਾ. ਕਾਲਬ੍ਯਤ੍ਤਯੋ ਵਾ ਏਸੋ, ਭਵਨ੍ਤ੍ਯੇਵ ਹਿ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇਪਿ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਬਾਹੁਲਕਾ ‘‘ਸਨ੍ਤੇਸੁ ਪਰਿਗੂਹਾਮਿ’’ ‘‘ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਅਭਿਸਮ੍ਪਰਾਯਂ, ਸਹਬ੍ਯਤਂ ਗਚ੍ਛਤਿ ਵਾਸਵਸ੍ਸ’’ ‘‘ਅਤਿਵੇਲਂ ਨਮਸ੍ਸਿਸ੍ਸਂ’’ਤਿ. ‘‘ਕੁਤੋ ਨੁ ਤ੍ਵਂ ਆਗਚ੍ਛਸਿ, ਰਾਜਗਹਤੋ ਆਗਚ੍ਛਾਮੀ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਪਨ ਪਚ੍ਚੁਪ੍ਪਨ੍ਨਸਮੀਪੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਵਚਨਂ.

੫,੧੭੫. ਗਮ ਵਦ ਦਾਨਂ ਘਮ੍ਮ ਵਜ੍ਜ ਦਜ੍ਜਾ

ਗਮਾਦੀਨਂ ਘਮ੍ਮਾਦਯੋ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਨ੍ਤ+ਮਾਨ+ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ. ਘਮ੍ਮਤਿ, ਘਮ੍ਮਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਕਮ੍ਮੇ –

ਉਪਸਗ੍ਗਵਸਾ ਕੋਚਿ, ਅਕਮ੍ਮੋਪਿ ਸਕਮ੍ਮਕੋ;

ਯਥਾ+ਭਿਭੂਯਤੇ ਰਾਗੋ, ਤਾਪਸੇਨ ਮਹਿਦ੍ਧਿਨਾਤਿ –

ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਅਕਮ੍ਮਕਤੋ ਕਮ੍ਮਨਿ ਅਨੁਪੁਬ੍ਬਾ ਭੂਧਾਤੁਤੋ ਤ੍ਯਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ.

੫,੧੭. ਕ੍ਯੋ ਭਾਵਕਮ੍ਮੇਸ੍ਵ+ਪਰੋਕ੍ਖੇਸੁ ਮਾਨ+ਨ੍ਤ+ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ

ਭਾਵਕਮ੍ਮਵਿਹਿਤੇਸੁ ਪਰੋਕ੍ਖਾਵਜ੍ਜਿਤੇਸੁ ਮਾਨ+ਨ੍ਤ+ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ ਪਰੇਸੁ ਕ੍ਯੋ ਹੋਤਿ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ. ਕਕਾਰੋ+ਨੁਬਨ੍ਧਕਾਰਿਯਤ੍ਥੋ. ‘‘ਨ ਤੇ ਕਾਨੁਬਨ੍ਧ+ਨਾਗਮੇਸੂ’’ਤਿ ਪਟਿਸੇਧਾ ਓਕਾਰਾਭਾਵੋ. ਅਨੁਭੂਯਤਿ ਸੁਖਂ ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ.

ਏਤ੍ਥ ਚ –

ਆਖ੍ਯਾਤੇਨ ਅਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ, ਕਤ੍ਤੁਤੋ ਤਤਿਯਾ ਨ ਤੁ;

ਦੁਤਿਯਾ ਹੋਤਿ ਕਮ੍ਮਸ੍ਸ, ਵੁਤ੍ਤਤ੍ਤਾ ਪਠਮਾਪਿ+ਧ.

ਅਨੁਭੂਯਨ੍ਤਿ ਸਮ੍ਪਤ੍ਤਿਯੋ ਤਯਾ. ਅਨੁਭੂਯਸਿ ਤ੍ਵਂ ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ. ਅਨੁਭੂਯਥ ਤੁਮ੍ਹੇ. ਅਹਂ ਅਨੁਭੂਯਾਮਿ, ਤਯਾ ਮਯਂ ਅਨੁਭੂਯਾਮ. ਦ੍ਵਿਤ੍ਤੇ ਅਨੁਭੁਯ੍ਯਤਿ+ਚ੍ਚਾਦਿ. ਏਵਂ ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ.

ਭਾਵੇ ਅਦਬ੍ਬਵੁਤ੍ਤਿਨੋ ਭਾਵਸ੍ਸ ਏਕਤ੍ਤਾ ਏਕਵਚਨਮੇਵ. ਤਞ੍ਚ ਪਠਮਪੁਰਿਸੇਕਵਚਨੇਯੇਵ ਸਮ੍ਭਵਤਿ, ਨੇਵ+ਞ੍ਞਂ, ਬਹੁਲਂਵਿਧਾਨਾ. ਭੂਯਤਿ ਭੂਯਤੇ ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ, ਸਮ੍ਪਤਿ ਭਵਨਨ੍ਤ੍ਯਤ੍ਥੋ.

ਪਚਧਾਤੁਤੋ ਕਮ੍ਮੇ ਕ੍ਯੋ.

੩੭. ਕ੍ਯਸ੍ਸਤਿ

ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਕ੍ਯਸ੍ਸ ਈਞ ਵਾ ਹੋਤਿ. ਞੋ ਆਦ੍ਯਾਵਯਵਤ੍ਥੋ. ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ ਓਦਨੋ ਪਚੀਯਤਿ ਪਚ੍ਚਤਿ, ਰੇਆਦੇਸੇ ਓਦਨਾ ਪਚੀਯਰੇ ਪਚੀਯਨ੍ਤਿ, ਪਚ੍ਚਰੇ ਪਚ੍ਚਨ੍ਤਿ. ਚਵਗ੍ਗਪੁਬ੍ਬਰੂਪਾਨਿ. ਤ੍ਵਂ ਪਚੀਯਸਿ ਪਚ੍ਚਸਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਪਚੀਯਥ ਪਚ੍ਚਥ. ਅਹਂ ਪਚੀਯਾਮਿ ਪਚ੍ਚਾਮਿ, ਮਯਂ ਪਚੀਯਾਮ ਪਚ੍ਚਾਮ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ ਓਦਨੋ ਪਚੀਯਤੇ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਗਮਿਤੋ ਕਮ੍ਮੇ ਚ੍ਛਙ ਚ ਈਞਆਗਮੇ ਚ ਕਤੇ ਤੇਨ ਗਾਮੋ ਗਚ੍ਛੀਯਤਿ, ਗਾਮਾ ਗਚ੍ਛੀਯਨ੍ਤਿ. ਗਚ੍ਛੀਯਸਿ, ਗਚ੍ਛੀਯਥ. ਗਚ੍ਛੀਯਾਮਿ, ਗਚ੍ਛੀਯਾਮ. ਏਵਂ ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ. ਗਮੀਯਤਿ ਗਮ੍ਮਤਿ, ਗਮੀਯਨ੍ਤਿ ਗਮ੍ਮਨ੍ਤਿ. ਗਮੀਯਸਿ ਗਮ੍ਮਸਿ, ਗਮੀਯਥ ਗਮ੍ਮਥ, ਗਮੀਯਾਮਿ ਗਮ੍ਮਾਮਿ, ਗਮੀਯਾਮ ਗਮ੍ਮਾਮ ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇਪਿ ਏਵਂ. ਤਥਾ ਘਮ੍ਮੀਯਤਿ, ਘਮ੍ਮੀਯਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਕਤ੍ਤਰਿ ਤ੍ਯਾਦਿ, ਕਮ੍ਮਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਸਕਮ੍ਮਕਾ;

ਭਾਵੇ ਵਾ+ਕਮ੍ਮਕਾ ਕਮ੍ਮਾ+ਵਚਨਿਚ੍ਛਾਯ ਮਞ੍ਞਤੇ.

ਤਥਾ ਹਿ ਵਿਜ੍ਜਮਾਨਸ੍ਸਾਪਿ ਕਮ੍ਮਾਸ੍ਸ ਅਵਚਨਿਚ੍ਛਾਯਂ ਇਦਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ –

ਸਤੋਪਿ ਨ ਵਿਵਕ੍ਖਾ+ਸ੍ਸ, ਅਸਤੋਪਿ ਚ ਸਾ ਭਵੇ;

ਤਂ ਯਥਾ+ਨੁਦਰਾ ਕਞ੍ਞਾ, ਵਞ੍ਝਾਵਦ੍ਧਿਤਕੋ ਯਥਾ.

ਵਿਵਕ੍ਖਾ ਲੋਕਿਕਾ ਏਸਾ, ਅਸਕ੍ਯ+ਮਤਿਵਤ੍ਤਿਤੁਂ;

ਕਥ+ਮੇਸ ਵਿਪਰਿਯਾਸੋ, ਲੋਕੋ ਏਵਾ+ਨਯੁਜ੍ਜਤੇ.

(ਵਤ੍ਤਮਾਨਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੨. ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ ਸ੍ਸਤਿ ਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਸ੍ਸਤਿ ਸ੍ਸਥ ਸ੍ਸਾਮਿ ਸ੍ਸਾਮ ਸ੍ਸਤੇ ਸ੍ਸਨ੍ਤੇ ਸ੍ਸਸੇ ਸ੍ਸਵ੍ਹੇ ਸ੍ਸਂ ਸ੍ਸਾਮ੍ਹੇ

ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ=ਅਨਾਰਦ੍ਧੇ ਅਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਸ੍ਸਤ੍ਯਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ.

੩੫. ਅ+ਈ+ਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸਿਞ

ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਪਰੇਸਂ ਅਆਦੀਨਂ ਈਆਦੀਨਂ ਸ੍ਸਾਦੀਨਞ੍ਚ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸਿ+ਞ ਹੋਤਿ ਵਿਭਾਸਾ. ਵਵਤ੍ਥਿਤਵਿਭਾਸਾ+ਯਂ. ਸ੍ਸੇਤਿ ਸ੍ਸਾਦੀਨਂ ਸ੍ਸਤਿਆਦੀਨਞ੍ਚਾਵਯਵੋ ਗਹਿਤੋ, ‘‘ਊਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਸਿਦ੍ਧੇਪਿ ਤ੍ਯਾਦੀਸੁ ਏਤੇਸਮੇਵਾਤਿ ਨਿਯਮਤ੍ਥੋ+ਯ+ਮਾਰਮ੍ਭੋ. ਲਸ੍ਸਾਕਾਰਲੋਪੇ ਓ+ਅਵਾਦੇਸੇ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਭਵਿਸ੍ਸਸਿ, ਭਵਿਸ੍ਸਥ. ਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ. ਭਵਿਸ੍ਸਤੇ, ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੇ. ਭਵਿਸ੍ਸਸੇ, ਭਵਿਸ੍ਸਵ੍ਹੇ. ਭਵਿਸ੍ਸਂ, ਭਵਿਸ੍ਸਾਮ੍ਹੇ.

ਕਮ੍ਮੇ –

੪੯. ਕ੍ਯਸ੍ਸ ਸ੍ਸੇ

ਕ੍ਯਸ੍ਸ ਵਾ ਲੋਪੋ ਹੋਤਿ ਸ੍ਸੇ. ਸੁਖਂ ਤਯਾ ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਸਿ, ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਥ. ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਅਨੁਭਵਿਸ੍ਸਾਮ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ਅਨੁਭੂਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਅਨੁਭੂਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਏਵਂ ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ. ਭਾਵੇ-ਭੂਯਿਸ੍ਸਤਿ ਭੂਯਿਸ੍ਸਤੇ.

ਕਤ੍ਤਰਿ-ਪਚਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਚਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਕਮ੍ਮੇ-ਪਚਿਸ੍ਸਤਿ ਓਦਨੋ ਦੇਵਦਤ੍ਤੇਨ, ਪਚੀਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਤਿ. ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਓਦਨਾ ਪਚੀਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਪਚੀਯਿਸ੍ਸਰੇ, ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਰੇ, ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ.

ਗਮਿਤੋ ਕਤ੍ਤਰਿ-ਸੋ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤਿ, ਤੇ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਤ੍ਵਂ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਸਿ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਥ. ਅਹਂ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਮਯਂ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮ. ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਤੇ, ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਨ੍ਤੇ. ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਸੇ, ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਵ੍ਹੇ. ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਂ, ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾਮ੍ਹੇ. ਸਗ੍ਗਂ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਗਮਿਸ੍ਸਸਿ, ਗਮਿਸ੍ਸਥ. ਗਮਿਸ੍ਸਾਮਿ, ਗਮਿਸ੍ਸਾਮ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਕਮ੍ਮੇ-ਗਚ੍ਛਿਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਗਚ੍ਛਿਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਕ੍ਯਲੋਪੇ ਗਮਿਸ੍ਸਤਿ, ਗਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਤਥਾ ਘਮ੍ਮਿਸ੍ਸਤਿ ਘਮ੍ਮੀਯਿਸ੍ਸਤਿ, ਘਮ੍ਮਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਘਮ੍ਮੀਯਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

੩. ਨਾਮੇ ਗਰਹਾਵਿਮ੍ਹਯੇਸੁ

ਨਾਮਸਦ੍ਦੇ ਨਿਪਾਤੇ ਸਤਿ ਗਰਹਾਯਂ ਵਿਮ੍ਹਯੇ ਚ ਗਮ੍ਯਮਾਨੇ ਸ੍ਸਤ੍ਯਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਇਮੇ ਹਿ ਨਾਮ ਕਲ੍ਯਾਣਧਮ੍ਮਾ ਪਟਿਜਾਨਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ. ਏਤ੍ਥ ‘‘ਜ੍ਯਾਦੀਹਿ ਕ੍ਨਾ’’ਤਿ ਕ੍ਨਾਵਿਕਰਣੇ ‘‘ਞਾਸ੍ਸਨੇ ਜਾ’’ਤਿ ਜਾਦੇਸੋ. ਨ ਹਿ ਨਾਮ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਤਸ੍ਸ ਮੋਘਪੁਰਿਸਸ੍ਸ ਪਾਣੇਸੁ ਅਨੁਦ੍ਦਯਾ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ. ਕਥਞ੍ਹਿ ਨਾਮ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖਵੇ ਮੋਘਪੁਰਿਸੋ ਸਬ੍ਬਮਤ੍ਤਿਕਾਮਯਂ ਕੁਟਿਕਂ ਕਰਿਸ੍ਸਤਿ. ਵਿਮ੍ਹਯੇ-ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਵਤ ਭੋ, ਅਬ੍ਭੁਤਂ ਵਤ ਭੋ, ਸਨ੍ਤੇਨ ਵਤ ਭੋ ਪਬ੍ਬਜਿਤਾ ਵਿਹਾਰੇਨ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਯਤ੍ਰ ਹਿ ਨਾਮ ਸਞ੍ਞੀ ਸਮਾਨੋ ਜਾਗਰੋ ਪਞ੍ਚਮਤ੍ਤਾਨਿ ਸਕਟਸਤਾਨਿ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਨਿਸ੍ਸਾਯ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਨਿ ਨੇਵ ਦਕ੍ਖਿਤਿ, ਨ ਪਨ ਸਦ੍ਦਂ ਸੋਸ੍ਸਤਿ. ਅਚ੍ਛਰਿਯਂ ਅਨ੍ਧੋ ਨਾਮ ਪਬ੍ਬਤ+ਮਾਰੋਹਿਸ੍ਸਤਿ, ਬਧਿਰੋ ਨਾਮ ਸਦ੍ਦਂ ਸੋਸ੍ਸਤਿ. (ਭਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੪. ਭੂਤੇ ਈ ਉਂ ਓ ਤ੍ਥ ਇਂ ਮ੍ਹਾ ਆ ਊ ਸੇ ਵ੍ਹਂ ਅ ਮ੍ਹੇ

ਭੂਤੇ ਪਰਿਸਮਤ੍ਤੇ ਅਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਈਆਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਭੂਤਾਨਜ੍ਜਤਨੇ ਉਪਰਿ ਵਕ੍ਖਮਾਨਤ੍ਤਾ ਇਮੇ ਈਆਦਯੋ ਭੂਤਜ੍ਜਤਨੇ. ‘‘ਸੁਵੋ ਅਹੋਸਿ ਆਨਨ੍ਦੋ’’ਤਿਆਦੀਸੁ ਭੂਤਸਾਮਞ੍ਞੇਵ ਭਵਨ੍ਤਿ.

ਅਹਸ੍ਸੁ+ਭਯਤੋ ਅਡ੍ਢ-ਰਤ੍ਤਂ ਵਾ ਤਦੁਪਡ੍ਢਤਂ;

ਅਨ੍ਤੋਕਤ੍ਵਾਨ ਵਿਞ੍ਞੇਯ੍ਯੋ, ਅਹੋ ਅਜ੍ਜਤਨੋ ਇਤਿ;

ਤਦਞ੍ਞੋ ਪਨ ਯੋ ਕਾਲੋ, ਸੋ+ਨਜ੍ਜਤਨਸਞ੍ਞਿਤੋ.

ਇਤਿ ਪਠਮਪੁਰਿਸੇਕਵਚਨਂ ਈ,

੧੫. ਆ+ਈ+ਸ੍ਸਾਦੀਸ੍ਵ+ਞ ਵਾ

ਆਆਦੋ ਈਆਦੋ ਸ੍ਸਾਦੋ ਚ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਸ੍ਸ ਵਾ ਅਞ ਹੋਤੀਤਿ ਧਾਤੁਤੋ ਪੁਬ੍ਬਂ ਅਞ. ‘‘ਕਤ੍ਤਰਿ ਲੋ’’ਤਿ ਲੋ, ਏਕਾਰ+ਅਵਾਦੇਸਾ ਚ.

੩੮. ਏਯ੍ਯਾਥ+ਸ੍ਸੇ+ਅ+ਆ+ਈ+ਥਾਨਂ ਓ+ਅ+ਅਂ+ਤ੍ਥ+ਤ੍ਥੋ+ਵ੍ਹੋਕ

ਏਯ੍ਯਾਥਾਦੀਨਂ ਓਆਦਯੋ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂਤਿ ਈਸ੍ਸਤ੍ਥੋ, ਅਭਵਿਤ੍ਥੋ, ਭਵਿਤ੍ਥੋ, ਅਭਵਤ੍ਥੋ, ਭਵਤ੍ਥੋ. ‘‘ਆ ਈ ਊ ਮ੍ਹਾ ਸ੍ਸਾ ਸ੍ਸਮ੍ਹਾਨਂ ਵਾ’’ਤਿ ਈਸ੍ਸ ਰਸ੍ਸਤ੍ਤਂ. ਸੋ ਅਭਵਿ ਭਵਿ, ਅਭਵੀ ਭਵੀ.

੩੯. ਉਂਸ੍ਸਿਂ+ਸ੍ਵਂ+ਸੁ

ਤਿਉਂਸ੍ਸ ਇਂਸੁ+ਅਂਸੁ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਭਵਿਂਸੁ ਭਵਿਂਸੁ, ਅਭਵਂਸੁ ਭਵਂਸੁ, ਅਭਵੁਂ ਭਵੁਂ.

੪੨. ਓਸ੍ਸ ਅ+ਇ+ਤ੍ਥ+ਤ੍ਥੋ

ਓਸ੍ਸ ਅਆਦਯੋ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਭਵ ਭਵ, ਅਭਵਿ ਭਵਿ, ਇਞਾਗਮੇ ਅਭਵਿਤ੍ਥ ਭਵਿਤ੍ਥ, ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ, ਅਭਵਿਤ੍ਥੋ ਭਵਿਤ੍ਥੋ, ਅਭਵਤ੍ਥੋ ਭਵਤ੍ਥੋ.

੪੩. ਸਿ

ਓਸ੍ਸ ਸਿ ਵਾ ਹੋਤਿ. ਅਭਵਿਸਿ ਭਵਿਸਿ, ਅਭਵਸਿ ਭਵਸਿ. ਅਭਵੋ ਭਵੋ.

੪੫. ਮ੍ਹਾਤ੍ਥਾਨ+ਮੁਞ

ਏਸਂ ਉਞ ਵਾ ਹੋਤਿ. ਈਆਦਿਸਮ੍ਬਨ੍ਧੀਨਮੇਵ ਗਹਣਂ. ਅਭਵੁਤ੍ਥ ਭਵੁਤ੍ਥ.

੪੬. ਇਂਸ੍ਸ ਚ ਸਿਞ

ਇਂਸ੍ਸ ਚ ਸਿਞ ਵਾ ਹੋਤਿ ਮ੍ਹਾਤ੍ਥਾਨਞ੍ਚ ਬਹੁਲਂ. ਇਕਾਰਞ੍ਞਕਾਰਾ ਉਚ੍ਚਾਰਣਆਦ੍ਯਾਵਯਵਤ੍ਥਾ. ਅਭਵਸਿਤ੍ਥ ਭਵਸਿਤ੍ਥ, ਅਭਵਿਤ੍ਥ ਭਵਿਤ੍ਥ, ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ, ਅਭਵਿਸਿਂ ਭਵਿਸਿਂ, ਅਭਵਸਿਂ ਭਵਸਿਂ, ਅਭਵਿਂ ਭਵਿਂ. ਉਞਾਗਮੇ ਆਸ੍ਸ ਰਸ੍ਸੋ. ਅਭਵੁਮ੍ਹ ਭਵੁਮ੍ਹ ਅਭਵੁਮ੍ਹਾ ਭਵੁਮ੍ਹਾ. ਸਿਞਾਗਮੇ ਅਭਵਸਿਮ੍ਹ ਭਵਸਿਮ੍ਹ ਅਭਵਸਿਮ੍ਹਾ ਭਵਸਿਮ੍ਹਾ ਅਭਵਿਮ੍ਹ ਭਵਿਮ੍ਹ ਅਭਵਿਮ੍ਹਾ ਭਵਿਮ੍ਹਾ ਅਭਵਮ੍ਹ ਭਵਮ੍ਹ ਅਭਵਮ੍ਹਾ ਭਵਮ੍ਹਾ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ – ‘‘ਏਯ੍ਯਾਥਾ’’ਦਿਨਾ ਤ੍ਥੇ ਅਭਵਿਤ੍ਥ ਭਵਿਤ੍ਥ ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ. ਰਸ੍ਸੇ ਅਭਵਥ ਭਵਥ, ਅਭਵਾ ਭਵਾ, ਅਭਵੁ ਭਵੁ. ਅਭਵਿਸੇ ਭਵਿਸੇ, ਅਭਵਸੇ ਭਵਸੇ, ਅਭਵਿਵ੍ਹਂ ਭਵਿਵ੍ਹਂ ਅਭਵਵ੍ਹਂ ਭਵਵ੍ਹਂ, ਅਸ੍ਸ ਅ+ਮਾਦੇਸੇ ਅਭਵਂ ਭਵਂ ਅਭਵ ਭਵ, ਅਭਵਿਮ੍ਹੇ ਭਵਿਮ੍ਹੇ ਅਭਵਮ੍ਹੇ ਭਵਮ੍ਹੇ. ਕਮ੍ਮੇ ਸੁਖਂ ਤਯਾ ਅਨੁਭੂਯਿਤ੍ਥੋ ਅਨ੍ਵਭੂਯਤ੍ਥੋ ਅਨੁਭੂਯਤ੍ਥੋ ਅਨ੍ਵਭੂਸਿ ਅਨੁਭੂਸੀ ਅਨ੍ਵਭੂਯੀ ਅਨੁਭੂਯੀ, ਅਨ੍ਵਭੂਯਿਂਸੁ ਅਨੁਭੂਯਿਂਸੁ ਅਨ੍ਵਭੂਯਂਸੁ ਅਨੁਭੂਯਂਸੁ ਅਨ੍ਵਭੂਯੁਂ ਅਨੁਭੂਯੁਂ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਭਾਵੇ-ਤੇਨ ਅਭੂਯਿਤ੍ਥੋ ਭੂਯਿਤ੍ਥੋ ਅਭੂਯਤ੍ਥੋ ਭੂਯਤ੍ਥੋ ਅਭੂਯਿ ਭੂਯਿ ਅਭੂਯੀ ਭੂਯੀ. ਤੇਨ ਅਭੂਯਤ੍ਥ ਭੂਯਤ੍ਥ ਅਭੂਯ ਭੂਯ ਅਭੂਯਾ ਭੂਯਾ.

ਸੋ ਅਪਚਿਤ੍ਥੋ ਪਚਿਤ੍ਥੋ ਇਚ੍ਚਾਦਿ ਕਤ੍ਤੁਸਮਂ. ਕਮ੍ਮੇ-ਅਪਚੀਯਿਤ੍ਥੋ ਪਚੀਯਿਤ੍ਥੋ ਅਪਚੀਯਤ੍ਥੋ ਪਚੀਯਤ੍ਥੋ. ਚਵਗ੍ਗਪੁਬ੍ਬ- ਰੂਪੇ ਅਪਚ੍ਚਿਤ੍ਥੋ ਪਚ੍ਚਿਤ੍ਥੋ ਅਪਚ੍ਚਤ੍ਥੋ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥੋ ਅਪਚੀਯਿ ਪਚੀਯਿ ਅਪਚੀਯੀ ਪਚੀਯੀ ਅਪਚ੍ਚਿ ਪਚ੍ਚਿ ਅਪਚ੍ਚੀ ਪਚ੍ਚੀ, ਅਪਚੀਯਿਂਸੁ ਪਚੀਯਿਂਸੁ ਅਪਚਿਂਸੁ ਪਚਿਂਸੁ ਅਪਚੀਯਂਸੁ ਪਚੀਯਂਸੁ ਅਪਚ੍ਚਂਸੁ ਪਚ੍ਚਂਸੁ ਅਪਚੀਯੁਂ ਪਚੀਯੁਂ ਅਪਚ੍ਚੁਂ ਪਚ੍ਚੁਂ ਇਚ੍ਚਾਦਿ ਕਤ੍ਤੁਸਮਂ, ਪੁਬ੍ਬਰੂਪੋਵ ਵਿਸੇਸੋ.

ਸੋ ਗਾਮਂ ਅਗਚ੍ਛਿਤ੍ਥੋ ਗਚ੍ਛਿਤ੍ਥੋ ਇਚ੍ਚਾਦਿ ਪੁਰਿਮਸਮਂ.

੩੦. ਡਂਸਸ੍ਸ ਚ ਞ੍ਛਙ

ਡਂਸਸ੍ਸ ਚ ਗਮਿਸ੍ਸ ਚ ਞ੍ਛਙ ਵਾ ਹੋਤਿ ਆ+ਈਆਦੀਸੁ. ਅਗਞ੍ਛਿਤ੍ਥੋ ਗਞ੍ਛਿਤ੍ਥੋ ਅਗਞ੍ਛਤ੍ਥੋ ਗਞ੍ਛਤ੍ਥੋ ਅਗਞ੍ਛਿ ਗਞ੍ਛਿ ਅਗਞ੍ਛੀ ਗਞ੍ਛੀ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

੨੯. ਗਮਿਸ੍ਸਾ

ਆਆਦੋ ਈਆਦੋ ਚ ਗਮਿਸ੍ਸ ਆ ਹੋਤਿ ਵਾ. ਸੋ ਅਗਾ ਅਗਮਿ ਗਮਿ ਅਗਮਿਤ੍ਥੋ ਗਮਿਤ੍ਥੋ ਅਗਮਤ੍ਥੋ ਗਮਤ੍ਥੋ. ਈਪਚ੍ਚਯੇ ਲਸ੍ਸਾਕਾਰਸ੍ਸ ‘‘ਹਿਮਿਮੇਸ੍ਵ+ਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਏਤ੍ਥ ‘‘ਅਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਯੋਗਵਿਭਾਗਾ ਦੀਘੇ ‘‘ਦੀਘਾ ਈਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਈਸ੍ਸ ਸਿਆਦੇਸੋ, ਅਗਮਾਸਿ ਅਗਮਿ ਗਮਿ ਅਗਮੀ ਗਮੀ, ਅਗਮਿਂਸੁ ਗਮਿਂਸੁ ਅਗਮਂਸੁ ਗਮਂਸੁ ਅਗਮੁਂ ਗਮੁਂ. ਓਸ੍ਸ ਅਆਦੇਸੇ ਅਜ੍ਝਗੁਂ. ਤ੍ਵਂ ਅਜ੍ਝਗਾ ਪਰਸ੍ਸ ਲੋਪੋ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਜ੍ਝਗੁਤ੍ਥ. ਅਹਂ ਅਜ੍ਝਗਂ, ਮਯਂ ਅਜ੍ਝਗਮ੍ਹ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ – ‘‘ਏਯ੍ਯਾਥਾ’’ਦਿਨਾ ਤ੍ਥੇ ਸੋ ਅਗਚ੍ਛਿਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਿਤ੍ਥ ਅਗਞ੍ਛਿਤ੍ਥ ਗਞ੍ਛਿਤ੍ਥ ਅਗਮਿਤ੍ਥ ਗਮਿਤ੍ਥ ਅਗਮ ਗਮ ਅਗਮਾ ਗਮਾ. ਤੇ ਅਗਮੂ ਗਮੂ, ਓਸ੍ਸ ਆਆਦੇਸੇ ਅਜ੍ਝਗੁਂ. ਤ੍ਵਂ ਅਗਮਿਸੇ ਗਮਿਸੇ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਗਮਿਵ੍ਹਂ. ‘‘ਏਯ੍ਯਾਥਾ’’ ਦਿਨਾ ਅ+ਮਾਦੇਸੇ ਅਹਂ ਅਗਮਂ ਗਮਂ ਅਜ੍ਝਗਂ. ਮਯਂ ਅਗਮਿਮ੍ਹੇ ਗਮਿਮ੍ਹੇ. ਕਮ੍ਮੇਅਗਚ੍ਛੀਯਿ ਅਗਮੀਯਿ, ਅਗਚ੍ਛਿਯੁਂ ਅਗਮਿਯੁਂ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਤਥਾ ਅਘਮ੍ਮੀ ਘਮ੍ਮੀ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

੧੩. ਮਾਯੋਗੇ ਈ+ਆਆਦੀ

ਮਾਯੋਗੇ ਸਤਿ ਈਆਦਯੋ ਆਆਦਯੋ ਚ ਵਾ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਸਕਕਾਲਤੋ ਕਾਲਨ੍ਤਰੇਪਿ ਪਚ੍ਚਯਵਿਧਾਨਤ੍ਥੋ+ਯਂ. ਮਾ ਭਵਂ ਅਭਵਿਤ੍ਥੋ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਵਾਵਿਧਾਨਾਸ੍ਸਤ੍ਯਾਦਿ+ਏਯ੍ਯਾਦਿ+ਤ੍ਵਾਦਯੋਪਿ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਮਾ ਭਵਂ ਭਵਿਸ੍ਸਤਿ, ਮਾ ਭਵਂ ਭਵੇਯ੍ਯ, ਮਾ ਭਵਂ ਭਵਤੁ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. (ਈਆਦਿਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੫. ਅਨਜ੍ਜਤਨੇ ਆ ਊਓ ਤ੍ਥ ਅ ਮ੍ਹਾ ਤ੍ਥ ਤ੍ਥੁਂ ਸੇ ਵ੍ਹਂ ਇਂ ਮ੍ਹਸੇ

ਅਵਿਜ੍ਜਮਾਨਜ੍ਜਤਨੇ ਭੂਤਤ੍ਥੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਆਆਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ ਵਾ. ‘‘ਏਯ੍ਯਾਥਾ’’ਦਿਨਾ ਤ੍ਥੇ ‘‘ਆ ਈ ਊ ਮ੍ਹਾ’’ ਇਚ੍ਚਾਦਿਨਾ ਰਸ੍ਸੇ ਚ ਸੋ ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ ਅਭਵ ਭਵ ਅਭਵਾ ਭਵਾ, ਤੇ ਅਭਵੁ ਭਵੁ ਅਭਵੂ ਭਵੂ. ਓ, ‘‘ਓਸ੍ਸਾ’’ਤਿਆਦਿਨਾ ਅਆਦਯੋ, ਅਭਵ ਭਵ ਅਭਵਿ ਭਵਿ ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ ਅਭਵਤ੍ਥੋ ਭਵਤ੍ਥੋ, ਸਿਆਦੇਸੇ ਅਭਵਸਿ ਭਵਸਿ ਅਭਵੋ ਭਵੋ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ. ਅਹਂ ਅਭਵਂ ਭਵਂ ਅਭਵ ਭਵ, ਮਯਂ ਅਭਵਮ੍ਹ ਭਵਮ੍ਹ ਅਭਵਮ੍ਹਾ ਭਵਮ੍ਹਾ. ਸੋ ਅਭਵਤ੍ਥ ਭਵਤ੍ਥ. ਤੇ ਅਭਵਤ੍ਥੁਂ ਭਵਤ੍ਥੁਂ. ਤ੍ਵਂ ਅਭਵਸੇ ਭਵਸੇ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਭਵਵ੍ਹਂ ਭਵਵ੍ਹਂ. ‘‘ਇਸ੍ਸ ਚ ਸਿਞ’’ਤਿ ਸਿਂ, ਅਹਂ ਅਭਵਸਿਂ ਭਵਸਿਂ ਅਭਵਿਂ ਭਵਿਂ. ਮਯਂ ਅਭਵਮ੍ਹਸੇ ਭਵਮ੍ਹਸੇ. ਕਮ੍ਮੇ-ਤ੍ਥੇ ਸੁਖਂ ਤਯਾ ਅਨੁਭੂਯਿਤ੍ਥ, ਇਞਾਗਮਾਭਾਵੇ ਅਨੁਭੂਯਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਭਾਵੇ-ਅਭੂਯਤ੍ਥ ਭੂਯਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਸੋ ਓਦਨਂ ਅਪਚਤ੍ਥ ਪਚਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿ ਕਤ੍ਤੁਸਮਂ. ਕਮ੍ਮੇ-ਅਪਚੀਯਤ੍ਥ ਪਚੀਯਤ੍ਥ ਅਪਚ੍ਚਤ੍ਥ ਪਚ੍ਚਤ੍ਥ ਅਪਚੀਯ ਪਚੀਯ ਅਪਚੀਯਾ ਪਚੀਯਾ ਅਪਚ੍ਚ ਪਚ੍ਚ ਅਪਚ੍ਚਾ ਪਚ੍ਚਾ. ਅਪਚੀਯੁ ਪਚੀਯੁ ਅਪਚੀਯੂ ਪਚੀਯੂ ਅਪਚ੍ਚੁ ਪਚ੍ਚੁ ਅਪਚ੍ਚੂ ਪਚ੍ਚੂ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ‘‘ਮਾਯੋਗੇ ਈ+ਆਆਦੀ’’ਤਿ ਮਾਯੋਗੇਪਿ ਆਆਦਯੋ, ਮਾ ਭਵਂ ਅਪਚ੍ਚਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਤਥਾ ਅਗਚ੍ਛਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿ ਪੁਰਿਮਸਮਂ. ਤਥਾ ਅਗਮਤ੍ਥ ਗਮਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿਪਿ ਅਘਮ੍ਮਤ੍ਥ ਘਮ੍ਮਤ੍ਥ ਇਚ੍ਚਾਦਿਪਿ. (ਅਨਜ੍ਜਤਨਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੬. ਪਰੋਕ੍ਖੇ ਅ ਉ ਏ ਤ੍ਥ ਅ ਮ੍ਹ ਤ੍ਥ ਰੇ ਤ੍ਥੋ ਵ੍ਹੋ ਇ ਮ੍ਹੇ

ਅਪਚ੍ਚਕ੍ਖੇ ਭੂਤਾਨਜ੍ਜਤਨੇ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਅਆਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਅਕ੍ਖਾਨਂ=ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਨਂ ਪਰਂ ਪਰੋਕ੍ਖਂ. ਤਸ੍ਮਿਂ. ‘‘ਅਪਰੋਕ੍ਖੇਸੂ’’ਤਿ ਵਚਨਾ ਕ੍ਯ+ਲਾਦਿਵਿਕਰਣਾ ਨ ਹੋਨ੍ਤਿ.

੫,੭੧. ਪਰੋਕ੍ਖਾਯਞ੍ਚ

ਪਰੋਕ੍ਖਾਯਂ ਪਠਮ+ਮੇਕਸ੍ਸਰਂ ਸਦ੍ਦਰੂਪਂ ਦ੍ਵੇ ਭਵਤਿ. ‘‘ਭੂਸ੍ਸ ਵੁਕ’’ ਇਤਿਆਦੀਸੁ ਵੁਕ, ਭੂਵ ਭੂਵ ਇਤਿ ਦ੍ਵਿਤ੍ਤੇ –

੫,੭੫. ਲੋਪੋ+ਨਾਦਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸ

ਦ੍ਵਿਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬਸ੍ਸ ਆਦਿਤੋ+ਞ੍ਞਸ੍ਸ ਬ੍ਯਞ੍ਜਨਸ੍ਸ ਲੋਪੋ ਹੋਤਿ.

੧੮. ਪੁਬ੍ਬਸ੍ਸ ਅ

ਅਆਦੀਸੁ ਦ੍ਵਿਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬਸ੍ਸ ਭੂਸ੍ਸ ਅ ਹੋਤਿ.

੫,੭੮. ਚਤੁਤ੍ਥਦੁਤਿਯਾਨਂ ਤਤਿਯਪਠਮਾ

ਦ੍ਵਿਤ੍ਤੇ ਪੁਬ੍ਬੇਸਂ ਚਤੁਤ੍ਥਦੁਤਿਯਾਨਂ ਤਤਿਯਪਠਮਾ ਹੋਨ੍ਤਿ ਯਥਾਕ੍ਕਮਂਤਿ ਬਕਾਰੇ ਸੋ ਬਭੂਵ ਕਿਰ, ਤੇ ਬਭੁਵੁ ਕਿਰ. ਤ੍ਵਂ ਬਭੁਵੇ ਕਿਰ, ਇਞ ਤੁਮ੍ਹੇ ਬਭੁਵਿਤ੍ਥ ਕਿਰ. ਅਹਂ ਬਭੁਵ ਕਿਰ, ਮਯਂ ਬਭੁਵਿਮ੍ਹ ਕਿਰ. ਸੋ ਬਭੁਵਿਤ੍ਥ ਕਿਰ, ਤੇ ਬਭੁਵਿਰੇ ਕਿਰ. ਤ੍ਵਂ ਬਭੁਵਿਤ੍ਥੋ ਕਿਰ, ਤੁਮ੍ਹੇ ਬਭੁਵਿਵ੍ਹੋ ਕਿਰ. ਅਹਂ ਬਭੁਵਿ ਕਿਰ, ਮਯਂ ਬਭੁਵਿਮ੍ਹੇ ਕਿਰ. ਕਮ੍ਮੇ-ਅਨੁਪਭੁਵ ਕਿਰ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਭਾਵੇਬਭੁਵ ਬਭੁਵਿਤ੍ਥ ਕਿਰ.

ਪਪਚ, ਪਪਚੁ. ਪਪਚੇ, ਇਞਾਗਮੇ ਪਪਚਿਤ੍ਥ. ਅਞ੍ਞਤ੍ਰ ‘‘ਸਂਯੋਗਾਦਿਲੋਪੋ’’ਤਿ ਲੋਪੋ, ਪਪਚਿਤ੍ਥ. ਪਪਚ, ਪਪਚਿਮ੍ਹ. ਪਪਚਿਤ੍ਥ, ਪਪਚਿਰੇ. ਪਪਚਿਤ੍ਥੋ ਪਪਚਿਥੋ, ਪਪਚਿਵ੍ਹੋ. ਪਪਚਿ, ਪਪਚਿਮ੍ਹੇ. ਏਵਂ ਕਮ੍ਮੇ.

ਅਆਦਿਪਚ੍ਚਯੇ ਦ੍ਵਿਭਾਵੇ ਅਨਾਦਿਬ੍ਯਞ੍ਜਨਲੋਪੇ ਪੁਬ੍ਬਸ੍ਸ ‘‘ਕਵਗ੍ਗਹਾਨਂ ਚਵਗ੍ਗਜਾ’’ਤਿ ਚਵਗ੍ਗਜਕਾਰੇ ‘‘ਬ੍ਯਞ੍ਜਨੇ ਦੀਘਰਸ੍ਸਾ’’ਤਿ ਦੀਘੇ ਚ ਕਤੇ ਸੋ ਗਾਮਂ ਜਗਾਮ ਕਿਰ, ਜਗਮੁ. ਜਗਮੇ, ਜਗਮਿਤ੍ਥ. ਜਗਮ, ਜਗਮਿਮ੍ਹ. ਜਗਮਿਤ੍ਥ, ਜਗਮਿਰੇ. ਜਗਮਿਤ੍ਥੋ, ਜਗਮਿਵ੍ਹੋ. ਜਗਮਿ, ਜਗਮਿਮ੍ਹੇ. ਏਵਂ ਕਮ੍ਮੇ.

ਮੂਲ਼੍ਹਵਿਕ੍ਖਿਤ੍ਤਬ੍ਯਾਸਤ੍ਤਚਿਤ੍ਤੇਨ ਅਤ੍ਤਨਾਪਿ ਕ੍ਰਿਯਾ ਕਤਾ ਅਭਿਨਿਬ੍ਬਤ੍ਤਿਕਾਲੇ+ਨੁਪਲਦ੍ਧਾਸਮਾਨਾ ਫਲੇਨਾ+ਨੁਮੀਯਮਾਨਾ ਪਰੋਕ੍ਖਾਵ ਵਤ੍ਥੁਤੋ. ਤੇਨ ਉਤ੍ਤਮਵਿਸਯੇਪਿ ਪਯੋਗਸਮ੍ਭਵੋ. (ਪਰੋਕ੍ਖਾਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੭. ਯ੍ਯੋਦੋ ਵਾ+ਤਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਸ੍ਸਾ ਸ੍ਸਂਸੁ ਸ੍ਸੇ ਸ੍ਸਥ ਸ੍ਸਂ ਸ੍ਸਮ੍ਹਾ ਸ੍ਸਥ ਸ੍ਸਿਂਸੁਸ੍ਸਸੇਸ੍ਸਵ੍ਹੇਸ੍ਸਿਂ ਸ੍ਸਾਮ੍ਹਸੇ.

ਏਯ੍ਯਾਦੋ ਵਿਸਯੇ ਕ੍ਰਿਯਾਤਿਪਤ੍ਤਿਯਂ ਸ੍ਸਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ. ਵਿਧੁਰਪਚ੍ਚਯੋਪਨਿਪਾਤਤੋ ਕਾਰਣਵੇਕਲ੍ਲਤੋ ਵਾ ਕ੍ਰਿਯਾਤਿਪਤਨ+ਮਨਿਪ੍ਫਤ੍ਤਿ ਕ੍ਰਿਯਾਤਿਪਤ੍ਤਿ. ਏਤੇ ਚ ਸ੍ਸਾਦਯੋ ਸਾਮਤ੍ਥਿਯਾ ਅਤੀਤਾਨਾਗਤੇਸ੍ਵੇਵ ਹੋਨ੍ਤਿ, ਨ ਵਤ੍ਤਮਾਨੇ, ਤਤ੍ਰ ਕ੍ਰਿਯਾਤਿਪਤ੍ਯਸਮ੍ਭਵਾ. ਇਞਾਗਮੇ ਸ੍ਸਾਸ੍ਸ ਵਾ ਰਸ੍ਸੇ ਚ ਸਚੇ ਸੋ ਪਠਮਵਯੇ ਪਬ੍ਬਜ੍ਜਂ ਅਲਭਿਸ੍ਸ, ਅਰਹਾ ਅਭਵਿਸ੍ਸ ਭਵਿਸ੍ਸ ਅਭਵਿਸ੍ਸਾ ਭਵਿਸ੍ਸਾ ਵਾ, ਤੇ ਚ ਤਂ ਅਲਭਿਸ੍ਸਂਸੁ, ਅਰਹਨ੍ਤੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਂਸੁ ਭਵਿਸ੍ਸਂਸੁ. ‘‘ਏਯ੍ਯਾਥਾ’’ਦਿਨਾ ਸ੍ਸੇਸ੍ਸ ਵਾ ਅਕਾਰੇ ਤ੍ਵਂ ਅਭਵਿਸ੍ਸ ਭਵਿਸ੍ਸੇ. ਤੁਮ੍ਹੇ ਅਭਵਿਸ੍ਸਥ. ਅਹਂ ਅਭਵਿਸ੍ਸਂ. ਰਸ੍ਸੇ ਮਯਂ ਅਭਵਿਸ੍ਸਮ੍ਹ ਭਵਿਸ੍ਸਮ੍ਹ ਅਭਵਿਸ੍ਸਮ੍ਹਾ ਭਵਿਸ੍ਸਮ੍ਹਾ. ਪਰਚ੍ਛਕ੍ਕੇ-ਸੋ ਅਭਵਿਸ੍ਸਥ, ਅਭਵਿਸ੍ਸਿਂਸੁ. ਅਭਵਿਸ੍ਸਸੇ, ਅਭਵਿਸ੍ਸਵ੍ਹੇ. ਅਭਵਿਸ੍ਸਿਂ, ਅਭਵਿਸ੍ਸਾਮ੍ਹਸੇ.

ਕਮ੍ਮੇ-ਤੇਨ ਸੁਖਂ ਅਨ੍ਵਭਵਿਸ੍ਸ, ਅਨ੍ਵਭਵਿਸ੍ਸਂਸੁ ਕ੍ਯਲੋਪੋ. ਅਨ੍ਵਭੂਯਿਸ੍ਸ ਅਨ੍ਵਭੂਯਿਸ੍ਸਾ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਭਾਵੇ-ਤੇਨ ਅਭੂਯਿਸ੍ਸ ਭੂਯਿਸ੍ਸ ਅਭੂਯਿਸ੍ਸਾ ਭੂਯਿਸ੍ਸਾ. ਅਭੂਯਿਸ੍ਸਥ ਭੂਯਿਸ੍ਸਥ.

ਏਵਂ ਤਣ੍ਡੁਲਾਦਿਸਾਧਨਂ ਅਲਭਿਸ੍ਸ, ਓਦਨਂ ਅਪਚਿਸ੍ਸ ਪਚਿਸ੍ਸ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਕਮ੍ਮੇ-ਤੇਨ ਓਦਨੋ ਅਪਚਿਸ੍ਸ ਪਚਿਸ੍ਸ ਅਪਚਿਸ੍ਸਾ ਪਚਿਸ੍ਸਾ ਅਪਚੀਯਿਸ੍ਸ ਪਚੀਯਿਸ੍ਸ ਅਪਚੀਯਿਸ੍ਸਾ ਪਚੀਯਿਸ੍ਸਾ ਅਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸ ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸ ਅਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾ ਪਚ੍ਚਿਸ੍ਸਾ ਇਚ੍ਚਾਦਿ.

ਸੋ ਅਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸ ਅਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸਾ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਚ੍ਛਾਦੇਸਾ+ਭਾਵੇ ਅਗਮਿਸ੍ਸ ਗਮਿਸ੍ਸ ਅਗਮਿਸ੍ਸਾ ਗਮਿਸ੍ਸਾ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਕਮ੍ਮੇ-ਅਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸ ਗਚ੍ਛਿਸ੍ਸ ਅਗਚ੍ਛੀਯਿਸ੍ਸ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਅਗਮਿਸ੍ਸ ਗਮਿਸ੍ਸ ਅਗਮੀਯਿਸ੍ਸ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. ਤਥਾ ਅਘਮ੍ਮਿਸ੍ਸ ਇਚ੍ਚਾਦਿ. (ਕ੍ਰਿਯਾਤਿਪਤ੍ਤਿਪਚ੍ਚਯਨਯੋ).

੮. ਹੇਤੁਫਲੇਸ੍ਵੇ+ਯ੍ਯ ਏਯ੍ਯੁਂ ਏਯ੍ਯਾਸਿ ਏਯ੍ਯਾਥ ਏਯ੍ਯਾਮਿ ਏਯ੍ਯਾਮ ਏਥ ਏਰਂ ਏਥੋ ਏਯ੍ਯਾਵ੍ਹੋ ਏਯ੍ਯਂ ਏਯ੍ਯਾਮ੍ਹੇ.

ਹੇਤੁਭੂਤਾਯਂ ਫਲਭੂਤਾਯਞ੍ਚ ਕ੍ਰਿਯਾਯਂ ਵਤ੍ਤਮਾਨਤੋ ਕ੍ਰਿਯਤ੍ਥਾ ਏਯ੍ਯਾਦਯੋ ਹੋਨ੍ਤਿ ਵਾ. ਲਵਿਕਰਣਵੁਦ੍ਧਿਆਦਿ ਪੁਬ੍ਬਸਮਂ. ਪਰਿਕਪ੍ਪੇ –