(੧੩) ੩. ਕੁਸਿਨਾਰਵਗ੍ਗੋ

੧. ਕੁਸਿਨਾਰਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੪. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਕੁਸਿਨਾਰਾਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਬਲਿਹਰਣੇ ਵਨਸਣ੍ਡੇ. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੋ’’ਤਿ. ‘‘ਭਦਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਗਾਮਂ ਵਾ ਨਿਗਮਂ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਿ. ਆਕਙ੍ਖਮਾਨੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਵਾਸੇਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਗਹਪਤਿਸ੍ਸ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਤਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤਿ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤਿ.

‘‘ਤਸ੍ਸ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਸਾਧੁ ਵਤ ਮ੍ਯਾਯਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤਿ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤੀ’ਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਹੋਤਿ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਾਯਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਆਯਤਿਮ੍ਪਿ ਏਵਰੂਪੇਨ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਯ੍ਯ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ! ਸੋ ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਗਥਿਤੋ [ਗਧਿਤੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)] ਮੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਜ੍ਝੋਸਨ੍ਨੋ [ਅਜ੍ਝਾਪਨ੍ਨੋ (ਸੀ. ਕ.) ਅਜ੍ਝੋਪਨ੍ਨੋ (ਟੀਕਾ)] ਅਨਾਦੀਨਵਦਸ੍ਸਾਵੀ ਅਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ, ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ. ਏਵਰੂਪਸ੍ਸਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਦਿਨ੍ਨਂ ਨ ਮਹਪ੍ਫਲਨ੍ਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਪਮਤ੍ਤੋ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਰਤਿ.

‘‘ਇਧ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਗਾਮਂ ਵਾ ਨਿਗਮਂ ਵਾ ਉਪਨਿਸ੍ਸਾਯ ਵਿਹਰਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਾਤਨਾਯ ਭਤ੍ਤੇਨ ਨਿਮਨ੍ਤੇਤਿ. ਆਕਙ੍ਖਮਾਨੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਅਧਿਵਾਸੇਤਿ. ਸੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਯੇਨ ਤਸ੍ਸ ਗਹਪਤਿਸ੍ਸ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਵਾ ਨਿਵੇਸਨਂ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਤਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਤਿ. ਤਮੇਨਂ ਸੋ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤਿ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤਿ.

‘‘ਤਸ੍ਸ ਨ ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਸਾਧੁ ਵਤ ਮ੍ਯਾਯਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਤਿ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਤੀ’ਤਿ. ਏਵਮ੍ਪਿਸ੍ਸ ਨ ਹੋਤਿ – ‘ਅਹੋ ਵਤ ਮਾਯਂ ਗਹਪਤਿ ਵਾ ਗਹਪਤਿਪੁਤ੍ਤੋ ਵਾ ਆਯਤਿਮ੍ਪਿ ਏਵਰੂਪੇਨ ਪਣੀਤੇਨ ਖਾਦਨੀਯੇਨ ਭੋਜਨੀਯੇਨ ਸਹਤ੍ਥਾ ਸਨ੍ਤਪ੍ਪੇਯ੍ਯ ਸਮ੍ਪਵਾਰੇਯ੍ਯਾ’ਤਿ! ਸੋ ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਂ ਅਗਥਿਤੋ ਅਮੁਚ੍ਛਿਤੋ ਅਨਜ੍ਝੋਸਨ੍ਨੋ ਆਦੀਨਵਦਸ੍ਸਾਵੀ ਨਿਸ੍ਸਰਣਪਞ੍ਞੋ ਪਰਿਭੁਞ੍ਜਤਿ. ਸੋ ਤਤ੍ਥ ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ, ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ, ਅਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਮ੍ਪਿ ਵਿਤਕ੍ਕੇਤਿ. ਏਵਰੂਪਸ੍ਸਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁਨੋ ਦਿਨ੍ਨਂ ਮਹਪ੍ਫਲਨ੍ਤਿ ਵਦਾਮਿ. ਤਂ ਕਿਸ੍ਸ ਹੇਤੁ? ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਭਿਕ੍ਖੁ ਵਿਹਰਤੀ’’ਤਿ. ਪਠਮਂ.

੨. ਭਣ੍ਡਨਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੫. ‘‘ਯਸ੍ਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣ੍ਡਨਜਾਤਾ ਕਲਹਜਾਤਾ ਵਿਵਾਦਾਪਨ੍ਨਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਮ੍ਪਿ ਮੇ ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਪਗੇਵ ਗਨ੍ਤੁਂ! ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਿ – ‘ਅਦ੍ਧਾ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ, ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ [ਬਹੁਲੀਮਕਂਸੁ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)]. ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ? ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਅਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਂ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ? ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਂ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ’. ਯਸ੍ਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਣ੍ਡਨਜਾਤਾ ਕਲਹਜਾਤਾ ਵਿਵਾਦਾਪਨ੍ਨਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਮੁਖਸਤ੍ਤੀਹਿ ਵਿਤੁਦਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਮ੍ਪਿ ਮੇ ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾ ਨ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਪਗੇਵ ਗਨ੍ਤੁਂ! ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਿ – ‘ਅਦ੍ਧਾ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ, ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ’’’.

‘‘ਯਸ੍ਸਂ ਪਨ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਗਨ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਮੇ ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਪਗੇਵ ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਂ! ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਿ – ‘ਅਦ੍ਧਾ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ, ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ? ਕਾਮਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਂ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ? ਨੇਕ੍ਖਮ੍ਮਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਅਬ੍ਯਾਪਾਦਵਿਤਕ੍ਕਂ, ਅਵਿਹਿਂਸਾਵਿਤਕ੍ਕਂ – ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੁ’. ਯਸ੍ਸਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾਯਂ ਭਿਕ੍ਖੂ ਸਮਗ੍ਗਾ ਸਮ੍ਮੋਦਮਾਨਾ ਅਵਿਵਦਮਾਨਾ ਖੀਰੋਦਕੀਭੂਤਾ ਅਞ੍ਞਮਞ੍ਞਂ ਪਿਯਚਕ੍ਖੂਹਿ ਸਮ੍ਪਸ੍ਸਨ੍ਤਾ ਵਿਹਰਨ੍ਤਿ, ਗਨ੍ਤੁਮ੍ਪਿ ਮੇ ਏਸਾ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਦਿਸਾ ਫਾਸੁ ਹੋਤਿ, ਪਗੇਵ ਮਨਸਿ ਕਾਤੁਂ! ਨਿਟ੍ਠਮੇਤ੍ਥ ਗਚ੍ਛਾਮਿ – ‘ਅਦ੍ਧਾ ਤੇ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤੋ ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਜਹਿਂਸੁ, ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਬਹੁਲਮਕਂਸੂ’’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਂ.

੩. ਗੋਤਮਕਚੇਤਿਯਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੬. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਵੇਸਾਲਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਗੋਤਮਕੇ ਚੇਤਿਯੇ. ਤਤ੍ਰ ਖੋ ਭਗਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ – ‘‘ਭਿਕ੍ਖਵੋ’’ਤਿ. ‘‘ਭਦਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਅਭਿਞ੍ਞਾਯਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ, ਨੋ ਅਨਭਿਞ੍ਞਾਯ. ਸਨਿਦਾਨਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ, ਨੋ ਅਨਿਦਾਨਂ. ਸਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸੇਮਿ, ਨੋ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਮਯ੍ਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਭਿਞ੍ਞਾਯ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਯਤੋ ਨੋ ਅਨਭਿਞ੍ਞਾਯ, ਸਨਿਦਾਨਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਯਤੋ ਨੋ ਅਨਿਦਾਨਂ, ਸਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ ਧਮ੍ਮਂ ਦੇਸਯਤੋ ਨੋ ਅਪ੍ਪਾਟਿਹਾਰਿਯਂ, ਕਰਣੀਯੋ ਓਵਾਦੋ, ਕਰਣੀਯਾ ਅਨੁਸਾਸਨੀ. ਅਲਞ੍ਚ ਪਨ ਵੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੁਟ੍ਠਿਯਾ, ਅਲਂ ਅਤ੍ਤਮਨਤਾਯ, ਅਲਂ ਸੋਮਨਸ੍ਸਾਯ – ‘ਸਮ੍ਮਾਸਮ੍ਬੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਾ, ਸ੍ਵਾਕ੍ਖਾਤੋ ਧਮ੍ਮੋ, ਸੁਪ੍ਪਟਿਪਨ੍ਨੋ ਸਙ੍ਘੋ’’’ਤਿ.

ਇਦਮਵੋਚ ਭਗਵਾ. ਅਤ੍ਤਮਨਾ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਭਾਸਿਤਂ ਅਭਿਨਨ੍ਦੁਨ੍ਤਿ. ਇਮਸ੍ਮਿਞ੍ਚ ਪਨ ਵੇਯ੍ਯਾਕਰਣਸ੍ਮਿਂ ਭਞ੍ਞਮਾਨੇ ਸਹਸ੍ਸੀ ਲੋਕਧਾਤੁ ਅਕਮ੍ਪਿਤ੍ਥਾਤਿ. ਤਤਿਯਂ.

੪. ਭਰਣ੍ਡੁਕਾਲਾਮਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੭. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਕੋਸਲੇਸੁ ਚਾਰਿਕਂ ਚਰਮਾਨੋ ਯੇਨ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁ ਤਦਵਸਰਿ. ਅਸ੍ਸੋਸਿ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ – ‘‘ਭਗਵਾ ਕਿਰ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਂ ਅਨੁਪ੍ਪਤ੍ਤੋ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਂ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਗਚ੍ਛ, ਮਹਾਨਾਮ, ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ, ਤਥਾਰੂਪਂ ਆਵਸਥਂ ਜਾਨ ਯਤ੍ਥਜ੍ਜ ਮਯਂ ਏਕਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯਾਮਾ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਂ ਪਵਿਸਿਤ੍ਵਾ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਂ ਅਨ੍ਵਾਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ [ਆਹਿਣ੍ਡਨ੍ਤੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)] ਨਾਦ੍ਦਸ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਤਥਾਰੂਪਂ ਆਵਸਥਂ ਯਤ੍ਥਜ੍ਜ ਭਗਵਾ ਏਕਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ.

ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਤ੍ਥਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਸ੍ਮਿਂ ਤਥਾਰੂਪੋ ਆਵਸਥੋ ਯਤ੍ਥਜ੍ਜ ਭਗਵਾ ਏਕਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਹਰੇਯ੍ਯ. ਅਯਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮੋ ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਾਣਸਬ੍ਰਹ੍ਮਚਾਰੀ. ਤਸ੍ਸਜ੍ਜ ਭਗਵਾ ਅਸ੍ਸਮੇ ਏਕਰਤ੍ਤਿਂ ਵਿਹਰਤੂ’’ਤਿ. ‘‘ਗਚ੍ਛ, ਮਹਾਨਾਮ, ਸਨ੍ਥਰਂ ਪਞ੍ਞਪੇਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਰਣ੍ਡੁਸ੍ਸ ਕਾਲਾਮਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਸਨ੍ਥਰਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤ੍ਵਾ ਉਦਕਂ ਠਪੇਤ੍ਵਾ ਪਾਦਾਨਂ ਧੋਵਨਾਯ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਸਨ੍ਥਤੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਸਨ੍ਥਾਰੋ, ਉਦਕਂ ਠਪਿਤਂ ਪਾਦਾਨਂ ਧੋਵਨਾਯ. ਯਸ੍ਸਦਾਨਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਕਾਲਂ ਮਞ੍ਞਤੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਯੇਨ ਭਰਣ੍ਡੁਸ੍ਸ ਕਾਲਾਮਸ੍ਸ ਅਸ੍ਸਮੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਪਞ੍ਞਤ੍ਤੇ ਆਸਨੇ ਨਿਸੀਦਿ. ਨਿਸਜ੍ਜ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪਾਦੇ ਪਕ੍ਖਾਲੇਸਿ. ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਅਕਾਲੋ ਖੋ ਅਜ੍ਜ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਤੁਂ. ਕਿਲਨ੍ਤੋ ਭਗਵਾ. ਸ੍ਵੇ ਦਾਨਾਹਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਪਯਿਰੁਪਾਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਪਦਕ੍ਖਿਣਂ ਕਤ੍ਵਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ.

ਅਥ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮੋ ਸਕ੍ਕੋ ਤਸ੍ਸਾ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਚ੍ਚਯੇਨ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨਂ ਖੋ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਤਯੋ ਖੋਮੇ, ਮਹਾਨਾਮ, ਸਤ੍ਥਾਰੋ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ? ਇਧ, ਮਹਾਨਾਮ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਸਤ੍ਥਾ ਕਾਮਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ; ਨ ਰੂਪਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਨ ਵੇਦਨਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਮਹਾਨਾਮ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਸਤ੍ਥਾ ਕਾਮਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਰੂਪਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ; ਨ ਵੇਦਨਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਇਧ ਪਨ, ਮਹਾਨਾਮ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਸਤ੍ਥਾ ਕਾਮਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਰੂਪਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ, ਵੇਦਨਾਨਂ ਪਰਿਞ੍ਞਂ ਪਞ੍ਞਾਪੇਤਿ. ਇਮੇ ਖੋ, ਮਹਾਨਾਮ, ਤਯੋ ਸਤ੍ਥਾਰੋ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ‘ਇਮੇਸਂ, ਮਹਾਨਾਮ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਸਤ੍ਥਾਰਾਨਂ ਏਕਾ ਨਿਟ੍ਠਾ ਉਦਾਹੁ ਪੁਥੁ ਨਿਟ੍ਠਾ’’’ਤਿ?

ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮੋ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਕਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਭਗਵਾ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਾਨਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮੋ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਕਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਦੁਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਾਨਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮੋ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਏਕਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ. ਤਤਿਯਮ੍ਪਿ ਖੋ ਭਗਵਾ ਮਹਾਨਾਮਂ ਸਕ੍ਕਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਨਾਨਾਤਿ, ਮਹਾਨਾਮ, ਵਦੇਹੀ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮਸ੍ਸ ਏਤਦਹੋਸਿ – ‘‘ਮਹੇਸਕ੍ਖਸ੍ਸ ਵਤਮ੍ਹਿ ਮਹਾਨਾਮਸ੍ਸ ਸਕ੍ਕਸ੍ਸ ਸਮ੍ਮੁਖਾ ਸਮਣੇਨ ਗੋਤਮੇਨ ਯਾਵਤਤਿਯਂ ਅਪਸਾਦਿਤੋ. ਯਂਨੂਨਾਹਂ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਾ ਪਕ੍ਕਮੇਯ੍ਯ’’ਨ੍ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਰਣ੍ਡੁ ਕਾਲਾਮੋ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ. ਯਂ ਕਪਿਲਵਤ੍ਥੁਮ੍ਹਾ ਪਕ੍ਕਾਮਿ ਤਥਾ ਪਕ੍ਕਨ੍ਤੋਵ ਅਹੋਸਿ ਨ ਪੁਨ ਪਚ੍ਚਾਗਚ੍ਛੀਤਿ. ਚਤੁਤ੍ਥਂ.

੫. ਹਤ੍ਥਕਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੮. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਸਾਵਤ੍ਥਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਜੇਤਵਨੇ ਅਨਾਥਪਿਣ੍ਡਿਕਸ੍ਸ ਆਰਾਮੇ. ਅਥ ਖੋ ਹਤ੍ਥਕੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਾਯ ਰਤ੍ਤਿਯਾ ਅਭਿਕ੍ਕਨ੍ਤਵਣ੍ਣੋ ਕੇਵਲਕਪ੍ਪਂ ਜੇਤਵਨਂ ਓਭਾਸੇਤ੍ਵਾ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ – ‘‘ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਤੋ ਠਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਓਸੀਦਤਿਮੇਵ ਸਂਸੀਦਤਿਮੇਵ [ਓਸੀਦਤਿ ਚੇਵ ਸਂਸੀਦਤਿ ਚ (ਸੀ. ਪੀ.), ਓਸੀਦਤਿ ਸਂਸੀਦਤਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)], ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਸਣ੍ਠਾਤੁਂ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ ਨਾਮ ਸਪ੍ਪਿ ਵਾ ਤੇਲਂ ਵਾ ਵਾਲੁਕਾਯ ਆਸਿਤ੍ਤਂ ਓਸੀਦਤਿਮੇਵ ਸਂਸੀਦਤਿਮੇਵ, ਨ ਸਣ੍ਠਾਤਿ; ਏਵਮੇਵਂ ਹਤ੍ਥਕੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ – ‘‘ਭਗਵਤੋ ਪੁਰਤੋ ਠਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ ਓਸੀਦਤਿਮੇਵ ਸਂਸੀਦਤਿਮੇਵ, ਨ ਸਕ੍ਕੋਤਿ ਸਣ੍ਠਾਤੁਂ.

ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਹਤ੍ਥਕਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ, ਹਤ੍ਥਕ, ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਾਹੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ, ਖੋ ਹਤ੍ਥਕੋ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੋ ਭਗਵਤੋ ਪਟਿਸ੍ਸੁਤ੍ਵਾ ਓਲ਼ਾਰਿਕਂ ਅਤ੍ਤਭਾਵਂ ਅਭਿਨਿਮ੍ਮਿਨਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਅਟ੍ਠਾਸਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਠਿਤਂ ਖੋ ਹਤ੍ਥਕਂ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਂ ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਯੇ ਤੇ, ਹਤ੍ਥਕ, ਧਮ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਅਪਿ ਨੁ ਤੇ ਤੇ ਧਮ੍ਮਾ ਏਤਰਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ’’ਤਿ? ‘‘ਯੇ ਚ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਸ੍ਸ ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਤੇ ਚ ਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਏਤਰਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ; ਯੇ ਚ ਮੇ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮਾ ਪੁਬ੍ਬੇ ਮਨੁਸ੍ਸਭੂਤਸ੍ਸ ਨਪ੍ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ ਅਹੇਸੁਂ, ਤੇ ਚ ਮੇ ਧਮ੍ਮਾ ਏਤਰਹਿ ਪਵਤ੍ਤਿਨੋ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਾ ਏਤਰਹਿ ਆਕਿਣ੍ਣੋ ਵਿਹਰਤਿ ਭਿਕ੍ਖੂਹਿ ਭਿਕ੍ਖੁਨੀਹਿ ਉਪਾਸਕੇਹਿ ਉਪਾਸਿਕਾਹਿ ਰਾਜੂਹਿ ਰਾਜਮਹਾਮਤ੍ਤੇਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯੇਹਿ ਤਿਤ੍ਥਿਯਸਾਵਕੇਹਿ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਆਕਿਣ੍ਣੋ ਵਿਹਰਾਮਿ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤੇਹਿ. ਦੂਰਤੋਪਿ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਾ ਆਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਹਤ੍ਥਕਸ੍ਸ ਦੇਵਪੁਤ੍ਤਸ੍ਸ ਸਨ੍ਤਿਕੇ ‘ਧਮ੍ਮਂ ਸੋਸ੍ਸਾਮਾ’ਤਿ. ਤਿਣ੍ਣਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਾਨੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ. ਕਤਮੇਸਂ ਤਿਣ੍ਣਂ? ਭਗਵਤੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਾਨੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ; ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸਵਨਸ੍ਸਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਾਨੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ; ਸਙ੍ਘਸ੍ਸਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਉਪਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਾਨੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ. ਇਮੇਸਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤਿਤ੍ਤੋ ਅਪ੍ਪਟਿਵਾਨੋ ਕਾਲਙ੍ਕਤੋ’’ਤਿ.

‘‘ਨਾਹਂ ਭਗਵਤੋ ਦਸ੍ਸਨਸ੍ਸ, ਤਿਤ੍ਤਿਮਜ੍ਝਗਾ [ਤਿਤ੍ਤਿ ਤਿਤ੍ਤਿਸਮ੍ਭਵਂ (ਕ.)] ਕੁਦਾਚਨਂ;

ਸਙ੍ਘਸ੍ਸ ਉਪਟ੍ਠਾਨਸ੍ਸ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸਵਨਸ੍ਸ ਚ.

‘‘ਅਧਿਸੀਲਂ ਸਿਕ੍ਖਮਾਨੋ, ਸਦ੍ਧਮ੍ਮਸਵਨੇ ਰਤੋ;

ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਅਤਿਤ੍ਤੋ, ਹਤ੍ਥਕੋ ਅਵਿਹਂ ਗਤੋ’’ਤਿ. ਪਞ੍ਚਮਂ;

੬. ਕਟੁਵਿਯਸੁਤ੍ਤਂ

੧੨੯. ਏਕਂ ਸਮਯਂ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਵਿਹਰਤਿ ਇਸਿਪਤਨੇ ਮਿਗਦਾਯੇ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿ. ਅਦ੍ਦਸਾ ਖੋ ਭਗਵਾ ਗੋਯੋਗਪਿਲਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ [ਗੋਯੋਗਮਿਲਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਕ.)] ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ [ਚਰਮਾਨਂ (ਕ.)] ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਂ ਬਾਹਿਰਸ੍ਸਾਦਂ ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿਂ ਅਸਮ੍ਪਜਾਨਂ ਅਸਮਾਹਿਤਂ ਵਿਬ੍ਭਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ ਪਾਕਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ. ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਮਾ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਕਟੁਵਿਯਮਕਾਸਿ. ਤਂ ਵਤ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਟੁਵਿਯਕਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਆਮਗਨ੍ਧੇਨ [ਆਮਗਨ੍ਧੇ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਅਵਸ੍ਸੁਤਂ ਮਕ੍ਖਿਕਾ ਨਾਨੁਪਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਾਨ੍ਵਾਸ੍ਸਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ [ਨਾਨੁਬਨ੍ਧਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ (ਕ.)], ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਤਾ ਇਮਿਨਾ ਓਵਾਦੇਨ ਓਵਦਿਤੋ ਸਂਵੇਗਮਾਪਾਦਿ. ਅਥ ਖੋ ਭਗਵਾ ਬਾਰਾਣਸਿਯਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਿਤ੍ਵਾ ਪਚ੍ਛਾਭਤ੍ਤਂ ਪਿਣ੍ਡਪਾਤਪਟਿਕ੍ਕਨ੍ਤੋ ਭਿਕ੍ਖੂ ਆਮਨ੍ਤੇਸਿ –

‘‘ਇਧਾਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਨਿਵਾਸੇਤ੍ਵਾ ਪਤ੍ਤਚੀਵਰਮਾਦਾਯ ਬਾਰਾਣਸਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਪਾਵਿਸਿਂ. ਅਦ੍ਦਸਂ ਖੋ ਅਹਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਗੋਯੋਗਪਿਲਕ੍ਖਸ੍ਮਿਂ ਪਿਣ੍ਡਾਯ ਚਰਮਾਨੋ ਅਞ੍ਞਤਰਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਰਿਤ੍ਤਸ੍ਸਾਦਂ ਬਾਹਿਰਸ੍ਸਾਦਂ ਮੁਟ੍ਠਸ੍ਸਤਿਂ ਅਸਮ੍ਪਜਾਨਂ ਅਸਮਾਹਿਤਂ ਵਿਬ੍ਭਨ੍ਤਚਿਤ੍ਤਂ ਪਾਕਤਿਨ੍ਦ੍ਰਿਯਂ. ਦਿਸ੍ਵਾ ਤਂ ਭਿਕ੍ਖੁਂ ਏਤਦਵੋਚਂ –

‘‘‘ਮਾ ਖੋ ਤ੍ਵਂ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਕਟੁਵਿਯਮਕਾਸਿ. ਤਂ ਵਤ ਭਿਕ੍ਖੁ ਕਟੁਵਿਯਕਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਆਮਗਨ੍ਧੇਨ ਅਵਸ੍ਸੁਤਂ ਮਕ੍ਖਿਕਾ ਨਾਨੁਪਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਾਨ੍ਵਾਸ੍ਸਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ, ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’ਤਿ. ਅਥ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਮਯਾ ਇਮਿਨਾ ਓਵਾਦੇਨ ਓਵਦਿਤੋ ਸਂਵੇਗਮਾਪਾਦੀ’’ਤਿ. ਏਵਂ ਵੁਤ੍ਤੇ ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਭਿਕ੍ਖੁ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਕਿਂ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਕਟੁਵਿਯਂ? ਕੋ ਆਮਗਨ੍ਧੋ? ਕਾ ਮਕ੍ਖਿਕਾ’’ਤਿ?

‘‘ਅਭਿਜ੍ਝਾ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਟੁਵਿਯਂ; ਬ੍ਯਾਪਾਦੋ ਆਮਗਨ੍ਧੋ; ਪਾਪਕਾ ਅਕੁਸਲਾ ਵਿਤਕ੍ਕਾ ਮਕ੍ਖਿਕਾ. ਤਂ ਵਤ, ਭਿਕ੍ਖੁ, ਕਟੁਵਿਯਕਤਂ ਅਤ੍ਤਾਨਂ ਆਮਗਨ੍ਧੇਨ ਅਵਸ੍ਸੁਤਂ ਮਕ੍ਖਿਕਾ ਨਾਨੁਪਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ ਨਾਨ੍ਵਾਸ੍ਸਵਿਸ੍ਸਨ੍ਤੀਤਿ, ਨੇਤਂ ਠਾਨਂ ਵਿਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਅਗੁਤ੍ਤਂ ਚਕ੍ਖੁਸੋਤਸ੍ਮਿਂ, ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯੇਸੁ ਅਸਂਵੁਤਂ;

ਮਕ੍ਖਿਕਾਨੁਪਤਿਸ੍ਸਨ੍ਤਿ, ਸਙ੍ਕਪ੍ਪਾ ਰਾਗਨਿਸ੍ਸਿਤਾ.

‘‘ਕਟੁਵਿਯਕਤੋ ਭਿਕ੍ਖੁ, ਆਮਗਨ੍ਧੇ ਅਵਸ੍ਸੁਤੋ;

ਆਰਕਾ ਹੋਤਿ ਨਿਬ੍ਬਾਨਾ, ਵਿਘਾਤਸ੍ਸੇਵ ਭਾਗਵਾ.

‘‘ਗਾਮੇ ਵਾ ਯਦਿ ਵਾਰਞ੍ਞੇ, ਅਲਦ੍ਧਾ ਸਮਥਮਤ੍ਤਨੋ [ਸਮਮਤ੍ਤਨੋ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.), ਸਮ੍ਮਮਤ੍ਤਨੋ (ਪੀ.)];

ਪਰੇਤਿ [ਚਰੇਤਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕ.)] ਬਾਲੋ ਦੁਮ੍ਮੇਧੋ, ਮਕ੍ਖਿਕਾਹਿ ਪੁਰਕ੍ਖਤੋ.

‘‘ਯੇ ਚ ਸੀਲੇਨ ਸਮ੍ਪਨ੍ਨਾ, ਪਞ੍ਞਾਯੂਪਸਮੇਰਤਾ;

ਉਪਸਨ੍ਤਾ ਸੁਖਂ ਸੇਨ੍ਤਿ, ਨਾਸਯਿਤ੍ਵਾਨ ਮਕ੍ਖਿਕਾ’’ਤਿ. ਛਟ੍ਠਂ;

੭. ਪਠਮਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸੁਤ੍ਤਂ

੧੩੦. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਯੇਨ ਭਗਵਾ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਅਭਿਵਾਦੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਭਨ੍ਤੇ, ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਯੇਭੁਯ੍ਯੇਨ ਪਸ੍ਸਾਮਿ ਮਾਤੁਗਾਮਂ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਮਾਨਂ. ਕਤਿਹਿ ਨੁ ਖੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ?

‘‘ਤੀਹਿ ਖੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤਿ. ਕਤਮੇਹਿ ਤੀਹਿ? ਇਧ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਪੁਬ੍ਬਣ੍ਹਸਮਯਂ ਮਚ੍ਛੇਰਮਲਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਿ, ਮਜ੍ਝਨ੍ਹਿਕਸਮਯਂ ਇਸ੍ਸਾਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਿ, ਸਾਯਨ੍ਹਸਮਯਂ ਕਾਮਰਾਗਪਰਿਯੁਟ੍ਠਿਤੇਨ ਚੇਤਸਾ ਅਗਾਰਂ ਅਜ੍ਝਾਵਸਤਿ. ਇਮੇਹਿ ਖੋ, ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਤੀਹਿ ਧਮ੍ਮੇਹਿ ਸਮਨ੍ਨਾਗਤੋ ਮਾਤੁਗਾਮੋ ਕਾਯਸ੍ਸ ਭੇਦਾ ਪਰਂ ਮਰਣਾ ਅਪਾਯਂ ਦੁਗ੍ਗਤਿਂ ਵਿਨਿਪਾਤਂ ਨਿਰਯਂ ਉਪਪਜ੍ਜਤੀ’’ਤਿ. ਸਤ੍ਤਮਂ.

੮. ਦੁਤਿਯਅਨੁਰੁਦ੍ਧਸੁਤ੍ਤਂ

੧੩੧. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਯੇਨਾਯਸ੍ਮਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੋ ਤੇਨੁਪਸਙ੍ਕਮਿ; ਉਪਸਙ੍ਕਮਿਤ੍ਵਾ ਆਯਸ੍ਮਤਾ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤੇਨ ਸਦ੍ਧਿਂ ਸਮ੍ਮੋਦਿ. ਸਮ੍ਮੋਦਨੀਯਂ ਕਥਂ ਸਾਰਣੀਯਂ ਵੀਤਿਸਾਰੇਤ੍ਵਾ ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸੀਦਿ. ਏਕਮਨ੍ਤਂ ਨਿਸਿਨ੍ਨੋ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਆਯਸ੍ਮਨ੍ਤਂ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤਂ ਏਤਦਵੋਚ – ‘‘ਇਧਾਹਂ, ਆਵੁਸੋ ਸਾਰਿਪੁਤ੍ਤ, ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਂ ਓਲੋਕੇਮਿ. ਆਰਦ੍ਧਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਵੀਰਿਯਂ ਅਸਲ੍ਲੀਨਂ, ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਸਤਿ ਅਸਮ੍ਮੁਟ੍ਠਾ [ਅਪਮ੍ਮੁਟ੍ਠਾ (ਸੀ.), ਅਪਮੁਟ੍ਠਾ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.)], ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਕਾਯੋ ਅਸਾਰਦ੍ਧੋ, ਸਮਾਹਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗਂ. ਅਥ ਚ ਪਨ ਮੇ ਨਾਨੁਪਾਦਾਯ [ਨ ਅਨੁਪਾਦਾਯ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)] ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀ’’ਤਿ.

‘‘ਯਂ ਖੋ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਅਹਂ ਦਿਬ੍ਬੇਨ ਚਕ੍ਖੁਨਾ ਵਿਸੁਦ੍ਧੇਨ ਅਤਿਕ੍ਕਨ੍ਤਮਾਨੁਸਕੇਨ ਸਹਸ੍ਸਂ ਲੋਕਂ ਵੋਲੋਕੇਮੀ’ਤਿ, ਇਦਂ ਤੇ ਮਾਨਸ੍ਮਿਂ. ਯਮ੍ਪਿ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਆਰਦ੍ਧਂ ਖੋ ਪਨ ਮੇ ਵੀਰਿਯਂ ਅਸਲ੍ਲੀਨਂ, ਉਪਟ੍ਠਿਤਾ ਸਤਿ ਅਸਮ੍ਮੁਟ੍ਠਾ, ਪਸ੍ਸਦ੍ਧੋ ਕਾਯੋ ਅਸਾਰਦ੍ਧੋ, ਸਮਾਹਿਤਂ ਚਿਤ੍ਤਂ ਏਕਗ੍ਗ’ਨ੍ਤਿ, ਇਦਂ ਤੇ ਉਦ੍ਧਚ੍ਚਸ੍ਮਿਂ. ਯਮ੍ਪਿ ਤੇ, ਆਵੁਸੋ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧ, ਏਵਂ ਹੋਤਿ – ‘ਅਥ ਚ ਪਨ ਮੇ ਨਾਨੁਪਾਦਾਯ ਆਸਵੇਹਿ ਚਿਤ੍ਤਂ ਵਿਮੁਚ੍ਚਤੀ’ਤਿ, ਇਦਂ ਤੇ ਕੁਕ੍ਕੁਚ੍ਚਸ੍ਮਿਂ. ਸਾਧੁ ਵਤਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ, ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਅਮਤਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਸਂਹਰਤੂ’’ਤਿ.

ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਅਪਰੇਨ ਸਮਯੇਨ ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਪਹਾਯ, ਇਮੇ ਤਯੋ ਧਮ੍ਮੇ ਅਮਨਸਿਕਰਿਤ੍ਵਾ ਅਮਤਾਯ ਧਾਤੁਯਾ ਚਿਤ੍ਤਂ ਉਪਸਂਹਰਿ [ਉਪਸਂਹਾਸਿ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.), ਉਪਸਂਹਰਤਿ (ਕ.)]. ਅਥ ਖੋ ਆਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਏਕੋ ਵੂਪਕਟ੍ਠੋ ਅਪ੍ਪਮਤ੍ਤੋ ਆਤਾਪੀ ਪਹਿਤਤ੍ਤੋ ਵਿਹਰਨ੍ਤੋ ਨਚਿਰਸ੍ਸੇਵ – ਯਸ੍ਸਤ੍ਥਾਯ ਕੁਲਪੁਤ੍ਤਾ ਸਮ੍ਮਦੇਵ ਅਗਾਰਸ੍ਮਾ ਅਨਗਾਰਿਯਂ ਪਬ੍ਬਜਨ੍ਤਿ, ਤਦਨੁਤ੍ਤਰਂ – ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਪਰਿਯੋਸਾਨਂ ਦਿਟ੍ਠੇਵ ਧਮ੍ਮੇ ਸਯਂ ਅਭਿਞ੍ਞਾ ਸਚ੍ਛਿਕਤ੍ਵਾ ਉਪਸਮ੍ਪਜ੍ਜ ਵਿਹਾਸਿ. ‘‘ਖੀਣਾ ਜਾਤਿ, ਵੁਸਿਤਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਚਰਿਯਂ, ਕਤਂ ਕਰਣੀਯਂ, ਨਾਪਰਂ ਇਤ੍ਥਤ੍ਤਾਯਾ’’ਤਿ ਅਬ੍ਭਞ੍ਞਾਸਿ. ਅਞ੍ਞਤਰੋ ਚ ਪਨਾਯਸ੍ਮਾ ਅਨੁਰੁਦ੍ਧੋ ਅਰਹਤਂ ਅਹੋਸੀਤਿ. ਅਟ੍ਠਮਂ.

੯. ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਸੁਤ੍ਤਂ

੧੩੨. ‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਿ ਆਵਹਨ੍ਤਿ [ਵਹਨ੍ਤਿ (ਸੀ. ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.)], ਨੋ ਵਿਵਟਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਮਾਤੁਗਾਮੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ ਆਵਹਤਿ, ਨੋ ਵਿਵਟੋ; ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਮਨ੍ਤਾ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾ ਆਵਹਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਵਿਵਟਾ; ਮਿਚ੍ਛਾਦਿਟ੍ਠਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾ ਆਵਹਤਿ, ਨੋ ਵਿਵਟਾ. ਇਮਾਨਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੀਣਿ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਿ ਆਵਹਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਵਿਵਟਾਨਿ.

‘‘ਤੀਣਿਮਾਨਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਵਟਾਨਿ ਵਿਰੋਚਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨਿ. ਕਤਮਾਨਿ ਤੀਣਿ? ਚਨ੍ਦਮਣ੍ਡਲਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਵਟਂ ਵਿਰੋਚਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ; ਸੂਰਿਯਮਣ੍ਡਲਂ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਵਟਂ ਵਿਰੋਚਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਂ; ਤਥਾਗਤਪ੍ਪਵੇਦਿਤੋ ਧਮ੍ਮਵਿਨਯੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਵਿਵਟੋ ਵਿਰੋਚਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨੋ. ਇਮਾਨਿ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੀਣਿ ਵਿਵਟਾਨਿ ਵਿਰੋਚਨ੍ਤਿ, ਨੋ ਪਟਿਚ੍ਛਨ੍ਨਾਨੀ’’ਤਿ. ਨਵਮਂ.

੧੦. ਲੇਖਸੁਤ੍ਤਂ

੧੩੩. ‘‘ਤਯੋਮੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿਂ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ? ਪਾਸਾਣਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਪਥਵਿਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ, ਉਦਕਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਸਾਣਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਕੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੋ ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਕੋਧੋ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਸਾਣੇ ਲੇਖਾ ਨ ਖਿਪ੍ਪਂ ਲੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾਤੇਨ ਵਾ ਉਦਕੇਨ ਵਾ, ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਾ ਹੋਤਿ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਕੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੋ ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਕੋਧੋ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਾਸਾਣਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਥਵਿਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਕੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੋ ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਕੋਧੋ ਨ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਥਵਿਯਾ ਲੇਖਾ ਖਿਪ੍ਪਂ ਲੁਜ੍ਜਤਿ ਵਾਤੇਨ ਵਾ ਉਦਕੇਨ ਵਾ, ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਾ ਹੋਤਿ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਅਭਿਣ੍ਹਂ ਕੁਜ੍ਝਤਿ. ਸੋ ਚ ਖ੍ਵਸ੍ਸ ਕੋਧੋ ਨ ਦੀਘਰਤ੍ਤਂ ਅਨੁਸੇਤਿ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਪਥਵਿਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ.

‘‘ਕਤਮੋ ਚ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦਕਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ? ਇਧ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਏਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਆਗਾਲ਼੍ਹੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਫਰੁਸੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਮਨਾਪੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਸਨ੍ਧਿਯਤਿਮੇਵ [… ਯੇਵ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.) … ਚੇਵ (ਪੀ.)] ਸਂਸਨ੍ਦਤਿਮੇਵ [… ਯੇਵ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.) … ਚੇਵ (ਪੀ.)] ਸਮ੍ਮੋਦਤਿਮੇਵ [… ਯੇਵ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ.) … ਚੇਵ (ਪੀ.)]. ਸੇਯ੍ਯਥਾਪਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦਕੇ ਲੇਖਾ ਖਿਪ੍ਪਂਯੇਵ ਪਟਿਵਿਗਚ੍ਛਤਿ, ਨ ਚਿਰਟ੍ਠਿਤਿਕਾ ਹੋਤਿ; ਏਵਮੇਵਂ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਇਧੇਕਚ੍ਚੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ ਆਗਾਲ਼੍ਹੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਫਰੁਸੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਅਮਨਾਪੇਨਪਿ ਵੁਚ੍ਚਮਾਨੋ ਸਨ੍ਧਿਯਤਿਮੇਵ ਸਂਸਨ੍ਦਤਿਮੇਵ ਸਮ੍ਮੋਦਤਿਮੇਵ. ਅਯਂ ਵੁਚ੍ਚਤਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਉਦਕਲੇਖੂਪਮੋ ਪੁਗ੍ਗਲੋ. ਇਮੇ ਖੋ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤਯੋ ਪੁਗ੍ਗਲਾ ਸਨ੍ਤੋ ਸਂਵਿਜ੍ਜਮਾਨਾ ਲੋਕਸ੍ਮਿ’’ਨ੍ਤਿ [ਪੁ. ਪ. ੧੧੫]. ਦਸਮਂ.

ਕੁਸਿਨਾਰਵਗ੍ਗੋ ਤੇਰਸਮੋ.