੮. ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਸੁਤ੍ਤਂ

੬੯. ‘‘ਸਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਤਯੋਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ? ਰਾਗੋ, ਦੋਸੋ, ਮੋਹੋ – ਇਮੇ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ. ਇਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕੋ ਵਿਸੇਸੋ ਕੋ ਅਧਿਪ੍ਪਯਾਸੋ [ਅਧਿਪ੍ਪਾਯੋ (ਸੀ.) ਅਧਿਪ੍ਪਾਯਾਸੋ (ਸ੍ਯਾ. ਕਂ. ਪੀ.) ਅਧਿ + ਪ + ਯਸੁ + ਣ = ਅਧਿਪ੍ਪਯਾਸੋ] ਕਿਂ ਨਾਨਾਕਰਣ’ਨ੍ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਨਂ ਕਿਨ੍ਤਿ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਥਾ’’ਤਿ? ‘‘ਭਗਵਂਮੂਲਕਾ ਨੋ, ਭਨ੍ਤੇ, ਧਮ੍ਮਾ ਭਗਵਂਨੇਤ੍ਤਿਕਾ ਭਗਵਂਪਟਿਸਰਣਾ. ਸਾਧੁ ਵਤ, ਭਨ੍ਤੇ, ਭਗਵਨ੍ਤਂਯੇਵ ਪਟਿਭਾਤੁ ਏਤਸ੍ਸ ਭਾਸਿਤਸ੍ਸ ਅਤ੍ਥੋ. ਭਗਵਤੋ ਸੁਤ੍ਵਾ ਭਿਕ੍ਖੂ ਧਾਰੇਸ੍ਸਨ੍ਤੀ’’ਤਿ. ‘‘ਤੇਨ ਹਿ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਸੁਣਾਥ, ਸਾਧੁਕਂ ਮਨਸਿ ਕਰੋਥ; ਭਾਸਿਸ੍ਸਾਮੀ’’ਤਿ. ‘‘ਏਵਂ, ਭਨ੍ਤੇ’’ਤਿ ਖੋ ਤੇ ਭਿਕ੍ਖੂ ਭਗਵਤੋ ਪਚ੍ਚਸ੍ਸੋਸੁਂ. ਭਗਵਾ ਏਤਦਵੋਚ –

‘‘ਸਚੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾ ਏਵਂ ਪੁਚ੍ਛੇਯ੍ਯੁਂ – ‘ਤਯੋਮੇ, ਆਵੁਸੋ, ਧਮ੍ਮਾ. ਕਤਮੇ ਤਯੋ? ਰਾਗੋ, ਦੋਸੋ, ਮੋਹੋ – ਇਮੇ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਤਯੋ ਧਮ੍ਮਾ; ਇਮੇਸਂ, ਆਵੁਸੋ, ਤਿਣ੍ਣਂ ਧਮ੍ਮਾਨਂ ਕੋ ਵਿਸੇਸੋ ਕੋ ਅਧਿਪ੍ਪਯਾਸੋ ਕਿਂ ਨਾਨਾਕਰਣ’ਨ੍ਤਿ? ਏਵਂ ਪੁਟ੍ਠਾ ਤੁਮ੍ਹੇ, ਭਿਕ੍ਖਵੇ, ਤੇਸਂ ਅਞ੍ਞਤਿਤ੍ਥਿਯਾਨਂ ਪਰਿਬ੍ਬਾਜਕਾਨਂ ਏਵਂ ਬ੍ਯਾਕਰੇਯ੍ਯਾਥ – ‘ਰਾਗੋ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਅਪ੍ਪਸਾਵਜ੍ਜੋ ਦਨ੍ਧਵਿਰਾਗੀ, ਦੋਸੋ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ ਖਿਪ੍ਪਵਿਰਾਗੀ, ਮੋਹੋ ਮਹਾਸਾਵਜ੍ਜੋ ਦਨ੍ਧਵਿਰਾਗੀ’’’ ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’ਤਿ? ‘ਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਰਾਗੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’’ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’ਤਿ? ‘ਪਟਿਘਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਪਟਿਘਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਦੋਸੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’’ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’ਤਿ? ‘ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿਕਾਰੋ ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਅਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਉਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਭਿਯ੍ਯੋਭਾਵਾਯ ਵੇਪੁਲ੍ਲਾਯ ਸਂਵਤ੍ਤਤੀ’’’ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਰਾਗੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਰਾਗੋ ਪਹੀਯਤੀ’ਤਿ? ‘ਅਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਨ੍ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਅਸੁਭਨਿਮਿਤ੍ਤਂ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਰਾਗੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਰਾਗੋ ਪਹੀਯਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਰਾਗੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਰਾਗੋ ਪਹੀਯਤੀ’’’ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਦੋਸੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਦੋਸੋ ਪਹੀਯਤੀ’ਤਿ? ‘ਮੇਤ੍ਤਾ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤੀ ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਮੇਤ੍ਤਂ ਚੇਤੋਵਿਮੁਤ੍ਤਿਂ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਦੋਸੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਦੋਸੋ ਪਹੀਯਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਦੋਸੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਦੋਸੋ ਪਹੀਯਤੀ’’’ਤਿ.

‘‘‘ਕੋ ਪਨਾਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਕੋ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਮੋਹੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਮੋਹੋ ਪਹੀਯਤੀ’ਤਿ? ‘ਯੋਨਿਸੋਮਨਸਿਕਾਰੋ ਤਿਸ੍ਸ ਵਚਨੀਯਂ. ਤਸ੍ਸ ਯੋਨਿਸੋ ਮਨਸਿ ਕਰੋਤੋ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚੇਵ ਮੋਹੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਮੋਹੋ ਪਹੀਯਤਿ. ਅਯਂ ਖੋ, ਆਵੁਸੋ, ਹੇਤੁ ਅਯਂ ਪਚ੍ਚਯੋ ਯੇਨ ਅਨੁਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਵਾ ਮੋਹੋ ਨੁਪ੍ਪਜ੍ਜਤਿ ਉਪ੍ਪਨ੍ਨੋ ਚ ਮੋਹੋ ਪਹੀਯਤੀ’’’ਤਿ. ਅਟ੍ਠਮਂ.