૭. મુસાવાદવગ્ગો

૪૪૪. ‘‘કતિ નુ ખો, ભન્તે, મુસાવાદા’’તિ? ‘‘પઞ્ચિમે, ઉપાલિ, મુસાવાદા. કતમે પઞ્ચ? અત્થિ મુસાવાદો પારાજિકગામી, અત્થિ મુસાવાદો સઙ્ઘાદિસેસગામી, અત્થિ મુસાવાદો થુલ્લચ્ચયગામી, અત્થિ મુસાવાદો પાચિત્તિયગામી, અત્થિ મુસાવાદો દુક્કટગામી – ઇમે ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચ મુસાવાદા’’તિ.

૪૪૫. ‘‘કતિહિ નુ ખો, ભન્તે, અઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો સઙ્ઘમજ્ઝે ઉપોસથં વા પવારણં વા ઠપેન્તસ્સ – ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન ઉપોસથો વા પવારણા વા કાતબ્બા’’તિ? ‘‘પઞ્ચહુપાલિ, અઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો સઙ્ઘમજ્ઝે ઉપોસથં વા પવારણં વા ઠપેન્તસ્સ – ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન ઉપોસથો વા પવારણા વા કાતબ્બા. કતમેહિ પઞ્ચહિ? અલજ્જી ચ હોતિ, બાલો ચ, અપકતત્તો ચ, ચાવનાધિપ્પાયો વત્તા હોતિ, નો વુટ્ઠાનાધિપ્પાયો – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો સઙ્ઘમજ્ઝે ઉપોસથં વા પવારણં વા ઠપેન્તસ્સ – ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન ઉપોસથો વા પવારણા વા કાતબ્બા.

‘‘અપરેહિપિ, ઉપાલિ, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો સઙ્ઘમજ્ઝે ઉપોસથં વા પવારણં વા ઠપેન્તસ્સ – ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન ઉપોસથો વા પવારણા વા કાતબ્બા. કતમેહિ પઞ્ચહિ? અપરિસુદ્ધકાયસમાચારો હોતિ, અપરિસુદ્ધવચીસમાચારો હોતિ, અપરિસુદ્ધાજીવો હોતિ, બાલો હોતિ અબ્યત્તો, ભણ્ડનકારકો હોતિ કલહકારકો – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો સઙ્ઘમજ્ઝે ઉપોસથં વા પવારણં વા ઠપેન્તસ્સ – ‘અલં, ભિક્ખુ, મા ભણ્ડનં, મા કલહં, મા વિગ્ગહં, મા વિવાદ’ન્તિ ઓમદ્દિત્વા સઙ્ઘેન ઉપોસથો વા પવારણા વા કાતબ્બા’’તિ.

૪૪૬. ‘‘કતિહિ નુ ખો, ભન્તે, અઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો અનુયોગો ન દાતબ્બો’’તિ? ‘‘પઞ્ચહુપાલિ, અઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો અનુયોગો ન દાતબ્બો. કતમેહિ પઞ્ચહિ? આપત્તાનાપત્તિં ન જાનાતિ, લહુકગરુકં આપત્તિં ન જાનાતિ, સાવસેસાનવસેસં આપત્તિં ન જાનાતિ, દુટ્ઠુલ્લાદુટ્ઠુલ્લં આપત્તિં ન જાનાતિ, સપ્પટિકમ્માપટિકમ્મં આપત્તિં ન જાનાતિ – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો અનુયોગો ન દાતબ્બો.

‘‘પઞ્ચહુપાલિ, અઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો અનુયોગો દાતબ્બો. કતમેહિ પઞ્ચહિ? આપત્તાનાપત્તિં જાનાતિ, લહુકગરુકં આપત્તિં જાનાતિ, સાવસેસાનવસેસં આપત્તિં જાનાતિ, દુટ્ઠુલ્લાદુટ્ઠુલ્લં આપત્તિં જાનાતિ, સપ્પટિકમ્માપટિકમ્મં આપત્તિં જાનાતિ – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ ભિક્ખુનો અનુયોગો દાતબ્બો’’તિ.

૪૪૭. ‘‘કતિહિ નુ ખો, ભન્તે, આકારેહિ ભિક્ખુ આપત્તિં આપજ્જતી’’તિ? ‘‘પઞ્ચહુપાલિ, આકારેહિ ભિક્ખુ આપત્તિં આપજ્જતિ. કતમેહિ પઞ્ચહિ? અલજ્જિતા, અઞ્ઞાણતા, કુક્કુચ્ચપકતતા, અકપ્પિયે કપ્પિયસઞ્ઞિતા, કપ્પિયે અકપ્પિયસઞ્ઞિતા – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહાકારેહિ ભિક્ખુ આપત્તિં આપજ્જતિ.

‘‘અપરેહિપિ, ઉપાલિ, પઞ્ચહાકારેહિ ભિક્ખુ આપત્તિં આપજ્જતિ. કતમેહિ પઞ્ચહિ? અદસ્સનેન, અસ્સવનેન, પસુત્તકતા, તથાસઞ્ઞી, સતિસમ્મોસા – ઇમેહિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચહાકારેહિ ભિક્ખુ આપત્તિં આપજ્જતી’’તિ.

૪૪૮. ‘‘કતિ નુ ખો, ભન્તે, વેરા’’તિ? ‘‘પઞ્ચિમે, ઉપાલિ, વેરા. કતમે પઞ્ચ? પાણાતિપાતો, અદિન્નાદાનં, કામેસુમિચ્છાચારો, મુસાવાદો, સુરામેરયમજ્જપ્પમાદટ્ઠાનં – ઇમે ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચ વેરા’’તિ.

‘‘કતિ નુ ખો, ભન્તે, વેરમણિયો’’તિ? ‘‘પઞ્ચિમા, ઉપાલિ, વેરમણિયો. કતમા પઞ્ચ? પાણાતિપાતા વેરમણી [વેરમણિ (ક.)], અદિન્નાદાના વેરમણી, કામેસુમિચ્છાચારા વેરમણી, મુસાવાદા વેરમણી, સુરામેરયમજ્જપ્પમાદટ્ઠાના વેરમણી – ઇમા ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચ વેરમણિયો’’તિ.

૪૪૯. ‘‘કતિ નુ ખો, ભન્તે, બ્યસનાની’’તિ? ‘‘પઞ્ચિમાનિ, ઉપાલિ, બ્યસનાનિ. [પરિ. ૩૨૫; અ. નિ. ૫.૧૩૦] કતમાનિ પઞ્ચ? ઞાતિબ્યસનં, ભોગબ્યસનં, રોગબ્યસનં, સીલબ્યસનં, દિટ્ઠિબ્યસનં – ઇમાનિ ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચ બ્યસનાની’’તિ.

‘‘કતિ નુ ખો, ભન્તે, સમ્પદા’’તિ? ‘‘પઞ્ચિમા, ઉપાલિ, સમ્પદા. [પરિ. ૩૨૫; અ. નિ. ૫.૧૩૦] કતમા પઞ્ચ? ઞાતિસમ્પદા, ભોગસમ્પદા, આરોગ્યસમ્પદા, સીલસમ્પદા, દિટ્ઠિસમ્પદા – ઇમા ખો, ઉપાલિ, પઞ્ચ સમ્પદા’’તિ.

મુસાવાદવગ્ગો નિટ્ઠિતો સત્તમો.

તસ્સુદ્દાનં –

મુસાવાદો ચ ઓમદ્દિ, અપરેહિ અનુયોગો;

આપત્તિઞ્ચ અપરેહિ, વેરા વેરમણીપિ ચ;

બ્યસનં સમ્પદા ચેવ, સત્તમો વગ્ગસઙ્ગહોતિ.