૨૨૦. નિસીદનાદિઅનુજાનના

૩૫૩. તેન ખો પન સમયેન ભિક્ખૂ પણીતાનિ ભોજનાનિ ભુઞ્જિત્વા મુટ્ઠસ્સતી અસમ્પજાના નિદ્દં ઓક્કમન્તિ. તેસં મુટ્ઠસ્સતીનં અસમ્પજાનાનં નિદ્દં ઓક્કમન્તાનં સુપિનન્તેન અસુચિ મુચ્ચતિ, સેનાસનં અસુચિના મક્ખિયતિ. અથ ખો ભગવા આયસ્મતા આનન્દેન પચ્છાસમણેન સેનાસનચારિકં આહિણ્ડન્તો અદ્દસ સેનાસનં અસુચિના મક્ખિતં, દિસ્વાન આયસ્મન્તં આનન્દં આમન્તેસિ – ‘‘કિં એતં, આનન્દ, સેનાસનં મક્ખિત’’ન્તિ? ‘‘એતરહિ, ભન્તે, ભિક્ખૂ પણીતાનિ ભોજનાનિ ભુઞ્જિત્વા મુટ્ઠસ્સતી અસમ્પજાના નિદ્દં ઓક્કમન્તિ. તેસં મુટ્ઠસ્સતીનં અસમ્પજાનાનં નિદ્દં ઓક્કમન્તાનં સુપિનન્તેન અસુચિ મુચ્ચતિ; તયિદં, ભગવા, સેનાસનં અસુચિના મક્ખિત’’ન્તિ. ‘‘એવમેતં, આનન્દ, એવમેતં, આનન્દ. મુચ્ચતિ હિ, આનન્દ, મુટ્ઠસ્સતીનં અસમ્પજાનાનં નિદ્દં ઓક્કમન્તાનં સુપિનન્તેન અસુચિ. યે તે, આનન્દ, ભિક્ખૂ ઉપટ્ઠિતસ્સતી સમ્પજાના નિદ્દં ઓક્કમન્તિ, તેસં અસુચિ ન મુચ્ચતિ. યેપિ તે, આનન્દ, પુથુજ્જના કામેસુ વીતરાગા, તેસમ્પિ અસુચિ ન મુચ્ચતિ. અટ્ઠાનમેતં, આનન્દ, અનવકાસો યં અરહતો અસુચિ મુચ્ચેય્યા’’તિ. અથ ખો ભગવા એતસ્મિં નિદાને એતસ્મિં પકરણે ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘ઇધાહં, ભિક્ખવે, આનન્દેન પચ્છાસમણેન સેનાસનચારિકં આહિણ્ડન્તો અદ્દસં સેનાસનં અસુચિના મક્ખિતં, દિસ્વાન આનન્દં આમન્તેસિં ‘કિં એતં, આનન્દ, સેનાસનં મક્ખિત’ન્તિ? ‘એતરહિ, ભન્તે, ભિક્ખૂ પણીતાનિ ભોજનાનિ ભુઞ્જિત્વા મુટ્ઠસ્સતી અસમ્પજાના નિદ્દં ઓક્કમન્તિ. તેસં મુટ્ઠસ્સતીનં અસમ્પજાનાનં નિદ્દં ઓક્કમન્તાનં સુપિનન્તેન અસુચિ મુચ્ચતિ; તયિદં, ભગવા, સેનાસનં અસુચિના મક્ખિત’ન્તિ. ‘એવમેતં, આનન્દ, એવમેતં, આનન્દ, મુચ્ચતિ હિ, આનન્દ, મુટ્ઠસ્સતીનં અસમ્પજાનાનં નિદ્દં ઓક્કમન્તાનં સુપિનન્તેન અસુચિ. યે તે, આનન્દ, ભિક્ખૂ ઉપટ્ઠિતસ્સતી સમ્પજાના નિદ્દં ઓક્કમન્તિ, તેસં અસુચિ ન મુચ્ચતિ. યેપિ તે, આનન્દ, પુથુજ્જના કામેસુ વીતરાગા તેસમ્પિ અસુચિ ન મુચ્ચતિ. અટ્ઠાનમેતં, આનન્દ, અનવકાસો યં અરહતો અસુચિ મુચ્ચેય્યા’’’તિ.

‘‘પઞ્ચિમે, ભિક્ખવે, આદીનવા મુટ્ઠસ્સતિસ્સ અસમ્પજાનસ્સ નિદ્દં ઓક્કમતો – દુક્ખં સુપતિ, દુક્ખં પટિબુજ્ઝતિ, પાપકં સુપિનં પસ્સતિ, દેવતા ન રક્ખન્તિ, અસુચિ મુચ્ચતિ. ઇમે ખો, ભિક્ખવે, પઞ્ચ આદીનવા મુટ્ઠસ્સતિસ્સ અસમ્પજાનસ્સ નિદ્દં ઓક્કમતો.

‘‘પઞ્ચિમે, ભિક્ખવે, આનિસંસા ઉપટ્ઠિતસ્સતિસ્સ સમ્પજાનસ્સ નિદ્દં ઓક્કમતો – સુખં સુપતિ, સુખં પટિબુજ્ઝતિ, ન પાપકં સુપિનં પસ્સતિ, દેવતા રક્ખન્તિ, અસુચિ ન મુચ્ચતિ. ઇમે ખો, ભિક્ખવે, પઞ્ચ આનિસંસા ઉપટ્ઠિતસ્સતિસ્સ સમ્પજાનસ્સ નિદ્દં ઓક્કમતો.

‘‘અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, કાયગુત્તિયા ચીવરગુત્તિયા સેનાસનગુત્તિયા નિસીદન’’ન્તિ.

તેન ખો પન સમયેન અતિખુદ્દકં નિસીદનં ન સબ્બં સેનાસનં સંગોપેતિ. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, યાવમહન્તં પચ્ચત્થરણં આકઙ્ખતિ તાવમહન્તં પચ્ચત્થરણં કાતુન્તિ.

૩૫૪. તેન ખો પન સમયેન આયસ્મતો આનન્દસ્સ ઉપજ્ઝાયસ્સ આયસ્મતો બેલટ્ઠસીસસ્સ થુલ્લકચ્છાબાધો હોતિ. તસ્સ લસિકાય ચીવરાનિ કાયે લગ્ગન્તિ. તાનિ ભિક્ખૂ ઉદકેન તેમેત્વા તેમેત્વા અપકડ્ઢન્તિ. અદ્દસા ખો ભગવા સેનાસનચારિકં આહિણ્ડન્તો તે ભિક્ખૂ તાનિ ચીવરાનિ ઉદકેન તેમેત્વા તેમેત્વા અપકડ્ઢન્તે, દિસ્વાન યેન તે ભિક્ખૂ તેનુપસઙ્કમિ, ઉપઙ્કમિત્વા તે ભિક્ખૂ એતદવોચ – ‘‘કિં ઇમસ્સ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુનો આબાધો’’તિ? ‘‘ઇમસ્સ, ભન્તે, આયસ્મતો થુલ્લકચ્છાબાધો. લસિકાય ચીવરાનિ કાયે લગ્ગન્તિ. તાનિ મયં ઉદકેન તેમેત્વા તેમેત્વા અપકડ્ઢામા’’તિ. અથ ખો ભગવા એતસ્મિં નિદાને એતસ્મિં પકરણે ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, યસ્સ કણ્ડુ વા પિળકા વા અસ્સાવો વા થુલ્લકચ્છુ વા આબાધો કણ્ડુપ્પટિચ્છાદિ’’ન્તિ.

૩૫૫. અથ ખો વિસાખા મિગારમાતા મુખપુઞ્છનચોળં [મુખપુઞ્જનચોળં (ક.)] આદાય યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્ના ખો વિસાખા મિગારમાતા ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘પટિગ્ગણ્હાતુ મે, ભન્તે, ભગવા મુખપુઞ્છનચોળં, યં મમસ્સ દીઘરત્તં હિતાય સુખાયા’’તિ. પટિગ્ગહેસિ ભગવા મુખપુઞ્છનચોળં. અથ ખો ભગવા વિસાખં મિગારમાતરં ધમ્મિયા કથાય સન્દસ્સેસિ સમાદપેસિ સમુત્તેજેસિ સમ્પહંસેસિ. અથ ખો વિસાખા મિગારમાતા ભગવતા ધમ્મિયા કથાય સન્દસ્સિતા સમાદપિતા સમુત્તેજિતા સમ્પહંસિતા ઉટ્ઠાયાસના ભગવન્તં અભિવાદેત્વા પદક્ખિણં કત્વા પક્કામિ. અથ ખો ભગવા એતસ્મિં નિદાને એતસ્મિં પકરણે ધમ્મિં કથં કત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ – ‘‘અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, મુખપુઞ્છનચોળક’’ન્તિ [મુખપુઞ્છનચોલન્તિ (સ્યા.)].

૩૫૬. તેન ખો પન સમયેન રોજો મલ્લો આયસ્મતો આનન્દસ્સ સહાયો હોતિ. રોજસ્સ મલ્લસ્સ ખોમપિલોતિકા આયસ્મતો આનન્દસ્સ હત્થે નિક્ખિત્તા હોતિ. આયસ્મતો ચ આનન્દસ્સ ખોમપિલોતિકાય અત્થો હોતિ. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ વિસ્સાસં ગહેતું – સન્દિટ્ઠો ચ હોતિ, સમ્ભત્તો ચ, આલપિતો ચ, જીવતિ ચ, જાનાતિ ચ, ગહિતે મે અત્તમનો ભવિસ્સતીતિ. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, ઇમેહિ પઞ્ચહઙ્ગેહિ સમન્નાગતસ્સ વિસ્સાસં ગહેતુન્તિ.

૩૫૭. તેન ખો પન સમયેન ભિક્ખૂનં પરિપુણ્ણં હોતિ તિચીવરં. અત્થો ચ હોતિ પરિસ્સાવનેહિપિ થવિકાહિપિ. ભગવતો એતમત્થં આરોચેસું. અનુજાનામિ, ભિક્ખવે, પરિક્ખારચોળકન્તિ.

નિસીદનાદિઅનુજાનના નિટ્ઠિતા.