૧૦. સંવરકથાવણ્ણના

૩૭૯. આટાનાટિયસુત્તે ‘‘સન્તિ, ભિક્ખવે, યક્ખા યેભુય્યેન પાણાતિપાતા અપ્પટિવિરતા’’તિ (દી. નિ. ૩.૨૭૬, ૨૮૬) આગતત્તા ચાતુમહારાજિકાનં સંવરાસંવરસબ્ભાવો અવિવાદસિદ્ધો. યત્થ પન વિવાદો, તમેવ દસ્સેન્તેન તાવતિંસાદયો ગહિતાતિ ઇમમત્થં દસ્સેતું ‘‘ચાતુમહારાજિકાન’’ન્તિ વુત્તં. એવં સતીતિ યદિ તાવતિંસેસુ સંવરાસંવરો નત્થિ, એવં સન્તે. સુરાપાનન્તિ એત્થાપિ ‘‘સુય્યતી’’તિ પદં આનેત્વા સમ્બન્ધિતબ્બં. કથં સુય્યતીતિ? વુત્તઞ્હેતં કુમ્ભજાતકે –

‘‘યં વે પિવિત્વા પુબ્બદેવા પમત્તા,

તિદિવા ચુતા સસ્સતિયા સમાયા;

તં તાદિસં મજ્જમિમં નિરત્થં,

જાનં મહારાજ કથં પિવેય્યા’’તિ. (જા. ૧.૧૬.૫૮);

તત્થ પુબ્બદેવા નામ અસુરા. તે હિ તાવતિંસાનં ઉપ્પત્તિતો પુબ્બદેવાતિ પઞ્ઞાયિંસુ. પમત્તાતિ સુરાપાનેન પમાદં આપન્ના. તિદિવાતિ મનુસ્સચાતુમહારાજિકલોકે ઉપાદાય તતિયલોકભૂતા દેવટ્ઠાના, નામમેવ વા એતં તસ્સ દેવટ્ઠાનસ્સ. સસ્સતિયાતિ કેવલં દીઘાયુકતં સન્ધાય વદતિ. સમાયા સહ અત્તનો અસુરમાયાય, અસુરમન્તેહિ સદ્ધિં ચુતાતિ અત્થો. અટ્ઠકથાયઞ્ચ વુત્તં ‘‘આગન્તુકદેવપુત્તા આગતાતિ નેવાસિકા ગન્ધપાનં સજ્જયિંસુ. સક્કો સકપરિસાય સઞ્ઞમદાસી’’તિ. તેનાહ ‘‘તેસં સુરાપાનં અસંવરો ન હોતીતિ વત્તબ્બં હોતી’’તિ. એત્થ ચ તાવતિંસાનં પાતુભાવતો પટ્ઠાય સુરાપાનમ્પિ તત્થ નાહોસિ, પગેવ પાણાતિપાતાદયોતિ વિરમિતબ્બાભાવતો એવ તાવતિંસતો પટ્ઠાય ઉપરિ દેવલોકેસુ સમાદાનસમ્પત્તવિરતિવસેન પુરેતબ્બા સંવરા ન સન્તિ, લોકુત્તરા પન સન્તિયેવ. તથા તેહિ પહાતબ્બા અસંવરા. ન હિ અપ્પહીનાનુસયાનં મગ્ગવજ્ઝા કિલેસા ન સન્તીતિ.

સંવરકથાવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

તતિયવગ્ગવણ્ણના નિટ્ઠિતા.