૬. સુરાપાનવગ્ગો

૧. સુરાપાનસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૨૬-૩૨૮. સુરાપાનવગ્ગસ્સ પઠમસિક્ખાપદે વતિયાતિ ગામપરિક્ખેપવતિયા. પાળિયં પિટ્ઠસુરાદીસુ પિટ્ઠં ભાજને પક્ખિપિત્વા તજ્જં ઉદકં દત્વા મદ્દિત્વા કતા પિટ્ઠસુરા. એવં પૂવે ઓદને ચ ભાજને પક્ખિપિત્વા તજ્જં ઉદકં દત્વા મદ્દિત્વા કતા પૂવસુરા ઓદનસુરાતિ ચ વુચ્ચતિ. ‘‘કિણ્ણા’’તિ પન તસ્સા સુરાય બીજં વુચ્ચતિ. યે સુરામોદકાતિપિ વુચ્ચન્તિ, તે પક્ખિપિત્વા કતા કિણ્ણપક્ખિત્તા. હરીતકીસાસપાદિનાનાસમ્ભારેહિ સંયોજિતા સમ્ભારસંયુત્તા.

મધુકતાલનાળિકેરાદિપુપ્ફરસો ચિરપરિવાસિતો પુપ્ફાસવો. પનસાદિફલરસો ફલાસવો. મુદ્દિકારસો મધ્વાસવો. ઉચ્છુરસો ગુળાસવો. હરીતકામલકકટુકભણ્ડાદિનાનાસમ્ભારાનં રસો ચિરપરિવાસિતો સમ્ભારસંયુત્તો. બીજતો પટ્ઠાયાતિ સમ્ભારે પટિયાદેત્વા ચાટિયં પક્ખિત્તકાલતો, તાલનાળિકેરાદીનં પુપ્ફરસસ્સ ગહિતઅભિનવકાલતોયેવ ચ પટ્ઠાય.

૩૨૯. લોણસોવીરકં સુત્તઞ્ચ અનેકેહિ ભેસજ્જેહિ અભિસઙ્ખતો અમજ્જભૂતો આસવવિસેસો. વાસગ્ગાહાપનત્થન્તિ સુગન્ધિભાવગ્ગાહાપનત્થં. અચિત્તકં લોકવજ્જન્તિ એત્થ યં વત્તબ્બં, તં પઠમપારાજિકવણ્ણનાયં વુત્તનયેન વેદિતબ્બં. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. મજ્જભાવો, તસ્સ પાનઞ્ચાતિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

સુરાપાનસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૨. અઙ્ગુલિપતોદકસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૩૦. દુતિયે ભિક્ખુનીપિ અનુપસમ્પન્નટ્ઠાને ઠિતાતિ એત્થ ભિક્ખુપિ ભિક્ખુનિયા અનુપસમ્પન્નટ્ઠાને ઠિતોતિ વેદિતબ્બો. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. હસાધિપ્પાયતા, ઉપસમ્પન્નસ્સ કાયેન કાયામસનન્તિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

અઙ્ગુલિપતોદકસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૩. હસધમ્મસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૩૫. તતિયં ઉત્તાનત્થમેવ. ઉપરિગોપ્ફકતા, હસાધિપ્પાયેન કીળનન્તિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

હસધમ્મસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૪. અનાદરિયસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૪૪. ચતુત્થે ગારય્હો આચરિયુગ્ગહો ન ગહેતબ્બોતિ યસ્મા ઉચ્છુરસો સત્તાહકાલિકો, તસ્સ કસટો યાવજીવિકો, દ્વિન્નંયેવ સમવાયો ઉચ્છુયટ્ઠિ, તસ્મા વિકાલે ઉચ્છુયટ્ઠિં ખાદિતું વટ્ટતિ ગુળહરીતકં વિયાતિ એવમાદિકો ગારય્હાચરિયવાદો ન ગહેતબ્બો. લોકવજ્જે આચરિયુગ્ગહો ન વટ્ટતીતિ લોકવજ્જસિક્ખાપદે આપત્તિટ્ઠાને યો આચરિયવાદો, સો ન ગહેતબ્બો, લોકવજ્જં અતિક્કમિત્વા ‘‘ઇદં અમ્હાકં આચરિયુગ્ગહો’’તિ વદન્તસ્સ ઉગ્ગહો ન વટ્ટતીતિ અધિપ્પાયો. સુત્તાનુલોમં નામ અટ્ઠકથા. પવેણિયા આગતસમોધાનં ગચ્છતીતિ ‘‘પવેણિયા આગતો આચરિયુગ્ગહોવ ગહેતબ્બો’’તિ એવં વુત્તે મહાઅટ્ઠકથાવાદેયેવ સઙ્ગહં ગચ્છતીતિ અધિપ્પાયો. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. ઉપસમ્પન્નસ્સ પઞ્ઞત્તેન વચનં, અનાદરિયકરણન્તિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

અનાદરિયસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૫. ભિંસાપનસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૪૫. પઞ્ચમં ઉત્તાનત્થમેવ. ઉપસમ્પન્નતા, તસ્સ દસ્સનસવનવિસયે ભિંસાપેતુકામતાય વાયમનન્તિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

ભિંસાપનસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૬. જોતિસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૫૦. છટ્ઠે ભગ્ગા નામ જનપદિનો રાજકુમારા, તેસં નિવાસો એકોપિ જનપદો રુળ્હીસદ્દેન ‘‘ભગ્ગા’’તિ વુચ્ચતિ. તેન વુત્તં ‘‘ભગ્ગાતિ જનપદસ્સ નામ’’ન્તિ. સુસુમારગિરેતિ એવંનામકે નગરે. તસ્સ કિર નગરસ્સ માપનત્થં વત્થુવિજ્જાચરિયેન નગરટ્ઠાનસ્સ પરિગ્ગણ્હનદિવસે અવિદૂરે સુસુમારો સદ્દમકાસિ ગિરં નિચ્છારેસિ. અથ અનન્તરાયેન નગરે માપિતે તમેવ સુસુમારગિરણં સુભનિમિત્તં કત્વા સુસુમારગિરંત્વેવસ્સ નામં અકંસુ. કેચિ પન ‘‘સુસુમારસણ્ઠાનત્તા સુસુમારો નામ એકો ગિરિ, સો તસ્સ નગરસ્સ સમીપે, તસ્મા તં સુસુમારગિરિ એતસ્સ અત્થીતિ ‘સુસુમારગિરી’તિ વુચ્ચતી’’તિ વદન્તિ. તથા વા હોતુ અઞ્ઞથા વા, નામમેતં તસ્સ નગરસ્સાતિ આહ ‘‘સુસુમારગિરન્તિ નગરસ્સ નામ’’ન્તિ. ભેસકળાતિ ઘમ્પણ્ડનામકો ગચ્છવિસેસો. કેચિ ‘‘સેતરુક્ખો’’તિપિ વદન્તિ. તેસં બહુલતાય પન તં વનં ભેસકળાવનન્ત્વેવ પઞ્ઞાયિત્થ. ‘‘ભેસગળાવને’’તિપિ પાઠો. ‘‘ભેસો નામ એકો યક્ખો અયુત્તકારી, તસ્સ તતો ગળિતટ્ઠાનતાય તં વનં ભેસગળાવનં નામ જાત’’ન્તિ હિ કેચિ.

૩૫૨. જોતિકરણેતિ અગ્ગિકરણે. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. અગિલાનતા, અનુઞ્ઞાતકરણાભાવો, વિસિબ્બેતુકામતા, સમાદહનન્તિ ઇમાનિ પનેત્થ ચત્તારિ અઙ્ગાનિ.

જોતિસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૭. નહાનસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૫૭. સત્તમસિક્ખાપદસ્સ પાળિયં અસમ્ભિન્નેનાતિ અમક્ખિતેન, અનટ્ઠેનાતિ અત્થો. ઓરેનદ્ધમાસં નહાયેય્યાતિ નહાતદિવસતો પટ્ઠાય અદ્ધમાસે અપરિપુણ્ણે નહાયેય્ય. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. મજ્ઝિમદેસો, ઊનકદ્ધમાસે નહાનં, સમયાનં વા નદીપારગમનસ્સ વા આપદાનં વા અભાવોતિ ઇમાનિ પનેત્થ તીણિ અઙ્ગાનિ.

નહાનસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૮. દુબ્બણ્ણકરણસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૬૮. અટ્ઠમે ‘‘ચમ્મકારનીલં નામ પકતિનીલ’’ન્તિ તીસુપિ ગણ્ઠિપદેસુ વુત્તં. ગણ્ઠિપદે પન ‘‘ચમ્મકારા ઉદકે તિપુમલં અયગૂથઞ્ચ પક્ખિપિત્વા ચમ્મં કાળં કરોન્તિ, તં ચમ્મકારનીલ’’ન્તિ વુત્તં. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. વુત્તપ્પકારસ્સ ચીવરસ્સ અકતકપ્પતા, અનટ્ઠચીવરાદિતા, નિવાસનં વા પારુપનં વાતિ ઇમાનિ પનેત્થ તીણિ અઙ્ગાનિ.

દુબ્બણ્ણકરણસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૯. વિકપ્પનસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૭૪. નવમે અપચ્ચુદ્ધારણન્તિ ‘‘મય્હં સન્તકં પરિભુઞ્જ વા વિસ્સજ્જેહિ વા’’તિઆદિના અકતપચ્ચુદ્ધારં. યેન વિનયકમ્મં કતન્તિ યેન સદ્ધિં વિનયકમ્મં કતં. તિંસકવણ્ણનાયન્તિ નિસ્સગ્ગિયવણ્ણનાયં. પરિભોગેન કાયકમ્મં, અપચ્ચુદ્ધારાપનેન વચીકમ્મં. સેસમેત્થ ઉત્તાનમેવ. સામં વિકપ્પિતસ્સ અપચ્ચુદ્ધારો, વિકપ્પનુપગચીવરતા, પરિભોગોતિ ઇમાનિ પનેત્થ તીણિ અઙ્ગાનિ.

વિકપ્પનસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

૧૦. ચીવરઅપનિધાનસિક્ખાપદવણ્ણના

૩૭૭. દસમં ઉત્તાનત્થમેવ. ઉપસમ્પન્નસ્સ સન્તકાનં પત્તાદીનં અપનિધાનં, વિહેસેતુકામતા વા હસાધિપ્પાયતા વાતિ ઇમાનિ પનેત્થ દ્વે અઙ્ગાનિ.

ચીવરઅપનિધાનસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.

નિટ્ઠિતો સુરાપાનવગ્ગો છટ્ઠો.