૩. સભોજનસિક્ખાપદં

૨૭૯. તતિયે ‘‘સયનિયઘરે’’તિ વત્તબ્બે યકારલોપં કત્વા ‘‘સયનિઘરે’’તિ વુત્તન્તિ આહ ‘‘સયનિઘરે’’તિ. યતોતિ એત્થ તોસદ્દો પઠમાદીસુ અત્થેસુ દિસ્સતિ. ‘‘યતોનિદાન’’ન્તિઆદીસુ (સુ. નિ. ૨૭૫) પઠમત્થે. ‘‘અન્તરાયે અસેસતો’’તિઆદીસુ (ધ. સ. અટ્ઠ. ગન્થારમ્ભકથા ૭) દુતિયત્થે. ‘‘અનિચ્ચતો’’તિઆદીસુ (પટ્ઠા. ૧.૧.૪૦૯) તતિયત્થે. ‘‘માતિતો પિતિતો’’તિઆદીસુ (દી. નિ. ૧.૩૧૧) પઞ્ચમ્યત્થે. ‘‘યં પરતો દાનપચ્ચયા’’તિઆદીસુ (જા. ૨.૨૨.૫૮૫) છટ્ઠ્યત્થે. ‘‘પુરતો પચ્છતો’’તિઆદીસુ (પાચિ. ૫૭૬) સત્તમ્યત્થે. ‘‘પદમતો’’તિઆદીસુ કારણત્થે દિસ્સતિ. ઇધાપિ કારણત્થેયેવાતિ આહ ‘‘યસ્મા’’તિ. યસ્મા કારણા અય્યસ્સ ભિક્ખા દિન્ના, તસ્મા ગચ્છથ ભન્તે તુમ્હેતિ અત્થો. યન્તિ ભિક્ખં. વોતિ તુમ્હેહિ. અધિપ્પાયોતિ પુરિસસ્સ અજ્ઝાસયો. ‘‘પરિયુટ્ઠિતો’’તિ સામઞ્ઞતો વુત્તેપિ અત્થપકરણાદિતો રાગપરિયુટ્ઠિતોવાધિપ્પેતોતિ આહ ‘‘રાગપરિયુટ્ઠિતો’’તિ, રાગેન પરિભવિત્વા ઉટ્ઠિતોતિ અત્થો.

૨૮૦. સભોજનન્તિ એત્થ સકારો સહસદ્દકારિયો ચ અકારુકારાનં અસરૂપત્તા અકારતો ઉકારસ્સ લોપો ચ તીસુ પદેસુ પચ્છિમાનં દ્વિન્નં પદાનં તુલ્યત્થનિસ્સિતસમાસો ચ પુબ્બપદેન સહ ભેદનિસ્સિતબાહિરત્થસમાસો ચ હોતિ, ઇતિ ઇમમત્થં દસ્સેન્તો આહ ‘‘સહ ઉભોહિ જનેહી’’તિ. અથ વા ભુઞ્જિતબ્બન્તિ ભોજનં, સં વિજ્જતિ ભોજનં અસ્મિં કુલેતિ સભોજનન્તિ દસ્સેન્તો આહ ‘‘અથ વા’’તિઆદિ. હીતિ સચ્ચં. તેનેવાતિ તેનેવ અઞ્ઞમઞ્ઞં ભુઞ્જિતબ્બત્તા. અસ્સાતિ ‘‘સભોજને’’તિપદસ્સ. ઘરેતિ એત્થ પુબ્બો સયનિસદ્દો લોપોતિ આહ ‘‘સયનિઘરે’’તિ. ઇમિના ‘‘દત્તો’’તિઆદીસુ વિય પુબ્બપદલોપસમાસં દસ્સેતિ. પિટ્ઠસઙ્ઘાટસ્સાતિ એત્થ પિટ્ઠસઙ્ઘાટો નામ ન અઞ્ઞસ્સ યસ્સ કસ્સચિ, અથ ખો સયનિઘરગબ્ભસ્સેવાતિ આહ ‘‘તસ્સ સયનિઘરગબ્ભસ્સા’’તિ. યથા વા તથા વાતિ યેન વા તે ન વા આકારેન. કતસ્સાતિ પિટ્ઠિવંસં આરોપેત્વા વા અનારોપેત્વા વા કતસ્સાતિ. તતિયં.

૨૮૪. ચતુત્થપઞ્ચમેસુ યથા ચ સભોજનસિક્ખાપદં પઠમપારાજિકસમુટ્ઠાનં, એવમેવ તાનિપીતિ યોજનાતિ. ચતુત્થપઞ્ચમાનિ.