૪. સામગામસુત્તવણ્ણના

૪૧. દ્વેધિકજાતાતિ જાતદ્વેધિકા સઞ્જાતભેદા. દ્વેજ્ઝજાતાતિ દુવિધભાવં પત્તા. ભણ્ડન્તિ પરિભાસન્તિ એતેનાતિ ભણ્ડનં, વિરુદ્ધચિત્તતા. તન્તિ ભણ્ડનં. ધમ્મવિનયન્તિ પાવચનં. વિતુજ્જન્તા મુખસત્તીહિ. સહિતં મેતિ મય્હં વચનં સહિતં સિલિટ્ઠં પુબ્બાપરસમ્બન્ધં અત્થયુત્તં. તેનાહ ‘‘અત્થસંહિત’’ન્તિ. અધિચિણ્ણન્તિ આચિણ્ણં. વિપરાવત્તન્તિ વિરોધદસ્સનવસેન પરાવત્તિતં, પરાવત્તં દૂસિતન્તિ અત્થો. તેનાહ – ‘‘ચિરકાલવસેન…પે… નિવત્ત’’ન્તિ. પરિયેસમાનો ચર, તત્થ તત્થ ગન્ત્વા સિક્ખાહીતિ અત્થો. સચે સક્કોસિ, ઇદાનિમેવ મયા વેઠિતદોસં નિબ્બેઠેહિ. મરણમેવાતિ અઞ્ઞમઞ્ઞઘાતવસેન મરણમેવ.

નાટપુત્તસ્સ ઇમેતિ નાટપુત્તિયા. તે પન તસ્સ સિસ્સાતિ આહ ‘‘અન્તેવાસિકેસૂ’’તિ. પુરિમપટિપત્તિતો પટિનિવત્તનં પટિવાનં, તં રૂપં સભાવો એતેસન્તિ પટિવાનરૂપા. તેનાહ ‘‘નિવત્તનસભાવા’’તિ. કથનં અત્થસ્સ આચિક્ખનં. પવેદનં તસ્સ હેતુદાહરણાનિ આહરિત્વા બોધનં. ન ઉપસમાય સંવત્તતીતિ અનુપસમસંવત્તનં, તદેવ અનુપસમસંવત્તનિકં, તસ્મિં. સમુસ્સિતં હુત્વા પતિટ્ઠાહેતુભાવતો થૂપં પતિટ્ઠાતિ આહ – ‘‘ભિન્નથૂપેતિ ભિન્નપતિટ્ઠે’’તિ. થૂપોતિ વા ધમ્મસ્સ નિય્યાનભાવો વેદિતબ્બો, અઞ્ઞધમ્મે અભિભુય્ય સમુસ્સિતટ્ઠેન. સો નિગણ્ઠસ્સ સમયે કેહિચિ અભિન્નસમ્મતોપિ ભિન્નો વિનટ્ઠોયેવ સબ્બેન સબ્બં અભાવતોતિ ભિન્નથૂપો. સો એવ નિય્યાનભાવો વટ્ટદુક્ખતો મુચ્ચિતુકામાનં પટિસરણં, તં એત્થ નત્થીતિ અપ્પટિસરણો, તસ્મિં ભિન્નથૂપે અપ્પટિસરણેતિ એવમેત્થ અત્થો વેદિતબ્બો.

આચરિયપ્પમાણન્તિ આચરિયમુટ્ઠિ હુત્વા પમાણભૂતં. નાનાનીહારેનાતિ નાનાકારેન. ‘‘વિવાદો ન ઉપ્પજ્જી’’તિ વત્વા તસ્સ અનુપ્પત્તિકારણં દસ્સેન્તો, ‘‘સત્થા હિ…પે… અવિવાદકારણં કત્વાવ પરિનિબ્બાયી’’તિ વત્વા તં વિવરિતું ‘‘ભગવતા હી’’તિઆદિ વુત્તં. પતિટ્ઠા ચ અવસ્સયો ચ, ‘‘અયં ધમ્મો અયં વિનયો ઇદં સત્થુસાસન’’ન્તિ વિનિચ્છયને મહાપદેસા, પઞ્હબ્યાકરણાનિ ચ, યસ્મા તેસુ પતિટ્ઠાય તે અવસ્સાય ધમ્મવિનયધરા ચ નિચ્છયં ગચ્છન્તિ. તથા હિ સુત્તન્તમહાપદેસતો વિનયે કેનચિ પુચ્છિતો અત્થો ચતુન્નં પઞ્હબ્યાકરણાનં વસેન સુવિનિચ્છિતરૂપો, તસ્મા ધમ્મવિનયો ઇધ સત્થુ કિચ્ચં કાતું સક્કોતીતિ આહ – ‘‘તેનેવા’’તિઆદિ, તસ્મા ઉળારાય દેસનાય ભાજનન્તિ અધિપ્પાયો.

૪૨. પટિપવિટ્ઠં કત્વા આહરિતબ્બતો, સચ્ચં કારિતબ્બતો પાભતં મૂલન્તિ આહ – ‘‘કથાપાભત’’ન્તિ, ધમ્મકથાય મૂલકારણન્તિ અત્થો. યેસં વસેન વિવાદો ઉપ્પન્નો, તેયેવ અધમ્મવાદિનો, તેસં તાવ સો અહિતાય દુક્ખાય સંવત્તતુ, તતો અઞ્ઞેસં દેવમનુસ્સાનં કથન્તિ, ચોદના પરમ્પરાય સંકિલેસવત્થુભાવતોતિ પરિહારો. તેનાહ – ‘‘કોસમ્બકક્ખન્ધકે વિયા’’તિઆદિ.

૪૩. અભિઞ્ઞા દેસિતાતિ અભિવિસિટ્ઠાય પઞ્ઞાય જાનિત્વા બોધિતા. પતિસ્સયમાનરૂપાતિ અપદિસ્સ પતિસ્સયમાના ગરુકવસેન નિસ્સયમાનસભાવા. તેનાહ – ‘‘ઉપનિસ્સાય વિહરન્તી’’તિ, ગરુતરં નિસ્સયં કત્વા વિહરન્તીતિ અત્થો. પરિવારે પઞ્ઞત્તાનીતિ, ‘‘આજીવહેતુ આજીવકારણા’’તિ, એવં નિદ્ધારેત્વા પરિવારપાળિયં (પરિ. ૩૩૬) આસઙ્કરવસેન ઠપિતાનિ. ‘‘એવઞ્ચ પન, ભિક્ખવે, ઇમં સિક્ખાપદં ઉદ્દિસેય્યા’’તિ (પારા. ૩૯, ૪૨, ૪૩) વિભઙ્ગપાઠવસેનેવ હિ તાનિ ભગવતા પઞ્ઞત્તાનિ. તાનિ ઠપેત્વા સેસાનિ સબ્બસિક્ખાપદાનિ અધિપાતિમોક્ખં નામાતિ, ઇદં ગોબલીબદ્દઞાયેન વુત્તન્તિ દટ્ઠબ્બં તેસમ્પિ અધિપાતિમોક્ખભાવતો.

તત્રાયં નયોતિ તસ્મિં સુપ્પજહનાય અપ્પમત્તકભાવે અયં વક્ખમાનો. તાનીતિ પણીતભોજનાનિ. યો કોચીતિ ભિક્ખુ વા ભિક્ખુની વા. દુક્કટવત્થુકન્તિ યં કિઞ્ચિ દુક્કટાપત્તિવત્થુકં. તેનાતિ સુપ્પજહનભાવેન મૂલાપત્તિવીતિક્કમસ્સ અણુમત્તતાય.

પુબ્બભાગમગ્ગન્તિ લોકિયમગ્ગં. તત્રાતિ તસ્મિં પુબ્બભાગમગ્ગં નિસ્સાય વિવાદુપ્પાદે. ઓભાસઞાણન્તિ ઓભાસસ્સ ઉપ્પત્તિહેતુભૂતં ઞાણં. તત્થ પન સો મગ્ગસઞ્ઞિભાવેન મગ્ગો ચ ચતુબ્બિધોતિ સુતત્તા, ‘‘પટ્ઠમમગ્ગો નામા’’તિઆદિમાહ. એવન્તિ એવં અસન્દિદ્ધં અપરિસઙ્કિતં પરિચ્ચત્તં કત્વા કમ્મટ્ઠાનં કથેતું ન સક્કોતિ.

ચેતિયં ન દિટ્ઠન્તિ તસ્સ કતં થૂપં વદતિ. નિન્દિયે પુથુજ્જનભાવે ઠિતં પાસંસં અરિયભાવં આરોપેત્વા તં મિચ્છાલદ્ધિં અભિનિવિસ્સ પગ્ગય્હ વોહરણતો સગ્ગોપિ મગ્ગોપિ વારિતોયેવાતિ. વુત્તઞ્હેતં –

‘‘યો નિન્દિયં પસંસતિ, તં વા નિન્દતિ યો પસંસિયો;

વિચિનાતિ મુખેન સો કલિં, કલિના તેન સુખં ન વિન્દતી’’તિ. (સુ. નિ. ૬૬૩; સં. નિ. ૧.૧૮૦-૧૮૧; અ. નિ. ૪.૩; નેત્તિ. ૯૨);

‘‘ખણેનેવ અરહત્તં પાપુણિતું સમત્થકમ્મટ્ઠાનકથં આચિક્ખિસ્સામી’’તિ હિ ઇમિના તત્થ કોહઞ્ઞમ્પિ દિસ્સતિ; ઇતરેસુ પન વત્તબ્બમેવ નત્થિ. ઉપ્પાટેત્વાતિ ઉદ્ધરિત્વા. ‘‘અથ તે ભિક્ખૂ’’તિઆદિ સેસં નામ. ‘‘અમતં તે પરિભુઞ્જન્તિ, યે કાયગતાસતિં પરિભુઞ્જન્તી’’તિ (અ. નિ. ૧.૬૦૦) વચનં દુગ્ગહિતં ગણ્હાપેત્વા, ‘‘એત્તાવતા વો અમતં પરિભુત્તં નામ ભવિસ્સતી’’તિ આહ.

૪૪. એવન્તિ આકારલક્ખણમેતં, ન આકારનિયમનં. તેન ઇમિનાવ કારણેન ચ યો વિવાદો ઉપ્પજ્જેય્યાતિ વુત્તં હોતિ. ગરુસ્મિં ગરૂતિ પવત્તં ચિત્તં ગરુવિસયત્તા તંસહચરિતત્તા ગરુ, તસ્સ ભાવો ગારવં, ગરુકરણં, તં એત્થ નત્થીતિ અગારવો. તેનાહ ‘‘ગારવવિરહિતો’’તિ. ગરુસ્સ ગારવવસેન પતિસ્સયનં પતિસ્સોતિ વુચ્ચતિ નીચવુત્તિતા, તપ્પટિપક્ખતો અપ્પતિસ્સોતિ આહ – ‘‘અપ્પતિસ્સયો અનીચવુત્તી’’તિ. એત્થ યથાયં પુગ્ગલો સત્થરિ અગારવો નામ હોતિ, તં દસ્સેતું, ‘‘એત્થ પના’’તિઆદિ વુત્તં. તત્થ તીસુકાલેસુ ઉપટ્ઠાનં ન યાતીતિઆદિ સમુદાયકિત્તનઅનવસેસદસ્સનં, અવયવતો પન અગારવસિદ્ધિ યથા તં સામઞ્ઞતો સિક્ખાપદસમાદાનં તબ્બિસેસો ભેદો. એસ નયો સેસેસુપિ.

સક્કચ્ચં ન ગચ્છતીતિ આદરવસેન ન ગચ્છતિ. સઙ્ઘે કતોયેવ હોતિ સઙ્ઘપરિયાપન્નત્તા તસ્સ, યથા સઙ્ઘં ઉદ્દિસ્સ દિન્નં એકેન ભિક્ખુના પટિગ્ગહિતં સઙ્ઘસ્સ દિન્નમેવ હોતિ. અપરિપૂરયમાનોવ સિક્ખાય અગારવો. તેનાહ ભગવા – ‘‘સિક્ખાય ન પરિપૂરકારી’’તિ (મ. નિ. ૨.૧૩૫). અત્તનો પરિસાય ઉપ્પન્નં વિવાદમૂલં વિસેસતો અત્તના વૂપસમેતબ્બતો અત્તનો ચ અનત્થાવહતો ‘‘અજ્ઝત્ત’’ન્ત્વેવ વુત્તં. એસ નયો બહિદ્ધાતિ એત્થાપિ.

૪૬. છઠાનાનીતિ છમૂલાનિ. યથા સમનવસેન સમથાનં વિવાદાદીસુ અધિકત્તુભાવો, એવં વિવાદાદીનં તેહિ અધિકત્તબ્બતાપીતિ આહ – ‘‘વૂપસમનત્થાય…પે… અધિકરણાની’’તિ. તેન અધિકરણસદ્દસ્સ કમ્મત્થતં આહ. સમથા વા સમનવસેન અધિકરીયન્તિ એત્થાતિ અધિકરણાનિ, વિવાદાદયો.

વિવાદો ઉપ્પન્નમત્તોવ હુત્વા પરતો કક્ખળત્થાય સંવત્તનતો યં વત્થું નિસ્સાય પઠમં ઉપ્પન્નો વિવાદાનુસારેન મૂલકં વિય અનુબન્ધરોગો તમેવ તદઞ્ઞં વા વત્થું કત્વા પવડ્ઢન્તો વિવાદાધિકરણં પત્વા ઉપરિ વડ્ઢતિ નામ, અનુવાદાપત્તિકિચ્ચાધિકરણં પત્વા વિવાદસ્સ ચ વડ્ઢનં પાકટમેવ. તેન વુત્તં – ‘‘ચત્તારિ અધિકરણાનિ પત્વા ઉપરિ વડ્ઢન્તો સો વિવાદો’’તિ. ઉપ્પન્નાનં ઉપ્પન્નાનન્તિ (દી. નિ. ટી. ૩.૩૩૧) ઉટ્ઠિતાનં ઉટ્ઠિતાનં. સમથત્થન્તિ સમનત્થં.

અટ્ઠારસહિ વત્થૂહીતિ લક્ખણવચનમેતં યથા ‘‘યદિ મે બ્યાધી દાહેય્યું. દાતબ્બમિદમોસધ’’ન્તિ (સં. નિ. ટી. ૨.૩.૩૯-૪૨; કઙ્ખા. અભિ. ટી. અધિકરણસમથવણ્ણના), તસ્મા તેસુ અઞ્ઞતરેન વિવદન્તા, ‘‘અટ્ઠારસહિ વત્થૂહિ વિવદન્તી’’તિ વુચ્ચન્તિ. ઉપવદનાતિ અક્કોસો. ચોદનાતિ અનુયોગો.

અધિકરણસ્સ સમ્મુખાવ વિનયનતો સમ્મુખાવિનયો. સન્નિપતિતપરિસાય ધમ્મવાદીનં યેભુય્યતાય યેભુય્યસિકકમ્મસ્સ કરણં યેભુય્યસિકા. કારકસઙ્ઘસ્સ સામગ્ગિવસેન સમ્મુખીભાવો, ન યથા તથા કારકપુગ્ગલાનં સમ્મુખતામત્તં. ભૂતતાતિ તચ્છતા. સચ્ચપરિયાયો હિ ઇધ ધમ્મ-સદ્દો ‘‘ધમ્મવાદી’’તિઆદીસુ (દી. નિ. ૧.૯) વિય. વિનેતિ એતેનાતિ વિનયો, તસ્સ તસ્સ અધિકરણસ્સ વૂપસમાય ભગવતા વુત્તવિધિ, તસ્સ વિનયસ્સ સમ્મુખતા વિનયસમ્મુખતા. વિવાદવત્થુસઙ્ખાતે અત્થે પચ્ચત્થિકા અત્થપચ્ચત્થિકા, તેસં અત્થપચ્ચત્થિકાનં. સઙ્ઘસમ્મુખતા પરિહાયતિ સમ્મતપુગ્ગલેહેવ વૂપસમનતો.

નન્તિ વિવાદાધિકરણં. ‘‘ન છન્દાગતિં ગચ્છતી’’તિઆદિના (પરિ. ૩૮૩) વુત્તં પઞ્ચઙ્ગસમન્નાગતં. ગુળ્હકાદીસુ અલજ્જુસ્સન્નાય પરિસાય ગુળ્હકો સલાકગ્ગાહો કાતબ્બો; લજ્જુસ્સન્નાય વિવટકો, બાલુસ્સન્નાય સકણ્ણજપ્પકો. યસ્સા કિરિયાય ધમ્મવાદિનો બહુતરા, સા યેભુય્યસિકાતિ આહ – ‘‘ધમ્મવાદીનં યેભુય્યતાયા’’તિઆદિ.

એવં વિનિચ્છિતન્તિ આપત્તિં દસ્સેત્વા રોપનવસેન વિનિચ્છિતં, પટિકમ્મં પન આપત્તાધિકરણસમથે પરતો આગમિસ્સતિ. ન સમણસારુપ્પં અસ્સામણકં, સમણેહિ અકાતબ્બં, તસ્મિં. અજ્ઝાચારે વીતિક્કમેસતિ. પટિચરતોતિ પટિચ્છાદેન્તસ્સ. પાપુસ્સન્નતાય પાપિયો, પુગ્ગલો, તસ્સ કાતબ્બકમ્મં તસ્સપાપિયસિકં.

સમ્મુખાવિનયેનેવ વૂપસમો નત્થિ પટિઞ્ઞાય, તથારૂપાય ખન્તિયા વા વિના અવૂપસમનતો. એત્થાતિ આપત્તિદેસનાયં. પટિઞ્ઞાતે આપન્નભાવાદિકે કરણકિરિયા, ‘‘આયતિં સંવરેય્યાસી’’તિ, પરિવાસદાનાદિવસેન ચ પવત્તં વચીકમ્મં પટિઞ્ઞાતકરણં.

યથાનુરૂપન્તિ ‘‘દ્વીહિ ચતૂહિ તિહિ એકેના’’તિ એવં વુત્તનયેન યથાનુરૂપં. એત્થાતિ ઇમસ્મિં સુત્તે, એતસ્મિં વા સમથવિચારે. વિનિચ્છયનયોતિ વિનિચ્છયે નયમત્તં. તેનાહ ‘‘વિત્થારો પના’’તિઆદિ.

૪૭. સઙ્ખેપતોવ વુત્તો, ન સમથક્ખન્ધકે વિય વિત્થારતો. તથાતિ ઇમિના ‘‘ધમ્મા’’તિ પદં આકડ્ઢતિ, એત્થ ઇતિ-સદ્દો આદિઅત્થો, એવમાદિના ઇમિના પકારેનાતિ વાતિ વુત્તં હોતિ. બોધિપક્ખિયધમ્માનં એકન્તાનવજ્જભાવતો નત્થિ અધમ્મભાવો, ભગવતો દેસિતાકારં હાપેત્વા વડ્ઢેત્વા વા કથનં યથાધમ્મં અકતન્તિ કત્વા અધમ્મભાવોતિ દસ્સેન્તો આહ – ‘‘તયો સતિપટ્ઠાના’’તિઆદિ.

નિય્યાનિકન્તિ સપાટિહીરં અપ્પટિવાનં હુત્વા પવત્તતિ. તથેવાતિ ઇમિના ‘‘એવં અમ્હાક’’ન્તિઆદિના વુત્તમત્થં આકડ્ઢતિ. ભૂતેન…પે… કાતબ્બકમ્મં ધમ્મો નામ યથાધમ્મં કરણતો, વુત્તવિપરિયાયતો ઇતો પરં અધમ્મો. અયં વિનયો નામ રાગાદીનં સંવરણતો પહાનતો પટિસઙ્ખાનતો ચ. અયં અવિનયો નામ રાગાદીનં અવિનયનતો. અયં વિનયો નામ યથાવિનયકરણતો, વુત્તવિપરિયાયેન ઇતરો અવિનયો. વત્થુસમ્પત્તિઆદિના એવ સબ્બેસં વિનયકમ્માનં અકુપ્પતાતિ આહ – ‘‘વત્થુસમ્પત્તિ…પે… અયં વિનયો નામા’’તિ, તપ્પટિપક્ખતો અવિનયો વેદિતબ્બો. તેનાહ ‘‘વત્થુવિપત્તી’’તિઆદિ.

સમ્માપટિપત્તિયા નયનટ્ઠેન યથાવુત્તો ધમ્મો એવ નેત્તિ, તતો એવ સત્તસ્સ વિય રજ્જુ અસિથિલપવત્તિહેતુતાય ધમ્મરજ્જૂતિ અત્થો વુત્તો. સુત્તન્તપરિયાયેન તાવ દસ કુસલકમ્મપથા ધમ્મોતિ એવં વુત્તા. સા એવ વા હોતુ ધમ્મનેત્તિ, યો ઇધ ઇમિસ્સા વણ્ણનાય, ‘‘છત્તિંસ બોધિપક્ખિયધમ્મા’’તિઆદિના ધમ્મેન ચ વિનયેન ચ વુત્તો, સો એવ વા ધમ્મનેત્તિ હોતૂતિ આનેત્વા યોજના. તાય ધમ્મનેત્તિયા સમેતિ તાય યથાવુત્તાય ધમ્મનેત્તિયા સંસન્દતિ, એકલક્ખણમેવ હોતીતિ અત્થો. એવં વિવાદવત્થુભૂતો ધમ્મો ચે ‘‘ધમ્મો’’તિ, અધમ્મો ચે ‘‘અધમ્મો’’તિ, વિનયો ચે ‘‘વિનયો’’તિ, અવિનયો ચે ‘‘અવિનયો’’તિ નિચ્છિનન્તેન એકચ્ચાનં વિવાદાધિકરણમેવ દસ્સિતં તસ્સ વૂપસમધમ્માનં અપરિયોસાપિતત્તા.

૪૮. તં પનેતન્તિ વિવાદાધિકરણં પચ્ચામસતિ. વારે અત્થસંવણ્ણનાવસેન પત્તેપિ. દ્વીહીતિ યસ્મિં આવાસે વિવાદાધિકરણં ઉપ્પન્નં, તત્થ વાસીહિ દ્વીહિપિ ભિક્ખૂહિ અતિરેકતરા.

૪૯. ખન્ધસામન્તન્તિ આપત્તિક્ખન્ધભાવેન સમીપં. આપત્તિસામન્તં નામ પુબ્બભાગા આપજ્જિતબ્બઆપત્તિ. મેથુનરાગવસેન કાયસંસગ્ગે દુક્કટસ્સ વત્થૂતિ આહ – ‘‘પઠમપારાજિકસ્સ પુબ્બભાગે દુક્કટ’’ન્તિ. સેસાનં તિણ્ણં પારાજિકાનં પુબ્બભાગે થુલ્લચ્ચયમેવ.

૫૦. પરિક્કમિત્વા ઉપક્કમિત્વા. આપત્તાધિકરણં દસ્સિતં તત્થેવ વિસેસતો પટિઞ્ઞાય કારેતબ્બતાય ઇચ્છિતબ્બત્તા.

૫૨. કમ્મસ્સ વત્થુ દસ્સિતં ન સમથોતિ અધિપ્પાયો. નનુ ચાયં સમથાધિકારોતિ? સચ્ચં, સમથસ્સ પન કારણે દસ્સિતે સમથો દસ્સિતોવ હોતીતિ દસ્સેતું ‘‘એવરૂપસ્સ હી’’તિઆદિ વુત્તં.

૫૩. ઇદં કમ્મન્તિ ‘‘ઇદં અમ્હાકં ભણ્ડનજાતાન’’ન્તિઆદિના વુત્તકમ્મં. તિણવત્થારકસદિસત્તાતિ તંસદિસતાય તબ્બોહારોતિ દસ્સેતિ યથા – ‘‘એસ બ્રહ્મદત્તો’’તિ. આકારમત્તમેવ તિણવત્થારકકમ્મં નામ, ન પન તસ્સ સબ્બસો કરણવિધાનં. તેનાહ ‘‘ખન્ધકે’’તિઆદિ. ગિહીનં હીનેન ખુંસનવમ્ભનં યથા ‘‘તિલસંગુળિકા નત્થી’’તિ. ધમ્મિકપટિસ્સવેસુ વિસંવાદનવસેન આપન્ના આપત્તિ. અસ્સાતિ કિચ્ચાધિકરણસ્સ. સમ્મુખાવિનયેનેવ વૂપસમો સઙ્ઘસમ્મુખતાદિનાવ વૂપસમનતો.

૫૪. સોતાપત્તિફલસચ્છિકિરિયવચનતો કોસમ્બિયસુત્તે (મ. નિ. ૧.૪૯૨) સોતાપત્તિમગ્ગસમ્માદિટ્ઠિ કથિતા, ઇધ પન ‘‘દિટ્ઠિસામઞ્ઞગતો વિહરતિ’’ચ્ચેવ વુત્તત્તા, ‘‘ઇમસ્મિં સુત્તે સોતાપત્તિફલસમ્માદિટ્ઠિ વુત્તાતિ વેદિતબ્બા’’તિ વુત્તં. પાપકમ્મસ્સ અપ્પતા મહન્તતા સાવજ્જભાવસ્સ મુદુતિક્ખભાવેન વેદિતબ્બાતિ આહ ‘‘અણુન્તિ અપ્પસાવજ્જં. થૂલન્તિ મહાસાવજ્જ’’ન્તિ. સેસં સુવિઞ્ઞેય્યમેવ.

સામગામસુત્તવણ્ણનાય લીનત્થપ્પકાસના સમત્તા.