૩૧. વિકપ્પનાનિદ્દેસવણ્ણના

૨૨૧. સમ્મુખા પરમ્મુખાતિ સસ્સ મુખં, પરસ્સ મુખન્તિ વિગ્ગહો, સમ્મુખેન પરમ્મુખેનાતિ અત્થો. સમ્મુખાવિકપ્પના પરમ્મુખાવિકપ્પનાતિ ભેદા દુવે વિકપ્પના વુત્તાતિ યોજના. ભેદાતિ વિસેસતો. અથ વા સસ્સ મુખં મુખસમ્બન્ધિવચનં અસ્સા વિકપ્પનાયાતિ સમાસો. તથા પરમ્મુખા. સમ્મુખા ચ પરમ્મુખા ચ, તસ્સા ભેદો, તતો. સમ્મુખાય સમ્મુખવિકપ્પનાય. બ્યત્તસ્સાતિ વિકપ્પનવિધાનં પચ્ચુદ્ધારવિધાનઞ્ચ જાનન્તસ્સ.

૨૨૨. તેનાતિ યસ્સ સન્તિકે વિકપ્પેતિ, તેન ભિક્ખુના. પરિભોગાદિકન્તિ પરિભોગં વિસ્સજ્જનં અધિટ્ઠાનઞ્ચ.

૨૨૪-૫. અપરા સમ્મુખાવેકાતિ એત્થ વા-સદ્દો પક્ખન્તરે, અથ વાતિ અત્થો, અપિ-સદ્દત્થો વા વા-સદ્દો, સો અપરા-સદ્દતો પરં દટ્ઠબ્બો, અપરાપિ એકા સમ્મુખાવિકપ્પના અત્થીતિ અત્થો. કથન્તિ આહ ‘‘ભિક્ખુસ્સા’’તિઆદિ. ‘‘પઞ્ચન્નં સહધમ્મીન’’ન્તિ વુત્તત્તા ‘‘તિસ્સસ્સ ભિક્ખુનો’’તિઆદીસુ તિસ્સાય ભિક્ખુનિયા તિસ્સાય સિક્ખમાનાય તિસ્સાય સામણેરિયા તિસ્સસ્સ સામણેરસ્સાતિપિ વિઞ્ઞાતબ્બં.

૨૨૬. પરમ્મુખાવિકપ્પનાતિ પરમ્મુખેન વિકપ્પનેન, પરમ્મુખાવિકપ્પનાતિ વા ગહેતબ્બં, પરમ્મુખાવિકપ્પના કથન્તિ અત્થો.

૨૨૭. મિત્તોતિ દળ્હમિત્તો. સન્દિટ્ઠોતિ દિટ્ઠમત્તમિત્તો. એત્થ પન દ્વિન્નં વિકપ્પનાનં કિં નાનાકરણન્તિ? સમ્મુખાવિકપ્પનાય તાવ સયં વિકપ્પેત્વા પરેન પચ્ચુદ્ધરાપેતિ, તેનેવ સા સમ્મુખાવિકપ્પના નામ જાતા. પરમ્મુખાવિકપ્પનાય પરેનેવ વિકપ્પાપેત્વા પરેનેવ પચ્ચુદ્ધરાપેતિ, તેનેવ સા પરમ્મુખાવિકપ્પના નામ જાતાતિ ઇદમેત્થ નાનાકરણન્તિ.

૨૨૮. દૂરસન્તિકત્તેકત્તન્તિ એત્થ આસન્નદૂરભાવો અધિટ્ઠાને વુત્તનયેનેવ વેદિતબ્બો.

૨૨૯. દસાહં…પે… પચ્ચાસાય સતિ માસકં નાધિટ્ઠિતવિકપ્પિતં નિસ્સગ્ગિં નુપ્પાદયતીતિ સમ્બન્ધો. દસ અહાનિ સમાહટાનિ દસાહં. સબ્બત્થ અચ્ચન્તસંયોગે દુતિયા. તત્થ યં દિવસં ચીવરં ઉપ્પન્નં, તસ્સ યો અરુણો, સો ઉપ્પન્નદિવસનિસ્સિતો, તસ્મા ચીવરુપ્પાદદિવસેન સદ્ધિં એકાદસે અરુણુગ્ગમને નિસ્સગ્ગિયં હોતીતિ આહ ‘‘દસાહ’’ન્તિ. માસમેકં વાતિ ‘‘અનત્થતે કથિને એકં પચ્છિમકત્તિકમાસ’’ન્તિ (પારા. ૬૪૯ અત્થતો સમાનં) વુત્તત્તા કથિનત્થતે પઞ્ચ માસેતિ લબ્ભતિ. કથિનં અત્થતં યસ્મિં વિહારેતિ સમાસો. પારિપૂરત્થન્તિ પારિપૂરિ અત્થો યસ્સાતિ વિગ્ગહો. કિરિયાવિસેસનં, પારિપૂરિપ્પયોજનં કત્વાતિ અત્થો. ઊનસ્સાતિ યત્તકેન કયિરમાનં અધિટ્ઠાનં ચીવરં પહોતિ, તત્તકતાભાવતો ઊનસ્સ એકાદસમાસસત્તમાસસઙ્ખાતે પિટ્ઠિસમયે ઉપ્પન્નસ્સ મૂલચીવરસ્સ. પચ્ચાસા સતીતિ ‘‘સઙ્ઘાદિતો યતો કુતોચિ લચ્છામી’’તિ એવં સતિયા પચ્ચાસાયાતિ અત્થો. ઉભયમ્પિ ય-કારલોપેન નિદ્દિટ્ઠં. સતીતિ વા નિપાતો, લિઙ્ગવિપલ્લાસેન વાહ. એત્થ પન બ્યતિરેકવસેન દસાહાતિક્કમનાદીસુ નિસ્સગ્ગિયં પાચિત્તિયં વેદિતબ્બન્તિ.

વિકપ્પનાનિદ્દેસવણ્ણના નિટ્ઠિતા.