૯. મહલ્લકવિહારસિક્ખાપદવણ્ણના

નવમે મહલ્લકન્તિ સસ્સામિકં. વિહારન્તિ ઉલ્લિત્તાવલ્લિત્તં. યાવ દ્વારકોસાતિએત્થ દ્વારકોસો નામ ઉક્કટ્ઠપરિચ્છેદેન પિટ્ઠસઙ્ઘાટસ્સ સામન્તા અડ્ઢતેય્યહત્થો પદેસો. અગ્ગળટ્ઠપનાયાતિ સકવાટકસ્સ દ્વારબન્ધસ્સ નિચ્ચલભાવત્થાય. કવાટઞ્હિ લહુપરિવત્તકં વિવરણકાલે ભિત્તિં આહનતિ, પિદહનકાલે દ્વારબન્ધં. તેન આહનેન ભિત્તિ કમ્પતિ, તતો મત્તિકા ચલતિ, ચલિત્વા સિથિલા વા હોતિ પતતિ વા, તેનાહ ભગવા ‘‘યાવ દ્વારકોસા અગ્ગળટ્ઠપનાયા’’તિ. તત્થ કિઞ્ચાપિ ‘‘ઇદં નામ કત્તબ્બ’’ન્તિ નેવ માતિકાયં, ન પદભાજને વુત્તં, અટ્ઠુપ્પત્તિયં પન ‘‘પુનપ્પુનં છાદાપેસિ, પુનપ્પુનં લેપાપેસી’’તિ (પાચિ. ૧૩૪) અધિકારતો યાવ દ્વારકોસા અગ્ગળટ્ઠપનાય પુનપ્પુનં લિમ્પિતબ્બો વા લેપાપેતબ્બો વાતિ એવમત્થો દટ્ઠબ્બો. આલોકસન્ધિપરિકમ્માયાતિએત્થ આલોકસન્ધીતિ વાતપાનકવાટકા વુચ્ચન્તિ. તે વિવરણકાલે વિદત્થિમત્તમ્પિ અતિરેકમ્પિ ભિત્તિપ્પદેસં પહરન્તિ, ઉપચારો પનેત્થ સબ્બદિસાસુ લબ્ભતિ, તસ્મા સબ્બદિસાસુ કવાટવિત્થારપ્પમાણો ઓકાસો આલોકસન્ધિપરિકમ્મત્થાય લિમ્પિતબ્બો વા લેપાપેતબ્બો વાતિ અયમેત્થ અધિપ્પાયો.

એવં લેપકમ્મે યં કત્તબ્બં, તં દસ્સેત્વા ઇદાનિ છદને કત્તબ્બં દસ્સેતું દ્વત્તિચ્છદનસ્સાતિઆદિમાહ. તત્થ દ્વત્તિચ્છદનસ્સ પરિયાયન્તિ છદનસ્સ દ્વત્તિપરિયાયં, પરિયાયં વુચ્ચતિ પરિક્ખેપો, પરિક્ખેપદ્વયં વા પરિક્ખેપત્તયં વા અધિટ્ઠાતબ્બન્તિ અત્થો. અપ્પહરિતે ઠિતેનાતિ અહરિતે ઠિતેન. હરિતન્તિ ચેત્થ સત્તધઞ્ઞાદિભેદં પુબ્બણ્ણં, મુગ્ગમાસતિલકુલત્થઅલાબુકુમ્ભણ્ડાદિભેદઞ્ચ અપરણ્ણં અધિપ્પેતં. યં તસ્મિં ખેત્તે વુત્તં ન તાવ સમ્પજ્જતિ, વસ્સે પન પતિતે સમ્પજ્જિસ્સતિ, તમ્પિ હરિતસઙ્ખમેવ ગચ્છતિ. તસ્મા તસ્મિં ઠત્વા અધિટ્ઠહન્તો દુક્કટં આપજ્જતિ. અપ્પહરિતે ઠત્વા અધિટ્ઠહન્તસ્સાપિ અયં પરિચ્છેદો, પિટ્ઠિવંસસ્સ વા કૂટાગારથૂપિકાય વા પસ્સે નિસિન્નો પુરિસો છદનમુખવટ્ટિઅન્તેન ઓલોકેન્તો યસ્મિં ભૂમિભાગે ઠિતં ભિક્ખું પસ્સતિ, યસ્મિઞ્ચ ઠિતો તં ઉપરિ નિસિન્નકં તથેવ ઉલ્લોકેન્તો પસ્સતિ, તસ્મિં ઠાતબ્બં, તસ્સ અન્તો અહરિતેપિ ઠાતું ન લભતિ. તતો ચે ઉત્તરીતિ મગ્ગેન છાદિયમાને તિણ્ણં મગ્ગાનં, પરિયાયેન છાદિયમાને તિણ્ણં પરિયાયાનં ઉપરિ ઇટ્ઠકસિલાસુધાહિ છાદિયમાને ઇટ્ઠકસિલાસુધાપિણ્ડગણનાય, તિણપણ્ણેહિ છાદિયમાને પણ્ણગણનાય ચેવ તિણમુટ્ઠિગણનાય ચ પાચિત્તિયં.

કોસમ્બિયં છન્નત્થેરં આરબ્ભ પુનપ્પુનં છાદાપનલેપાપનવત્થુસ્મિં પઞ્ઞત્તં, સાધારણપઞ્ઞત્તિ, અનાણત્તિકં, તિકપાચિત્તિયં, ઊનદ્વત્તિપરિયાયે અતિરેકસઞ્ઞિનો વેમતિકસ્સ વા દુક્કટં. સેતવણ્ણાદિકરણે, દ્વત્તિપરિયાયે વા ઊનકદ્વત્તિપરિયાયે વા, લેણગુહાતિણકુટિકાદીસુ, અઞ્ઞસ્સત્થાય, અત્તનો ધનેન કારેન્તસ્સ, વાસાગારં ઠપેત્વા સેસાનિ અધિટ્ઠહન્તસ્સ, ઉમ્મત્તકાદીનઞ્ચ અનાપત્તિ. મહલ્લકવિહારતા, અત્તનો વાસાગારતા, ઉત્તરિ અધિટ્ઠાનન્તિ ઇમાનેત્થ તીણિ અઙ્ગાનિ. સમુટ્ઠાનાદીનિ સઞ્ચરિત્તે વુત્તનયાનેવાતિ.

મહલ્લકવિહારસિક્ખાપદવણ્ણના નિટ્ઠિતા.