૬. અરિટ્ઠસુત્તં
૯૮૨. સાવત્થિનિદાનં. તત્ર ખો ભગવા…પે… એતદવોચ – ‘‘ભાવેથ નો તુમ્હે ભિક્ખવે, આનાપાનસ્સતિ’’ન્તિ? એવં વુત્તે આયસ્મા અરિટ્ઠો ભગવન્તં એતદવોચ – ‘‘અહં ખો, ભન્તે, ભાવેમિ આનાપાનસ્સતિ’’ન્તિ. ‘‘યથા કથં પન ત્વં, અરિટ્ઠ, ભાવેસિ આનાપાનસ્સતિ’’ન્તિ? ‘‘અતીતેસુ મે, ભન્તે, કામેસુ કામચ્છન્દો પહીનો, અનાગતેસુ મે કામેસુ કામચ્છન્દો વિગતો, અજ્ઝત્તબહિદ્ધા [અજ્ઝત્તં બહિદ્ધા (સ્યા. કં. પી. ક.)] ચ મે ધમ્મેસુ પટિઘસઞ્ઞા સુપ્પટિવિનીતા. સો [સોહં (?)] સતોવ અસ્સસિસ્સામિ, સતોવ પસ્સસિસ્સામિ. એવં ખ્વાહં, ભન્તે, ભાવેમિ આનાપાનસ્સતિ’’ન્તિ.
‘‘‘અત્થેસા, અરિટ્ઠ, આનાપાનસ્સતિ, નેસા નત્થી’તિ વદામિ. અપિ ચ, અરિટ્ઠ, યથા આનાપાનસ્સતિ વિત્થારેન પરિપુણ્ણા હોતિ તં સુણાહિ, સાધુકં મનસિ કરોહિ; ભાસિસ્સામી’’તિ. ‘‘એવં, ભન્તે’’તિ ખો આયસ્મા અરિટ્ઠો ભગવતો પચ્ચસ્સોસિ. ભગવા એતદવોચ –
‘‘કથઞ્ચ, અરિટ્ઠ, આનાપાનસ્સતિ વિત્થારેન પરિપુણ્ણા હોતિ? ઇધ, અરિટ્ઠ, ભિક્ખુ અરઞ્ઞગતો વા રુક્ખમૂલગતો વા સુઞ્ઞાગારગતો વા નિસીદતિ પલ્લઙ્કં આભુજિત્વા ઉજું કાયં પણિધાય પરિમુખં સતિં ઉપટ્ઠપેત્વા. સો સતોવ અસ્સસતિ, સતોવ પસ્સસતિ. દીઘં વા અસ્સસન્તો ‘દીઘં અસ્સસામી’તિ પજાનાતિ…પે… ‘પટિનિસ્સગ્ગાનુપસ્સી અસ્સસિસ્સામી’તિ સિક્ખતિ, ‘પટિનિસ્સગ્ગાનુપસ્સી પસ્સસિસ્સામી’તિ સિક્ખતિ. એવં ખો, અરિટ્ઠ, આનાપાનસ્સતિ વિત્થારેન પરિપુણ્ણા હોતી’’તિ. છટ્ઠં.