૮. સબ્બુપાદાનપરિઞ્ઞાસુત્તં

૬૦. ‘‘સબ્બુપાદાનપરિઞ્ઞાય વો, ભિક્ખવે, ધમ્મં દેસેસ્સામિ. તં સુણાથ. કતમો ચ, ભિક્ખવે, સબ્બુપાદાનપરિઞ્ઞાય ધમ્મો? ચક્ખુઞ્ચ પટિચ્ચ રૂપે ચ ઉપ્પજ્જતિ ચક્ખુવિઞ્ઞાણં. તિણ્ણં સઙ્ગતિ ફસ્સો. ફસ્સપચ્ચયા વેદના. એવં પસ્સં, ભિક્ખવે, સુતવા અરિયસાવકો ચક્ખુસ્મિમ્પિ નિબ્બિન્દતિ, રૂપેસુપિ નિબ્બિન્દતિ, ચક્ખુવિઞ્ઞાણેપિ નિબ્બિન્દતિ, ચક્ખુસમ્ફસ્સેપિ નિબ્બિન્દતિ, વેદનાયપિ નિબ્બિન્દતિ. નિબ્બિન્દં વિરજ્જતિ; વિરાગા વિમુચ્ચતિ; વિમોક્ખા [વિમોક્ખં (ક.), વિમોક્ખ (સ્યા. કં.)] ‘પરિઞ્ઞાતં મે ઉપાદાન’ન્તિ પજાનાતિ. સોતઞ્ચ પટિચ્ચ સદ્દે ચ ઉપ્પજ્જતિ… ઘાનઞ્ચ પટિચ્ચ ગન્ધે ચ… જિવ્હઞ્ચ પટિચ્ચ રસે ચ… કાયઞ્ચ પટિચ્ચ ફોટ્ઠબ્બે ચ… મનઞ્ચ પટિચ્ચ ધમ્મે ચ ઉપ્પજ્જતિ મનોવિઞ્ઞાણં. તિણ્ણં સઙ્ગતિ ફસ્સો. ફસ્સપચ્ચયા વેદના. એવં પસ્સં, ભિક્ખવે, સુતવા અરિયસાવકો મનસ્મિમ્પિ નિબ્બિન્દતિ, ધમ્મેસુપિ નિબ્બિન્દતિ, મનોવિઞ્ઞાણેપિ નિબ્બિન્દતિ, મનોસમ્ફસ્સેપિ નિબ્બિન્દતિ, વેદનાયપિ નિબ્બિન્દતિ. નિબ્બિન્દં વિરજ્જતિ; વિરાગા વિમુચ્ચતિ; વિમોક્ખા ‘પરિઞ્ઞાતં મે ઉપાદાન’ન્તિ પજાનાતિ. અયં ખો, ભિક્ખવે, સબ્બુપાદાનપરિઞ્ઞાય ધમ્મો’’તિ. અટ્ઠમં.