૩. અસ્સુસુત્તં

૧૨૬. સાવત્થિયં વિહરતિ…પે… ‘‘અનમતગ્ગોયં, ભિક્ખવે, સંસારો. પુબ્બા કોટિ ન પઞ્ઞાયતિ અવિજ્જાનીવરણાનં સત્તાનં તણ્હાસંયોજનાનં સન્ધાવતં સંસરતં. તં કિં મઞ્ઞથ, ભિક્ખવે, કતમં નુ ખો બહુતરં, યં વા વો ઇમિના દીઘેન અદ્ધુના સન્ધાવતં સંસરતં અમનાપસમ્પયોગા મનાપવિપ્પયોગા કન્દન્તાનં રોદન્તાનં [રુદન્તાનં (સી.)] અસ્સુ પસ્સન્નં [પસ્સન્દં (ક. સી.), પસન્દં (સ્યા. કં.), પસન્નં (પી. ક.)] પગ્ઘરિતં, યં વા ચતૂસુ મહાસમુદ્દેસુ ઉદક’’ન્તિ? ‘‘યથા ખો મયં, ભન્તે, ભગવતા ધમ્મં દેસિતં આજાનામ, એતદેવ, ભન્તે, બહુતરં યં નો ઇમિના દીઘેન અદ્ધુના સન્ધાવતં સંસરતં અમનાપસમ્પયોગા મનાપવિપ્પયોગા કન્દન્તાનં રોદન્તાનં અસ્સુ પસ્સન્નં પગ્ઘરિતં, ન ત્વેવ ચતૂસુ મહાસમુદ્દેસુ ઉદક’’ન્તિ.

‘‘સાધુ સાધુ, ભિક્ખવે, સાધુ ખો મે તુમ્હે, ભિક્ખવે, એવં ધમ્મં દેસિતં આજાનાથ. એતદેવ, ભિક્ખવે, બહુતરં યં વો ઇમિના દીઘેન અદ્ધુના સન્ધાવતં સંસરતં અમનાપસમ્પયોગા મનાપવિપ્પયોગા કન્દન્તાનં રોદન્તાનં અસ્સુ પસ્સન્નં પગ્ઘરિતં, ન ત્વેવ ચતૂસુ મહાસમુદ્દેસુ ઉદકં. દીઘરત્તં વો, ભિક્ખવે, માતુમરણં પચ્ચનુભૂતં; તેસં વા માતુમરણં પચ્ચનુભોન્તાનં અમનાપસમ્પયોગા મનાપવિપ્પયોગા કન્દન્તાનં રોદન્તાનં અસ્સુ પસ્સન્નં પગ્ઘરિતં, ન ત્વેવ ચતૂસુ મહાસમુદ્દેસુ ઉદકં. દીઘરત્તં વો, ભિક્ખવે, પિતુમરણં પચ્ચનુભૂતં …પે… ભાતુમરણં પચ્ચનુભૂતં… ભગિનિમરણં પચ્ચનુભૂતં… પુત્તમરણં પચ્ચનુભૂતં… ધીતુમરણં પચ્ચનુભૂતં… ઞાતિબ્યસનં પચ્ચનુભૂતં… ભોગબ્યસનં પચ્ચનુભૂતં. દીઘરત્તં વો, ભિક્ખવે, રોગબ્યસનં પચ્ચનુભૂતં, તેસં વો રોગબ્યસનં પચ્ચનુભોન્તાનં અમનાપસમ્પયોગા મનાપવિપ્પયોગા કન્દન્તાનં રોદન્તાનં અસ્સુ પસ્સન્નં પગ્ઘરિતં, ન ત્વેવ ચતૂસુ મહાસમુદ્દેસુ ઉદકં. તં કિસ્સ હેતુ? અનમતગ્ગોયં, ભિક્ખવે, સંસારો …પે… યાવઞ્ચિદં, ભિક્ખવે, અલમેવ સબ્બસઙ્ખારેસુ નિબ્બિન્દિતું, અલં વિરજ્જિતું, અલં વિમુચ્ચિતુ’’ન્તિ. તતિયં.