૫. મહારુક્ખસુત્તં
૫૫. સાવત્થિયં વિહરતિ…પે… ‘‘ઉપાદાનિયેસુ, ભિક્ખવે, ધમ્મેસુ અસ્સાદાનુપસ્સિનો વિહરતો તણ્હા પવડ્ઢતિ. તણ્હાપચ્ચયા ઉપાદાનં; ઉપાદાનપચ્ચયા ભવો…પે… એવમેતસ્સ કેવલસ્સ દુક્ખક્ખન્ધસ્સ સમુદયો હોતિ’’.
‘‘સેય્યથાપિ, ભિક્ખવે, મહારુક્ખો. તસ્સ યાનિ ચેવ મૂલાનિ અધોગમાનિ, યાનિ ચ તિરિયઙ્ગમાનિ, સબ્બાનિ તાનિ ઉદ્ધં ઓજં અભિહરન્તિ. એવઞ્હિ સો, ભિક્ખવે, મહારુક્ખો તદાહારો તદુપાદાનો ચિરં દીઘમદ્ધાનં તિટ્ઠેય્ય. એવમેવ ખો, ભિક્ખવે, ઉપાદાનિયેસુ ધમ્મેસુ અસ્સાદાનુપસ્સિનો વિહરતો તણ્હા પવડ્ઢતિ. તણ્હાપચ્ચયા ઉપાદાનં…પે… એવમેતસ્સ કેવલસ્સ દુક્ખક્ખન્ધસ્સ સમુદયો હોતિ.
‘‘ઉપાદાનિયેસુ, ભિક્ખવે, ધમ્મેસુ આદીનવાનુપસ્સિનો વિહરતો તણ્હા નિરુજ્ઝતિ. તણ્હાનિરોધા ઉપાદાનનિરોધો; ઉપાદાનનિરોધા ભવનિરોધો…પે… એવમેતસ્સ કેવલસ્સ દુક્ખક્ખન્ધસ્સ નિરોધો હોતિ.
‘‘સેય્યથાપિ, ભિક્ખવે, મહારુક્ખો. અથ પુરિસો આગચ્છેય્ય કુદ્દાલપિટકં [કુદાલપિટકં (અઞ્ઞત્થ)] આદાય. સો તં રુક્ખં મૂલે છિન્દેય્ય, મૂલં છિન્દિત્વા પલિખણેય્ય [પલિંખણેય્ય (પી. ક.)], પલિખણિત્વા મૂલાનિ ઉદ્ધરેય્ય અન્તમસો ઉસીરનાળિમત્તાનિપિ. સો તં રુક્ખં ખણ્ડાખણ્ડિકં છિન્દેય્ય, ખણ્ડાખણ્ડિકં છિન્દિત્વા ફાલેય્ય, ફાલેત્વા સકલિકં સકલિકં કરેય્ય, સકલિકં સકલિકં કરિત્વા વાતાતપે વિસોસેય્ય; વાતાતપે વિસોસેત્વા અગ્ગિના ડહેય્ય, અગ્ગિના ડહેત્વા મસિં કરેય્ય, મસિં કરિત્વા મહાવાતે વા ઓફુણેય્ય [ઓપુનેય્ય (સી. પી.), ઓફુનેય્ય (સ્યા. કં. ક.)] નદિયા વા સીઘસોતાય પવાહેય્ય. એવઞ્હિ સો, ભિક્ખવે, મહારુક્ખો ઉચ્છિન્નમૂલો અસ્સ તાલાવત્થુકતો અનભાવંકતો [અનભાવકતો (સી.), અનભાવઙ્ગતો (સ્યા. કં.)] આયતિં અનુપ્પાદધમ્મો. એવમેવ ખો, ભિક્ખવે, ઉપાદાનિયેસુ ધમ્મેસુ આદીનવાનુપસ્સિનો વિહરતો તણ્હા નિરુજ્ઝતિ. તણ્હાનિરોધા ઉપાદાનનિરોધો; ઉપાદાનનિરોધા ભવનિરોધો…પે… એવમેતસ્સ કેવલસ્સ દુક્ખક્ખન્ધસ્સ નિરોધો હોતી’’તિ. પઞ્ચમં.