૫. પઞ્ચકનિપાતો

૧. અઞ્ઞતરાથેરીગાથા

૬૭. ‘‘પણ્ણવીસતિવસ્સાનિ, યતો પબ્બજિતા અહં;

નાચ્છરાસઙ્ઘાતમત્તમ્પિ, ચિત્તસ્સૂપસમજ્ઝગં.

૬૮. ‘‘અલદ્ધા ચેતસો સન્તિં, કામરાગેનવસ્સુતા;

બાહા પગ્ગય્હ કન્દન્તી, વિહારં પાવિસિં અહં.

૬૯. ‘‘સા ભિક્ખુનિં ઉપાગચ્છિં, યા મે સદ્ધાયિકા અહુ;

સા મે ધમ્મમદેસેસિ, ખન્ધાયતનધાતુયો.

૭૦. ‘‘તસ્સા ધમ્મં સુણિત્વાન, એકમન્તે ઉપાવિસિં;

પુબ્બેનિવાસં જાનામિ, દિબ્બચક્ખુ વિસોધિતં.

૭૧. ‘‘ચેતોપરિચ્ચઞાણઞ્ચ [ચેતોપરિયઞાણઞ્ચ (ક.)], સોતધાતુ વિસોધિતા;

ઇદ્ધીપિ મે સચ્છિકતા, પત્તો મે આસવક્ખયો;

છળભિઞ્ઞા [છ મેભિઞ્ઞા (સ્યા. ક.)] સચ્છિકતા, કતં બુદ્ધસ્સ સાસન’’ન્તિ.

… અઞ્ઞતરા થેરી ….

૨. વિમલાથેરીગાથા

૭૨. ‘‘મત્તા વણ્ણેન રૂપેન, સોભગ્ગેન યસેન ચ;

યોબ્બનેન ચુપત્થદ્ધા, અઞ્ઞાસમતિમઞ્ઞિહં.

૭૩. ‘‘વિભૂસેત્વા ઇમં કાયં, સુચિત્તં બાલલાપનં;

અટ્ઠાસિં વેસિદ્વારમ્હિ, લુદ્દો પાસમિવોડ્ડિય.

૭૪. ‘‘પિલન્ધનં વિદંસેન્તી, ગુય્હં પકાસિકં બહું;

અકાસિં વિવિધં માયં, ઉજ્જગ્ઘન્તી બહું જનં.

૭૫. ‘‘સાજ્જ પિણ્ડં ચરિત્વાન, મુણ્ડા સઙ્ઘાટિપારુતા;

નિસિન્ના રુક્ખમૂલમ્હિ, અવિતક્કસ્સ લાભિની.

૭૬. ‘‘સબ્બે યોગા સમુચ્છિન્ના, યે દિબ્બા યે ચ માનુસા;

ખેપેત્વા આસવે સબ્બે, સીતિભૂતામ્હિ નિબ્બુતા’’તિ.

… વિમલા પુરાણગણિકા થેરી….

૩. સીહાથેરીગાથા

૭૭. ‘‘અયોનિસો મનસિકારા, કામરાગેન અટ્ટિતા;

અહોસિં ઉદ્ધતા પુબ્બે, ચિત્તે અવસવત્તિની.

૭૮. ‘‘પરિયુટ્ઠિતા ક્લેસેહિ, સુભસઞ્ઞાનુવત્તિની;

સમં ચિત્તસ્સ ન લભિં, રાગચિત્તવસાનુગા.

૭૯. ‘‘કિસા પણ્ડુ વિવણ્ણા ચ, સત્ત વસ્સાનિ ચારિહં;

નાહં દિવા વા રત્તિં વા, સુખં વિન્દિં સુદુક્ખિતા.

૮૦. ‘‘તતો રજ્જું ગહેત્વાન, પાવિસિં વનમન્તરં;

વરં મે ઇધ ઉબ્બન્ધં, યઞ્ચ હીનં પુનાચરે.

૮૧. ‘‘દળ્હપાસં [દળ્હં પાસં (સી.)] કરિત્વાન, રુક્ખસાખાય બન્ધિય;

પક્ખિપિં પાસં ગીવાયં, અથ ચિત્તં વિમુચ્ચિ મે’’તિ.

… સીહા થેરી….

૪. સુન્દરીનન્દાથેરીગાથા

૮૨. ‘‘આતુરં અસુચિં પૂતિં, પસ્સ નન્દે સમુસ્સયં;

અસુભાય ચિત્તં ભાવેહિ, એકગ્ગં સુસમાહિતં.

૮૩. ‘‘યથા ઇદં તથા એતં, યથા એતં તથા ઇદં;

દુગ્ગન્ધં પૂતિકં વાતિ, બાલાનં અભિનન્દિતં.

૮૪. ‘‘એવમેતં અવેક્ખન્તી, રત્તિન્દિવમતન્દિતા;

તતો સકાય પઞ્ઞાય, અભિનિબ્બિજ્ઝ [અભિનિબ્બિજ્જ (સી. સ્યા.)] દક્ખિસં.

૮૫. ‘‘તસ્સા મે અપ્પમત્તાય, વિચિનન્તિયા યોનિસો;

યથાભૂતં અયં કાયો, દિટ્ઠો સન્તરબાહિરો.

૮૬. ‘‘અથ નિબ્બિન્દહં કાયે, અજ્ઝત્તઞ્ચ વિરજ્જહં;

અપ્પમત્તા વિસંયુત્તા, ઉપસન્તામ્હિ નિબ્બુતા’’તિ.

… સુન્દરીનન્દા થેરી….

૫. નન્દુત્તરાથેરીગાથા

૮૭. ‘‘અગ્ગિં ચન્દઞ્ચ સૂરિયઞ્ચ, દેવતા ચ નમસ્સિહં;

નદીતિત્થાનિ ગન્ત્વાન, ઉદકં ઓરુહામિહં.

૮૮. ‘‘બહૂવતસમાદાના, અડ્ઢં સીસસ્સ ઓલિખિં;

છમાય સેય્યં કપ્પેમિ, રત્તિં ભત્તં ન ભુઞ્જહં.

૮૯. ‘‘વિભૂસામણ્ડનરતા, ન્હાપનુચ્છાદનેહિ ચ;

ઉપકાસિં ઇમં કાયં, કામરાગેન અટ્ટિતા.

૯૦. ‘‘તતો સદ્ધં લભિત્વાન, પબ્બજિં અનગારિયં;

દિસ્વા કાયં યથાભૂતં, કામરાગો સમૂહતો.

૯૧. ‘‘સબ્બે ભવા સમુચ્છિન્ના, ઇચ્છા ચ પત્થનાપિ ચ;

સબ્બયોગવિસંયુત્તા, સન્તિં પાપુણિ ચેતસો’’તિ.

… નન્દુત્તરા થેરી….

૬. મિત્તાકાળીથેરીગાથા

૯૨. ‘‘સદ્ધાય પબ્બજિત્વાન, અગારસ્માનગારિયં;

વિચરિંહં તેન તેન, લાભસક્કારઉસ્સુકા.

૯૩. ‘‘રિઞ્ચિત્વા પરમં અત્થં, હીનમત્થં અસેવિહં;

કિલેસાનં વસં ગન્ત્વા, સામઞ્ઞત્થં ન બુજ્ઝિહં.

૯૪. ‘‘તસ્સા મે અહુ સંવેગો, નિસિન્નાય વિહારકે;

ઉમ્મગ્ગપટિપન્નામ્હિ, તણ્હાય વસમાગતા.

૯૫. ‘‘અપ્પકં જીવિતં મય્હં, જરા બ્યાધિ ચ મદ્દતિ;

પુરાયં ભિજ્જતિ [જરાય ભિજ્જતે (સી.)] કાયો, ન મે કાલો પમજ્જિતું.

૯૬. ‘‘યથાભૂતમવેક્ખન્તી, ખન્ધાનં ઉદયબ્બયં;

વિમુત્તચિત્તા ઉટ્ઠાસિં, કતં બુદ્ધસ્સ સાસન’’ન્તિ.

… મિત્તા કાળી થેરી….

૭. સકુલાથેરીગાથા

૯૭. ‘‘અગારસ્મિં વસન્તીહં, ધમ્મં સુત્વાન ભિક્ખુનો;

અદ્દસં વિરજં ધમ્મં, નિબ્બાનં પદમચ્ચુતં.

૯૮. ‘‘સાહં પુત્તં ધીતરઞ્ચ, ધનધઞ્ઞઞ્ચ છડ્ડિય;

કેસે છેદાપયિત્વાન, પબ્બજિં અનગારિયં.

૯૯. ‘‘સિક્ખમાના અહં સન્તી, ભાવેન્તી મગ્ગમઞ્જસં;

પહાસિં રાગદોસઞ્ચ, તદેકટ્ઠે ચ આસવે.

૧૦૦. ‘‘ભિક્ખુની ઉપસમ્પજ્જ, પુબ્બજાતિમનુસ્સરિં;

દિબ્બચક્ખુ વિસોધિતં [વિસોધિતં દિબ્બચક્ખુ (સી.)], વિમલં સાધુભાવિતં.

૧૦૧. ‘‘સઙ્ખારે પરતો દિસ્વા, હેતુજાતે પલોકિતે [પલોકિને (ક.)];

પહાસિં આસવે સબ્બે, સીતિભૂતામ્હિ નિબ્બુતા’’તિ.

… સકુલા થેરી….

૮. સોણાથેરીગાથા

૧૦૨. ‘‘દસ પુત્તે વિજાયિત્વા, અસ્મિં રૂપસમુસ્સયે;

તતોહં દુબ્બલા જિણ્ણા, ભિક્ખુનિં ઉપસઙ્કમિં.

૧૦૩. ‘‘સા મે ધમ્મમદેસેસિ, ખન્ધાયતનધાતુયો;

તસ્સા ધમ્મં સુણિત્વાન, કેસે છેત્વાન પબ્બજિં.

૧૦૪. ‘‘તસ્સા મે સિક્ખમાનાય, દિબ્બચક્ખુ વિસોધિતં;

પુબ્બેનિવાસં જાનામિ, યત્થ મે વુસિતં પુરે.

૧૦૫. ‘‘અનિમિત્તઞ્ચ ભાવેમિ, એકગ્ગા સુસમાહિતા;

અનન્તરાવિમોક્ખાસિં, અનુપાદાય નિબ્બુતા.

૧૦૬. ‘‘પઞ્ચક્ખન્ધા પરિઞ્ઞાતા, તિટ્ઠન્તિ છિન્નમૂલકા;

ધિ તવત્થુ જરે જમ્મે, નત્થિ દાનિ પુનબ્ભવો’’તિ.

… સોણા થેરી….

૯. ભદ્દાકુણ્ડલકેસાથેરીગાથા

૧૦૭. ‘‘લૂનકેસી પઙ્કધરી, એકસાટી પુરે ચરિં;

અવજ્જે વજ્જમતિની, વજ્જે ચાવજ્જદસ્સિની.

૧૦૮. ‘‘દિવાવિહારા નિક્ખમ્મ, ગિજ્ઝકૂટમ્હિ પબ્બતે;

અદ્દસં વિરજં બુદ્ધં, ભિક્ખુસઙ્ઘપુરક્ખતં.

૧૦૯. ‘‘નિહચ્ચ જાણું વન્દિત્વા, સમ્મુખા અઞ્જલિં અકં;

‘એહિ ભદ્દે’તિ મં અવચ, સા મે આસૂપસમ્પદા.

૧૧૦. ‘‘ચિણ્ણા અઙ્ગા ચ મગધા, વજ્જી કાસી ચ કોસલા;

અનણા પણ્ણાસવસ્સાનિ, રટ્ઠપિણ્ડં અભુઞ્જહં.

૧૧૧. ‘‘પુઞ્ઞં વત પસવિ બહું, સપ્પઞ્ઞો વતાયં ઉપાસકો;

યો ભદ્દાય ચીવરં અદાસિ, વિપ્પમુત્તાય સબ્બગન્થેહી’’તિ.

… ભદ્દા કુણ્ડલકેસા થેરી….

૧૦. પટાચારાથેરીગાથા

૧૧૨. ‘‘નઙ્ગલેહિ કસં ખેત્તં, બીજાનિ પવપં છમા;

પુત્તદારાનિ પોસેન્તા, ધનં વિન્દન્તિ માણવા.

૧૧૩. ‘‘કિમહં સીલસમ્પન્ના, સત્થુસાસનકારિકા;

નિબ્બાનં નાધિગચ્છામિ, અકુસીતા અનુદ્ધતા.

૧૧૪. ‘‘પાદે પક્ખાલયિત્વાન, ઉદકેસુ કરોમહં;

પાદોદકઞ્ચ દિસ્વાન, થલતો નિન્નમાગતં.

૧૧૫. ‘‘તતો ચિત્તં સમાધેસિં, અસ્સં ભદ્રંવજાનિયં;

તતો દીપં ગહેત્વાન, વિહારં પાવિસિં અહં;

સેય્યં ઓલોકયિત્વાન, મઞ્ચકમ્હિ ઉપાવિસિં.

૧૧૬. ‘‘તતો સૂચિં ગહેત્વાન, વટ્ટિં ઓકસ્સયામહં;

પદીપસ્સેવ નિબ્બાનં, વિમોક્ખો અહુ ચેતસો’’તિ.

… પટાચારા થેરી….

૧૧. તિંસમત્તાથેરીગાથા

૧૧૭. ‘‘‘મુસલાનિ ગહેત્વાન, ધઞ્ઞં કોટ્ટેન્તિ માણવા [માનવા (સી.)];

પુત્તદારાનિ પોસેન્તા, ધનં વિન્દન્તિ માણવા.

૧૧૮. ‘‘‘કરોથ બુદ્ધસાસનં, યં કત્વા નાનુતપ્પતિ;

ખિપ્પં પાદાનિ ધોવિત્વા, એકમન્તે નિસીદથ;

ચેતોસમથમનુયુત્તા, કરોથ બુદ્ધસાસનં’.

૧૧૯. ‘‘તસ્સા તા [તં (સી.)] વચનં સુત્વા, પટાચારાય સાસનં;

પાદે પક્ખાલયિત્વાન, એકમન્તં ઉપાવિસું;

ચેતોસમથમનુયુત્તા, અકંસુ બુદ્ધસાસનં.

૧૨૦. ‘‘રત્તિયા પુરિમે યામે, પુબ્બજાતિમનુસ્સરું;

રત્તિયા મજ્ઝિમે યામે, દિબ્બચક્ખું વિસોધયું;

રત્તિયા પચ્છિમે યામે, તમોખન્ધં પદાલયું.

૧૨૧. ‘‘ઉટ્ઠાય પાદે વન્દિંસુ, ‘કતા તે અનુસાસની;

ઇન્દંવ દેવા તિદસા, સઙ્ગામે અપરાજિતં;

પુરક્ખત્વા વિહસ્સામ [વિહરામ (સી.), વિહરિસ્સામ (સ્યા.)], તેવિજ્જામ્હ અનાસવા’’’તિ.

ઇત્થં સુદં તિંસમત્તા થેરી ભિક્ખુનિયો પટાચારાય સન્તિકે અઞ્ઞં બ્યાકરિંસૂતિ.

૧૨. ચન્દાથેરીગાથા

૧૨૨. ‘‘દુગ્ગતાહં પુરે આસિં, વિધવા ચ અપુત્તિકા;

વિના મિત્તેહિ ઞાતીહિ, ભત્તચોળસ્સ નાધિગં.

૧૨૩. ‘‘પત્તં દણ્ડઞ્ચ ગણ્હિત્વા, ભિક્ખમાના કુલા કુલં;

સીતુણ્હેન ચ ડય્હન્તી, સત્ત વસ્સાનિ ચારિહં.

૧૨૪. ‘‘ભિક્ખુનિં પુન દિસ્વાન, અન્નપાનસ્સ લાભિનિં;

ઉપસઙ્કમ્મ અવોચં [અવોચિં (ક.)], ‘પબ્બજ્જં અનગારિયં’.

૧૨૫. ‘‘સા ચ મં અનુકમ્પાય, પબ્બાજેસિ પટાચારા;

તતો મં ઓવદિત્વાન, પરમત્થે નિયોજયિ.

૧૨૬. ‘‘તસ્સાહં વચનં સુત્વા, અકાસિં અનુસાસનિં;

અમોઘો અય્યાયોવાદો, તેવિજ્જામ્હિ અનાસવા’’તિ.