૧૪. ધમ્મિકસુત્તં

એવં મે સુતં – એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ જેતવને અનાથપિણ્ડિકસ્સ આરામે. અથ ખો ધમ્મિકો ઉપાસકો પઞ્ચહિ ઉપાસકસતેહિ સદ્ધિં યેન ભગવા તેનુપસઙ્કમિ; ઉપસઙ્કમિત્વા ભગવન્તં અભિવાદેત્વા એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો ખો ધમ્મિકો ઉપાસકો ભગવન્તં ગાથાહિ અજ્ઝભાસિ –

૩૭૮. ‘‘પુચ્છામિ તં ગોતમ ભૂરિપઞ્ઞ, કથંકરો સાવકો સાધુ હોતિ;

યો વા અગારા અનગારમેતિ, અગારિનો વા પનુપાસકાસે.

૩૭૯. ‘‘તુવઞ્હિ લોકસ્સ સદેવકસ્સ, ગતિં પજાનાસિ પરાયણઞ્ચ;

ન ચત્થિ તુલ્યો નિપુણત્થદસ્સી, તુવઞ્હિ બુદ્ધં પવરં વદન્તિ.

૩૮૦. ‘‘સબ્બં તુવં ઞાણમવેચ્ચ ધમ્મં, પકાસેસિ સત્તે અનુકમ્પમાનો;

વિવટ્ટચ્છદોસિ સમન્તચક્ખુ, વિરોચસિ વિમલો સબ્બલોકે.

૩૮૧. ‘‘આગઞ્છિ તે સન્તિકે નાગરાજા, એરાવણો નામ જિનોતિ સુત્વા;

સોપિ તયા મન્તયિત્વાજ્ઝગમા, સાધૂતિ સુત્વાન પતીતરૂપો.

૩૮૨. ‘‘રાજાપિ તં વેસ્સવણો કુવેરો, ઉપેતિ ધમ્મં પરિપુચ્છમાનો;

તસ્સાપિ ત્વં પુચ્છિતો બ્રૂસિ ધીર, સો ચાપિ સુત્વાન પતીતરૂપો.

૩૮૩. ‘‘યે કેચિમે તિત્થિયા વાદસીલા, આજીવકા વા યદિ વા નિગણ્ઠા;

પઞ્ઞાય તં નાતિતરન્તિ સબ્બે, ઠિતો વજન્તં વિય સીઘગામિં.

૩૮૪. ‘‘યે કેચિમે બ્રાહ્મણા વાદસીલા, વુદ્ધા ચાપિ બ્રાહ્મણા સન્તિ કેચિ;

સબ્બે તયિ અત્થબદ્ધા ભવન્તિ, યે ચાપિ અઞ્ઞે વાદિનો મઞ્ઞમાના.

૩૮૫. ‘‘અયઞ્હિ ધમ્મો નિપુણો સુખો ચ, યોયં તયા ભગવા સુપ્પવુત્તો;

તમેવ સબ્બેપિ [સબ્બે મયં (સ્યા.)] સુસ્સૂસમાના, તં નો વદ પુચ્છિતો બુદ્ધસેટ્ઠ.

૩૮૬. ‘‘સબ્બેપિ મે ભિક્ખવો સન્નિસિન્ના, ઉપાસકા ચાપિ તથેવ સોતું;

સુણન્તુ ધમ્મં વિમલેનાનુબુદ્ધં, સુભાસિતં વાસવસ્સેવ દેવા’’.

૩૮૭. ‘‘સુણાથ મે ભિક્ખવો સાવયામિ વો, ધમ્મં ધુતં તઞ્ચ ચરાથ સબ્બે;

ઇરિયાપથં પબ્બજિતાનુલોમિકં, સેવેથ નં અત્થદસો મુતીમા.

૩૮૮. ‘‘નો વે વિકાલે વિચરેય્ય ભિક્ખુ, ગામે ચ પિણ્ડાય ચરેય્ય કાલે;

અકાલચારિઞ્હિ સજન્તિ સઙ્ગા, તસ્મા વિકાલે ન ચરન્તિ બુદ્ધા.

૩૮૯. ‘‘રૂપા ચ સદ્દા ચ રસા ચ ગન્ધા, ફસ્સા ચ યે સમ્મદયન્તિ સત્તે;

એતેસુ ધમ્મેસુ વિનેય્ય છન્દં, કાલેન સો પવિસે પાતરાસં.

૩૯૦. ‘‘પિણ્ડઞ્ચ ભિક્ખુ સમયેન લદ્ધા, એકો પટિક્કમ્મ રહો નિસીદે;

અજ્ઝત્તચિન્તી ન મનો બહિદ્ધા, નિચ્છારયે સઙ્ગહિતત્તભાવો.

૩૯૧. ‘‘સચેપિ સો સલ્લપે સાવકેન, અઞ્ઞેન વા કેનચિ ભિક્ખુના વા;

ધમ્મં પણીતં તમુદાહરેય્ય, ન પેસુણં નોપિ પરૂપવાદં.

૩૯૨. ‘‘વાદઞ્હિ એકે પટિસેનિયન્તિ, ન તે પસંસામ પરિત્તપઞ્ઞે;

તતો તતો ને પસજન્તિ સઙ્ગા, ચિત્તઞ્હિ તે તત્થ ગમેન્તિ દૂરે.

૩૯૩. ‘‘પિણ્ડં વિહારં સયનાસનઞ્ચ, આપઞ્ચ સઙ્ઘાટિરજૂપવાહનં;

સુત્વાન ધમ્મં સુગતેન દેસિતં, સઙ્ખાય સેવે વરપઞ્ઞસાવકો.

૩૯૪. ‘‘તસ્મા હિ પિણ્ડે સયનાસને ચ, આપે ચ સઙ્ઘાટિરજૂપવાહને;

એતેસુ ધમ્મેસુ અનૂપલિત્તો, ભિક્ખુ યથા પોક્ખરે વારિબિન્દુ.

૩૯૫. ‘‘ગહટ્ઠવત્તં પન વો વદામિ, યથાકરો સાવકો સાધુ હોતિ;

ન હેસ [ન હેસો (સી.)] લબ્ભા સપરિગ્ગહેન, ફસ્સેતું યો કેવલો ભિક્ખુધમ્મો.

૩૯૬. ‘‘પાણં ન હને [ન હાને (સી.)] ન ચ ઘાતયેય્ય, ન ચાનુજઞ્ઞા હનતં પરેસં;

સબ્બેસુ ભૂતેસુ નિધાય દણ્ડં, યે થાવરા યે ચ તસા સન્તિ [તસન્તિ (સી. પી.)] લોકે.

૩૯૭. ‘‘તતો અદિન્નં પરિવજ્જયેય્ય, કિઞ્ચિ ક્વચિ સાવકો બુજ્ઝમાનો;

ન હારયે હરતં નાનુજઞ્ઞા, સબ્બં અદિન્નં પરિવજ્જયેય્ય.

૩૯૮. ‘‘અબ્રહ્મચરિયં પરિવજ્જયેય્ય, અઙ્ગારકાસું જલિતંવ વિઞ્ઞૂ;

અસમ્ભુણન્તો પન બ્રહ્મચરિયં, પરસ્સ દારં ન અતિક્કમેય્ય.

૩૯૯. ‘‘સભગ્ગતો વા પરિસગ્ગતો વા, એકસ્સ વેકો [ચેતો (સી. સ્યા.)] ન મુસા ભણેય્ય;

ન ભાણયે ભણતં નાનુજઞ્ઞા, સબ્બં અભૂતં પરિવજ્જયેય્ય.

૪૦૦. ‘‘મજ્જઞ્ચ પાનં ન સમાચરેય્ય, ધમ્મં ઇમં રોચયે યો ગહટ્ઠો;

ન પાયયે પિવતં નાનુજઞ્ઞા, ઉમ્માદનન્તં ઇતિ નં વિદિત્વા.

૪૦૧. ‘‘મદા હિ પાપાનિ કરોન્તિ બાલા, કારેન્તિ ચઞ્ઞેપિ જને પમત્તે;

એતં અપુઞ્ઞાયતનં વિવજ્જયે, ઉમ્માદનં મોહનં બાલકન્તં.

૪૦૨. ‘‘પાણં ન હને ન ચાદિન્નમાદિયે, મુસા ન ભાસે ન ચ મજ્જપો સિયા;

અબ્રહ્મચરિયા વિરમેય્ય મેથુના, રત્તિં ન ભુઞ્જેય્ય વિકાલભોજનં.

૪૦૩. ‘‘માલં ન ધારે ન ચ ગન્ધમાચરે, મઞ્ચે છમાયં વ સયેથ સન્થતે;

એતઞ્હિ અટ્ઠઙ્ગિકમાહુપોસથં, બુદ્ધેન દુક્ખન્તગુના પકાસિતં.

૪૦૪. ‘‘તતો ચ પક્ખસ્સુપવસ્સુપોસથં, ચાતુદ્દસિં પઞ્ચદસિઞ્ચ અટ્ઠમિં;

પાટિહારિયપક્ખઞ્ચ પસન્નમાનસો, અટ્ઠઙ્ગુપેતં સુસમત્તરૂપં.

૪૦૫. ‘‘તતો ચ પાતો ઉપવુત્થુપોસથો, અન્નેન પાનેન ચ ભિક્ખુસઙ્ઘં;

પસન્નચિત્તો અનુમોદમાનો, યથારહં સંવિભજેથ વિઞ્ઞૂ.

૪૦૬. ‘‘ધમ્મેન માતાપિતરો ભરેય્ય, પયોજયે ધમ્મિકં સો વણિજ્જં;

એતં ગિહી વત્તયમપ્પમત્તો, સયમ્પભે નામ ઉપેતિ દેવે’’તિ.

ધમ્મિકસુત્તં ચુદ્દસમં નિટ્ઠિતં.

ચૂળવગ્ગો દુતિયો નિટ્ઠિતો.