૫. સમનુપસ્સનાસુત્તવણ્ણના
૪૭. પઞ્ચમે પઞ્ચુપાદાનક્ખન્ધે સમનુપસ્સન્તિ એતેસં વા અઞ્ઞતરન્તિ પરિપુણ્ણગાહવસેન પઞ્ચક્ખન્ધે સમનુપસ્સન્તિ, અપરિપુણ્ણગાહવસેન એતેસં અઞ્ઞતરં. ઇતિ અયઞ્ચેવ સમનુપસ્સનાતિ ઇતિ અયઞ્ચ દિટ્ઠિસમનુપસ્સના. અસ્મીતિ ચસ્સ અવિગતં હોતીતિ યસ્સ અયં સમનુપસ્સના અત્થિ, તસ્મિં અસ્મીતિ તણ્હામાનદિટ્ઠિસઙ્ખાતં પપઞ્ચત્તયં અવિગતમેવ હોતિ. પઞ્ચન્નં ઇન્દ્રિયાનં અવક્કન્તિ હોતીતિ તસ્મિં કિલેસજાતે સતિ કમ્મકિલેસપચ્ચયાનં પઞ્ચન્નં ઇન્દ્રિયાનં નિબ્બત્તિ હોતિ.
અત્થિ, ભિક્ખવે, મનોતિ ઇદં કમ્મમનં સન્ધાય વુત્તં. ધમ્માતિ આરમ્મણં. અવિજ્જાધાતૂતિ જવનક્ખણે અવિજ્જા. અવિજ્જાસમ્ફસ્સજેનાતિ અવિજ્જાસમ્પયુત્તફસ્સતો જાતેન. અપિચ મનોતિ ભવઙ્ગક્ખણે વિપાકમનોધાતુ, આવજ્જનક્ખણે કિરિયમનોધાતુ. ધમ્માદયો વુત્તપ્પકારાવ. અસ્મીતિપિસ્સ હોતીતિ તણ્હામાનદિટ્ઠિવસેન અસ્મીતિ એવમ્પિસ્સ હોતિ. ઇતો પરેસુ અયમહમસ્મીતિ રૂપાદીસુ કિઞ્ચિદેવ ધમ્મં ગહેત્વા ‘‘અયં અહમસ્મી’’તિ અત્તદિટ્ઠિવસેન વુત્તં. ભવિસ્સન્તિ સસ્સતદિટ્ઠિવસેન. ન ભવિસ્સન્તિ ઉચ્છેદદિટ્ઠિવસેન. રૂપી ભવિસ્સન્તિઆદીનિ સબ્બાનિ સસ્સતમેવ ભજન્તિ. અથેત્થાતિ અથ તેનેવાકારેન ઠિતેસુ એતેસુ ઇન્દ્રિયેસુ. અવિજ્જા પહીયતીતિ ચતૂસુ સચ્ચેસુ અઞ્ઞાણભૂતા અવિજ્જા પહીયતિ. વિજ્જા ઉપ્પજ્જતીતિ અરહત્તમગ્ગવિજ્જા ઉપ્પજ્જતિ. એવમેત્થ અસ્મીતિ તણ્હામાનદિટ્ઠિયો. કમ્મસ્સ પઞ્ચન્નઞ્ચ ઇન્દ્રિયાનં અન્તરે એકો સન્ધિ, વિપાકમનં પઞ્ચિન્દ્રિયપક્ખિકં કત્વા પઞ્ચન્નઞ્ચ ઇન્દ્રિયાનં કમ્મસ્સ ચ અન્તરે એકો સન્ધીતિ. ઇતિ તયો પપઞ્ચા અતીતો અદ્ધા, ઇન્દ્રિયાદીનિ પચ્ચુપ્પન્નો અદ્ધા, તત્થ કમ્મમનં આદિં કત્વા અનાગતસ્સ પચ્ચયો દસ્સિતોતિ. પઞ્ચમં.