૩. ઞાણવત્થુસુત્તવણ્ણના

૩૩. તતિયે તં સુણાથાતિ તં ઞાણવત્થુદેસનં સુણાથ. ઞાણવત્થૂનીતિ ચેત્થ ઞાણમેવ ઞાણવત્થૂતિ વેદિતબ્બં. જરામરણે ઞાણન્તિઆદીસુ ચતૂસુ પઠમં સવનમયઞાણં સમ્મસનઞાણં પટિવેધઞાણં પચ્ચવેક્ખણઞાણન્તિ ચતુબ્બિધં વટ્ટતિ, તથા દુતિયં. તતિયં પન ઠપેત્વા સમ્મસનઞાણં તિવિધમેવ હોતિ, તથા ચતુત્થં. લોકુત્તરધમ્મેસુ હિ સમ્મસનં નામ નત્થિ. જાતિયા ઞાણન્તિઆદીસુપિ એસેવ નયો. ઇમિના ધમ્મેનાતિ ઇમિના ચતુસચ્ચધમ્મેન વા મગ્ગઞાણધમ્મેન વા.

દિટ્ઠેનાતિઆદીસુ દિટ્ઠેનાતિ ઞાણચક્ખુના દિટ્ઠેન. વિદિતેનાતિ પઞ્ઞાય વિદિતેન. અકાલિકેનાતિ કિઞ્ચિ કાલં અનતિક્કમિત્વા પટિવેધાનન્તરંયેવ ફલદાયકેન. પત્તેનાતિ અધિગતેન. પરિયોગાળ્હેનાતિ પરિયોગાહિતેન પઞ્ઞાય અનુપવિટ્ઠેન. અતીતાનાગતે નયં નેતીતિ ‘‘યે ખો કેચી’’તિઆદિના નયેન અતીતે ચ અનાગતે ચ નયં નેતિ. એત્થ ચ ન ચતુસચ્ચધમ્મેન વા મગ્ગઞાણધમ્મેન વા સક્કા અતીતાનાગતે નયં નેતું, ચતુસચ્ચે પન મગ્ગઞાણેન પટિવિદ્ધે પરતો પચ્ચવેક્ખણઞાણં નામ હોતિ. તેન નયં નેતીતિ વેદિતબ્બા. અબ્ભઞ્ઞંસૂતિ અભિઅઞ્ઞંસુ જાનિંસુ. સેય્યથાપાહં, એતરહીતિ યથા અહં એતરહિ ચતુસચ્ચવસેન જાનામિ. અન્વયે ઞાણન્તિ અનુઅયે ઞાણં, ધમ્મઞાણસ્સ અનુગમને ઞાણં, પચ્ચવેક્ખણઞાણસ્સેતં નામં. ધમ્મે ઞાણન્તિ મગ્ગઞાણં. ઇમસ્મિં સુત્તે ખીણાસવસ્સ સેક્ખભૂમિ કથિતા હોતિ. તતિયં.