૨. ગારવસુત્તવણ્ણના
૧૭૩. દુતિયે ઉદપાદીતિ અયં વિતક્કો પઞ્ચમે સત્તાહે ઉદપાદિ. અગારવોતિ અઞ્ઞસ્મિં ગારવરહિતો, કઞ્ચિ ગરુટ્ઠાને અટ્ઠપેત્વાતિ અત્થો. અપ્પતિસ્સોતિ પતિસ્સયરહિતો, કઞ્ચિ જેટ્ઠકટ્ઠાને અટ્ઠપેત્વાતિ અત્થો.
સદેવકેતિઆદીસુ સદ્ધિં દેવેહિ સદેવકે. દેવગ્ગહણેન ચેત્થ મારબ્રહ્મેસુ ગહિતેસુપિ મારો નામ વસવત્તી સબ્બેસં ઉપરિ વસં વત્તેતિ, બ્રહ્મા નામ મહાનુભાવો એકઙ્ગુલિયા એકસ્મિં ચક્કવાળસહસ્સે આલોકં ફરતિ. દ્વીહિ દ્વીસુ…પે… દસહિ અઙ્ગુલીહિ દસસુપિ ચક્કવાળસહસ્સેસુ આલોકં ફરતિ, સો ઇમિના સીલસમ્પન્નતરોતિ વત્તું મા લભતૂતિ સમારકે સબ્રહ્મકેતિ વિસું વુત્તં. તથા સમણા નામ એકનિકાયાદિવસેન બહુસ્સુતા સીલવન્તો પણ્ડિતા, બ્રાહ્મણાપિ વત્થુવિજ્જાદિવસેન બહુસ્સુતા પણ્ડિતા, તે ઇમિના સીલસમ્પન્નતરાતિ વત્તું મા લભન્તૂતિ સસ્સમણબ્રાહ્મણિયા પજાયાતિ વુત્તં. સદેવમનુસ્સાયાતિ ઇદં પન નિપ્પદેસતો દસ્સનત્થં ગહિતમેવ ગહેત્વા વુત્તં. અપિચેત્થ પુરિમાનિ તીણિ પદાનિ લોકવસેન વુત્તાનિ, પચ્છિમાનિ દ્વે પજાવસેન. સીલસમ્પન્નતરન્તિ સીલેન સમ્પન્નતરં, અધિકતરન્તિ અત્થો. સેસેસુપિ એસેવ નયો. એત્થ ચ સીલાદયો ચત્તારો ધમ્મા લોકિયલોકુત્તરા કથિતા, વિમુત્તિઞાણદસ્સનં લોકિયમેવ. પચ્ચવેક્ખણઞાણં હેતં.
પાતુરહોસીતિ – ‘‘અયં સત્થા અવીચિતો યાવ ભવગ્ગા સીલાદીહિ અત્તના અધિકતરં અપસ્સન્તો ‘મયા પટિવિદ્ધં નવલોકુત્તરધમ્મમેવ સક્કત્વા ગરું કત્વા ઉપનિસ્સાય વિહરિસ્સામી’તિ ચિન્તેતિ, કારણં ભગવા ચિન્તેતિ, અત્થં વુડ્ઢિવિસેસં ચિન્તેતિ, ગચ્છામિસ્સ ઉસ્સાહં જનેસ્સામી’’તિ ચિન્તેત્વા પુરતો પાકટો અહોસિ, અભિમુખે અટ્ઠાસીતિ અત્થો.
વિહરન્તિ ચાતિ એત્થ યો વદેય્ય ‘‘વિહરન્તીતિ વચનતો પચ્ચુપ્પન્નેપિ બહૂ બુદ્ધા’’તિ, સો ‘‘ભગવાપિ, ભન્તે, એતરહિ અરહં સમ્માસમ્બુદ્ધો’’તિ ઇમિના વચનેન પટિબાહિતબ્બો.
‘‘ન મે આચરિયો અત્થિ, સદિસો મે ન વિજ્જતિ;
સદેવકસ્મિં લોકસ્મિં, નત્થિ મે પટિપુગ્ગલો’’તિ. (મહાવ. ૧૧; મ. નિ. ૧.૨૮૫) –
આદીહિ ચસ્સ સુત્તેહિ અઞ્ઞેસં બુદ્ધાનં અભાવો દીપેતબ્બો. તસ્માતિ યસ્મા સબ્બેપિ બુદ્ધા સદ્ધમ્મગરુનો, તસ્મા. મહત્તમભિકઙ્ખતાતિ મહન્તભાવં પત્થયમાનેન. સરં બુદ્ધાન-સાસનન્તિ બુદ્ધાનં સાસનં સરન્તેન. દુતિયં.