૩. છન્નત્થેરવત્થુ

ન ભજે પાપકે મિત્તેતિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા જેતવને વિહરન્તો છન્નત્થેરં આરબ્ભ કથેસિ.

સો કિર આયસ્મા ‘‘અહં અમ્હાકં અય્યપુત્તેન સદ્ધિં મહાભિનિક્ખમનં નિક્ખન્તો તદા અઞ્ઞં એકમ્પિ ન પસ્સામિ, ઇદાનિ પન ‘અહં સારિપુત્તો નામ, અહં મોગ્ગલ્લાનો નામ, મયં અગ્ગસાવકમ્હા’તિ વત્વા ઇમે વિચરન્તી’’તિ દ્વે અગ્ગસાવકે અક્કોસતિ. સત્થા ભિક્ખૂનં સન્તિકા તં પવત્તિં સુત્વા છન્નત્થેરં પક્કોસાપેત્વા ઓવદતિ. સો તઙ્ખણેયેવ તુણ્હી હુત્વા પુન ગન્ત્વા થેરે અક્કોસતિયેવ. એવં યાવતતિયં અક્કોસન્તં પક્કોસાપેત્વા સત્થા ઓવદિત્વા ‘‘છન્ન, દ્વે અગ્ગસાવકા નામ તુય્હં કલ્યાણમિત્તા ઉત્તમપુરિસા, એવરૂપે કલ્યાણમિત્તે સેવસ્સુ ભજસ્સૂ’’તિ વત્વા ધમ્મં દેસેન્તો ઇમં ગાથમાહ –

૭૮. ‘‘ન ભજે પાપકે મિત્તે, ન ભજે પુરિસાધમે;

ભજેથ મિત્તે કલ્યાણે, ભજેથ પુરિસુત્તમે’’તિ.

તસ્સત્થો – કાયદુચ્ચરિતાદિઅકુસલકમ્માભિરતા પાપમિત્તા નામ. સન્ધિચ્છેદનાદિકે વા એકવીસતિઅનેસનાદિભેદે વા અટ્ઠાને નિયોજકા પુરિસાધમા નામ. ઉભોપિ વા એતે પાપમિત્તા ચેવ પુરિસાધમા ચ, તે ન ભજેય્ય ન પયિરુપાસેય્ય, વિપરીતા પન કલ્યાણમિત્તા ચેવ સપ્પુરિસા ચ, તે ભજેથ પયિરુપાસેથાતિ.

દેસનાવસાને બહૂ સોતાપત્તિફલાદીનિ પાપુણિંસૂતિ.

છન્નત્થેરો પન તં ઓવાદં સુત્વાપિ પુરિમનયેનેવ ભિક્ખૂ અક્કોસતિ પરિભાસતિ. પુનપિ સત્થુ આરોચેસું. સત્થા, ‘‘ભિક્ખવે, મયિ ધરન્તે છન્નં સિક્ખાપેતું ન સક્ખિસ્સથ, મયિ પન પરિનિબ્બુતે સક્ખિસ્સથા’’તિ વત્વા પરિનિબ્બાનકાલે આયસ્મતા આનન્દેન, ‘‘ભન્તે, કથં છન્નત્થેરે અમ્હેહિ પટિપજ્જિતબ્બ’’ન્તિ વુત્તે, ‘‘આનન્દ, છન્નસ્સ ભિક્ખુનો બ્રહ્મદણ્ડો દાતબ્બો’’તિ આણાપેસિ. સો સત્થરિ પરિનિબ્બુતે આનન્દત્થેરેન આરોચિતં બ્રહ્મદણ્ડં સુત્વા દુક્ખી દુમ્મનો તિક્ખત્તું મુચ્છિતો પતિત્વા ‘‘મા મં, ભન્તે, નાસયિત્થા’’તિ યાચિત્વા સમ્મા વત્તં પૂરેન્તો ન ચિરસ્સેવ સહ પટિસમ્ભિદાહિ અરહત્તં પાપુણીતિ.

છન્નત્થેરવત્થુ તતિયં.