૧૪. ચિત્તગહપતિવત્થુ

અસન્તં ભાવનમિચ્છેય્યાતિ ઇમં ધમ્મદેસનં સત્થા જેતવને વિહરન્તો સુધમ્મત્થેરં આરબ્ભ કથેસિ. દેસના મચ્છિકાસણ્ડે સમુટ્ઠાય સાવત્થિયં નિટ્ઠિતા.

મચ્છિકાસણ્ડનગરસ્મિઞ્હિ ચિત્તો નામ ગહપતિ પઞ્ચવગ્ગિયાનં અબ્ભન્તરં મહાનામત્થેરં નામ પિણ્ડાય ચરમાનં દિસ્વા તસ્સ ઇરિયાપથે પસીદિત્વા પત્તં આદાય ગેહં પવેસેત્વા ભોજેત્વા ભત્તકિચ્ચાવસાને ધમ્મકથં સુણન્તો સોતાપત્તિફલં પત્વા અચલસદ્ધો હુત્વા અમ્બાટકવનં નામ અત્તનો ઉય્યાનં સઙ્ઘારામં કત્તુકામો થેરસ્સ હત્થે ઉદકં પાતેત્વા નિય્યાદેસિ. તસ્મિં ખણે ‘‘પતિટ્ઠિતં બુદ્ધસાસન’’ન્તિ ઉદકપરિયન્તં કત્વા મહાપથવી કમ્પિ. મહાસેટ્ઠિ ઉય્યાને મહાવિહારં કારેત્વા સબ્બદિસાહિ આગતાનં ભિક્ખૂનં વિવટદ્વારો અહોસિ. મચ્છિકાસણ્ડે સુધમ્મત્થેરો નામ નેવાસિકો અહોસિ.

અપરેન સમયેન ચિત્તસ્સ ગુણકથં સુત્વા દ્વે અગ્ગસાવકા તસ્સ સઙ્ગહં કત્તુકામા મચ્છિકાસણ્ડં અગમંસુ. ચિત્તો ગહપતિ તેસં આગમનં સુત્વા અડ્ઢયોજનમગ્ગં પચ્ચુગ્ગન્ત્વા તે આદાય અત્તનો વિહારં પવેસેત્વા આગન્તુકવત્તં કત્વા, ‘‘ભન્તે, થોકં ધમ્મકથં સોતુકામોમ્હી’’તિ ધમ્મસેનાપતિં યાચિ. અથ નં થેરો, ‘‘ઉપાસક, અદ્ધાનેન આગતામ્હા કિલન્તરૂપા. અપિચ થોકં સુણાહી’’તિ તસ્સ ધમ્મં કથેસિ. સો થેરસ્સ ધમ્મં સુણન્તોવ અનાગામિફલં પાપુણિ. સો દ્વે અગ્ગસાવકે વન્દિત્વા, ‘‘ભન્તે, સ્વે ભિક્ખુસહસ્સેન સદ્ધિં મમ ગેહે ભિક્ખં ગણ્હથા’’તિ નિમન્તેત્વા પચ્છા નેવાસિકં સુધમ્મત્થેરં ‘‘તુમ્હેપિ, ભન્તે, સ્વે થેરેહિ સદ્ધિં આગચ્છેય્યાથા’’તિ નિમન્તેસિ. સો ‘‘અયં મં પચ્છા નિમન્તેતી’’તિ કુદ્ધો પટિક્ખિપિત્વા પુનપ્પુનં યાચિયમાનોપિ પટિક્ખિપિ એવ. ઉપાસકો ‘‘પઞ્ઞાયિસ્સથ, ભન્તે’’તિ પક્કમિત્વા પુનદિવસે અત્તનો નિવેસને મહાદાનં સજ્જેસિ. સુધમ્મત્થેરોપિ પચ્ચૂસકાલેયેવ ‘‘કીદિસો નુ ખો ગહપતિના અગ્ગસાવકાનં સક્કારો સજ્જિતો, સ્વે ગન્ત્વા પસ્સિસ્સામી’’તિ ચિન્તેત્વા પાતોવ પત્તચીવરં આદાય તસ્સ ગેહં અગમાસિ.

સો ગહપતિના ‘‘નિસીદથ, ભન્તે’’તિ વુચ્ચમાનોપિ ‘‘નાહં નિસીદામિ, પિણ્ડાય ચરિસ્સામી’’તિ વત્વા અગ્ગસાવકાનં પટિયાદિતં સક્કારં ઓલોકેત્વા ગહપતિં જાતિયા ઘટ્ટેતુકામો ‘‘ઉળારો તે, ગહપતિ, સક્કારો, અપિચેત્થ એકઞ્ઞેવ નત્થી’’તિ આહ. ‘‘કિં, ભન્તે’’તિ? ‘‘તિલસંગુળિકા, ગહપતી’’તિ વત્વા ગહપતિના કાકોપમાય અપસાદિતો કુજ્ઝિત્વા ‘‘એસો તે, ગહપતિ, આવાસો, પક્કમિસ્સામહ’’ન્તિ વત્વા યાવતતિયં વારિયમાનોપિ પક્કમિત્વા સત્થુ સન્તિકં ગન્ત્વા ચિત્તેન ચ અત્તના ચ વુત્તવચનં આરોચેસિ. સત્થા ‘‘તયા ઉપાસકો સદ્ધો પસન્નો હીનેન ખુંસિતો’’તિ તસ્સેવ દોસં આરોપેત્વા પટિસારણીયકમ્મં કારાપેત્વા ‘‘ગચ્છ, ચિત્તગહપતિં ખમાપેહી’’તિ પેસેસિ. સો તત્થ ગન્ત્વા, ‘‘ગહપતિ, મય્હમેવ સો દોસો, ખમાહિ મે’’તિ વત્વાપિ ‘‘નાહં ખમામી’’તિ તેન પટિક્ખિત્તો મઙ્કુભૂતો તં ખમાપેતું નાસક્ખિ. પુનદેવ સત્થુ સન્તિકં પચ્ચાગમાસિ. સત્થા ‘‘નાસ્સ ઉપાસકો ખમિસ્સતી’’તિ જાનન્તોપિ ‘‘માનથદ્ધો એસ, તિંસયોજનં તાવ મગ્ગં ગન્ત્વા પચ્ચાગચ્છતૂ’’તિ ખમનૂપાયં અનાચિક્ખિત્વાવ ઉય્યોજેસિ. અથસ્સ પુનાગતકાલે નિહતમાનસ્સ અનુદૂતં દત્વા ‘‘ગચ્છ, ઇમિના સદ્ધિં ગન્ત્વા ઉપાસકં ખમાપેહી’’તિ વત્વા ‘‘સમણેન નામ ‘મય્હં વિહારો, મય્હં નિવાસટ્ઠાનં, મય્હં ઉપાસકો, મય્હં ઉપાસિકા’તિ માનં વા ઇસ્સં વા કાતું ન વટ્ટતિ. એવં કરોન્તસ્સ હિ ઇચ્છામાનાદયો કિલેસા વડ્ઢન્તી’’તિ અનુસન્ધિં ઘટ્ટેત્વા ધમ્મં દેસેન્તો ઇમા ગાથા અભાસિ –

૭૩. ‘‘અસન્તં ભાવનમિચ્છેય્ય, પુરેક્ખારઞ્ચ ભિક્ખુસુ;

આવાસેસુ ઇસ્સરિયં, પૂજા પરકુલેસુ ચ.

૭૪. ‘‘મમેવ કત મઞ્ઞન્તુ, ગિહી પબ્બજિતા ઉભો.

મમેવાતિવસા અસ્સુ, કિચ્ચાકિચ્ચેસુ કિસ્મિચિ;

ઇતિ બાલસ્સ સઙ્કપ્પો, ઇચ્છા માનો ચ વડ્ઢતી’’તિ.

તત્થ અસન્તન્તિ યો બાલો ભિક્ખુ અવિજ્જમાનં સમ્ભાવનં ઇચ્છેય્ય, ‘‘અસ્સદ્ધોવ સમાનો ‘સદ્ધોતિ મં જનો જાનાતૂ’તિ ઇચ્છતી’’તિ. પાપિચ્છતાનિદ્દેસે (વિભ. ૮૫૧) વુત્તનયેનેવ બાલો ‘‘અસદ્ધો દુસ્સીલો અપ્પસ્સુતો અપ્પવિવિત્તો કુસીતો અનુપટ્ઠિતસ્સતિ અસમાહિતો દુપ્પઞ્ઞો અખીણાસવોવ સમાનો ‘અહો વત મં જનો અયં સદ્ધો, સીલવા, બહુસ્સુતો, પવિવિત્તો, આરદ્ધવીરિયો, ઉપટ્ઠિતસ્સતિ, સમાહિતો, પઞ્ઞવા, ખીણાસવો’તિ જાનેય્યા’’તિ ઇદં અસન્તસમ્ભાવનં ઇચ્છતિ. પુરેક્ખારન્તિ પરિવારં. ‘‘અહો વત મં સકલવિહારે ભિક્ખૂ પરિવારેત્વા પઞ્હં પુચ્છન્તા વિહરેય્યુ’’ન્તિ એવં ઇચ્છાચારે ઠત્વા પુરેક્ખારઞ્ચ ભિક્ખૂસુ ઇચ્છતિ. આવાસેસૂતિ સઙ્ઘિકેસુ ચ આવાસેસુ યાનિ વિહારમજ્ઝે પણીતસેનાસનાનિ, તાનિ અત્તનો સન્દિટ્ઠસમ્ભત્તાદીનં ભિક્ખૂનં ‘‘તુમ્હે ઇધ વસથા’’તિ વિચારેન્તો સયમ્પિ વરતરં સેનાસનં પલિબોધેન્તો, સેસાનં આગન્તુકભિક્ખૂનં પચ્ચન્તિમાનિ લામકસેનાસનાનિ ચેવ અમનુસ્સપરિગ્ગહિતાનિ ચ ‘‘તુમ્હે ઇધ વસથા’’તિ વિચારેન્તો આવાસેસુ ઇસ્સરિયં ઇચ્છતિ. પૂજા પરકુલેસુ ચાતિ નેવ માતાપિતૂનં ન ઞાતકાનં પરેસુયેવ કુલેસુ ‘‘અહો વતિમે મય્હમેવ દદેય્યું, ન અઞ્ઞેસ’’ન્તિ એવં ચતુપ્પચ્ચયેહિ પૂજં ઇચ્છતિ.

મમેવ કત મઞ્ઞન્તૂતિ યસ્સ ચ બાલસ્સ ‘‘યંકિઞ્ચિ વિહારે ઉપોસથાગારાદિકરણવસેન કતં નવકમ્મં, તં સબ્બં અમ્હાકં થેરેન કતન્તિ એવં ગિહી ચ પબ્બજિતા ચ ઉભોપિ મમેવ નિસ્સાય કતં પરિકમ્મં નિટ્ઠિતં મઞ્ઞન્તૂ’’તિ સઙ્કપ્પો ઉપ્પજ્જતિ. મમેવાતિવસા અસ્સૂતિ ‘‘ગિહી ચ પબ્બજિતા ચ સબ્બેપિ મમેવ વસે વત્તન્તુ, સકટગોણવાસિફરસુઆદીનિ વા લદ્ધબ્બાનિ હોન્તુ, અન્તમસો યાગુમત્તમ્પિ તાપેત્વા પિવનાદીનિ વા, એવરૂપેસુ કિચ્ચાકિચ્ચેસુ ખુદ્દકમહન્તેસુ કરણીયેસુ કિસ્મિઞ્ચિ એકકિચ્ચેપિ મમેવ વસે વત્તન્તુ, મમેવ આપુચ્છિત્વા કરોન્તૂ’’તિ સઙ્કપ્પો ઉપ્પજ્જતિ. ઇતિ બાલસ્સાતિ યસ્સ બાલસ્સ સા ચ ઇચ્છા અયઞ્ચ એવરૂપો સઙ્કપ્પો ઉપ્પજ્જતિ, તસ્સ નેવ વિપસ્સના, ન મગ્ગફલાનિ વડ્ઢન્તિ. કેવલં પનસ્સ ચન્દોદયે સમુદ્દસ્સ ઉદકં વિય છસુ દ્વારેસુ ઉપ્પજ્જમાના તણ્હા ચેવ નવવિધમાનો ચ વડ્ઢતીતિ.

દેસનાવસાને બહૂ સોતાપત્તિફલાદીનિ પાપુણિંસૂતિ.

સુધમ્મત્થેરોપિ ઇમં ઓવાદં સુત્વા સત્થારં વન્દિત્વા ઉટ્ઠાયાસના પદક્ખિણં કત્વા તેન અનુદૂતેન ભિક્ખુના સદ્ધિં ગન્ત્વા ઉપાસકસ્સ ચક્ખુપથે આપત્તિં પટિકરિત્વા ઉપાસકં ખમાપેસિ. સો ઉપાસકેન ‘‘ખમામહં, ભન્તે, સચે મય્હં દોસો અત્થિ, ખમથ મે’’તિ પટિખમાપિતો સત્થારા દિન્ને ઓવાદે ઠત્વા કતિપાહેનેવ સહ પટિસમ્ભિદાહિ અરહત્તં પાપુણિ. ઉપાસકોપિ ચિન્તેસિ – ‘‘મયા સત્થારં અદિસ્વાવ સોતાપત્તિફલં પત્તં, અદિસ્વા એવ અનાગામિફલે પતિટ્ઠિતો, સત્થારં મે દટ્ઠું વટ્ટતી’’તિ. સો તિલતણ્ડુલસપ્પિફાણિતવત્થચ્છાદનાદીહિ પરિપૂરાનિ પઞ્ચ સકટસતાનિ યોજાપેત્વા ‘‘સત્થારં દટ્ઠુકામા આગચ્છન્તુ, પિણ્ડપાતાદીહિ ન કિલમિસ્સન્તી’’તિ ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સ આરોચાપેત્વા ભિક્ખુનીસઙ્ઘસ્સાપિ ઉપાસકાનમ્પિ ઉપાસિકાનમ્પિ આરોચાપેસિ. તેન સદ્ધિં પઞ્ચસતા પઞ્ચસતા ભિક્ખૂ ચ ભિક્ખુનિયો ચ ઉપાસકા ચ ઉપાસિકાયો ચ નિક્ખમિંસુ. સો તેસઞ્ચેવ અત્તનો પરિસાય ચાતિ તિણ્ણં જનસહસ્સાનં યથા તિંસયોજને મગ્ગે યાગુભત્તાદીહિ કિઞ્ચિ વેકલ્લં ન હોતિ, તથા સંવિદહિ. તસ્સ પન નિક્ખન્તભાવં ઞત્વા યોજને યોજને દેવતા ખન્ધાવારં બન્ધિત્વા દિબ્બેહિ યાગુખજ્જકભત્તપાનકાદીહિ તં મહાજનં ઉપટ્ઠહિંસુ, કસ્સચિ કેનચિ વેકલ્લં ન હોતિ. એવં દેવતાહિ ઉપટ્ઠિયમાનો દેવસિકં યોજનં ગચ્છન્તો માસેન સાવત્થિં પાપુણિ, પઞ્ચ સકટસતાનિ યથાપૂરિતાનેવ અહેસું. દેવતાહિ ચેવ મનુસ્સેહિ ચ અભિહટં પણ્ણાકારં વિસ્સજ્જેન્તોવ અગમાસિ.

સત્થા આનન્દત્થેરં આહ – ‘‘આનન્દ, અજ્જ વડ્ઢમાનકચ્છાયાય ચિત્તો ગહપતિ પઞ્ચહિ ઉપાસકસતેહિ પરિવુતો આગન્ત્વા મં વન્દિસ્સતી’’તિ. ‘‘કિં પન, ભન્તે, તસ્સ તુમ્હાકં વન્દનકાલે કિઞ્ચિ પાટિહારિયં ભવિસ્સતી’’તિ? ‘‘ભવિસ્સતિ, આનન્દા’’તિ. ‘‘કિં, ભન્તે’’તિ? તસ્સ આગન્ત્વા ‘‘મં વન્દનકાલે રાજમાનેન અટ્ઠકરીસમત્તે પદેસે જણ્ણુકમત્તેન ઓધિના પઞ્ચવણ્ણાનં દિબ્બપુપ્ફાનં ઘનવસ્સં વસ્સિસ્સતી’’તિ. તં કથં સુત્વા નગરવાસિનો ‘‘એવં મહાપુઞ્ઞો કિર ચિત્તો નામ ગહપતિ આગન્ત્વા અજ્જ સત્થારં વન્દિસ્સતિ, એવરૂપં કિર પાટિહારિયં ભવિસ્સતિ, મયમ્પિ તં મહાપુઞ્ઞં દટ્ઠું લભિસ્સામા’’તિ પણ્ણાકારં આદાય મગ્ગસ્સ ઉભોસુ પસ્સેસુ અટ્ઠંસુ. વિહારસમીપે આગતકાલે પઞ્ચ ભિક્ખુસતાનિ પઠમં આગમિંસુ. ચિત્તો ગહપતિ, ‘‘અમ્મા, તુમ્હે પચ્છતો આગચ્છથા’’તિ મહાઉપાસિકાયો ઠપેત્વા પઞ્ચહિ ઉપાસકસતેહિ પરિવુતો સત્થુ સન્તિકં અગમાસિ. બુદ્ધાનં સમ્મુખટ્ઠાને પન ઠિતા વા નિસિન્ના વા ઇતો વા એત્તો વા ન હોન્તિ, બુદ્ધવીથિયા દ્વીસુ પસ્સેસુ નિચ્ચલાવ તિટ્ઠન્તિ. ચિત્તો ગહપતિ મહન્તં બુદ્ધવીથિં ઓક્કમિ. તીણિ ફલાનિ પત્તેન અરિયસાવકેન ઓલોકિતોલોકિતટ્ઠાનં કમ્પિ. ‘‘એસો કિર ચિત્તો ગહપતી’’તિ મહાજનો ઓલોકેસિ. સો સત્થારં ઉપસઙ્કમિત્વા છબ્બણ્ણાનં બુદ્ધરસ્મીનં અન્તો પવિસિત્વા દ્વીસુ ગોપ્ફકેસુ સત્થુ પાદે ગહેત્વા વન્દિ. તં ખણઞ્ઞેવ વુત્તપ્પકારં પુપ્ફવસ્સં વસ્સિ, સાધુકારસહસ્સાનિ પવત્તયિંસુ. સો એકમાસં સત્થુ સન્તિકે વસિ, વસમાનો ચ સકલં બુદ્ધપ્પમુખં ભિક્ખુસઙ્ઘં વિહારેયેવ નિસીદાપેત્વા મહાદાનં અદાસિ, અત્તના સદ્ધિં આગતેપિ અન્તોવિહારેયેવ કત્વા પટિજગ્ગિ. એકદિવસમ્પિ અત્તનો સકટેસુ કિઞ્ચિ ગહેતબ્બં નાહોસિ, દેવમનુસ્સેહિ આભતપણ્ણાકારેનેવ દાનં અદાસિ, સબ્બકિચ્ચાનિ અકાસિ. સો સત્થારં વન્દિત્વા આહ – ‘‘ભન્તે, અહં ‘તુમ્હાકં દાનં દસ્સામી’તિ આગચ્છન્તો માસં અન્તરામગ્ગે અહોસિં. ઇધેવ મે માસો વીતિવત્તો, મયા આભતં પણ્ણાકારં કિઞ્ચિ ગહેતું ન લભામિ, એત્તકં કાલં દેવમનુસ્સેહિ આભતપણ્ણાકારેનેવ દાનં અદાસિં, સોહં સચેપિ ઇધ સંવચ્છરં વસિસ્સામિ, નેવ મમ દેય્યધમ્મં દાતું લભિસ્સામિ. અહં સકટાનિ ઓતારેત્વા ગન્તું ઇચ્છામિ, પટિસામનટ્ઠાનં મે આરોચાપેથા’’તિ.

સત્થા આનન્દત્થેરં આહ – ‘‘આનન્દ, ઉપાસકસ્સ એકં પદેસં તુચ્છં કારેત્વા દેહી’’તિ. થેરો તથા અકાસિ. કપ્પિયભૂમિ (મહાવ. ૨૯૫) કિર ચિત્તસ્સ ગહપતિનો અનુઞ્ઞાતા. ઉપાસકોપિ અત્તના સદ્ધિં આગતેહિ તીહિ જનસહસ્સેહિ સદ્ધિં તુચ્છસકટેહિ પુન મગ્ગં પટિપજ્જિ. દેવમનુસ્સા ઉટ્ઠાય, ‘‘અય્ય, તયા તુચ્છસકટેહિ ગમનકમ્મં કત’’ન્તિ સત્તહિ રતનેહિ સકટાનિ પૂરયિંસુ. સો અત્તનો આભતપણ્ણાકારેનેવ મહાજનં પટિજગ્ગન્તો અગમાસિ. આનન્દત્થેરો સત્થારં વન્દિત્વા આહ – ‘‘ભન્તે, તુમ્હાકં સન્તિકં આગચ્છન્તોપિ માસેન આગતો, ઇધાપિ માસમેવ વુટ્ઠો, એત્તકં કાલં દેવમનુસ્સેહિ અભિહટપણ્ણાકારેનેવ મહાવદાનં અદાસિ, ઇદાનિ પઞ્ચ સકટસતાનિ તુચ્છાનિ કત્વા માસેનેવ કિર ગમિસ્સતિ, દેવમનુસ્સા પનસ્સ ઉટ્ઠાય, ‘અય્ય, તયા તુચ્છસકટેહિ ગમનકમ્મં કત’ન્તિ પઞ્ચ સકટસતાનિ સત્તરતનેહિ પૂરયિંસુ. સો પુન અત્તનો આભતપણ્ણાકારેનેવ કિર મહાજનં પટિજગ્ગન્તો ગમિસ્સતી’’તિ. ‘‘કિં પન, ભન્તે, એતસ્સ તુમ્હાકં સન્તિકં આગચ્છન્તસ્સેવાયં સક્કારો ઉપ્પજ્જતિ, ઉદાહુ અઞ્ઞત્થ ગચ્છન્તસ્સાપિ ઉપ્પજ્જતી’’તિ? ‘‘આનન્દ, મમ સન્તિકં આગચ્છન્તસ્સાપિ અઞ્ઞત્થ ગચ્છન્તસ્સાપિ એતસ્સ ઉપ્પજ્જતેવ. અયઞ્હિ ઉપાસકો સદ્ધો પસન્નો સમ્પન્નસીલો, એવરૂપો પુગ્ગલો યં યં પદેસં ભજતિ, તત્થ તત્થેવસ્સ લાભસક્કારો નિબ્બત્તતી’’તિ વત્વા સત્થા ઇમં પકિણ્ણકવગ્ગે ગાથમાહ –

‘‘સદ્ધો સીલેન સમ્પન્નો, યસો ભોગસમપ્પિતો;

યં યં પદેસં ભજતિ, તત્થ તત્થેવ પૂજિતો’’તિ. (ધ. પ. ૩૦૩);

અત્થો પનસ્સા તત્થેવ આવિભવિસ્સતિ.

એવં વુત્તે આનન્દત્થેરો ચિત્તસ્સ પુબ્બકમ્મં પુચ્છિ. અથસ્સ સત્થા આચિક્ખન્તો આહ –

આનન્દ, અયં પદુમુત્તરસ્સ ભગવતો પાદમૂલે કતાભિનીહારો કપ્પસતસહસ્સં દેવમનુસ્સેસુ સંસરિત્વા કસ્સપબુદ્ધકાલે મિગલુદ્દકકુલે નિબ્બત્તો વુદ્ધિમન્વાય એકદિવસં દેવે વસ્સન્તે મિગાનં મારણત્તાય સત્તિં આદાય અરઞ્ઞં ગન્ત્વા મિગે ઓલોકેન્તો એકસ્મિં અકટપબ્ભારે સસીસં પારુપિત્વા એકં ભિક્ખું નિસિન્નં દિસ્વા ‘‘એકો, અય્યો, સમણધમ્મં કરોન્તો નિસિન્નો ભવિસ્સતિ, ભત્તમસ્સ આહરિસ્સામી’’તિ વેગેન ગેહં ગન્ત્વા એકસ્મિં ઉદ્ધને હિય્યો, આભતમંસં, એકસ્મિં ભત્તં પચાપેત્વા અઞ્ઞે પિણ્ડપાતચારિકે ભિક્ખૂ દિસ્વા તેસમ્પિ પત્તે આદાય પઞ્ઞત્તાસને નિસીદાપેત્વા ભિક્ખં સમ્પાદેત્વા, ‘‘અય્યે, પરિવિસથા’’તિ અઞ્ઞં આણાપેત્વા તં ભત્તં પુટકે પક્ખિપિત્વા આદાય ગચ્છન્તો અન્તરામગ્ગે નાનાપુપ્ફાનિ ઓચિનિત્વા પત્તપુટે કત્વા થેરસ્સ નિસિન્નટ્ઠાનં ગન્ત્વા ‘‘મય્હં, ભન્તે, સઙ્ગહં કરોથા’’તિ વત્વા પત્તં આદાય પૂરેત્વા થેરસ્સ હત્થે ઠપેત્વા તેહિ પુપ્ફેહિ પૂજં કત્વા ‘‘યથા મે અયં રસપિણ્ડપાતો પુપ્ફપૂજાય સદ્ધિં ચિત્તં તોસેસિ, એવં નિબ્બત્તનિબ્બત્તટ્ઠાને પણ્ણાકારસહસ્સાનિ આદાય આગન્ત્વા મય્હં ચિત્તં તોસેન્તુ, પઞ્ચવણ્ણકુસુમવસ્સઞ્ચ વસ્સતૂ’’તિ પત્થનં પટ્ઠપેસિ. સો યાવજીવં કુસલં કત્વા દેવલોકે નિબ્બત્તિ, નિબ્બત્તટ્ઠાને જણ્ણુકમત્તેન ઓધિના દિબ્બપુપ્ફવસ્સં વસ્સિ. ઇદાનિપિસ્સ જાતદિવસે ચેવ ઇધ ચ આગતસ્સ પુપ્ફવસ્સવસ્સનઞ્ચ પણ્ણાકારાભિહારો ચ સત્તહિ રતનેહિ સકટપૂરણઞ્ચ તસ્સેવ કમ્મસ્સ નિસ્સન્દોતિ.

ચિત્તગહપતિવત્થુ ચુદ્દસમં.