૮. લોમસકઙ્ગિયત્થેરઅપદાનવણ્ણના

અટ્ઠમાપદાને ઇમમ્હિ ભદ્દકે કપ્પેતિઆદિકં આયસ્મતો લોમસકઙ્ગિયત્થેરસ્સ અપદાનં. અયમ્પિ પુરિમબુદ્ધેસુ કતાધિકારો તત્થ તત્થ ભવે વિવટ્ટૂપનિસ્સયાનિ પુઞ્ઞાનિ ઉપચિનન્તો કસ્સપસ્સ ભગવતો કાલે બ્રાહ્મણકુલે નિબ્બત્તો સદ્ધો પસન્નો અહોસિ. અપરો ચન્દનો નામ તસ્સ સહાયો ચાસિ. તે દ્વેપિ સત્થુ સન્તિકે ધમ્મં સુત્વા પસન્નમાનસા પબ્બજિત્વા યાવજીવં સીલં રક્ખિત્વા સુપરિસુદ્ધસીલા તતો ચુતા દેવલોકે નિબ્બત્તિત્વા એકં બુદ્ધન્તરં દિબ્બસુખં અનુભવિંસુ. તેસુ અયં ઇમસ્મિં બુદ્ધુપ્પાદે સાકિયકુલે નિબ્બત્તિત્વા અપરો ચન્દનો દેવપુત્તો હુત્વા તાવતિંસભવને નિબ્બત્તિ. અથ સો સક્યકુલપ્પસાદકેન કાળુદાયિના આરાધિતેન ભગવતા સક્યરાજૂનં માનમદ્દનાય કતં વેસ્સન્તરધમ્મદેસનાયં (જા. ૨.૨૨.૧૬૫૫ આદયો) પોક્ખરવસ્સઇદ્ધિપાટિહારિયં દિસ્વા પસન્નમાનસો પબ્બજિત્વા મજ્ઝિમનિકાયે વુત્તં ભદ્દેકરત્તસુત્તન્તદેસનં સુત્વા અરઞ્ઞવાસં વસન્તો ભદ્દેકરત્તસુત્તન્તદેસનાનુસાસનં (મ. નિ. ૩.૨૮૬ આદયો) સરિત્વા તદનુસારેન ઞાણં પેસેત્વા કમ્મટ્ઠાનં મનસિ કરિત્વા અરહત્તં પાપુણિ.

૨૨૫. અરહત્તં પત્વા અત્તનો પુબ્બકમ્મં સરિત્વા સઞ્જાતસોમનસ્સો પુબ્બચરિતાપદાનં પકાસેન્તો ઇમમ્હિ ભદ્દકે કપ્પેતિઆદિમાહ. તત્થ કપ્પો તાવ ચતુબ્બિધો – સારકપ્પો, વરકપ્પો, મણ્ડકપ્પો, ભદ્દકપ્પોતિ. તેસુ યસ્મિં કપ્પે એકો બુદ્ધો ઉપ્પજ્જતિ, અયં સારકપ્પો નામ. યસ્મિં દ્વે વા તયો વા બુદ્ધા ઉપ્પજ્જન્તિ, અયં વરકપ્પો નામ. યસ્મિં ચત્તારો બુદ્ધા ઉપ્પજ્જન્તિ, અયં મણ્ડકપ્પો નામ. યસ્મિં પઞ્ચ બુદ્ધા ઉપ્પજ્જન્તિ, અયં ભદ્દકપ્પો નામ. અઞ્ઞત્થ પન –

‘‘સારકપ્પો મણ્ડકપ્પો, સારમણ્ડકપ્પો તથા;

વરકપ્પો ભદ્દકપ્પો, કપ્પા પઞ્ચવિધા સિયું.

‘‘એકો દ્વે તયો ચત્તારો, પઞ્ચ બુદ્ધા યથાક્કમં;

એતેસુ પઞ્ચકપ્પેસુ, ઉપ્પજ્જન્તિ વિનાયકા’’તિ. –

એવં પઞ્ચ કપ્પા વુત્તા. તેસુ અયં કપ્પો ‘‘કકુસન્ધો કોણાગમનો કસ્સપો ગોતમો મેત્તેય્યો’’તિ પઞ્ચબુદ્ધપટિમણ્ડિતત્તા ભદ્દકપ્પો નામ જાતો.

તસ્મા ઇમસ્મિં ભદ્દકપ્પમ્હિ કસ્સપો નાયકો ઉપ્પજ્જીતિ સમ્બન્ધો. સેસં ઉત્તાનત્થમેવાતિ.

લોમસકઙ્ગિયત્થેરઅપદાનવણ્ણના સમત્તા.