૨. ઞાણકથાવણ્ણના
૮૬૩-૮૬૫. ઇદાનિ ઞાણકથા નામ હોતિ. તત્થ દુવિધં ઞાણં – લોકિયઞ્ચ લોકુત્તરઞ્ચ. લોકિયં સમાપત્તિઞાણમ્પિ હોતિ દાનાદિવસેન પવત્તં કમ્મસ્સકતઞાણમ્પિ; લોકુત્તરં સચ્ચપરિચ્છેદકં મગ્ગઞાણમ્પિ ફલઞાણમ્પિ. ઇમં પન વિભાગં અકત્વા ‘‘સચ્ચપરિચ્છેદકમેવ ઞાણં ન ઇતરં, તસ્મા નત્થિ પુથુજ્જનસ્સ ઞાણ’’ન્તિ યેસં લદ્ધિ, સેય્યથાપિ હેતુવાદાનં, તે સન્ધાય પુચ્છા સકવાદિસ્સ, પટિઞ્ઞા ઇતરસ્સ. પઞ્ઞાતિઆદિ ઞાણવેવચનદસ્સનત્થં વુત્તં. તેનેતં દીપેતિ – યદિ તસ્સ ઞાણં નત્થિ, પઞ્ઞાદયોપિ નત્થિ. અથ પઞ્ઞાદયો અત્થિ, ઞાણમ્પિ અત્થિ. કસ્મા? પઞ્ઞાદીનં ઞાણતો અનઞ્ઞત્તાતિ. પઠમં ઝાનન્તિઆદિ સમાપત્તિઞાણસ્સ દસ્સનત્થં વુત્તં. દાનં દદેય્યાતિઆદિ કમ્મસ્સકતઞાણસ્સ. દુક્ખં પરિજાનાતીતિ લોકુત્તરમગ્ગઞાણમેવ દીપેતિ, ન ચ લોકુત્તરમેવ ઞાણન્તિ.
ઞાણકથાવણ્ણના.