૬. લોકુત્તરવિપાકા

૬૩૩. ચત્તારિ ઝાનાનિ – પઠમં ઝાનં, દુતિયં ઝાનં, તતિયં ઝાનં, ચતુત્થં ઝાનં.

૬૩૪. તત્થ કતમં પઠમં ઝાનં? ઇધ ભિક્ખુ યસ્મિં સમયે લોકુત્તરં ઝાનં ભાવેતિ નિય્યાનિકં અપચયગામિં દિટ્ઠિગતાનં પહાનાય પઠમાય ભૂમિયા પત્તિયા વિવિચ્ચેવ કામેહિ…પે… પઠમં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ દુક્ખપટિપદં દન્ધાભિઞ્ઞં, તસ્મિં સમયે ફસ્સો હોતિ…પે… અવિક્ખેપો હોતિ. ઇમે ધમ્મા કુસલા. તસ્સેવ લોકુત્તરસ્સ કુસલસ્સ ઝાનસ્સ કતત્તા ભાવિતત્તા વિપાકં વિવિચ્ચેવ કામેહિ…પે… પઠમં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ દુક્ખપટિપદં દન્ધાભિઞ્ઞં સુઞ્ઞતં, તસ્મિં સમયે પઞ્ચઙ્ગિકં ઝાનં હોતિ – વિતક્કો, વિચારો, પીતિ, સુખં, ચિત્તસ્સેકગ્ગતા. ઇદં વુચ્ચતિ ‘‘પઠમં ઝાનં’’. અવસેસા ધમ્મા ઝાનસમ્પયુત્તા.

તત્થ કતમં દુતિયં ઝાનં? ઇધ ભિક્ખુ યસ્મિં સમયે લોકુત્તરં ઝાનં ભાવેતિ નિય્યાનિકં અપચયગામિં દિટ્ઠિગતાનં પહાનાય પઠમાય ભૂમિયા પત્તિયા વિતક્કવિચારાનં વૂપસમા…પે… દુતિયં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ દુક્ખપટિપદં દન્ધાભિઞ્ઞં, તસ્મિં સમયે ફસ્સો હોતિ…પે… અવિક્ખેપો હોતિ. ઇમે ધમ્મા કુસલા. તસ્સેવ લોકુત્તરસ્સ કુસલસ્સ ઝાનસ્સ કતત્તા ભાવિતત્તા વિપાકં વિતક્કવિચારાનં વૂપસમા…પે… દુતિયં ઝાનં …પે… તતિયં ઝાનં…પે… ચતુત્થં ઝાનં…પે… પઠમં ઝાનં…પે… પઞ્ચમં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ દુક્ખપટિપદં દન્ધાભિઞ્ઞં સુઞ્ઞતં, તસ્મિં સમયે દુવઙ્ગિકં ઝાનં હોતિ – ઉપેક્ખા, ચિત્તસ્સેકગ્ગતા. ઇદં વુચ્ચતિ ‘‘પઞ્ચમં ઝાનં’’. અવસેસા ધમ્મા ઝાનસમ્પયુત્તા.