૧૦૮. અતે

નનુ ચ ‘‘લક્ખણપટિપદવુત્તેસુ પટિપદવુત્તસ્સેવ ગહણ’’ન્તીમાય પરિભાસાય લક્ખણિકસ્સાકારસ્સ ગહણં ન પપ્પોતીત્યાસઙ્કિય પટિપાદયમાહ-‘રસ્સાકારે’ચ્ચાદિ, પરિભાસાય ચસ્સાયમત્થો ‘‘લક્ખીયતેનેનેતિ લક્ખણં, સાધ્વસાધુજાનન હેસુત્તા સુત્ત [સત્થ] મુચ્ચતે, પટિગતમ્પદં પટિપદં, ઉચ્ચારિતમઞ્જસેત્યત્થો, લક્ખણઞ્ચ પટિપદઞ્ચ લક્ખણપટિપદાનિ, તેહિ વુત્તાનિ રૂપાનિ લક્ખણપટિપદવુત્તાનિ, તેસુ, વુત્તસદ્દો પચ્ચેકમ્પરિસમાપીયતે ‘લક્ખણવુત્તેસુ પટિપદવુત્તેસૂ’તિ, તત્રાઞ્ચસા યમનિદ્દિટ્ઠં, કેવલં લક્ખણદસ્સનેનાસ્મિં લક્ખણે સત્યવસ્સમનેન રૂપેન ભવિતબ્બન્તિ લક્ખણેન પટિપાદિતં, તં લક્ખણવુત્તમિત્યુચ્ચતે, યન્ત્વઞ્જસા સદ્દેનેવ પટિપાદિતં, તં પટિપદવુત્તન્તિ વુચ્ચતે, તસ્મિં લક્ખણવુત્તે પટિપદવુત્તે ચ રૂપે સતિ પટિપદવુત્તસ્સેવ ગહણં, નેતરસ્સે’’તિ, પટિપદવુત્તસ્સેવેત્યવધારણેન નિયમરૂપભાસ્સા પરિભાસાયાવગમ્યતે, સો ચ નિયમો અનિયમપુબ્બકે સન્દેહે સત્યવતિટ્ઠતે, તસ્મા યત્ર લક્ખણવુત્તમેવ કેવલં, ન પટિપદવુત્તં, તત્ર નાયં પરિભાસા વતિટ્ઠતે, યત્રાપિ પટિપદવુત્તમેવ કેવલં, ન લક્ખણવુત્તં, સોપ્યેતિસ્સા અવિસયો, યત્ર દ્વે રૂપાનિ સમ્ભવન્તિ તત્રેવા યમ્પરિભાસા સન્દેહાપાકરણમુખેન પવત્તાતિ ઞાયપ્પત્તોયેવા મત્થો ઇમાય પરિભાસાયાનુવાદ્યતે, તથાહિ સન્દેહઠાનેસુ યદ્યપ્યેકરૂપમેવમભિન્નમુભિન્નં, તથાપિ લક્ખણવુત્તં રૂપં લક્ખણે નોન્નીયમાનં ધૂમગ્ગિ વિય જલબલાકા વિય ચાનુ માનિકં, યન્તુ પટિપદ વુત્તં રૂપં, તં પચ્ચક્ખસિદ્ધં, પચ્ચક્ખાનુમાનેસુ ચ પચ્ચક્ખમ્બલવન્તરં પમાણન્તિ અતો પટિપદવુત્તમેવ ગય્હતીતિ.