૧૦. અનુ

નતુલક્ખણન્તિ સચ્ચકિરિયા વુટ્ઠિયા હેતુ હોતિ, ન તુ સઙ્કેતોતિ અત્થો, હેતુત્તા લક્ખણત્તાભાવે સચ્ચકિરિયાય કથં લક્ખણે દુતિયાતિ હેતુત્તેપિ લક્ખણત્તમસ્સ સાધેન્તો સાધમ્મપયોગેનાન્વયમાહ-‘યં સકિમ્પિ’ચ્ચાદિ, એત્થ હિ લક્ખણં સચ્ચ કિરિયાતિ પટિઞ્ઞા, [પક્ખો (પોત્થકે)] સકિમ્પિ નિમિત્તતાય કપ્પનત્તાતિ હેતુ, યં સકિમ્પિ નિમિત્તતાય કપ્પતે તમ્પિ લક્ખણં ભવતિ, યથા’અપિ ભવં કમણ્ડલુપાણિં સિસ્સમદ્દક્ખી’તિ સાધમ્મપયોગેનાન્વયો દટ્ઠબ્બો, કપ્પતેતિ સમત્થોતિ અત્થો, કમણ્ડલુ પાણિમ્હિ અસ્સેતિ કમણ્ડલુપાણી, અપીતિ પઞ્હે, કદાચિ કેનચિ કમણ્ડલુપાણીસિસ્સો દિટ્ઠો સો તમેવ દસ્સનં લક્ખણં કત્વા પુચ્છતિ ‘અપિ’ત્યાદિના, અથ યથા વુત્તેન હેતુનોપિ લક્ખણત્તમત્તુ તથાપિ પરવિપ્પટિસેધેન હેતુમ્હિ તતિયા કસ્મા ન સિયાતિ ચોદયમાહ ‘ન ન્વેવમ્પિ’ચ્ચાદિ, પુબ્બવિપ્પટિસેધેનાતિ અપવાદપુબ્બવિપ્પટિસેધેન, તથાહિ છટ્ઠિયા પવાદો હોતિ હેતુમ્હિ તતિયાવિધિ… સમ્બન્ધછટ્ઠિયા પત્તાય હેતુતતિયાવિધાનતો ઉપપદવિભત્તિવિધિપિ છટ્ઠિયાપવાદો… સમ્બન્ધવિસેસાભિબ્યત્તિહેતુનોપપદેન યોગે તસ્મિંયેવ સમ્બન્ધે વિધાનતો, તત્થ હેતુતતિયાવકાસો ‘ધનેન કુલ’ન્તિ, ઉપપદવિભત્તિયાવકાસો ‘રુક્ખમનુવિજ્જોતતે’તિ, સચ્ચકિરિયમનુ પાવસ્સીતિ તુ હેતુમ્હિ લક્ખણે-પવાદવિપ્પટિસેધે સતિ પુબ્બવિપ્પટિસેધેન દુતિયા ભવતિ.