ચુદ્દસમ પરિચ્છેદ

નગરપ્પવેસનો

૧. દેવાનંપિયતિસ્સો સો, રાજા સલિલકીળિતં;

દત્વા નગરવાસીનં, મિગવં કીળિતું અગા.

૨. ચત્તાલીસસહસ્સેહિ, નરેહિ પરિવારિતો;

ધાવન્તો પદસાયેવ, અગમા મિસ્સકં નગં.

૩. થેરે દસ્સેતુમિચ્છન્તો, દેવો તસ્મિં મહીધરે;

ગુમ્ભંભક્ખયમાનો’વ, અટ્ઠા ગોકણ્ણરૂપવા.

૪. રાજા દિસ્વા ‘‘પમત્તં તં, ન યુત્તં વિજ્ઝિતું’’ ઇતિ;

જિયા સદ્દમકાધાપિ, ગોકણ્ણો પબ્બતન્તરં.

૫. રાજા’નુધાવિ સોધિં, થેરાનં સન્તિકં ગતો;

થેરે દિટ્ઠે નરિન્દેન, સયમન્તરધાયિસો.

૬. થેરો ‘‘બહૂસુ દિટ્ઠેસુ, અતિભાયિસ્સતી’’ તિસો;

અત્તાનમેવ દસ્સેસિ, પસ્સિત્વા તં મહીપતિં.

૭. ભીતો અટ્ઠાસિ તં થેરો, ‘‘એહિ તિસ્સાતિ અબ્રવિ;

તિસ્સા’તિ વચનેનેવ, રાજા યક્ખો’’તિ ચિન્તયી.

૮. સમણા મયં મહારાજ, ધમ્મરાજસ્સ સાવકા;

તમેવ અનુકમ્પાય, જમ્બુદીપા ઇધાગતા.

૯. ઇચ્ચાહ થેરો તં સુત્વા, રાજા વીતભયો અહુ;

સરિત્વા સખીસન્દેસં, ‘‘સમાણા’’ ઇતિ નિચ્છિતો.

૧૦. ધનું સરઞ્ચ નિક્ખિપ્પ, ઉપસઙ્કમ્મ તં ઇસિં;

સમ્મોદમાનો થેરેન, સો નિસીદિ તદન્તિકે.

૧૧. તદા તસ્સ મનુસ્સા તે, આગમ્મ પરિવારયું;

તદા સેસે છ દસ્સેસિ, મહાથેરો સહાગતે.

૧૨. તે દિસ્વા અબ્રવી રાજા, ‘‘કદા’’ મે આગતા ઇતિ;

‘‘મયા સદ્ધિં’’તિ થેરેન, વુત્તે પુચ્છિ ઇદં પુન.

૧૩. ‘‘સન્તિ ઈદિસકા અઞ્ઞે, જમ્બુદીપે યતી’’ ઇતિ;

આહ ‘‘કાસાવપજ્જો તો, જમ્બુદીપો તહિં પન.

૧૪. તેવિજ્જા ઇદ્ધિપ્પત્તા ચ, ચેતોપરિયકોવિદા;

‘‘દિબ્બસોતા’રહન્તો ચ, બહૂ બુદ્ધસ્સ સાવકા’’.

૧૫. પુચ્છિ ‘‘કેનાગતત્થા’’તિ, ન થલેન ન વારિના;

આગતમ્હા’’તિ વુત્તે સો, વિજાનિ નભસાગમં.

૧૬. વીમંસંસો મહાપઞ્ઞો, કણ્હં પઞ્હમપુચ્છિતં;

પુટ્ઠો પુટ્ઠો વિયાકાસિ, તંતં પઞ્હં મહીપતિ.

૧૭. રુક્ખોયં રાજકિન્નામો, અઞ્ઞો નામ અયં તરુ;

ઇમં મુઞ્ચિય અત્થ’મ્બો, સન્તિ અમ્બતરૂ બહું.

૧૮. ઇમઞ્ચ અમ્બં તેચ’મ્બે, મુઞ્ચિયત્થિ મહીરુહા;

સન્તિ ભન્તે બહુ રુક્ખા, અનમ્બાપન તે તરુ.

૧૯. અઞ્ઞે અમ્બે અનમ્બે ચ, મુઞ્ચિય’ત્થિ મહીરુહા;

અયં ભન્તે અમ્બરુક્ખો, પણ્ડિતો’સિ નરિસ્સર.

૨૦. સન્તિ તે ઞાતકા રાજ, સન્તિ ભન્તે બહુજ્જના;

સન્તિ અઞ્ઞાતકા રાજ, સન્તિ તે ઞાતિતો બહૂ.

૨૧. ઞાતકે તે ચ અઞ્ઞે ચ, મુઞ્ચિય’ઞ્ઞોપિ અત્થિ નુ;

‘‘ભન્તે’’ હમેવ સાધુ ત્વં, પણ્ડિતો’સિ નરિસ્સર.

૨૨. પણ્ડિતો’તિ વિદિત્વાન, ચૂળહત્થિપદોપમં;

સુત્તન્તં દેસયી થેરો, મહીપસ્સ મહામતી.

૨૩. દેસનાપરિયોસાને, સદ્ધિં તેહિ નરેહિ સો;

ચત્તાલીસસહસ્સેહિ, સરણેસુ પતિટ્ઠહિ.

૨૪. ભત્તા’ભીહારં સાયન્હે, રઞ્ઞો અભિહરું તદા;

‘‘ન ભુઞ્જિસ્સ’’ન્તિ દાનિ મે, ઇતિ જનમ્મિ ભૂપતિ.

૨૫. પુચ્છિતુંયેવ યુત્તન્તિ, ભત્તેના’પુચ્છિતે ઇસિ;

ન ભુઞ્જામ ઇદાની’તિ, વુત્તે કાલઞ્ચ પુચ્છિસો.

૨૬. કાલં વુત્તે’બ્રવિ એવં, ‘‘ગચ્છામ નગરં’’ઇતિ;

તુવં ગચ્છ મહારાજ, વસિસ્સામ મયં ઇધ.

૨૭. એવં સતિ કુમારો’યં, અમ્હેહિ સહ ગચ્છતુ;

અયઞ્હિ આગતફલો, રાજ વિઞ્ઞાતસાસનો.

૨૮. અપેક્ખમાનો પબ્બજ્જં, વસત’મ્હાકમન્તિકે;

ઇદાનિ પબ્બજેસ્સામ, ઇમં ત્વં ગચ્છ ભૂમિપ.

૨૯. પાતો રથં પેસયિસ્સં, તુમ્હે તત્થ ઠિતા પુરં;

યાથા’તિ થેરે વન્દિત્વા, ભણ્ડુંનેત્વ’ક મન્તકં.

૩૦. પુચ્છિ થેરાધિકારંસો, રઞ્ઞો સબ્બમભાસિ સો;

થેરં ઞત્વા’તિ તુટ્ઠોસો, ‘‘લાભા મે’’ઇતિ ચિન્તયિ.

૩૧. ભણ્ડુસ્સ ગીહિભાવેન, ગતાસઙ્કો નરિસ્સરો;

અઞ્ઞાસિ નરભાવં સો, ‘‘પબ્બાજેમ ઇમં’’ ઇતિ.

૩૨. થેરો તં ગામસીમાયં, તસ્મિંયેવ ખણે અકા;

ભણ્ડુકસ્સ કુમારસ્સ, પબ્બજ્જમુપસમ્પદં.

૩૩. તસ્મિંયેવ ખણે સો ચ, અરહત્તમપાપુણિ;

સુમનં સામણેરં તં, થેરો આમન્તયી તતો.

૩૪. ધમ્મસવનકાલં ત્વં, ઘોસેહી’’તિ અપુચ્છિસો;

સાવેન્તો કિત્તકં ઠાનં, ભન્તે ઘોસેમ’હં ઇતિ.

૩૫. ‘‘સકલં તમ્બપણ્ણી’’તિ, વુત્તે થેરેન ઇદ્ધિયા;

સાવેન્તો સકલં લંકં, ધમ્મકાલમઘોસયી.

૩૬. રાજા નાગચતુત્તેસો, સોણ્ણિપસ્સે નિસીદિય;

ભુઞ્જન્તો તં રવં સુત્વા, થેરન્તિક મપેસયિ.

૩૭. ‘‘ઉપદ્દવો નુ અત્થી’’તિ, આહ નત્થિ ઉદ્દવો;

સોતું સમ્બુદ્ધવચનં, કાલો ઘોસાપિતો ઇતિ.

૩૮. સામણેર રવં સુત્વા, ભુમ્માદેવા અઘોસયું;

અનુક્કમેન સો સદ્દો, બ્રહ્મલોકં સમારુહિ.

૩૯. તેન ઘોસેન દેવાનં, સન્નિપાતો મહા અહુ;

સમચિત્તસુત્તં દેસેસિ, થેરો તસ્મિં સમાગમે.

૪૦. અસંખિયાનં દેવાનં, ધમ્માભિસમયો અહુ;

બહૂ નાગા સુપણ્ણા ચ, સરણેસુ પતિટ્ઠયું.

૪૧. યથેદં સારિપુત્તસ્સ, સુત્તં થેરસ્સ ભાસતો;

તથા મહિન્દત્થેરસ્સ, અહુ દેવસમાગમો.

૪૨. રાજા પભા તે પાહેસિ, રથં સારથિ સો ગતો;

‘‘આરોહથ રથં યામ, નગરં’’ ઇતિ તે’બ્રવિ.

૪૩. ના’રોહામ રથં ગચ્છ, ગચ્છામ તવ પચ્છતો;

ઇતિ વત્વાન પેસેત્વા, સારથિં સુમનોરથં.

૪૪. વેહાસમબ્ભુગન્ત્વા, તે નગરસ્સ પુરત્થતો;

પઠમત્થૂપટ્ઠાનમ્હિ, ઓતરિંસુ મહિદ્ધિકા.

૪૫. થેરેહિ પઠમોતિણ્ણ-ઠાનમ્હિ કતચેતિયં;

અજ્જાપિ વુચ્ચતે તેન, એવં પઠમચેતિયં.

૪૬. રઞ્ઞા થેરગુણં સુત્વા, સબ્બા અન્તેપુરિત્થિયો;

થેરદસ્સનમિચ્છિંસુ, યસ્મા તસ્મામહીપતિ.

૪૭. અન્તો’વ રાજવત્થુસ્સ, રમ્મં કારેસિ મણ્ડપં;

સેતેહિ વત્થપુપ્ફેહિ, છાદિતં સમલઙ્કતં.

૪૮. ઉચ્ચસેય્યાવિરમણં, સુતત્તા થેરસન્તિકે;

કઙ્ખી ‘‘ઉચ્ચાસને થેરો, નિસીદિદેય્યનુનોતિ ચ.

૪૯. તદન્તરે સારથિ સો, થેરે દિસ્વા તહિં ઠિતે;

ચીવરં પારુપન્તે તે, અતિવિમ્હિત માનસો.

૫૦. ગન્ત્વા રઞ્ઞો નિવેદેસિ, સુત્વા સબ્બં મહીમતિ;

‘‘નિસજ્જં ન કરિસ્સન્તિ, પીઠકેસૂ’’તિ નિચ્છિતો.

૫૧. ‘‘સુસાધુ ભુમ્મત્થરણં, પઞ્ઞાપેથા’’તિ ભાસિય;

ગન્ત્વા પટિપથં થેરે, સક્કચ્ચં અભિવાદિય.

૫૨. મહામહિન્દત્થેરસ્સ, હત્થતો પત્તમાદિય;

સક્કારપૂજાવિધિના, પુરં થેરં પવેસયિ.

૫૩. દિસ્વા આસનપઞ્ઞત્તિં, નેમિત્તા બ્યાકરું ઇતિ;

‘‘ગહિતા પથવી’મેહિ, દીપે હેસ્સન્તિ ઇસ્સરા.

૫૪. નરિન્દો પૂજયન્તો તે, થેરે અન્તેપુરં નયિ;

તત્થ તે દુસ્સપીઠેસું, નિસીદિંસુ યથારહં.

૫૫. તે યાગુખજ્જભોજ્જેહિ, સયં રાજા અતપ્પયિ;

નિટ્ઠિતે ભત્તકિચ્ચમ્હિ, સયં ઉપનિસીદિય.

૫૬. કનિટ્ઠસ્સોપરાજસ્સ, મહાનાગસ્સ જાયિકં;

વસન્તિં રાજગેહે’વ, પક્કોસા પેસિચા’નુલં.

૫૭. આગમ્મ અનુલાદેવી, પઞ્ચ ઇત્થિસતેહિ સા;

થેરેવન્દિય પૂજેત્વા, એકમન્તમુપાવિસિ.

૫૮. પેતવત્થું વિમાનઞ્ચ, સચ્ચસંયુત્તમેવ ચ;

દેસેસિ થેરો તા ઇત્થી, પઠમં ફલમજ્ઝગું.

૫૯. હિય્યો દિટ્ઠમનુસ્સેહિ, સુત્વા થેરગુણે બહૂ;

થેરદસ્સનમિચ્છન્તા, સમાગન્ત્વાન નાગરા.

૬૦. રાજદ્વારે મહાસદ્દં, અકરું તં મહીપતિ;

સુત્વા પુચ્છિય જાનિત્વા, આહ તેસં હિતત્થિકો.

૬૧. સબ્બેસં ઇધ સમ્બાધો, સાલામઙ્ગલહત્થિનો;

સોધેથ તત્થ દક્ખન્તિ, થેરે’મે નાગરા’ઇતિ.

૬૨. સોધેત્વા હત્થિસાલં તં, વિતાનાદીહિ સજ્જુકં;

અલઙ્કરિત્વા સયને, પઞ્ઞપેસું યથારહં.

૬૩. સથેરો તત્થ ગન્ત્વાન, મહાથેરો નિસીદિય;

સો દેવદૂતસુત્તન્તં, કથેસી કથિકો મહા.

૬૪. તં સુત્વાન પસીદિંસુ, નગરા તે સમાગતા;

તેસુ પાણસહસ્સંતુ, પઠમં ફલમજ્ઝગા.

૬૫. લંકાદીપે સો સત્થુકપ્પો અકપ્પો;

લંકાધિટ્ઠાને દ્વીસુ ઠાનેસુ થેરો;

ધમ્મં ભાસિત્વા દીપભાસાય એવં;

સદ્ધમ્મો તારં કારયી દીપદીપોતિ.

સુજનપ્પસાદસંવેગત્થાય કતે મહાવંસે

નગરપ્પવેસનો નામ

ચુદ્દસમો પરિચ્છેદો.