૩. |ઓ૦.૦૦૨૪| ધાતુપરમ્પરાકથા

ધાતુસુ પન વિભજિત્વા દીયમાનેસુ સત્થુનો નલાટધાતુ કોસિનારકાનં મલ્લાનં લદ્ધકોટ્ઠાસેયેવ અહોસિ. મહાકસ્સપત્થેરો તે ઉપસઙ્કમિત્વા સત્થુનો નલાટધાતુ તુમ્હાકં કોટ્ઠાસે અહોસિ, તં ગહેતું આગતો, ભગવા હિ ધરમાનેયેવ તમ્બપણ્ણિદીપસ્સ અનુજાનિ, ‘તસ્મા તં અમ્હાકં દેથા’તિ. તં સુત્વા મલ્લરાજાનો?’એવં પતિગણ્હથ ભન્તે ધાતુ’તિ મહાકસ્સપત્થેરસ્સ અદંસુ. સો અત્તનો સદ્ધિવિહારિકં મહાનન્દત્થેરં પક્કોસાપેત્વા નલાટધાતું થેરસ્સ નિય્યાદેત્વા’ ઇમં ધાતું તમ્બપણ્ણિ દીપે મહાવાલુકગઙ્ગાય દક્ખિણભાગે સેરુનામ દહસ્સ અન્તે વરાહ નામ સોણ્ડિમત્થકે કાકવણ્ણતિસ્સો નામ રાજા પતિટ્ઠાપેસ્સતિ, ચેતિયં સઙ્ઘારામં કારાપેસ્સતિ, ત્વં ઇમં ધાતું ગહેત્વા વેસાલિયં ઉપનિસ્સાય મહાવનવિહારે કુટાગારસાલાયં સત્થુનો વસિતગન્ધકુટિયં ઠપેત્વા ધાતુપૂજં કત્વા આયુસઙ્ખારે ઓસ્સટ્ઠે પરિનિબ્બાપયમાને અત્તનો સદ્ધિવિહારિકસ્સ ચન્દગુત્તત્થેરસ્સ ધાતુવંસં કથેત્વા અપ્પમત્તો હોહી’તિ વત્વા ધાતું થેરસ્સ દત્વા અનુપાદિસેસનિબ્બાનધાતુયા પરિનિબ્બાયિ.

સાવકો સત્થુકપ્પો સો પભીન્નપટિસમ્ભિદો;

ગહેત્વા માનયી ધાતું મહાનન્દો મહાવને.

તસ્સ થેરસ્સ સદ્ધિવિહારિકો ચન્દગુત્તત્થેરો ધાતું ગહેત્વા આકાસં ઉગ્ગન્ત્વા સાવત્થીયં જેતવનમહાવિહારે દસબલેન વસિતગન્ધકુટિયં ઠપેત્વા ધાતુપૂજં કત્વા ચિરં વિહાસિ. સોપિ આયુસઙ્ખારે ઓસ્સટ્ઠે પરિનિબ્બાપયમાને અત્તનો. સદ્ધિવિહારિકં ભદ્દસેનત્થેરં પક્કોસાપેત્વા ધાતું થેરસ્સ નિય્યાદેત્વા ધાતુવંસં કથેત્વા અનુસાસિત્વા અનુપાદિસેસાય નિબ્બાનધાતુયા પરિનિબ્બાયિ.

ચન્દગુત્તો મહાપઞ્ઞો છળભિઞ્ઞો વિસારદો;

રમ્મે જેતવને ધાતું ઠપેત્વા વન્દનં અકા.

તસ્સ |ઓ૦.૦૦૨૫| સિસ્સો ભદ્દસેનત્થેરો ધાતું ગહેત્વા આકાસેન ગન્ત્વા ધમ્મચક્કપ્પવત્તને ઇસિપતને મહા વિહારે સત્થુનો વસિતગન્ધકુટિયં ઠપેત્વા ગન્ધમાલાદીહિ પૂજેત્વા ચિરં વિહાસિ. સો પરિનિબ્બાપયમાનો અત્તનો સદ્ધિવિહારિકસ્સ જયસેનત્થેરસ્સ ધાતું નિય્યાદેત્વા ધાતુવંસં કથેત્વા અનુપાદિસેસાય નિબ્બાનધાતુયા પરિનિબ્બાયિ.

ભદ્દસેનો મહાથેરો કતકિચ્ચો મહાઇસિ;

ધાતું ઠપેત્વા ઇસિપતને વન્દિત્વા નિબ્બુતિં ગતો.

સો પન જયસેનત્થેરો તં ધાતું ગહેત્વા વેલુવનમહાવિહારે સત્થુનો વસિતગન્ધકુટિયં ઠપેત્વા ગન્ધમાલાદીહિ પૂજેત્વા ચિરં વસિત્વા પરિનિબ્બાપયમાનો અત્તનો સદ્ધિવિહારિકસ્સ મહાસઙ્ઘરક્ખિતત્થેરસ્સ ધાતું નિય્યાદેત્વા ધાતુવંસં કથેત્વા અનુપાદિસેસાય નિબ્બાનધાતુયા પરિનિબ્બાયિ.

ગહેત્વાન ધાતુવરં જયસેનો મહામુનિ;

નિધાય વેલુવને રમ્મે અકા પૂજં મનોરમં.

સો પનાયસ્મા સઙ્ઘરક્ખિતત્થેરો ધાતું ગહેત્વા આકાસેન આગન્ત્વા કોસમ્બિં ઉપનિસ્સાય ઘોસિત સેટ્ઠિના કારાપિતે ઘોસિતારામે ભગવતો વસિતગન્ધકુટિયં ઠપેત્વા ગન્ધમાલાદીહિ પૂજં કત્વા ચિરં વિહાસિ. સો’પિ પરિનિબ્બાપયમાનો અત્તનો સદ્ધિવિહારિકં મહાદેવત્થેરં પક્કોસાપેત્વા ધાતુવંસં કથેત્વા અપ્પમત્તો હોહી’તિ વત્વા અનુપાદિસેસાય નિબ્બાનધાતુયા પરિનિબ્બાયિ.

સઙ્ઘરક્ખિતવ્હયો થેરો ચન્દો વિય સુપાકટો;

ઠપેત્વા ઘોસિતારામે અકા પૂજં મનોરમં.

તસ્સ થેરસ્સ સદ્ધિવિહારિકો મહાદેવત્થેરો ધાતું ગહેત્વા દેવાનમ્પિયતિસ્સસ્સ મહારઞ્ઞો ભાતુ મહાનાગસ્સ ઉપરાજસ્સ મહાગામે સેતચ્છત્તં ઉસ્સાપિતકાલે હત્થોટ્ઠ નામજનપદે કુક્કુટપબ્બતન્તરે મહાસાલરુક્ખમૂલે આકાસતો ઓતરિત્વા નિસીદિ. તસ્મિં સમયે મહાકાળો નામ ઉપાસકો અત્તનો પુત્તદારેહિ સદ્ધિં માલાગન્ધવિલેપનં ધજપતાકાદીનિ ગાહાપેત્વા દિવસસ્સ તિક્ખત્તું મહન્તેહિ પૂજાવિધાનેહિ ધાતું પરિહરિત્વા ચિરં વસિ. માસસ્સ અટ્ઠ-ઉપોસથદિવસે |ઓ૦.૦૦૨૬| ધાતુતો છબ્બણ્ણરંસિયો ઉગ્ગચ્છિંસુ. તસ્મિં સમયે સો પદેસો બુદ્ધસ્સ ધરમાનકાલો વિય અહોસિ. જનપદવાસી મનુસ્સાપિ થેરસ્સ સન્તિકે સીલાનિ ગણ્હન્તિ, ઉપોસથવાસં વસન્તિ, દાનં દેન્તિ, ચેતિયસ્સ મહન્તં પૂજં કરોન્તી. તતો અપરભાગે ઉપરાજા મહાગામે વિહરન્તો ભેરિં ચરાપેસિ? યો અમ્હાકં દસબલસ્સ ધાતું ગહેત્વા ઇધાગતો, તસ્સ મહન્તં સમ્પત્તિં દસ્સામીતિ. તસ્મિં કાલે કુટુમ્બિકો મહાકાળો ઉપરાજં પસ્સિસ્સામીતિ તસ્સ અનુચ્છવિકં પણ્ણાકારં ગહેત્વા રાજદ્વારે ઠત્વા સાસનં પહિણિ. ઉપરાજા તં પક્કોસાપેસિ. સો ગન્ત્વા વન્દિત્વા ઠિતો તં પણ્ણાકારં રાજપુરિસાનં પટિચ્છાપેસિ. ઉપરાજા? માતુલ મહાકાળ, તુમ્હાકં જનપદે અમ્હાકં સત્થુનો ધાતુ અત્થી’તિ આહ. મહાકાળો ઉપ રાજસ્સ કથં સુત્વા અત્થિ દેવ, મય્હં કુલુપગત્થેરસ્સ સન્તિકે આદાસમણ્ડલપ્પમાણં સત્થુનો નલાટધાતુ છબ્બણ્ણરંસીહિ આકાસપ્પદેસે સૂરિયસહસ્સચન્દસહસ્સાનં ઉટ્ઠિતકાલો વિય ઓભાસેતિ. સો જનપદો બુદ્ધસ્સ ઉપ્પન્નકાલો વિય અહોસીતિ આહ. તસ્સ કુટુમ્બિકસ્સ કથં સુણન્તસ્સએવ રઞ્ઞો સકલસરીરં પઞ્ચવણ્ણાય પીતિયા પરિપુણ્ણં અહોસિ. અતિવિય સોમનસ્સપ્પત્તો રાજા મય્હં માતુલસ્સ મહાકાળસ્સ સતસહસ્સં કહાપણાનિ ચ ચતુસિન્ધવયુત્તરથઞ્ચ સુવણ્ણાલઙ્કારેહિ સુસજ્જિતં એકં અસ્સઞ્ચ ઉદકફાસુકટ્ઠાનકે ખેત્તઞ્ચ પઞ્ચદાસીસતઞ્ચ દેથા’તિ વત્વા અઞ્ઞઞ્ચ પસાદં દાપેસિ. સો ઉપરાજા એત્તકં કુટુમ્બિકસ્સ દાપેત્વા તં દિવસમેવ નગરે ભેરિં ચરાપેત્વા હત્થસ્સરથયાનાનિ ગહેત્વા કુટુમ્બિકં મગ્ગદેસકં કત્વા અનુપુબ્બેન હત્થોટ્ઠજનપદં પત્વા રમણીયે ભૂમિપ્પદેસે ખન્ધાવારં બન્ધિત્વા અમચ્ચગણપરિવુતો કુટુમ્બિકં ગહેત્વા થેરસ્સ વસનટ્ઠાનં ગન્ત્વા વન્દિત્વા એકમન્તં અટ્ઠાસિ. સેસા અમચ્ચા કુટુમ્બિકો ચ થેરં વન્દિત્વા એકમન્તં |ઓ૦.૦૦૨૭| અટ્ઠંસુ. ઉપરાજા થેરં વન્દિત્વા સારાણીયં કથં કત્વા એકમન્તં નિસિન્નો પટિસન્થારમકાસિ. મહાદેવત્થેરોપિ સમ્મોદનીયં કથં કત્વા કિસ્સ ત્વં મહારાજ ઇધાગતોસિ આગતકારણં મે આરોચેહી’તિ આહ. ભન્તે તુમ્હાકં. સન્તિકે અમ્હાકં ભગવતો નલાટધાતુ અત્થી કિર. તં વન્દિસ્સામિ’તિ આગતોમ્હી’તિ આહ. થેરો? ભદ્દકં મહા રાજ તયા કતન્તિ વત્વા ધાતુઘરદ્વારં વિવરિત્વા મહારાજ બુદ્ધસ્સ નલાટધાતુ અતિદુલ્લભા’તિ આહ. રાજા સોળસેહિ ગન્ધોદકેહિ નહાયિત્વા સબ્બાલઙ્કારપતિમણ્ડિતો એકંસં ઉત્તરાસઙ્ગં કરિત્વા અઞ્જલિં પગ્ગય્હ નમસ્સમાનો અટ્ઠાસિ. બુદ્ધારમ્મણાય પીતિયા સકલસરીરં ફુટં અહોસિ.

(રાજા પીતિવેગેન ઇમા ગાથા આહ;

નમામિ વીર પાદે તે ચક્કઙ્કિત તલે સુભે;

વન્દિતે નરદેવેહિ અમતં દેહિ વન્દિતે.

લોકનાથ તુવં એકો સરણં સબ્બપાણિનં;

લોકે તયા સમો નત્થિ તારેહિ જનતં બહું.

મહણ્ણવે મયં ભન્તે નિમુગ્ગા દીઘસમ્ભવે;

અપ્પતિસ્સા અપ્પતિટ્ઠા સંસરામ ચિરં તહિં.

એતરહિ તુમ્હે આપજ્જ પતિટ્ઠં અધિગચ્છરે;

તુમ્હાકં વન્દનં કત્વા ઉત્તિણ્ણમ્હ ભવણ્ણવા’તિ.)

તસ્મિં ખણે ધાતુતો રસ્મિયો નિક્ખમિંસુ. સકલ લઙ્કાદીપં સુવણ્ણરસધારાહિ સઞ્છન્નં વિય અહોસિ. મહન્તં પીતિસોમનસ્સં ઉપ્પજ્જિ. રાજા મહન્તં સોમનસ્સં પત્તો હુત્વા હટ્ઠતુટ્ઠો અહોસિ. સો ધાતુઘરતો નિક્ખમિત્વા થેરેન સદ્ધિં અલઙ્કતમણ્ડપે એકમન્તં નિસીદિ. એકમન્તં નિસિન્નો (નિસજ્જાદોસે વજ્જેત્વા સેય્યથિદં? અતિદુરચ્ચાસન્ત-ઉપરિવાત-ઉન્નતપ્પદેસ-અતિસમ્મુખ-અતિપચછા’તિ. |ઓ૦.૦૦૨૮| અતિદૂરે નિસિન્નો સચે કથેતુકામો ઉચ્ચાસદ્દેન કથેતબ્બં હોતિ. અચ્ચાસન્ને નિસિન્નો સઙ્કરં કરોતિ. ઉપરિવાતે નિસિન્નો સરીરગન્ધો વાયતિ. ઉન્નતપ્પદેસે નિસિન્નો અગારવં કરોતિ. અતિસમ્મુખે નિસિન્નો ચક્ખુના ચક્ખું પહરિત્વા દટ્ઠબ્બં હોતિ. અતિપચ્છા નિસિન્નો ગીવં પરિવત્તેત્વા દટ્ઠબ્બં હોતિ. ઇતિ નિસજ્જાદોસં વજ્જેત્વા નિસિન્નો). એવમાહ. ભન્તે ઇમં ધાતું મય્હં દેથ. મહન્તં પૂજાસક્કરં કત્વા પરિહરામીતિ. ભદ્દકં મહારાજ ઇમાય ધાતુયા સમ્માસમ્બુદ્ધો ધરમાનોયેવ વ્યાકરણં અકાસિ. તુમ્હાકં વંસે જાતો કાકવણ્ણતિસ્સો નામ રાજા ઇમસ્મિં દીપે મહાવાલુકગઙ્ગાય દક્ખિણતીરે સેરુ નામ દહસ્સ અન્તે વરાહ નામ સોણ્ડિયા મત્થકે પતિટ્ઠપેત્વા મહન્તં થૂપં કરિસ્સતી’તિ વત્વા સત્થા તત્થ સમાપત્તિં સમાપજ્જિત્વા પઞ્ચસતખીણાસવેહિ સદ્ધિં તિક્ખત્તું પદક્ખિણં કત્વા ગતો. તસ્મા ગણ્હથ મહારાજા’તિ વત્વા ધાતું અદાસિ.

રાજા ધાતું ગહેત્વા ચતુરસ્સપલ્લઙ્કે ધાતુકરણ્ડકં નિદહિત્વા કરણ્ડકે ધાતું પતિટ્ઠાપેત્વા તં કુમુદપત્તસન્નિહમઙ્ગલસિન્ધવયુત્તરથે ઠપેત્વા સમન્તા આરક્ખં સંવિદહિત્વા (રાજા ધાતું ગહેત્વા) પઞ્ચઙ્ગતુરિયે પગ્ગણ્હાપયમાનો પચ્છા આગચ્છતુ’તિ મહાજનસ્સ સાસનં વત્વા મહાદેવત્થેરસ્સ સન્તિકં ગન્ત્વા? તુમ્હે ભન્તે, ધાતુયા ઉપટ્ઠાનં કરોન્તો આગચ્છથા’તિ આહ. થેરો તસ્સ કથં સુત્વા;’મહારાજ અયં ધાતુ પરમ્પરા આગતા. અહં ભગવતો ધમ્મભણ્ડાગારિકઆનન્દત્થેરો વિય ઇમં ધાતું પરિહરિસ્સામી’તિ વત્વા અત્તનો પચ્ચયદાયકં કુટુમ્બિકં આપુચ્છિત્વા પત્તચીવરમાદાય ધાતું ઉપટ્ઠહિયમાનો પચ્છતો પચ્છતો ગચ્છતિ. રાજા ધાતું ગહેત્વા અનુપુબ્બેન મહાગામં પત્તો મહાસેનગુત્તં પક્કોસાપેત્વા નગરં અલઙ્કરાપેહી’તિ આહ. સો નગરે ભેરિં ચરાપેત્વા અટ્ઠારસ વીથિયો સમ્મજ્જન્તુ, પુણ્ણઘટે ઠપેન્તુ, ધજપતાકાદયો ઉસ્સાપેન્તુ, તોરણાનિ ઉસ્સાપેન્તુ, પઞ્ચવણ્ણાનિ પુપ્ફાનિ |ઓ૦.૦૦૨૯| ઓકિરન્તુ, સકલનગરં અલઙ્કરોન્તુ, ગન્ધમાલાદયો ગહેત્વા સુદ્ધુત્તરાસઙ્ગા હુત્વા સકલનાગરા પટિપથં આગચ્છન્તુતિ આણાપેસિ. તતો મહાજનો સબ્બતુરિયાનિ ઘોસાપયમાનો ગન્ધમાલાદિહત્થો પટિપથં નિક્ખન્તો. દેવમનુસ્સા ભિક્ખુભિક્ખુનિયો ઉપાસકોપાસિકા અપ્પમાણા અહેસું. (ગન્ધમાલાદિ પુણ્ણઘટસમુસ્સિતધજાકિણ્ણા) પરિસા વેલુક્ખેપસહસ્સાનિ પવત્તયિંસુ. સુગન્ધવાતાભિઘાતસમુદ્દઘોસો વિય સકલનગરં એકનિન્નાદજાતં. સો રાજા નગરે બન્ધનાગારે સબ્બસત્તે બન્ધના મુઞ્ચન્તુ, ધમ્મેન સમેન અનુસાસન્તુતિ વત્વા ધાતું ગહેત્વા અત્તનો નગરં પવેસેત્વા અત્તનો રાજનિવેસનં આગન્ત્વા નાટકીનં સઞ્ઞમદાસિ ધાતું વન્દન્તુતિ. નાટકી નાનાભરણેહિ પતિમણ્ડિતા રાજગેહતો નિક્ખમિત્વા ધાતું વન્દિત્વા અત્તનો અત્તનો હત્થગતાનિ તુરિયભણ્ડાનિ સાધુકં પગ્ગણ્હિત્વા મહન્તં પૂજમકંસુ.

તતો વડ્ઢકિં પક્કોસાપેત્વા રાજનિવેસનતો નાતિદૂરે નાચ્ચાસન્તે સુભુમિતલે ધાતુઘરં કારાપેત્વા માલાકમ્મલતાકમ્માદિં પતિટ્ઠાપેત્વા ધાતુઘરે વિચિત્તમણ્ડપં કારાપેત્વાન સત્તરતનમયં ધાતુકરણ્ડકં કારાપેત્વા ધાતુકરણ્ડકે ધાતું ઠપેત્વા રતનપલ્લઙ્ક મત્થકે ધાતું ઠપેત્વા ઉપરિ વિચિત્તવિતાનં બન્ધિત્વા સાણિયા પરિક્ખિપાપેત્વા મહન્તેન પરિવારેન મહન્તં ધાતુપૂજં અકાસિ. મહાજના ગન્ધમાલં ગહેત્વા માસસ્સ અટ્ઠૂપોસથદિવસે ધાતુયા મહન્તં પૂજં અકંસુ. ધાતુતો રંસિયો સમુગ્ગચ્છન્તિ. મહાજના વિમ્ભયજાતા સાધુકારં કરોન્તિ. સોમનસ્સભૂતા સકલનગરવાસિનો બુદ્ધારમ્મણ પીતિં ગહેત્વા દિવસે દિવસે ધાતુયા મહન્તં પૂજં કરોન્તા વીતિનામેન્તિ. પઞ્ચસીલાનિ રક્ખન્તિ, બુદ્ધમામકા ધમ્મમામકા સઙ્ઘમામકા હુત્વા સરણાનિ ગચ્છન્તિ. રાજા મહાજનસ્સ ઓવદતિ. ‘‘મેત્તં ભાવેથ, કરુણં મુદિતં ઉપેક્ખં ભાવેથ, કુલે જેટ્ઠાપચાયનકમ્મં કરોથા‘‘તિ. ઓવદિત્વા ભિક્ખુસઙ્ઘસ્સપિ ચત્તારો પચ્ચયે ગઙ્ગાય મહો-ઘપ્પવત્તનકાલો |ઓ૦.૦૦૩૦| વિય મહાદાનં પવત્તેસિ. માતાપિતુટ્ઠાને ઠત્વા ભિક્ખુસઙ્ઘં સઙ્ગણ્હિ. મહાજના તસ્સ ઓવાદે ઠત્વા દાનાદીનિ પુઞ્ઞાનિ કત્વા યેભુય્યેન તસ્મિં કાલે મતા સગ્ગં ગતા.

કલ્યાણવગ્ગમ્હિ પતિટ્ઠિતા જના,

દાનાદિ પુઞ્ઞાનિ કરિત્વ સબ્બદા;

ચુતા ચુતા સબ્બજના સુમાનસા,

ગતા અસેસં સુગતિં સુભે રતા.

રાજા ધાતુયા મહન્તં પૂજં કરોન્તો મહગામે વિહાસિ. તેન પતિટ્ઠાપિતવિહારા કથેતબ્બા? કથં? લેનવિહારં ચન્દગિરિવિહારં કોટિપબ્બતવિહારં નગરઙ્ગણવિહારં સેલકા વિહારં તલાકાવિહારન્તિ એવમાદયો વિહારે પતિટ્ઠાપેત્વા તિપિટકમહાઅરિટ્ઠત્થેરસ્સ દક્ખિણોદકં દત્વા મહાવિહારે નિય્યાદેસિ. એવં સો રાજા યાવજીવં ધાતું પરિહરિત્વા પચ્છિમે કાલે મરણમઞ્ચે નિપન્નો અત્તનો પુત્તં યટાલતિસ્સ કુમારં પક્કોસાપેત્વા; તાત તિસ્સ, અમ્હેહિ પરિહરિત નલાટધાતુ પૂજેહી’તિ ધાતુવંસં કથેત્વા પુત્તં અનુસાસિત્વા કાલં કત્વા સગ્ગપુરં ગતો.

રાજા મહાનાગવરો યસસ્સિ,

કત્વાપિ રજ્જં મતિમા સુસદ્ધો;

માનેત્વ સઙ્ઘં ચતુપચ્ચયેહિ,

અગા અસોકો વરદેવલોકં;

તસ્સ પુત્તો યટાલતિસ્સકુમારો પિતુ અચ્ચયેન પિતરા વુત્તનિયામેનેવ ધાતુયા મહન્તં પૂજં કારેસિ. સો’પિ દિવસસ્સ તયો વારે ધાતુપટ્ઠાનં કરોન્તો રજ્જં કારેત્વા ચિરં વિહાસિ. ઇમિના’પિ પતિટ્ઠાપિતવિહારા કથેતબ્બા; ધમ્મસાલવિહારં મહાધમ્મસાલવિહારં સેલાભયવિહારન્તિ એવમાદયો |ઓ૦.૦૦૩૧| પતિટ્ઠાપેત્વા-તિપિટકમહાઅરિટ્ઠત્થેરસ્સ સદ્ધિવિહારિકો તિપિટકમહાઅભયત્થેરો ઉપરાજસ્સ મહાનાગસ્સ અય્યકો. તસ્સ થેરસ્સ દક્ખિણોદકં અદાસિ. સો’પિ રાજા યાવજીવં ધાતું પરિહરિત્વા પચ્છિમે કાલે મરણમઞ્ચે નિપન્નો અત્તનો પુત્તં ગોઠાભયકુમારં પક્કોસાપેત્વા’ધાતુયા મહન્તં પૂજં કરોન્તો અપ્પમત્તો હોહી’તિ વત્વા ધાતુવંસં કથેત્વા કાલં કત્વા સગ્ગે નિબ્બત્તિ.

યટ્ઠાલકો નામ મહામહીપતિ,

મહાજનસ્સત્થકરો ગુણાલયો;

સો ધાતુપૂજં વિપુલં અનેકધા,

કત્વા ગતો દેવપુરં અનિન્દિતો.

તસ્સ પુત્તો ગોઠાભયકુમારો પિતુ અચ્ચયેન પિતરા વુત્તનિયામેનેવ ધાતુયા મહન્તં પૂજં કત્વા ગોઠાભય મહારાજા હુત્વા રજ્જં કરોન્તો કાચરગામે દસભાતિકે રાજાનો ઘાતેત્વા દણ્ડકમ્મત્થાય ગોઠાભયમહાથેરસ્સ હત્થોટ્ઠજનપદે વસન્તસ્સ મત્તિકલેનવિહારં ખીરસાલ વિહારં નાગમહાવિહારં કુમ્ભસેલવિહારં ચેતિયપબ્બતવિહારં સાનુપબ્બતવિહારં કણિકાર સેલવિહારં અમ્બસેલ વિહારં તિન્દુકલેન વિહારં કરણ્ડકવિહારં ગોધસાલવિહારં વાલુકતિત્થવિહારન્તિ એવમાદયો ગઙ્ગાય પરતીરે પઞ્ચસતવિહારે ઓરિમતીરે પઞ્ચસતવિહારે ચા’તિ વિહારસહસ્સં કારેત્વા અત્તનો સદિસનામસ્સ ગોઠાભયત્થેરસ્સ દક્ખિણોદકં દત્વા અદાસિ. સો યાવજીવં ધાતુપૂજં કત્વા પચ્છિમે કાલે મરણમઞ્ચે નિપન્નો અત્તનો પુત્તં કાકવણ્ણતિસ્સ કુમારં પક્કોસાપેત્વા આલિઙ્ગિત્વા;’તાત તિસ્સ, અયં નલાટધાતુ અમ્હાકં પરમ્પરાય આગતા. ત્વં કિર ધાતું ગહેત્વા મહાગઙ્ગાય પસ્સે સેરુ નામ દહસ્સ અન્તે વરાહ નામ સોણ્ડિયા મત્થકે પતિટ્ઠાપેત્વા સઙ્ઘારામં કારાપેસ્સસી’તિ સત્થા જીવમાનો વ્યાકરણમકાસિ. તસ્મા ત્વં ઇમં ધાતું ગહેત્વા મમચ્ચયેન તસ્મિં ઠાને પતિટ્ઠાપેહી’તિ પુત્તં અનુસાસિત્વા કાલકિરિયં કત્વા સગ્ગે નિબ્બત્તિ.

ગોઠાભયો |ઓ૦.૦૦૩૨| નામ મહીપતિસ્સરો,

મહાજને તોસયિ અપ્પમત્તો;

સો ધાતુપૂજં વિપુલં કરિત્વા,

અગા અસોકો વરદેવલોકં.

મહાનન્દો મહાપઞ્ઞો ચન્દગુત્તો બહુસ્સુતો;

ભદ્દસેનો મહાથેરો ભદ્દધમ્મે વિસારદો.

જયસેનો ચ સો વીરો થેરો સો સઙ્ઘરક્ખિતો;

દેવત્થેરો ચ મેધાવી રક્ખકા ધાતુ ભદ્દકા.

ઉપરાજા મહાનાગો યટ્ઠાલકો મહાબલો;

ગોઠાભયો મહાપુઞ્ઞો કાકવણ્ણો ચ વીરિયવા.

એતે થેરા ચ રાજાનો પુઞ્ઞવન્તો સુમાનસા;

ધાતુ પરમ્પરાનીતા ધાતા ધાતુસુકોવિદા.

કસ્સપાદીનથેરાનં પરમ્પરાયમાગતા;

મહાનાગાદિ હત્થતો યાવ તિસ્સમુપાગતા.

ઇતિ અરિયજનપ્પસાદનત્થાય કતે ધાતુવંસે

ધાતુપરમ્પરા કથા નામ

તતિયો પરિચ્છેદો.