૧૦. ઉપોસથસુત્તં

૧૯૦. એકં સમયં ભગવા સાવત્થિયં વિહરતિ પુબ્બારામે મિગારમાતુપાસાદે. તેન ખો પન સમયેન ભગવા તદહુપોસથે ભિક્ખુસઙ્ઘપરિવુતો નિસિન્નો હોતિ. અથ ખો ભગવા તુણ્હીભૂતં તુણ્હીભૂતં ભિક્ખુસઙ્ઘં અનુવિલોકેત્વા ભિક્ખૂ આમન્તેસિ –

‘‘અપલાપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા નિપ્પલાપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા સુદ્ધા સારે પતિટ્ઠિતા. તથારૂપો અયં, ભિક્ખવે, ભિક્ખુસઙ્ઘો, તથારૂપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા. યથારૂપા પરિસા દુલ્લભા દસ્સનાયપિ લોકસ્મિં, તથારૂપો અયં, ભિક્ખવે, ભિક્ખુસઙ્ઘો, તથારૂપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા. યથારૂપા પરિસા આહુનેય્યા પાહુનેય્યા દક્ખિણેય્યા અઞ્જલિકરણીયા અનુત્તરં પુઞ્ઞક્ખેત્તં લોકસ્સ, તથારૂપો અયં, ભિક્ખવે, ભિક્ખુસઙ્ઘો, તથારૂપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા. યથારૂપાય પરિસાય અપ્પં દિન્નં બહુ હોતિ બહુ દિન્નં બહુતરં, તથારૂપો અયં, ભિક્ખવે, ભિક્ખુસઙ્ઘો, તથારૂપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા. યથારૂપં પરિસં અલં યોજનગણનાનિપિ દસ્સનાય ગન્તું અપિ પુટોસેનાપિ, તથારૂપો અયં, ભિક્ખવે, ભિક્ખુસઙ્ઘો, (તથારૂપાયં, ભિક્ખવે, પરિસા) [( ) સી. સ્યા. કં. પી. પોત્થકેસુ નત્થિ].

‘‘સન્તિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ઇમસ્મિં ભિક્ખુસઙ્ઘે દેવપ્પત્તા વિહરન્તિ; સન્તિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ઇમસ્મિં ભિક્ખુસઙ્ઘે બ્રહ્મપ્પત્તા વિહરન્તિ; સન્તિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ઇમસ્મિં ભિક્ખુસઙ્ઘે આનેઞ્જપ્પત્તા વિહરન્તિ; સન્તિ, ભિક્ખવે, ભિક્ખૂ ઇમસ્મિં ભિક્ખુસઙ્ઘે અરિયપ્પત્તા વિહરન્તિ.

‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ દેવપ્પત્તો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ વિવિચ્ચેવ કામેહિ…પે… પઠમં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ; વિતક્કવિચારાનં વૂપસમા…પે… દુતિયં ઝાનં…પે… તતિયં ઝાનં…પે… ચતુત્થં ઝાનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ દેવપ્પત્તો હોતિ.

‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ બ્રહ્મપ્પત્તો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ મેત્તાસહગતેન ચેતસા એકં દિસં ફરિત્વા વિહરતિ, તથા દુતિયં તથા તતિયં તથા ચતુત્થં. ઇતિ ઉદ્ધમધો તિરિયં સબ્બધિ સબ્બત્તતાય સબ્બાવન્તં લોકં મેત્તાસહગતેન ચેતસા વિપુલેન મહગ્ગતેન અપ્પમાણેન અવેરેન અબ્યાપજ્જેન ફરિત્વા વિહરતિ. કરુણા… મુદિતા… ઉપેક્ખાસહગતેન ચેતસા એકં દિસં ફરિત્વા વિહરતિ, તથા દુતિયં તથા તતિયં તથા ચતુત્થં. ઇતિ ઉદ્ધમધો તિરિયં સબ્બધિ સબ્બત્તતાય સબ્બાવન્તં લોકં ઉપેક્ખાસહગતેન ચેતસા વિપુલેન મહગ્ગતેન અપ્પમાણેન અવેરેન અબ્યાપજ્જેન ફરિત્વા વિહરતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ બ્રહ્મપ્પત્તો હોતિ.

‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ આનેઞ્જપ્પત્તો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ સબ્બસો રૂપસઞ્ઞાનં સમતિક્કમા પટિઘસઞ્ઞાનં અત્થઙ્ગમા નાનત્તસઞ્ઞાનં અમનસિકારા ‘અનન્તો આકાસો’તિ આકાસાનઞ્ચાયતનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. સબ્બસો આકાસાનઞ્ચાયતનં સમતિક્કમ્મ ‘અનન્તં વિઞ્ઞાણ’ન્તિ વિઞ્ઞાણઞ્ચાયતનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. સબ્બસો વિઞ્ઞાણઞ્ચાયતનં સમતિક્કમ્મ ‘નત્થિ કિઞ્ચી’તિ આકિઞ્ચઞ્ઞાયતનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. સબ્બસો આકિઞ્ચઞ્ઞાયતનં સમતિક્કમ્મ નેવસઞ્ઞાનાસઞ્ઞાયતનં ઉપસમ્પજ્જ વિહરતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ આનેઞ્જપ્પત્તો હોતિ.

‘‘કથઞ્ચ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અરિયપ્પત્તો હોતિ? ઇધ, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ ‘ઇદં દુક્ખ’ન્તિ યથાભૂતં પજાનાતિ…પે… ‘અયં દુક્ખનિરોધગામિની પટિપદા’તિ યથાભૂતં પજાનાતિ. એવં ખો, ભિક્ખવે, ભિક્ખુ અરિયપ્પત્તો હોતી’’તિ. દસમં.

બ્રાહ્મણવગ્ગો [યોધાજીવવગ્ગો (સી. સ્યા. કં. પી.)] ચતુત્થો.