७. वसलसुत्तं
एवं मे सुतं – एकं समयं भगवा सावत्थियं विहरति जेतवने अनाथपिण्डिकस्स आरामे. अथ खो भगवा पुब्बण्हसमयं निवासेत्वा पत्तचीवरमादाय सावत्थिं पिण्डाय पाविसि. तेन खो पन समयेन अग्गिकभारद्वाजस्स ब्राह्मणस्स निवेसने अग्गि पज्जलितो होति आहुति पग्गहिता. अथ खो भगवा सावत्थियं सपदानं पिण्डाय चरमानो येन अग्गिकभारद्वाजस्स ब्राह्मणस्स निवेसनं तेनुपसङ्कमि.
अद्दसा खो अग्गिकभारद्वाजो ब्राह्मणो भगवन्तं दूरतोव आगच्छन्तं. दिस्वान भगवन्तं एतदवोच – ‘‘तत्रेव [अत्रेव (स्या. क.)], मुण्डक; तत्रेव, समणक; तत्रेव, वसलक तिट्ठाही’’ति.
एवं वुत्ते, भगवा अग्गिकभारद्वाजं ब्राह्मणं एतदवोच – ‘‘जानासि पन त्वं, ब्राह्मण, वसलं वा वसलकरणे वा धम्मे’’ति? ‘‘न ख्वाहं, भो गोतम, जानामि वसलं वा वसलकरणे वा धम्मे; साधु मे भवं गोतमो तथा धम्मं देसेतु, यथाहं जानेय्यं वसलं वा वसलकरणे वा धम्मे’’ति. ‘‘तेन हि, ब्राह्मण, सुणाहि, साधुकं मनसि करोहि; भासिस्सामी’’ति. ‘‘एवं, भो’’ति खो अग्गिकभारद्वाजो ब्राह्मणो भगवतो पच्चस्सोसि. भगवा एतदवोच –
११६. ‘‘कोधनो उपनाही च, पापमक्खी च यो नरो;
विपन्नदिट्ठि मायावी, तं जञ्ञा वसलो इति.
११७. ‘‘एकजं वा द्विजं [दिजं (पी.)] वापि, योध पाणं विहिंसति;
यस्स पाणे दया नत्थि, तं जञ्ञा वसलो इति.
११८. ‘‘यो हन्ति परिरुन्धति [उपरुन्धेति (स्या.), उपरुन्धति (क.)], गामानि निगमानि च;
निग्गाहको [निग्घातको (?)] समञ्ञातो, तं जञ्ञा वसलो इति.
११९. ‘‘गामे वा यदि वा रञ्ञे, यं परेसं ममायितं;
थेय्या अदिन्नमादेति [अदिन्नं आदियति (सी. पी.)], तं जञ्ञा वसलो इति.
१२०. ‘‘यो हवे इणमादाय, चुज्जमानो [भुञ्जमानो (?)] पलायति;
न हि ते इणमत्थीति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२१. ‘‘यो वे किञ्चिक्खकम्यता, पन्थस्मिं वजन्तं जनं;
हन्त्वा किञ्चिक्खमादेति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२२. ‘‘अत्तहेतु परहेतु, धनहेतु च [धनहेतु व (क.)] यो नरो;
सक्खिपुट्ठो मुसा ब्रूति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२३. ‘‘यो ञातीनं सखीनं वा, दारेसु पटिदिस्सति;
साहसा [सहसा (सी. स्या.)] सम्पियेन वा, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२४. ‘‘यो मातरं पितरं वा, जिण्णकं गतयोब्बनं;
पहु सन्तो न भरति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२५. ‘‘यो मातरं पितरं वा, भातरं भगिनिं ससुं;
हन्ति रोसेति वाचाय, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२६. ‘‘यो अत्थं पुच्छितो सन्तो, अनत्थमनुसासति;
पटिच्छन्नेन मन्तेति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२७. ‘‘यो कत्वा पापकं कम्मं, मा मं जञ्ञाति इच्छति [विभ. ८९४ पस्सितब्बं];
यो पटिच्छन्नकम्मन्तो, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२८. ‘‘यो वे परकुलं गन्त्वा, भुत्वान [सुत्वा च (स्या. क.)] सुचिभोजनं;
आगतं नप्पटिपूजेति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१२९. ‘‘यो ब्राह्मणं समणं वा, अञ्ञं वापि वनिब्बकं;
मुसावादेन वञ्चेति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१३०. ‘‘यो ब्राह्मणं समणं वा, भत्तकाले उपट्ठिते;
रोसेति वाचा न च देति, तं जञ्ञा वसलो इति.
१३१. ‘‘असतं योध पब्रूति, मोहेन पलिगुण्ठितो;
किञ्चिक्खं निजिगीसानो [निजिगिंसानो (सी. स्या. कं. पी.)], तं जञ्ञा वसलो इति.
१३२. ‘‘यो चत्तानं समुक्कंसे, परे च मवजानाति [मवजानति (सी. स्या. पी.)];
निहीनो सेन मानेन, तं जञ्ञा वसलो इति.
१३३. ‘‘रोसको कदरियो च, पापिच्छो मच्छरी सठो;
अहिरिको अनोत्तप्पी, तं जञ्ञा वसलो इति.
१३४. ‘‘यो बुद्धं परिभासति, अथ वा तस्स सावकं;
परिब्बाजं [परिब्बजं (क.), परिब्बाजकं (स्या. कं.)] गहट्ठं वा, तं जञ्ञा वसलो इति.
१३५. ‘‘यो वे अनरहं [अनरहा (सी. पी.)] सन्तो, अरहं पटिजानाति [पटिजानति (सी. स्या. पी.)];
चोरो सब्रह्मके लोके, एसो खो वसलाधमो.
१३६. ‘‘एते खो वसला वुत्ता, मया येते पकासिता;
न जच्चा वसलो होति, न जच्चा होति ब्राह्मणो;
कम्मुना [कम्मना (सी. पी.)] वसलो होति, कम्मुना होति ब्राह्मणो.
१३७. ‘‘तदमिनापि जानाथ, यथामेदं [यथापेदं (क.)] निदस्सनं;
चण्डालपुत्तो सोपाको [सपाको (?)], मातङ्गो इति विस्सुतो.
१३८. ‘‘सो यसं परमं पत्तो [सो यसप्परमप्पत्तो (स्या. क.)], मातङ्गो यं सुदुल्लभं;
आगच्छुं तस्सुपट्ठानं, खत्तिया ब्राह्मणा बहू.
१३९. ‘‘देवयानं अभिरुय्ह, विरजं सो महापथं;
कामरागं विराजेत्वा, ब्रह्मलोकूपगो अहु;
न नं जाति निवारेसि, ब्रह्मलोकूपपत्तिया.
१४०. ‘‘अज्झायककुले जाता, ब्राह्मणा मन्तबन्धवा;
ते च पापेसु कम्मेसु, अभिण्हमुपदिस्सरे.
१४१. ‘‘दिट्ठेव धम्मे गारय्हा, सम्पराये च दुग्गति;
न ने जाति निवारेति, दुग्गत्या [दुग्गच्चा (सी. स्या. कं. पी.)] गरहाय वा.
१४२. ‘‘न जच्चा वसलो होति, न जच्चा होति ब्राह्मणो;
कम्मुना वसलो होति, कम्मुना होति ब्राह्मणो’’ति.
एवं वुत्ते, अग्गिकभारद्वाजो ब्राह्मणो भगवन्तं एतदवोच – ‘‘अभिक्कन्तं, भो गोतम…पे… उपासकं मं भवं गोतमो धारेतु अज्जतग्गे पाणुपेतं सरणं गत’’न्ति.
वसलसुत्तं सत्तमं निट्ठितं.