२. सोळसञाणनिद्देसो

१५३. इमेहि सोळसहि आकारेहि उदुचित्तं चित्तं समुदुचितं चित्तं एकत्ते सन्तिट्ठति, नीवरणेहि विसुज्झति. कतमे ते एकत्ता? नेक्खम्मं एकत्तं, अब्यापादो एकत्तं, आलोकसञ्ञा एकत्तं, अविक्खेपो एकत्तं, धम्मववत्थानं एकत्तं, ञाणं एकत्तं, पामोज्जं एकत्तं, सब्बेपि कुसला धम्मा एकत्ता.

नीवरणाति, कतमे ते नीवरणा? कामच्छन्दो नीवरणं, ब्यापादो नीवरणं, थिनमिद्धं नीवरणं, उद्धच्चकुक्कुच्चं नीवरणं, विचिकिच्छा नीवरणं, अविज्जा नीवरणं, अरति नीवरणं, सब्बेपि अकुसला धम्मा नीवरणा.

नीवरणाति, केनट्ठेन नीवरणा? निय्यानावरणट्ठेन नीवरणा. कतमे ते निय्याना? नेक्खम्मं अरियानं निय्यानं. तेन च नेक्खम्मेन अरिया निय्यन्ति. कामच्छन्दो निय्यानावरणं. तेन च कामच्छन्देन निवुतत्ता नेक्खम्मं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – कामच्छन्दो निय्यानावरणं. अब्यापादो अरियानं निय्यानं. तेन च अब्यापादेन अरिया निय्यन्ति. ब्यापादो निय्यानावरणं. तेन च ब्यापादेन निवुतत्ता अब्यापादं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – ब्यापादो निय्यानावरणं. आलोकसञ्ञा अरियानं निय्यानं. ताय च आलोकसञ्ञाय अरिया निय्यन्ति. थिनमिद्धं निय्यानावरणं. तेन च थिनमिद्धेन निवुतत्ता आलोकसञ्ञं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – थिनमिद्धं निय्यानावरणं. अविक्खेपो अरियानं निय्यानं. तेन च अविक्खेपेन अरिया निय्यन्ति. उद्धच्चं निय्यानावरणं. तेन च उद्धच्चेन निवुतत्ता अविक्खेपं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – उद्धच्चं निय्यानावरणं. धम्मववत्थानं अरियानं निय्यानं. तेन च धम्मववत्थानेन अरिया निय्यन्ति. विचिकिच्छा निय्यानावरणं. ताय च विचिकिच्छाय निवुतत्ता धम्मववत्थानं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – विचिकिच्छा निय्यानावरणं. ञाणं अरियानं निय्यानं. तेन च ञाणेन अरिया निय्यन्ति. अविज्जा निय्यानावरणं. ताय च अविज्जाय निवुतत्ता ञाणं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – अविज्जा निय्यानावरणं. पामोज्जं अरियानं निय्यानं. तेन च पामोज्जेन अरिया निय्यन्ति. अरति निय्यानावरणं. ताय च अरतिया निवुतत्ता पामोज्जं अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – अरति निय्यानावरणं. सब्बेपि कुसला धम्मा अरियानं निय्यानं. तेहि च कुसलेहि धम्मेहि अरिया निय्यन्ति. सब्बेपि अकुसला धम्मा निय्यानावरणा. तेहि च अकुसलेहि धम्मेहि निवुतत्ता कुसले धम्मे अरियानं निय्यानं नप्पजानातीति – सब्बेपि अकुसला धम्मा निय्यानावरणा. इमेहि च पन नीवरणेहि विसुद्धचित्तस्स सोळसवत्थुकं आनापानस्सतिसमाधिं भावयतो खणिकसमोधाना.

सोळसञाणनिद्देसो दुतियो.