५. दीपिकङ्गपञ्हो

५. ‘‘भन्ते नागसेन, ‘दीपिकस्स द्वे अङ्गानि गहेतब्बानी’ति यं वदेसि, कतमानि तानि द्वे अङ्गानि गहेतब्बानी’’ति? ‘‘यथा, महाराज, दीपिको अरञ्ञे तिणगहनं वा वनगहनं वा पब्बतगहनं वा निस्साय निलीयित्वा मिगे गण्हाति, एवमेव खो, महाराज, योगिना योगावचरेन विवेकं सेवितब्बं अरञ्ञं रुक्खमूलं पब्बतं कन्दरं गिरिगुहं सुसानं वनपत्थं अब्भोकासं पलालपुञ्जं अप्पसद्दं अप्पनिग्घोसं विजनवातं मनुस्सराहसेय्यकं पटिसल्लानसारुप्पं; विवेकं सेवमानो हि, महाराज, योगी योगावचरो नचिरस्सेव छळभिञ्ञासु च वसिभावं पापुणाति. इदं, महाराज, दीपिकस्स पठमं अङ्गं गहेतब्बं. भासितम्पेतं, महाराज, थेरेहि धम्मसङ्गाहकेहि –

‘‘‘यथापि दीपिको नाम, निलीयित्वा गण्हते [गण्हती (सी. पी.)] मिगे;

तथेवायं बुद्धपुत्तो, युत्तयोगो विपस्सको;

अरञ्ञं पविसित्वान, गण्हाति फलमुत्तम’न्ति.

‘‘पुन चपरं, महाराज, दीपिको यं किञ्चि पसुं वधित्वा वामेन पस्सेन पतितं न भक्खेति. एवमेव खो, महाराज, योगिना योगावचरेन वेळुदानेन वा पत्तदानेन वा पुप्फदानेन वा फलदानेन वा सिनानदानेन वा मत्तिकादानेन वा चुण्णदानेन वा दन्तकट्ठदानेन वा मुखोदकदानेन वा चातुकम्यताय वा मुग्गसुप्यताय [मुग्गसुप्पताय (सी. पी.)] वा पारिभट [पारिभट्टताय (सी. पी.)] यताय वा जङ्घपेसनीयेन वा वेज्जकम्मेन वा दूतकम्मेन वा पहिणगमनेन वा पिण्डपटिपिण्डेन वा दानानुप्पदानेन वा वत्थुविज्जाय वा नक्खत्तविज्जाय वा अङ्गविज्जाय [नगविज्जाय (क.)] वा अञ्ञतरञ्ञतरेन वा बुद्धप्पटिकुट्ठेन मिच्छाजीवेन निप्फादितं भोजनं न भुञ्जितब्बं [परिभुञ्जितब्बं (सी. पी.)] वामेन पस्सेन पतितं पसुं विय दीपिको. इदं, महाराज, दीपिकस्स दुतियं अङ्गं गहेतब्बं. भासितम्पेतं, महाराज, थेरेन सारिपुत्तेन धम्मसेनापतिना –

‘‘‘वचीविञ्ञत्तिविप्फारा, उप्पन्नं मधुपायसं;

सचे भुत्तो भवेय्याहं, साजीवो गरहितो मम.

‘‘‘यदिपि मे अन्तगुणं, निक्खमित्वा बही चरे;

नेव भिन्देय्यमाजीवं, चजमानोपि जीवित’’’न्ति.

दीपिकङ्गपञ्हो पञ्चमो.