४९९. सिविजातकं (३)

५२. दूरे अपस्सं थेरोव, चक्खुं याचितुमागतो;

एकनेत्ता भविस्साम, चक्खुं मे देहि याचितो.

५३. केनानुसिट्ठो इध मागतोसि, वनिब्बक [वणिब्बक (सी.)] चक्खुपथानि याचितुं;

सुदुच्चजं याचसि उत्तमङ्गं, यमाहु नेत्तं पुरिसेन दुच्चजं.

५४. यमाहु देवेसु सुजम्पतीति, मघवाति नं आहु मनुस्सलोके;

तेनानुसिट्ठो इध मागतोस्मि, वनिब्बको चक्खुपथानि याचितुं.

५५. वनिब्बतो [वनिब्बको (स्या. पी.)] मय्ह वनिं [वनं (क.), वणिं (सी. स्या. पी.)] अनुत्तरं, ददाहि ते चक्खुपथानि याचितो;

ददाहि मे चक्खुपथं अनुत्तरं, यमाहु नेत्तं पुरिसेन दुच्चजं.

५६. येन अत्थेन आगच्छि [आगञ्छि (सी. पी.)], यमत्थमभिपत्थयं;

ते ते इज्झन्तु सङ्कप्पा, लभ चक्खूनि ब्राह्मण.

५७. एकं ते याचमानस्स, उभयानि ददामहं;

स चक्खुमा गच्छ जनस्स पेक्खतो, यदिच्छसे त्वं तदते समिज्झतु.

५८. मा नो देव अदा चक्खुं, मा नो सब्बे पराकरि [परक्करि (स्या. क. अट्ठ.), परिक्करि (क.) परि + आ + करि = पराकरि];

धनं देहि महाराज, मुत्ता वेळुरिया बहू.

५९. युत्ते देव रथे देहि, आजानीये चलङ्कते;

नागे देहि महाराज, हेमकप्पनवाससे.

६०. यथा तं सिवयो [सीवियो (स्या.)] सब्बे, सयोग्गा सरथा सदा;

समन्ता परिकिरेय्युं [परिकरेय्युं (स्या. पी.)], एवं देहि रथेसभ.

६१. यो वे दस्सन्ति वत्वान, अदाने कुरुते मनो;

भूम्यं [भूम्या (सी. पी.)] सो पतितं पासं, गीवायं पटिमुञ्चति.

६२. यो वे दस्सन्ति वत्वान, अदाने कुरुते मनो;

पापा पापतरो होति, सम्पत्तो यमसाधनं.

६३. यञ्हि याचे तञ्हि ददे, यं न याचे न तं ददे;

स्वाहं तमेव दस्सामि, यं मं याचति ब्राह्मणो.

६४. आयुं नु वण्णं नु सुखं बलं नु, किं पत्थयानो नु जनिन्द देसि;

कथञ्हि राजा सिविनं अनुत्तरो, चक्खूनि दज्जा परलोकहेतु.

६५. न वाहमेतं यससा ददामि, न पुत्तमिच्छे न धनं न रट्ठं;

सतञ्च धम्मो चरितो पुराणो, इच्चेव दाने रमते मनो मम [ममं (सी. पी.)].

६६. सखा च मित्तो च ममासि सीविक [सीवक (सी. पी.)], सुसिक्खितो साधु करोहि मे वचो;

उद्धरित्वा [उद्धत्व (सी.), लद्ध त्वं (पी.)] चक्खूनि ममं जिगीसतो, हत्थेसु ठपेहि [आवेसि (सी.)] वनिब्बकस्स.

६७. चोदितो सिविराजेन, सिविको वचनङ्करो;

रञ्ञो चक्खूनुद्धरित्वा [चक्खूनि उद्धत्वा (सी. पी.)], ब्राह्मणस्सूपनामयि;

सचक्खु ब्राह्मणो आसि, अन्धो राजा उपाविसि.

६८. ततो सो कतिपाहस्स, उपरूळ्हेसु चक्खुसु;

सूतं आमन्तयी राजा, सिवीनं रट्ठवड्ढनो.

६९. योजेहि सारथि यानं, युत्तञ्च पटिवेदय;

उय्यानभूमिं गच्छाम, पोक्खरञ्ञो वनानि च.

७०. सो च पोक्खरणीतीरे [पोक्खरणिया तीरे (सी. पी.)], पल्लङ्केन उपाविसि;

तस्स सक्को पातुरहु, देवराजा सुजम्पति.

७१. सक्कोहमस्मि देविन्दो, आगतोस्मि तवन्तिके;

वरं वरस्सु राजीसि, यं किञ्चि मनसिच्छसि.

७२. पहूतं मे धनं सक्क, बलं कोसो चनप्पको;

अन्धस्स मे सतो दानि, मरणञ्ञेव रुच्चति.

७३. यानि सच्चानि द्विपदिन्द, तानि भासस्सु खत्तिय;

सच्चं ते भणमानस्स, पुन चक्खु भविस्सति.

७४. ये मं याचितुमायन्ति, नानागोत्ता वनिब्बका;

योपि मं याचते तत्थ, सोपि मे मनसो पियो;

एतेन सच्चवज्जेन, चक्खु मे उपपज्जथ.

७५. यं मं सो याचितुं आगा, देहि चक्खुन्ति ब्राह्मणो;

तस्स चक्खूनि पादासिं, ब्राह्मणस्स वनिब्बतो [वणिब्बिनो (सी.), वनिब्बिनो (पी.)].

७६. भिय्यो मं आविसी पीति, सोमनस्सञ्चनप्पकं;

एतेन सच्चवज्जेन, दुतियं मे उपपज्जथ.

७७. धम्मेन भासिता गाथा, सिवीनं रट्ठवड्ढन;

एतानि तव नेत्तानि, दिब्बानि पटिदिस्सरे.

७८. तिरोकुट्टं तिरोसेलं, समतिग्गय्ह पब्बतं;

समन्ता योजनसतं, दस्सनं अनुभोन्तु ते.

७९. को नीध वित्तं न ददेय्य याचितो, अपि विसिट्ठं सुपियम्पि अत्तनो;

तदिङ्घ सब्बे सिवयो समागता, दिब्बानि नेत्तानि ममज्ज पस्सथ.

८०. तिरोकुट्टं तिरोसेलं, समतिग्गय्ह पब्बतं;

समन्ता योजनसतं, दस्सनं अनुभोन्ति मे.

८१. न चागमत्ता परमत्थि किञ्चि, मच्चानं इध जीविते;

दत्वान मानुसं [दत्वा मानुसकं (सी.)] चक्खुं, लद्धं मे [मे इति पदं नत्थि सी. पोत्थके] चक्खुं अमानुसं.

८२. एतम्पि दिस्वा सिवयो, देथ दानानि भुञ्जथ;

दत्वा च भुत्वा च यथानुभावं, अनिन्दिता सग्गमुपेथ ठानन्ति.

सिविजातकं ततियं.