९. नयथाचित्तस्स वाचातिकथावण्णना

५६४. इदानि नयथाचित्तस्स वाचातिकथा नाम होति. तत्थ यस्मा कोचि अञ्ञं भणिस्सामीति अञ्ञं भणति, तस्मा नयथाचित्तस्स वाचा चित्तानुरूपा चित्तानुगतिका न होति, विनापि चित्तेन पवत्ततीति येसं लद्धि; सेय्यथापि पुब्बसेलियानं; ते सन्धाय पुच्छा सकवादिस्स, पटिञ्ञा इतरस्स. अथ नं ‘‘यदि तंसमुट्ठापकं चित्तं न सिया, फस्सादयोपि तस्मिं खणे न सियु’’न्ति चोदेतुं अफस्सकस्सातिआदिमाह. न भणितुकामोतिआदीसु यस्मा अञ्ञं भणिस्सामीति अञ्ञं भणन्तोपि भणितुकामोयेव नाम होति, तस्मा न हेवाति पटिक्खिपति.

५६५. ननु अत्थि कोचि अञ्ञं भणिस्सामीतिआदीसु चीवरन्ति भणितुकामो चीरन्ति भणेय्य. तत्थ अञ्ञं भणितुकामताचित्तं, अञ्ञं भणनचित्तं, इति पुब्बभागेन चित्तेन असदिसत्ता अयथाचित्तो नाम होति, तेनस्स केवलं अनापत्ति नाम होति, न पन चीरन्ति वचनसमुट्ठापकचित्तं नत्थि, इति अचित्तका सा वाचाति अत्थं सन्धाय इमिना उदाहरणेन ‘‘नयथाचित्तस्स वाचा’’ति पतिट्ठापितापि अप्पतिट्ठापिताव होतीति.

नयथाचित्तस्स वाचातिकथावण्णना.