३५. साखमालपूजिकाय वत्थुम्हि अयमानुपुब्बीकथा

अम्हाकं भगवा दसपारमियो पूरेत्वा अनुक्कमेन तुसितभवने निब्बत्तो देवेहि आराधितो सक्कराजकुले पटिसन्धिं गहेत्वा मातुकुच्छितो निक्खन्तो अनुक्कमेन परमाभिसम्बोधिं पत्वा ततो पट्ठाय पञ्चचत्तालीससंवच्छरानि ठत्वा चतुरासीतिधम्मक्खन्धसहस्सानि देसेत्वा गणनपथमतीते सत्ते भवकन्तारतो सन्तारेत्वा सब्बबुद्धकिच्चानि निट्ठापेत्वा कुसिनारायं उपवत्तने मल्लानं सालवने यमकसालान मन्तरे उत्तरसीसकं पञ्ञत्ते मञ्चके वेसाखपुण्णदिवसे दक्खिणेन पस्सेन सतो सम्पजानो अनुट्ठानसेय्याय निपन्नो पच्छिमयामे भिक्खू ओवदित्वा बलवपच्चू-स समये महापथविंकम्पेन्तो अनुपादिसेसाय निब्बाणधातुया परिनिब्बायि, निब्बुते पन भगवति लोकनाथे आनन्दत्थेरो मल्लराजूनं एतं पवत्तिं आरोचेसि. ततो कोसिनारका च देवब्रह्मादयो च सन्निपतित्वा नच्चगीतवादितेहि मालागन्धादीहि च सक्करोन्ता गरुकरोन्ता मानेन्ता पूजेन्ता चेलवितानादयो करोन्ता भगवतो सरीरं नगरमज्झे यत्थ मकुटबन्धनं नाम मल्लानं चेतियं, तत्थ नेत्वा चक्कवत्तिस्स सरीरं विय अहतेन वत्थेन वेठेत्वा ततो विहतेन कप्पासेन वेठेत्वाति एवं पञ्चदुस्सयुगसतेहि वेठेत्वा आयसाय तेलदोणिया पक्खिपित्वा अञ्ञिस्साय आयसाय दोणिया पटिकुज्जित्वा सब्बगन्धानं चितकं करित्वा भगवतो सरीरं चितकं आरोपेसुं. अथ महाकस्सपत्थेरेन भगवतो पादे सिरसा वन्दिते देवतानुभावेन चितको समन्ता एकप्पहारेनेव पज्जलि. भगवतो पन सरीरे दड्ढे सुमनमकुळसदिसा धातुयो अवसिस्सिंसु. तस्मिं किर समये कोसलरञ्ञो जनपदे अञ्ञतरा गामवासिका इत्थी भगवति परिनिब्बुते साधुकीळ्हं आगच्छमाना अन्तरामग्गे अत्तनो सरीरे उप्पन्नवातरोगेन उपद्दुता साधुकीळ्हं सम्पापुणितुं असक्कोन्ती सत्थु आळाहनं गन्त्वा भगवतो धातुसरीरे तीणि साखपुप्फानि पूजेत्वा पसन्नमानसा पञ्चपतिट्ठितेन वन्दित्वा गता ताय एव रत्तिया मज्झिमयामे कालं कत्वा तावतिंसभवने तिंसयोजनिके कनकविमाने निब्बत्ति. तस्सा पुब्बकम्मपकासनत्थं चक्कमत्तानि साखपुप्फानि तत्त तत्थ ओलम्बन्ति. तेहेव सब्बं विमानं एकोभासी [एकोभासि ततो इतिसब्बत्थ] अहोसि. ततो सुगन्धकरण्डकं विय च अहोसि, सा पन अत्तनो सोभग्गप्पत्तं अत्तभावञ्च विमानसम्पदञ्च परिवारसम्पत्तियो च दिस्वा विम्हितमानसा पुब्बे कतेन [पुब्बेकिस्समे. पुब्बेकतेनमे इतिचकत्थचि] केन मे पुञ्ञकम्मेना यं लद्धाति ओलोकन्ती भगवतो धातुसरीरस्मिं पूजितानि तीणि साखपुप्फानि दिस्वा पसन्नमानसा महाचक्कप्पमाणं साखमालं हत्थेन धारेन्ती धातुपूजनत्थाय अगमासि. तदा तत्थ सन्निपतिता मनुस्सा तस्सा रूपसम्पदञ्च हत्ते महन्तं साखमालञ्च दिस्वा विम्हितमानसा अम्म त्वं कत्थ वासिका. कत्थ पनिमं पुप्फं पटिलद्धन्ति पुच्छिंसु, तं सुत्वा देवधीता अत्तना भगवतो धातुसरीरस्स पूजितसाखमालत्तयानुभावेन पटिलद्धसम्पत्तियो च दिब्बविमानञ्च पुब्बे मतकलेवरं चाति सब्बं तेसं दस्सेत्वा धम्मदेसनावसाने आह.

१. समागता भवन्ता भो, पस्सन्तु मम सम्पदं;

कतमप्पेन कारेन, सम्मासम्बुद्धधातुया.

२. साखमालानि तीणेव, हीय्योहं मुनिधातुया;

पूजयित्वान सन्तुट्ठा, निवत्ता ताय रत्तिया.

३. मरन्ती खरवातेन, तमहं सुचरितं सरिं;

तेनाहं पुञ्ञकम्मेन, तावतिंसूपगाअहुं.

४. तत्थ मे आसि पासादो, तिंसयोजनमुग्गतो;

कूटागारवराकिण्णो, साखमालाति [साधमालो इतिपिकत्थचि], विस्सुतो.

५. यथा सब्बसुगन्धेहि, करण्डं परिभावितं;

तथा दिब्बसुगन्धेहि, गन्धितं भवनं मम.

६. चक्कमत्ता साखपुप्फा, तत्थ तत्थूपलम्बरे [ततवत्थुपलब्बरे इतिपिकत्थचि];

दिब्बगन्धा पवायन्ति, मधुब्बभनिसेविता.

७. भस्सन्ति एकपुप्फस्मा, तुम्बमत्ता हि रेणवो;

तेहि पिञ्जरिता देवा, कीळन्ति च ललन्तिच.

८. पीळन्धित्वान मालाधया, सुदिब्बा भरणानिच;

सहच्छरा देवपुत्ता, नच्चगीतादिब्यावटा.

९. पस्सथेमं भुजङ्गा भो, सत्ता मोहेन पारुता;

हीय्यो मतं पविद्धं मे, पूतिभूतं कलेवरं.

१०. पुळवेहि समाकिण्णं, मक्खिकागणकीळितं;

काकसोणादिसत्तान, माहारं कुणपालयं.

११. पत्थेन्ति पुरिसा पुब्बे, अनेकोपायनेन तं;

दट्ठुम्पिदानि निच्छन्ति, तण्हायञ्ञाणता अहो.

१२. लोकपज्जोतकस्साहं, विमलस्स यसस्सिनो;

धातुं हीय्यो महिं सम्मा, अज्ज सग्गे पतिट्ठिता.

१३. हित्वाने तादिसं कायं, लद्धंदानि ममेदिसं;

दिब्बत्तभावं सोभाहि, भासमान मुदिक्खथ.

१४. भासमानाय मे वाचं, सुणोथेत्थ समागता;

नत्थेवाकतपुञ्ञस्स, अणुमत्तं भवे सुखं.

१५. बिन्दुमत्तम्पि यो पुञ्ञ, बीजं रोपेति सासने;

न हा नत्थफलं [नहपनन्तफलं इतिपिकत्थचि] होति, याव निब्बाणपत्तियाति.

एवं सा देवता अत्तना पटिलद्धदिब्बविभवं दस्सेत्वा जनकायं ओवदित्वा दिब्बसाखपुप्फेहि जिनधातुं पूजेत्वा मनुस्सानं पस्सन्तानंयेव सद्धिं विमानेन देवलोकमेव अगमासि. तं दिस्वा महाजनो दानादीनि पुञ्ञानि कत्वा देवलोकं पूरेसीति.

१६. एवञ्हि सा पुप्फमत्तेन धातुं,

पूजेत्व देवेसु अलत्थ भूतिं;

तुम्हेपि भोन्तो तिदिवेसु सातं,

कामत्थ चे कत्थ पुञ्ञानि साधुंति.

साखमालपूजिकाय वत्थुं पञ्चमं.