१९. पानीयदिन्नस्स वत्थुम्हि अयमानुपुब्बीकथा

जम्बुदीपे अञ्ञतरस्मिं जनपदे किरे को मनुस्सो रट्ठतो रट्ठं जनपदतो जनपदं विचरन्तो अनुक्कमेन चन्दभागानदीतीरं पत्वा नावं अभिरुहित्वा परतीरं गच्छति. अथापरा गब्भिनित्थी ताय एव नावाय गच्छति, अथ नावा गङ्गामज्झप्पत्तकाले तस्सा कम्मजवाता चलिंसु. ततो सा विजायितुमसक्कोन्ती किलन्ता पानीयं मे देथ, पिपासिताम्हिति मनुस्से याचि. ते तस्सा वचनं असुणन्ता विय पानीयं नादंसु, अथ सो जानपदिको तस्सा करुणायन्तो [करुणायपानीयं, करुणायन्तोपानीयं, करुणायतोयं इतिचकत्थचि] तोयं गहेत्वा मुखे आसिञ्चि, तस्मिं खणे सा लद्धस्सासा सुखेन दारकं विजायि, अथ ते तीरं पत्वा कतिपयदिवसेन अत्तनो अत्तनो ठानं पापुणिंसु. अथापरभागे सो जानपदिको अञ्ञतरकिच्चं पटिच्च तस्सा इत्थिया वसननगरं पत्वा तत्थ तत्थ आहिण्डन्तो निवासनट्ठानं अलभित्वा नगरद्वारे सालं गन्त्वा तत्थ निपज्जि. तस्मिंयेव दिवसे चोरा नगरं पविसित्वा राजगेहे सन्धिं छिन्दित्वा धनसारं गहेत्वा गच्छन्ता राजपुरिसेहि अनुबन्धा गन्त्वा तायेव सालाय छड्डेत्वा पलायिंसु. अथ राजपुरिसा आगन्त्वा चोरे अपस्सन्ता तं जानपदिकं दिस्वा अयं चोरोति गहेत्वा पच्छाबाहं गाळ्हं बन्धित्वा पुन दिवसे रञ्ञो दस्सेसुं. रञ्ञा कस्मा भणे चोरकम्म मकासीति पुच्छितो नाहं देव चोरो, आगन्तुकोम्हीति वुत्ते राजा चोरे परियेसित्वा अलभन्तो अयमेव चोरो, इमं मारेथाति आणापेसि. राजपुरिसेहि तं गाळ्हं बन्धित्वा आघातनं नीते सा इत्थी तं तथा नीयमानं दिस्वा सञ्जानित्वा कम्पमानहदया मुहुत्तेन रञ्ञो सन्तिकं गन्त्वा वन्दित्वा देव एसो न चोरो आगन्तुको मुञ्चथेतं देवाति आह. राजा तस्सा कथं असद्दहन्तो यज्जेतं मोचेतु मिच्छसि. तस्सग्घनकं धनं दत्वा मुञ्चापेहीति, सा सामि मम गेहे धनं नत्थि. अपिच मम सत्तपुत्तेहि सद्धिं मं दासिं करोहि, एतं मुञ्च देवाति आह, अथ राजा त्वं एतं अधुनागतोति वदसि. एतं निस्साय पुत्तेहि सद्धिं अत्तानं दासत्तं सावेसि. किमेसो ते ञाति वा, उदाहु उपकारकोति पुच्छन्तो आह.

१. किंते भोति अयं पोसो, तुवं पुच्छामि संसयं;

भाता वा ते पिता होति, पति वा देवरो तव.

२. ञाति सालोहितो किन्नु, उदाहु इणदायको;

अथोपकारको किन्नु, कस्मास्स देसि जीवितंति.

ततो सा आह.

३. एसो मे पुरिसो देव, कतपुब्बोपकारको;

अताणमेकिकं [अत्तानमेकिकं इतिकत्थचि] चेसो, दुक्खितं मरणे ठितं.

४. विजायितु मसक्कोन्तिं, गब्भिनिं दुक्खवेदिनिं;

तोयेन मं उपट्ठासि, तेनाहं सुखिता तदा.

५. भङ्गकल्लोलमालाय, उत्तरन्तं महण्णवं;

पहाय पातुं कूपस्स, याति लोको पिपासितो.

६. तथेव विज्जमानेसु, जनेसु मनुजाधिप,

एकस्सेव मनस्मिंहि, गुणं तिट्ठति साधुकं.

७. पहत्वान मतं हत्थिं, मंसत्थी केचि जन्तुनो;

अनुबन्धन्ति मंसत्थं, ससं धावन्त मेककं.

८. तथेव विज्जमानेसु, जनेसु मनुजाधिप;

गुणवन्त मनुबन्धन्ति, सप्पुरिसं कतवेदिकं.

९. तस्मा सप्पुरिसे धम्मे, पतिट्ठास्मि नराधिप;

अनुस्सरन्ति एतेन, कतपुब्बू पकारकं.

१०. अहञ्च मम पुत्ता च, एतेनम्ह सुखापिता;

जीवितम्पि परिच्चज्ज, मुच्चनीयो अयं मयाति.

ततो राजा दोवारिकं पक्कोसित्वा तम्पि पुच्छित्वा अधुनागतभावं ञत्वा तस्सा सप्पुरिसधम्मे सन्तुट्ठो तेसं उभिन्नम्पि महन्तं यसं अनुप्पदासि. ते लद्धयसा त तो पट्ठाय दानादीनि पुञ्ञकम्मानि कत्वा सग्गपरायणा अहेसुन्ति.

११. धम्मे पतिट्ठितमना अपि मातुगामा,

एवं लभन्ति विभवञ्च पसंसनञ्च;

धम्मञ्च साधुचरितं मनसीकरोन्तो,

धम्मेसु वत्तथ सदा सुचिसज्जनाति.

पानीयदिन्नस्स वत्थुं नवमं.