बोज्झङ्गसंयुत्त

कुण्डलियसुत्त

पुच्छा – बोज्झङ्गसंयुत्ते पनावुसो पोराणकेहि धम्मसंगाहकमहाथेरेहि छट्ठं संगीतं कुण्डलियसुत्तं भगवता कत्थ कं आरब्भ किस्मिं वत्थुस्मिं कथञ्च भासितं.

विस्सज्जना – साकेते भन्ते अञ्जनवने मिगदाये कुण्डलियं परिब्बाजकं आरब्भ भासितं. कुण्डलियो भन्ते परिब्बाजको भगवन्तं उपसङ्कमित्वा ‘‘अहमस्मि भो गोतम आरामनिस्सयी परिसावचरो, तस्स मय्हं भो गोतम पच्छाभत्तं भुत्तपातरासस्स अयमाचारो होति आरामेन आरामं उय्यानेन उय्यानं अनुचङ्कमामि अनुविचरामि, सो तत्थ पस्सामि एके समणब्राह्मणे इतिवादप्पमोक्खानिसंसञ्चेव कथं कथन्ते उपारम्भानिसंसञ्च, भवं पन गोतमो किमानिसंसो विहरती’’ति एतं वचनं अवोच. तस्मिं भन्ते वत्थुस्मिं ‘‘विज्जाविमुत्तिफलानिसंसो खो कुण्डलिय तथागतो विहरती’’ति एवमादिना भगवता भासितं.

पठम गिलानसुत्त

पुच्छा – तेनावुसो भगव्वता जानता…पे… सम्मासम्बुद्धेन बोज्झङ्गसंयुत्ते दुतिये गिलानवग्गे पठमगिलानसुत्तं कत्थ कं आरब्भ किस्मिं वत्थुस्मिं कथञ्च भासितं.

विस्सज्जना – राजगहे भन्ते पिप्पलिगुहायं आयस्मन्तं महाकस्सपत्थेरं आरब्भ भासितं. आयस्मा भन्ते महाकस्सपत्थेरो पिप्पलिगुहायं विहरति आबाधिको दुक्खितो बाळ्हगिलानो. अथ खो भन्ते भगवा सायन्हसमयं पटिसल्लाना वुट्ठितो येनायस्मा महाकस्सपो तेनुपसङ्कमि, उपसङ्कमित्वा पञ्ञत्ते आसने निसीदि, निसज्ज खो भगवा आयस्मन्तं महाकस्सपं एतदवोच– ‘‘कच्चि ते कस्सप खमनीयं, कच्चि यापनीयं, कच्चि दुक्खा वेदना पटिक्कमन्ति नो अभिक्कमन्ति, पटिक्कमोसानं पञ्ञायति नो अभिक्कमोति. न मे भन्ते खमनीयं न यापनीयं, बाळ्हा मे दुक्खा वेदना अभिक्कमन्ति नो पटिक्कमन्ति, अभिक्कमोसानं पञ्ञायति नो पटिक्कमो’’ति. तस्मिं भन्ते वत्थुस्मिं ‘‘सत्तिमे कस्सप बोज्झङ्गा मया सम्मदक्खाता भाविता बहुलीकता अभिञ्ञाय सम्बोधाय निब्बानाय संवत्तन्ती’’ति एवमादिना भगवता भासितं.

उदायिसुत्त

पुच्छा – तत्थेव आवुसो ततिये उदायिवग्गे पोराणकेहि धम्मसंगाहकमहाथेरेहि दसमं संगीतं उदायिसुत्तं भगवता कत्थ कं आरब्भ किस्मिं वत्थुस्मिं कथञ्च भासितं.

विस्सज्जना – सुम्भेसु भन्ते सेतकेनाम सुम्भानं निगमे आयस्मन्तं उदायित्थेरं आरब्भ भासितं. आयस्मा भन्ते उदायित्थेरो भगवन्तं उपसङ्कमित्वा ‘‘अच्छरियं भन्ते, अब्भुतं भन्ते, याव बहुकतञ्च मे भन्ते भगवति पेमञ्च गारवो च हिरी च ओत्तप्पञ्चाति एवमादिकं वचनं अवोच. तस्मिं भन्ते वत्थुस्मिं ‘‘साधु साधु उदायि एसो हि ते उदायि मग्गो पटिलद्धो. यो ते भावितो बहुलीकतो, तथा तथा विहरन्तं तथत्ताय उपनेस्सति, यथा त्वं ‘खीणा जाति, वुसितं ब्रह्मचरियं, कतं करणीयं, नापरं इत्थत्ताया’ति पजानिस्सती’’ति. एवं खो भगवता भासितं.