५. अन

अञ्ञपदत्थवुत्तियाति वुत्तमञ्ञपदत्थं दस्सेति ‘वक्खमानलक्खणो’च्चादिना. वक्खमानलक्खणोतिवुत्तिकारेन ‘‘आञाय्या’’च्चादिना वक्खमानलक्खणो. अन्तोकत्वाति इमिना आसद्दस्साभिविधिम्हि पवत्तिमाह. अहरुभयतड्ढरत्तं वाति एत्थ वासद्दो पक्खन्तरे. अड्ढरत्तसद्देन रत्तिया चतुत्थो भागो-त्र वत्तुमिट्ठो, अहो च तस्स अड्ढरत्तञ्चाति अत्थो. इमस्साधिप्पायत्थमाह- ‘अतीतेच्चादि. उभयत्थ अधिप्पायं विवरति‘अय’मिच्चादिना. पञ्चयामोति अतीताय रत्तिया पच्छिमपञ्चचत्तालीसविनाडिकाधिकघटिकात्तयं अनागताय पुरिमपञ्चचत्तालीसविनाडिकाधिकघटिकत्थयञ्चेति अड्ढाधिकसत्तघटिकापरिमाणो एको यामो अहस्स चत्तारोति पञ्च यामा पहारा अस्साति पञ्चयामो.

गतायपच्छिमो यामो, पच्छिमद्धमिमस्स वा;

पहारो-नागतायादी, तदद्धमपि वा तथा.

वुत्तकालावधि मज्झो, कालो सो-ज्जतनो मतो;

तन्निसेधेन योत्वञ्ञो, सो-नज्जतनो मतो.

अगमत्थातिआदीसु अईस्सआदीनं सम्बन्धिब्यञ्जनस्साभावा न इञ. ब्यामिस्सेपीति अज्जतनमिस्सेपि भूते. नञ्समासनिस्सये ब्यामिस्से यथा पप्पोतीति दस्सेन्तो आह- ‘परियुदासेतावे’च्चादि.

अज्जतननिस्सयोति ब्यामिस्से अज्जतनभागीनिस्सयो. अत्थुति पञ्हे तु तदञ्ञनिस्सयोति ब्यामिस्सेयेव ततो अज्जतनतो इतरानज्जतन निस्सयो अञ्ञत्राति ब्यामिस्सतो अञ्ञत्र भूतकाले. पसङ्गोति आ ञुआदीनं पसङ्गो. अज्जहिय्योवाति ब्यामिस्सतादस्सनत्थं वुत्तं.